II SA/Wr 596/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bogumiła Skrzypczak, Sędziowie: NSA Jolanta Sikorska, WSA Lidia Serwiniowska /sprawozdawca/, Protokolant Anna Rudzińska, po rozpoznaniu w dniu 6 grudnia 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi P. J. na decyzję Wojewody D. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego I. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję ją poprzedzającą; II. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji. Decyzją z dnia [...]r. Nr [...] Wojewoda D., po rozpatrzeniu odwołania P. J. od decyzji Starosty Powiatu W. z dnia [...]r. Nr [...] orzekającej o odmowie przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego od dnia [...]r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego art. 37 j ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu /Dz.U. z 2001r. Nr 6 poz. 56/ utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu orzeczenia podniesiono, iż decyzją Starosty Powiatu W. odmówiono P. J. prawa do zasiłku przedemerytalnego bowiem nie zostały spełnione warunki określone w art. 37 j ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Od decyzji tej zainteresowany złożył odwołanie wnosząc o przyznanie zasiłku przedemerytalnego. W toku postępowania odwoławczego na podstawie dokumentów załączonych do akt sprawy ustalono, że P. J. został zarejestrowany jako bezrobotny w dniu [...]r. z prawem do zasiłku od dnia [...]r. W dniu [...]r. P. J. przedłożył dodatkowe świadectwa pracy i wystąpił z wnioskiem o przyznanie zasiłku przedemerytalnego od dnia [...]r. Łączny okres uprawniający do zasiłku posiadany przez P. J. wynosi [...] lat [...] miesiące i [...] dni w tym przez [...] lat [...] miesiące i [...] dni pracował w warunkach szkodliwych. Po rozpatrzeniu sprawy stwierdzono, że brak jest podstaw prawnych do przyznania P. J. zasiłku przedemerytalnego. W świetle art. 37 j z dnia [...]r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu /obowiązującego do 31 grudnia 2001r. / prawo do zasiłku przedemerytalnego przysługuje osobie spełniającej warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku oraz posiadającej okres uprawniający do zasiłku 35 lat dla mężczyzn bądź 30 lat dla mężczyzn, w tym co najmniej 15 lat wykonywania prac uznanych w przepisach emerytalnych za zatrudnienie w warunkach szczególnych lub szczególnym charakterze. W związku z tym, że P. J. nie przepracował w warunkach szczególnych co najmniej 15 lat, brak podstaw prawnych do przyznania zasiłku przedemerytalnego. Zgodnie z przepisami obowiązującego prawa organy orzekające w sprawie nie uwzględniły do okresu pracy w warunkach szczególnych okresu zatrudnienia w prywatnym zakładzie pracy tj. "A" B. R. P. Przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze nie przewidują możliwości zaliczenia do okresu wykonywania pracy w warunkach szczególnych zatrudnienia u prywatnego pracodawcy. Stanowisko to potwierdził Krajowy Urząd Pracy - Departament Prawny w piśmie z dnia [...]r. Nr [...]. W skardze na powyższą decyzję P. J. zarzucił naruszenie przepisów art. 30, 32 ust. 1, 65 ust. 1, 67 ust. 2 Konstytucji RP. Stwierdził, iż zaskarżona decyzja jest niezgodna z konstytucją a więc niezgodna z prawem. W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację wyrażoną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola obejmuje zatem materialną i formalną prawidłowość zaskarżonego aktu. Podstawą materialno-prawną rozpoznania sprawy będącej przedmiotem zaskarżonej do Sądu decyzji administracyjnej są przepisy ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu /Dz.U. z 2001r. Nr 6, poz. 56/. Zgodnie z art. 37 j ustawy zasiłek przedemerytalny przysługuje osobie spełniającej określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku oraz posiadającej okres uprawniający do emerytury, jeżeli: 1) posiada okres uprawniający do zasiłku wynoszący 30 lat dla kobiet i 35 lat dla mężczyzn lub 2) posiada okres uprawniający do zasiłku wynoszący 25 lat dla kobiet i 30 lat dla mężczyzn, w tym co najmniej 15 lat wykonywania prac uznawanych w przepisach emerytalnych za zatrudnienie w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. Natomiast w myśl art. 23 ust. 1 ustawy prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy po upływie 7 dni od dnia zarejestrowania się we właściwym rejonowym urzędzie pracy, jeżeli w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania, łącznie przez okres co najmniej 365 dni był zatrudniony i osiągał wynagrodzenie w kwocie co najmniej najniższego wynagrodzenia. Organy rozpoznające niniejszą sprawę ustaliły, że skarżący posiada okres uprawniający do zasiłku wynoszący 30 lat 4 miesiące i 3 dni w tym przez 14 lat 2 miesiące i 12 dni pracował w warunkach szkodliwych. Ponieważ skarżący nie przepracował w warunkach szczególnych co najmniej 15 lat, brak było podstaw prawnych do przyznania zasiłku przedemerytalnego. Organy orzekające podniosły, iż w sprawie nie uwzględniły do okresu pracy w warunkach szczególnych okresu zatrudnienia w prywatnym zakładzie pracy tj. A B. R. P. bowiem przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze nie przewidują możliwości zaliczenia do okresu wykonywania pracy w warunkach szczególnych zatrudnienia u prywatnego pracodawcy. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy przepisy wyżej powołanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze mają także zastosowanie do pracowników zatrudnionych przez prywatnych pracodawców. W wyroku z dnia 7 lipca 1999r. sygn. akt III RN 25/99, OSNAP 2000r., nr 12, poz. 453) Sąd Najwyższy wyraził pogląd, zgodnie z którym: "Przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze /dz. U. Nr 8, poz. 43 ze zm./ mają także zastosowanie do pracowników zatrudnionych przez prywatnych pracodawców". W uzasadnieniu owego wyroku Sąd Najwyższy wskazał, że dla określenia podmiotowego zakresu obowiązywania rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze, decydujące znaczenie ma przepis § 1 rozporządzenia, zgodnie z którym rozporządzenie stosuje się do pracowników wykonujących prace wymienione w § 4-15 rozporządzenia oraz w wykazach stanowiących załącznik do rozporządzenia. Przepis ten, zgodnie z zawartym w art. 55 ustawy upoważnieniem, nie różnicuje pracowników wykonujących pracę w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze ze względu na rodzaj zakładu pracy, w którym ta praca jest świadczona. Podstawy do takiego bezprawnego zróżnicowania nie stanowi także przepis § 1 ust. 2 i 3 rozporządzenia, upoważniający właściwe organy centralne do ustalania w podległych i nadzorowanych zakładach pracy stanowisk pracy, na których są wykonywane prace w szczególnych warunkach wymienione w wykazach A i B. Dla uznania konkretnego rodzaju lub stanowiska pracy za pracę wykonywaną w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze istotne jest bowiem jedynie to, czy jest to praca wymieniona w § 4 -15 rozporządzenia oraz w wykazach stanowiących załącznik do tego rozporządzenia, natomiast wykazy stanowisk ustalane przez właściwe podmioty w odniesieniu do podległych zakładów pracy mają jedynie charakter techniczno-porządkujący. Przepis § 1 ust. 2 i 3 rozporządzenia nie może być bowiem interpretowany w ten sposób, że jedynie pracownicy zatrudnieni na stanowiskach pracy określonych w sporządzanych przez te podmioty wykazach mają prawo do świadczeń uzasadnionych ze względu na wykonywanie pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. Takie rozumienie powyższego przepisu oznaczałoby jawną i niczym nieusprawiedliwioną dyskryminację pracowników zatrudnionych w innych zakładach pracy niż wymienione w § 1 ust. 2 i 3 powyższego rozporządzenia, którzy spełniają przesłanki określone w § 1 ust. 1 rozporządzenia. Skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela stanowisko wyrażone w wyżej powołanym wyroku Sądu Najwyższego. Skoro zatem organy rozpoznające niniejszą sprawę w wydanych przez siebie decyzjach odmiennie zinterpretowały przepisy prawa materialnego będącego podstawą rozstrzygnięcia sprawy, czym naruszyły powyższe przepisy prawa, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, skargę należało uwzględnić i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ uchylić zarówno decyzję organu odwoławczego, jak i decyzję wydaną przez organ I instancji. Sąd nie orzekł o wykonaniu zaskarżonej decyzji jako gdyż orzeczenie negatywne nie ma ona przymiotu wykonalności /art. 152 - Prawo o postępowaniu /.../.