II SA/Wr 614/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak (sprawozdawca) Sędziowie: NSA Julia Szczygielska Asesor WSA Olga Białek Protokolant: Katarzyna Grott po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi J. O. i J. O. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia 31 lipca 2006 r. nr [...] w przedmiocie nakazu usunięcia nieprawidłowości w stanie technicznym budynku mieszkalno-gospodarczego w S. nr [...] oddala skargę. W dniu 15 maja 2006 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. Ś., po rozpatrzeniu z urzędu sprawy dotyczącej stanu technicznego budynku mieszkalno-gospodarczego położonego na terenie posesji S. Nr [...], którego właścicielami są: Kółko Rolnicze w S. oraz skarżący J. i J. O., na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1, ust. 2 oraz art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 z późn. zm.) wydał decyzję Nr [...], którą nakazał właścicielom budynku mieszkalno-gospodarczego S. [...], to jest J. i J. O. oraz Kółku Rolniczemu w S., reprezentowanemu przez Prezesa, doprowadzenie budynku mieszkalno-gospodarczego S. [...] (działka o numerze ewidencyjnym gruntu 523/4) do stanu zgodnego z obowiązującymi przepisami poprzez wykonanie następującego zakresu robót budowlanych: 1. rozebrać pokrycie dachowe z dachówki ceramicznej; 2. rozebrać konstrukcję więźby dachowej na odcinku od muru ogniowego do ściany szczytowej wschodniej; 3. rozebrać ścianę szczytową od strony wschodniej oraz mur ogniowy do poziomu stropu ceramicznego; 4. rozebrać strop ceramiczny i przebudować na strop WPS; 5. rozebrać do poziomu fundamentów ścianę szczytową wschodnią oraz ścianę północną do muru ogniowego; 6. wykonać odkrycie fundamentów, następnie wzmocnić je oporem betonowym, zbrojonym stalą Ø 10 o oczkach 10x10, grubości betonu 20 cm, beton klasy C15/20; 7. wykonać izolację pionową wzmocnionych fundamentów oraz odwodnienie drenarskie, wspólne dla całego budynku; 8. wykonać odbudowę rozebranych ścian; 9. wykonać nowe nadproża; 10. wykonać konstrukcję więźby dachowej (krokwiowo-płatwiową); 11. zastosować nowe pokrycie dachowe; 12. skuć tynki zewnętrzne elewacyjne, a następnie otynkować cały budynek; 13. wykonać rynny i obróbki blacharskie, wspólne dla całego budynku. Organ I instancji nakazał czynności wymienione w pkt od 1 do 13 wykonać w terminie do 30 listopada 2006 r., a ponadto do czasu zakończenia remontu wprowadził zakaz użytkowania obiektu w poziomie II kondygnacji oraz pomieszczenia przyziemia z pękniętymi sklepieniami i łękami. Zaznaczył, iż przy wykonywaniu robót budowlanych należy zachować następujące warunki: roboty budowlane prowadzić zgodnie z obowiązującymi przepisami, warunkami technicznymi, normami oraz pod nadzorem osoby posiadającej stosowne uprawnienia budowlane. Zobowiązał inwestora do powiadomienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. Ś. o zakończeniu robót budowlanych związanych z remontem wyżej wymienionego budynku. W uzasadnieniu powyższej decyzji organ I instancji wskazał, że Służby Inspekcyjne Powiatowego Nadzoru Budowlanego dokonały kontroli budynku gospodarczo-składowego, którego właścicielami są Kółko Rolnicze w S. oraz J. i J. O. Kontroli dokonano w obecności właścicieli, wykonano dokumentację zdjęciową i stwierdzono, że: występują liczne ubytki murów zewnętrznych głębokość ok. 20 cm na powierzchniach od 3m² do 0,5m², na północnej ścianie liczne pęknięcia pionowe muru zewnętrznego. Przy narożniku budynku od strony wschodniej widoczne odchylenie ściany w części parterowej, liczne ubytki tynków, widoczne także ubytki pokrycia dachowego z dachówki, brak rynien i rur spustowych w części dachu krytego dachówką. W części gospodarczej budynku widoczne pęknięcie sklepienia ceglanego o szerokości 2 cm, nadproże drzwiowe ceglane wsparte na futrynie drewnianej, wewnętrzna ściana ogniowa pęknięta (szerokość pęknięcia ok. 2,5 cm). Biorąc pod uwagę nieodpowiedni stan techniczny budynku mieszkalno-gospodarczego postanowieniem nr [...] z dnia 24 listopada 2005 r. nakazano wykonanie ekspertyzy stanu technicznego wyżej wymienionego budynku. Przedłożona przez właścicieli ekspertyza stanu technicznego potwierdziła, że stan techniczny budynku mieszkalno-gospodarczego jest nieodpowiedni i wymaga natychmiastowego remontu. Po zapoznaniu się z całością materiału dowodowego organ nadzoru budowlanego stwierdził, że właściciele nie przestrzegają art. 61 ustawy Prawo budowlane. Następnie organ pierwszoinstancyjny podniósł, iż w przypadku stwierdzenia przez organy nadzoru budowlanego, że obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym, który to stan zagraża życiu lub zdrowiu ludzkiemu i bezpieczeństwu mienia, wydaje on decyzję nakazującą usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. Mając powyższe na uwadze Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 66 ustawy Prawo Budowlane nakazał wykonanie wyżej wymienionych prac w celu doprowadzenia budynku mieszkalno-gospodarczego do należytego stanu technicznego. Powyższa decyzja została oprotestowana zarówno przez Kółko Rolnicze w S., jak i przez J. O. i J. O. W dniu 31 lipca 2006 r. D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu wniesionych odwołań, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa wydał decyzję nr [...], którą utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji prawidłowo ustalił, iż stan techniczny przedmiotowego budynku mieszkalno-gospodarczego jest nieodpowiedni, co powoduje konieczność zastosowania wobec współwłaścicieli obiektu nakazu wykonania czynności mających na celu usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, na podstawie art. 66 ustawy - Prawo budowlane. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, iż skarżone rozstrzygnięcie wydane zostało w oparciu o właściwą podstawę prawną, a treść nakazanego obowiązku mieści się w upoważnieniu ustawowym zawartym w powołanej przez organ I instancji podstawie prawnej. Organ odwoławczy podniósł, że zastosowana w omawianej decyzji norma prawna zawarta w art. 66 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego stanowi, iż w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym, właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania obowiązku. Ratio legis niniejszego przepisu wskazuje, iż ma on zastosowanie w sytuacji, gdy stan techniczny budynku jest nieprawidłowy, a możliwe jest usunięcie istniejących nieprawidłowości, przy czym należy nałożyć na właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego obowiązki, które pozwolą na osiągnięcie takiego stanu prawidłowości pod względem technicznym. W opinii organu II instancji argumenty wszystkich stron odwołujących się są bezzasadne. Zarówno bowiem na J. i J. O., jak i na Kółku Rolniczym w S., jako na współwłaścicielach przedmiotowego budynku, ciąży z mocy prawa obowiązek utrzymania tego obiektu w należytym stanie technicznym i estetycznym. Zaniedbanie tego obowiązku poprzez dopuszczenie do licznych uchybień technicznych w budynku rodzi konsekwencję w postaci konieczności przywrócenia obiektu do stanu właściwego. Podmiotami zobowiązanymi są przy tym wszyscy współwłaściciele budynku, niezależnie od tego, który z nich ponosi winę za powstałe zaniedbania. Orzeczenie organu nadzoru budowlanego odnosi się bowiem do obiektu budowlanego jako całości i nie ma znaczenia dla charakteru rozstrzygnięcia fakt dokonania nieformalnego podziału budynku do użytkowania przez poszczególnych współwłaścicieli. Wskazując na powyższe Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podniósł, że ewentualne kwestie rozliczeń kosztów poniesionych przez strony w toku wykonywania nakazanych czynności nie stanowią przedmiotu rozstrzygnięcia organów nadzoru budowlanego, lecz powinny być ustalane indywidualnie między poszczególnymi współwłaścicielami na podstawie przyjętych przez nich kryteriów uczestnictwa w kosztach napraw. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wnieśli J. O. i J. O. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji skarżący podali, że nie negują co do zasady konieczności usunięcia wielu nieprawidłowości w stanie technicznym przedmiotowego budynku, jednakże sprzeciwiają się obciążeniu tym obowiązkiem ich jako współwłaścicieli nieruchomości. Oświadczyli, że tylko część budynku mieszkalno-gospodarczego znajduje się w złym stanie technicznym i jest to część użytkowana od wielu lat w sposób wyłączny przez Kółko Rolnicze w S., a wcześniej przez jego poprzednika prawnego. Zaznaczyli, że nieruchomość, której dotyczy zaskarżona decyzja, od co najmniej 8 lat jest podzielona przez współwłaścicieli na zasadzie ustnych ustaleń. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał zaskarżoną decyzję i argumenty zawarte w jej uzasadnieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia nie występują. Skarga zatem nie zasługiwała na uwzględnienie. Kwestią sporną w rozpatrywanej sprawie jest to, czy prawidłowo organy administracyjne skierowały wydane przez siebie decyzje nie tylko do Kółka Rolniczego w S., ale również do skarżących. Podstawę materialnoprawną podjętych w tej sprawie decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 z późn. zm.), a w szczególności unormowanie zawarte w art. 66 ust. 1 tej ustawy. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wielokrotnie podkreślano, iż w razie ustalenia w toku prawidłowo przeprowadzonego postępowania administracyjnego, że istnieje materialnoprawna przesłanka do zastosowania przepisu art. 66 prawa budowlanego, organ nadzoru budowlanego wydaje stosowną decyzję administracyjną, skierowaną do właściciela obiektu budowlanego lub współwłaścicieli (jeżeli obiekt stanowi współwłasność), nie kierując się przy tym wielkością udziałów we współwłasności. Rozstrzygnięcie to nie jest w szczególności uzależnione od tego, czy toczy się postępowanie cywilne o zniesienie współwłasności, czy też jeden ze współwłaścicieli zamierza wystąpić z odpowiednim wnioskiem wszczynającym takie postępowanie. Rozliczenia bowiem pomiędzy współwłaścicielami nieruchomości nie należą do sfery spraw administracyjnych i nie mają wpływu na orzeczenie administracyjne (por. np. wyrok NSA z dnia 24 stycznia 2002 r. sygn. akt IV SA 472/00 - Wspólnota 2002/8/51). Podzielając w pełni powyższe stanowisko stwierdzić trzeba, że skoro w niniejszej sprawie współwłaściciele zawarli tylko "ustne ustalenia" dotyczące podziału przedmiotowej nieruchomości, a nie ugodę sądową, ani też nie dokonano sądowego podziału tej nieruchomości, to organy administracyjne nie mogły skierować przedmiotowych decyzji jedynie do Kółka Rolniczego z pominięciem skarżących, nawet jeżeli zły stan techniczny dotyczył tylko części budynku użytkowanej faktycznie wyłącznie przez Kółko Rolnicze. Podjęte w tej sprawie decyzje zostały zatem prawidłowo skierowane nie tylko do Kółka Rolniczego w S., ale również do skarżących. Na marginesie zauważyć wypada, że w toku postępowania administracyjnego Kółko Rolnicze w S. twierdziło, iż zły stan techniczny budynku dotyczył głównie części użytkowanej przez skarżących i był wynikiem przeprowadzonych przez nich robót budowlanych. Nie wnikając jednak w to, czy nieodpowiedni stan techniczny dotyczył części użytkowanych wyłącznie przez Kółko Rolnicze, czy przez skarżących, czy też przez wszystkich współwłaścicieli, gdyż nie ma to wpływu na wynik sprawy, podkreślić raz jeszcze należy, że wynikające z przepisów Prawa budowlanego obowiązki spoczywają na wszystkich współwłaścicielach danego obiektu budowlanego, niezależnie od ich udziałów we współwłasności i niezależnie od tego, który z nich użytkuje poszczególne części obiektu oraz czy w tej kwestii zawierali ustne ustalenia. Nie mają też żadnego wpływu na rozstrzygnięcie rozpatrywanej sprawy kwestie ewentualnych rozliczeń pomiędzy współwłaścicielami, bowiem są to zagadnienia cywilnoprawne, podlegające orzecznictwu sądów powszechnych, a nie organów lub sądów administracyjnych. Mając na względzie powyższe – zgodnie z art. 151 powołanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzeczono jak w sentencji.