II SA/Wr 613/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Adam Habuda (spr.) po rozpoznaniu w Wydziale II w dniu 3 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi N. O. i T. O. na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu z dnia 23 czerwca 2025 r., nr SKO 4180/5/2025 w przedmiocie rozpatrzenia ponaglenia na bezczynność organu postanawia: odrzucić skargę. Pismem z dnia 26 lipca 2025 r. skarżący wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu z dnia 23 czerwca 2025 r., traktując je jako akt podlegający zaskarżeniu. W uzasadnieniu skargi przedstawili stan faktyczny sprawy oraz obszernie rozwinęli przedstawione zarzuty. Zarzucili naruszenie art. 7, art. 7b, art. 9, art. 61 § 1 w zw. z art. 61a, art. 107, art. 130 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572, dalej "k.p.a."), art. 3 pkt 3 w zw. z art. 29 § 1 pkt 21 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2025 r., poz. 418) oraz § 41 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Kolegium w odpowiedzi na skargę wniosło o jej odrzucenie. W uzasadnieniu organ przedstawił stan sprawy oraz podniósł, że jego zdaniem zarzuty skargi są nietrafne i nie zasługują na uwzględnienie. Wskazał, że skarżący pismem z dnia 18 czerwca 2024 r. wystąpili do urzędu Gminy K. o częściowe wycięcie oraz obniżenie wysokości żywopłotu rosnącego wzdłuż drogi gminnej. W dniu 17 czerwca 2025 r. do SKO wpłynęło pismo Wójta Gminy K. przekazujące ponaglenie skarżących w zakresie bezczynności organu w sprawie wniosku o przycięcie wysokiego żywopłotu. Pismem z dnia 23 czerwca 2025 r. SKO poinformowało skarżących o braku podstaw prawnych do wniesienia ponaglenia na bezczynność organu w zakresie wniosku o przycięcie żywopłotu. W uzasadnieniu wskazało, że sprawa przycięcia żywopłotu nie jest indywidualną sprawą administracyjną w rozumieniu art. 1 k.p.a., a tylko w takich sprawach kolegium uprawnione jest do podejmowania czynności procesowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że po złożeniu skargi Sąd z urzędu bada jej dopuszczalność, ustalając, czy nie zachodzi jedna z przesłanek odrzucenia skargi, wymienionych w art. 58 § 1 pkt 1 - 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935) - dalej p.p.s.a. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejkolwiek z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do jej odrzucenia. Zakres kognicji sądów administracyjnych określony jest w art. 3 § 2, § 2a i § 3 p.p.s.a. Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z 14.06.1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z 29.08.1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z 16.11.2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, ze zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29.08.1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z 14.06.1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z 29.08.1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. oraz w sprawach sprzeciwów od postanowień (art. 3 § 2a p.p.s.a.), w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i wówczas stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Tak ukształtowane unormowania ograniczają zatem kognicję Sądów administracyjnych jedynie do spraw w niej określonych, z uwzględnieniem przepisów szczególnych. Sąd administracyjny przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi bada jej dopuszczalność. Ze skargi wynika, że jej przedmiotem jest "akt wydany przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Wałbrzychu w dnia 23 czerwca 2025 r." Tymczasem, wbrew zapatrywaniu skarżących, Kolegium nie wydało "aktu". Pismem z dnia 23 czerwca 2025 r., w odpowiedzi na pismo z dnia 2 czerwca 2025 r. (ponaglenie) – organ poinformował, że brak jest podstaw prawnych do wniesienia ponaglenia na bezczynność organu w zakresie wniosku o przycięcie wysokiego na około 7 m żywopłotu z kolczastej śliwy i dzikiej róży do wysokości 1,5 m. Wniosek skarżących nie należy do kategorii spraw indywidualnych, a tylko takie zgodnie z art. 1 k.p.a. są rozstrzygane decyzją administracyjną. Oznacza to, że żądanie skarżących (pielęgnacja roślinności) nie jest sprawą administracyjną w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Zaskarżone pismo SKO w Wałbrzychu z dnia 23 czerwca 2025 r. ma charakter wyłącznie informacyjny, co prowadzi do wniosku, że nie podlega ono kontroli sądu administracyjnego. Pismo to nie stanowi rozstrzygnięcia w przedmiocie rozpatrzenia ponaglenia na bezczynność organu. Na kanwie niniejszej sprawy nie ulega wątpliwości, że zaskarżone pismo zostało wystosowane w celu informacyjnym i nie sposób przypisać mu charakteru postanowienia/decyzji wydanej w postępowaniu administracyjnym bądź innego aktu administracyjnego. Pismo to nie może być też uznane za inną formę działania organu podlegającą zaskarżeniu do sądu administracyjnego określoną w art. 3 § 2 p.p.s.a., w szczególności nie jest aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącym obowiązków wynikających z przepisów prawa, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Mając na uwadze powyższe, skoro skarga nie mieści się w katalogu spraw wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., to tym samym wyłączona została możliwość merytorycznego rozpoznawania jej przez sąd administracyjny. W związku z tym Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uznał, że niniejsza skarga nie podlega rozpoznaniu przez Sąd z uwagi na brak kognicji sądu administracyjnego, dlatego i na zasadzie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. skarga ta podlega odrzuceniu.