II SA/Wr 595/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Julia Szczygielska po rozpoznaniu w dniu 7 grudnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.Z., M.Z. i W.Z. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M.Z., M.Z. i W.Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] lipca 2009 r. Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże po myśli § 3 art. 61 w/w ustawy po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W niniejszej sprawie M.Z., M.Z. i W.Z. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] lipca 2009r., Nr [...], którą uchylono decyzję Prezydenta W. z dnia [...] stycznia 2009 r., Nr [...], odmawiającą ustalenia - na rzecz M.Z. i M.Z. - warunków zabudowy dla inwestycji obejmującej przebudowę istniejącego stropodachu na dach stromy z poddaszem użytkowym, zlokalizowanej przy ul. [...] we W., i umorzono postępowanie pierwszej instancji. W skardze strona skarżąca zgłosiła również wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na prawdopodobieństwo wywarcia nieodwracalnych skutków prawnych w toczącym się równolegle postępowaniu legalizacyjnym przed PINB. Brak decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu skutkować może bowiem decyzją o nakazie rozbiórki przedmiotowej inwestycji, czyli nieodwracalną szkodą majątkową w mieniu skarżących. Rozpatrując okoliczności przedstawione we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jak również czyniąc zadość obowiązkowi uwzględniania z urzędu okoliczności decydujących o wstrzymaniu bądź odmowie wstrzymania wykonania aktu lub czynności zaskarżonych do sądu – Sąd nie dopatrzył się w rozpatrywanej sprawie przesłanek do wstrzymania wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] lipca 2009r., Nr [...]. Z przepisu art. 61 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika bowiem, że akt, którego dotyczy wniosek o wstrzymanie wykonania, powinien kwalifikować się do wykonania. Wstrzymanie wykonania może dotyczyć bowiem tylko takich aktów, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Wykonanie aktu administracyjnego oznacza zaś "(...) spowodowanie, sprowadzenie, w sposób dobrowolny lub w trybie przymusowym, takiego stanu w rzeczywistości społecznej, który jest zgodny z treścią aktu. Ten stan w rzeczywistości społecznej, którego spowodowanie nakazuje akt administracyjny, stanowi przedmiot jego wykonania. Przedmiotem wykonania aktu administracyjnego jest więc każde zachowanie się podmiotu zobowiązanego do jego wykonania (adresata aktu), polegające na działaniu, zaniechaniu określonego działania, znoszeniu zachowań innych podmiotów, a nawet świadczenie w rozumieniu prawa cywilnego (np. sumy pieniężnej odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość). Akt administracyjny zostaje wykonany, gdy rzeczywisty stan stosunków społecznych odpowiadać będzie stanowisku określonemu w nim jako odpowiedni." (zob. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 295). Nie każdy zatem akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania, a co za tym idzie nie każdy wymaga wykonania. Nie kwalifikują się do wykonania te spośród aktów prawnych, które dla sprowadzenia stanu prawnego lub faktycznego w nim określonego nie wymagają czynności podmiotów uprawnionych. W rzeczywistości więc problem wykonania aktu administracji dotyczy aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone obowiązki (zob. postanowienie WSA w Gdańsku z dnia 26 lipca 2005 r., sygn. akt II SA/Gd 396/05, publ. LEX nr 220325). Problem wykonania aktu administracyjnego dotyczy także aktów, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony (zob. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 296). Uwzględniając powyższe, należy stwierdzić, że nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania i w związku z tym nie każdy wymaga wykonania. W ocenie Sądu, do wykonania nie kwalifikuje się decyzja kasacyjna i umarzająca postępowanie pierwszej instancji, bowiem ma ona charakter procesowy. Nie orzeka merytorycznie o istocie sprawy, tj. warunkach zabudowy i brak jest konieczności podejmowania jakichkolwiek czynności wymagających wykonania. Sama natomiast obawa, że w przyszłości zostanie podjęta decyzja o rozbiórce w innym postępowaniu prowadzonym przez PINB, nie stanowi okoliczności uzasadniającej zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania w stosunku do zaskarżonej decyzji. Ponadto należy zauważyć, że nawet jakby zaskarżona decyzja utrzymywała w mocy decyzję o ustaleniu warunków zabudowy, to również nie byłoby podstaw do jej wstrzymania. Akt deklaratoryjny, jakim jest decyzja o ustaleniu warunków zabudowy, stwierdza bowiem tylko istnienie pewnego stanu faktycznego i prawnego, nie wymaga natomiast wykonania. Takie stanowisko reprezentowane jest w orzecznictwie i doktrynie. W niniejszej sprawie decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r., Nr [...], organ pierwszej instancji odmówił ustalenia - na rzecz M.Z. i M.Z. - warunków zabudowy dla planowanej inwestycji. Uwzględniając powyższe rozważania, należy podkreślić, że tym bardziej decyzja odmowna nie jest aktem podlegającym wykonaniu, a co za tym idzie – aktem, w stosunku do którego można orzec o wstrzymaniu wykonania. W rezultacie Sąd uznał, że w niniejszej sprawie nie zaistniały podstawy do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Stąd wniosek w tym przedmiocie nie został, po myśli art. 61 § 3 i § 5 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uwzględniony.