II SA/Wr 584/20

PostanowienieWSA we Wrocławiu2021-02-02

Skład orzekający: Asesor WSA Wojciech Śnieżyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji ustalającej odszkodowanie za prawo własności gruntu powinien zostać uwzględniony, gdy skarżąca gmina nie uprawdopodobniła wystąpienia przesłanek znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków?
Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ skarżąca gmina nie uprawdopodobniła, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zapłata odszkodowania jest odwracalna, a twierdzenia o szkodzie majątkowej lub trudnościach z windykacją nie zostały poparte stosownymi dowodami.
Stan faktyczny
Gmina Miasto O. złożyła skargę na decyzję Wojewody D. zmieniającą decyzję Starosty O. w przedmiocie ustalenia odszkodowania za grunt przejęty pod drogi publiczne. W skardze zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji, argumentując, że do czasu rozstrzygnięcia kwestii charakteru prawnego odszkodowania, jego przejścia na spadkobierców, prawidłowości operatu szacunkowego oraz słuszności odszkodowania, wypłata powinna zostać wstrzymana. Gmina obawiała się powstania trudnych do odwrócenia skutków i szkody majątkowej, gdyż uważa, że odszkodowanie w ogóle się nie należy.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Wojciech Śnieżyński po rozpoznaniu w dniu 2 lutego 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II wniosku Gminy Miasto O. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Gminy Miasto O. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] października 2020 r., Nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania za prawo własności gruntu postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W dniu [...].12.2020 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wpłynęła skarga Gminy Miasto O. na decyzję Wojewody D. z [...].10.2020 r., zmieniającą w zakresie terminu zapłaty ustalonego odszkodowania i w pozostałym zakresie utrzymującą w mocy decyzję Starosty O. z [...].06.2020 r. w sprawie ustalenia odszkodowania w wysokości 12 900 zł za prawo własności gruntu o powierzchni 0,0075 ha, który w procedurze scalenia i podziału nieruchomości w O., przeszedł z mocy prawa pod drogi publiczne na rzecz Gminy O. z nieruchomości obejmującej działkę nr [...] [...], obręb R., miasto O. W treści skargi zawarty został skierowany, zarówno do organu odwoławczego jak i Sądu, wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Powołaną podstawę wniosku stanowi fakt, że do czasu rozstrzygnięcia charakteru prawnego odszkodowania oraz kwestii przejścia na spadkobierców prawa do odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, oceny prawidłowości sporządzonego operatu szacunkowego oraz kwestii słusznego odszkodowania, wstrzymanie obowiązku jego wypłaty należy uznać za w pełni zasadne. Ponadto zapłata odszkodowania w oparciu o zaskarżoną decyzję skutkować może powstaniem trudnych do odwrócenia następstw za względu na spełnienie przez skarżącego świadczenia. Nawet późniejsze ewentualne uwzględnienie skargi, a w konsekwencji uwzględnienie zarzutu przedawnienia, a także zarzutu, że odszkodowanie nie należy się spadkobiercom uczestnika scalenia i podziału, według wnioskodawcy, nie pozwoli w takim przypadku na skuteczne domaganie się zwrotu wypłaconego świadczenia. Istnieje zatem niebezpieczeństwo wyrządzenia szkody majątkowej skarżącej Gminie, która nadto stoi na stanowisku, że odszkodowanie w sprawie w ogóle nie przysługuje. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 61 § 1 ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) - zwanej dalej: p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd - na wniosek skarżącego, może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie chyba, że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności stanowi zatem - w świetle powyższej regulacji, odstępstwo od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a. i dotyczy jedynie okoliczności faktycznych o charakterze wyjątkowym. Wstrzymanie wykonania decyzji jest możliwe, jeżeli w danej sprawie wystąpi chociaż jedna z dwóch przedstawionych wyżej przesłanek, tj. niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że użyty przez ustawodawcę zwrot "znaczna szkoda" oznacza taką szkodę, zarówno majątkową i niemajątkową, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Natomiast "trudne do odwrócenia skutki" to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu pierwotnego może nastąpić tylko po dłuższym czasie i przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Obowiązek wykazania (uprawdopodobnienia) przesłanek wynikających z powyższego przepisu ciąży na wnioskodawcy i dlatego też, aby sąd mógł stwierdzić, czy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, wnioskodawca musi przytoczyć istnienie konkretnych okoliczności świadczących o zasadności wstrzymania, popartych faktami oraz stosownymi dowodami. Nie jest wystarczające zatem samo złożenie wniosku, czy wskazanie w uzasadnieniu okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonywania decyzji. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy Sąd uznał, że wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż skarżąca strona nie uprawdopodobniła, aby którakolwiek z przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a. wystąpiła. W pierwszej kolejności podkreślić należy, że wykonanie decyzji nakładającej obowiązek wypłaty odszkodowania, tylko w wyjątkowych przypadkach jest źródłem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków. Zapłata oznaczonej w decyzji należności ma charakter odwracalny. W przypadku uchylenia zaskarżonej do sądu administracyjnego decyzji, uiszczona należność podlega zwrotowi. Ponadto w orzecznictwie jednoznacznie wskazuje się, że dla wykazania, iż w sprawie wystąpiły przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a. nie jest wystarczający sam wywód strony. Twierdzenia zawarte we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na możliwość wywołania znacznej szkody majątkowej powinny być poparte stosownymi dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi sytuacji finansowej strony wnoszącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji (zob. np. postanowienie NSA z 17.09.2014 r., sygn. akt II GSK 2045/14). Bez przedstawienia stosownych dokumentów nie jest możliwa ocena tego, czy stronie grozi szkoda majątkowa i czy ma ona charakter znaczny. Również trudności związane z ewentualną windykacją wypłaconej kwoty odszkodowania w przypadku korzystnego dla strony skarżącej rozstrzygnięcia nie mogą a priori uzasadniać wstrzymania wykonania decyzji. W ocenie Sądu w przedstawionych okolicznościach, wypłata przez skarżącą stronę odszkodowania, wbrew twierdzeniom zawartym we wniosku, jest odwracalna. Nie można przy tym uznać za wystarczające wskazania jedynie na potencjalnie i teoretycznie prawdopodobieństwo wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków. To wnioskodawca winien wskazać i poprzeć wszelkimi możliwymi dokumentami okoliczności sprawy, które wskazują, że takie prawdopodobieństwo jest znaczne. Należy również wyjaśnić, że ustawodawca w żaden sposób nie wiąże wystąpienia podstaw udzielenia ochrony tymczasowej z prawdopodobieństwem uwzględnienia skargi na decyzję. Tak więc sąd administracyjny rozpoznający wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nie może badać, choćby wstępnie, czy zaskarżona decyzja dotknięta jest wadą uzasadniającą jej uchylenie. Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a., postanowił odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło