II SA/Wr 619/08

WyrokWSA we Wrocławiu2009-09-16

Skład orzekający: Halina Kremis, Alicja Palus, Andrzej Wawrzyniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy naruszenie prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym (art. 10 § 1 k.p.a.) oraz naruszenie przepisów prawa materialnego dotyczących poszanowania uzasadnionych interesów osób trzecich (art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego) w postępowaniu o zatwierdzenie zamiennego projektu budowlanego i wydanie pozwolenia na budowę, uzasadnia uchylenie decyzji administracyjnych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że naruszenie przez organ I instancji prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu, polegające na doręczeniu zawiadomienia o możliwości zapoznania się z dokumentacją po upływie terminu do tego, a także naruszenie przepisów prawa materialnego dotyczących poszanowania uzasadnionych interesów osób trzecich poprzez projektowanie inwestycji w sposób ograniczający możliwości zagospodarowania sąsiedniej działki, stanowi istotne wady postępowania i naruszenia prawa materialnego, które uzasadniają uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Sąd podkreślił, że naruszenie zasady czynnego udziału strony jest kwalifikowaną wadą procesową, a możliwość ograniczenia zagospodarowania sąsiedniej nieruchomości w sposób niezgodny z przepisami stanowi naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Biura Projektowo-Handlowego K. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta W. zatwierdzającą zamienny projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę. Strona skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania poprzez uniemożliwienie zapoznania się z dokumentacją przed wydaniem decyzji oraz naruszenie przepisów materialnych, wskazując, że projektowany budynek ogranicza możliwości zagospodarowania sąsiedniej działki w sposób niezgodny z przepisami prawa budowlanego i warunkami technicznymi.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił decyzje organu I i II instancji oraz orzekł, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Kremis, Sędziowie, Sędzia WSA Alicja Palus, Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak (spr.), Protokolant Wojciech Śnieżyński, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 16 września 2009 r. sprawy ze skargi Biura Projektowo-Handlowego K. s.j. – F., R. i R. Cz. na decyzję Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego i wydania pozwolenia na budowę w zakresie wprowadzonych zmian I. uchyla decyzje organu I i II instancji; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana; III. zasądza zwrot kosztów postępowania od Wojewody na rzecz strony skarżącej w kwocie 757 (siedemset pięćdziesiąt siedem) zł. Decyzją z dnia [...]r. nr [...] Prezydent W. na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36a ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.), art. 104 kpa oraz art. 92 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (t.jedn. Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1592 z późn. zm.), po ponownym rozpatrzeniu wniosku inwestora – Spółki z o.o. B. M. z siedzibą w W., zmienił ostateczną decyzję nr [...] z dnia [...]r., wydaną Spółce z o.o. B. M., zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę inwestycji polegającej na przebudowie budynku dawnej stajni na potrzeby obiektu usługowego oraz budowie budynków mieszkalnych wielorodzinnych (segmenty "[...]", :[...]", "[...]", "[...]") z garażami podziemnymi i niezbędnymi elementami zagospodarowania terenu i infrastrukturą techniczną (trafostacja, sieci i przyłącza wodociągowe, drenaż opaskowy, kanalizacja sanitarna, deszczowa, kable średniego i niskiego napięcia, oświetlenie zewnętrzne terenu, kanalizacja teletechniczna oraz sieci elektroenergetyczne), na terenie nieruchomości przy ul. K. i ul. P. we W., oznaczonej jako działki nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], AM-[...], obr. P. – poprzez zatwierdzenie zamiennego projektu budowlanego wprowadzającego: zmianę gabarytów budynku "[...]" (skrócenie w zarysie północnego skrzydła), struktury i rozkładu mieszkań w tym obiekcie oraz rezygnację z garażu podziemnego na rzecz garażu pod płytą tarasu; zmianę usytuowania bram przeciwpożarowych w garażach GD1, GD2, GD3, GD4; zagospodarowanie terenu; zmianę przebiegu fragmentów sieci uzbrojenia podziemnego, dróg i ciągów pieszych w obrębie budynku "E", wprowadzenie pasa zieleni izolacyjnej o szerokości [...] m wzdłuż granicy z działką nr [...], dodanie sieci c.o. i kanalizacji teletechnicznej; zmiany w obrębie garażu ABCD w zakresie usytuowania pomieszczeń technicznych przy klatkach schodowych B1, B2, C1, C2; zmianę oznaczeń geodezyjnych działek wynikającą z podziałów i scaleń wtórnych (bez zmiany zakresu przestrzennego inwestycji) – oraz udzielenie pozwolenia na budowę w zakresie wprowadzonych zmian, z zachowaniem pozostałych warunków zawartych w decyzji nr [...] z dnia [...] r. W uzasadnieniu organ I instancji podał w szczególności, że w przedłożonym projekcie zamiennym wykazano zgodność z warunkami techniczno-budowlanymi w zakresie usytuowania miejsc postojowych od okien pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi oraz odległości wydzielonych miejsc postojowych od granic sąsiednich nieruchomości. W ocenie organu, projekt budowlany zamienny spełnia wszystkie wymogi zawarte w art. 36a ust. 1 i 3 Prawa budowlanego i jest zgodny z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zespołu urbanistycznego K.-P. w obrębie P. we W. Organ stwierdził, że załączono wymagane dokumenty, a planowane zmiany są zgodne z ustaleniami decyzji Prezydenta W. nr [...] z dnia [...]r. o środowiskowych uwarunkowaniach inwestycji. Organ I instancji wskazał też na realizację zaleceń zawartych w kasacyjnej decyzji Wojewody D. z dnia [...] r. nr [...]. W odwołaniu złożonym od powyższej decyzji strona skarżąca Biuro Projektowo-Handlowe "K." Spółka Jawna – F., R. i R. Cz. z siedzibą we W. zarzuciła, że decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania i materialnoprawnych. Podniosła, że organ I instancji pismo zawiadamiające o możliwości zapoznania się do dnia [...] r. z dokumentacją celem zgłoszenia uwag w związku z przedmiotową decyzją, wysłał w dniu [...] r., a zostało ono doręczone Spółce [...] r., co uniemożliwiło zapoznanie się z dokumentacją w zakreślonym terminie i wskazanie zastrzeżeń. Odnosząc się do merytorycznej treści decyzji strona skarżąca podała, że projektowany budynek zlokalizowano w odległości między [...] a [...] m od granicy działki nr [...]. Najbliżej położona ściana zachodnia budynku ma wysokość [...] do [...] m. Odległości od granicy działki i wysokość budynku uniemożliwiają stronie ewentualne wybudowanie w przyszłości budynku wyższego niż [...] m z uwagi na obowiązujące przepisy dotyczące właściwego doświetlenia pomieszczeń. Strona zaznaczyła, że plan miejscowy zobowiązuje do budowy budynków o wysokości przekraczającej [...] m. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Wojewoda D., po rozpatrzeniu powyższego odwołania, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 82 ust. 3 ustawy – Prawo budowlane utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy rozważając w pierwszej kolejności zarzut odwołania dotyczący możliwości uczestnictwa strony w postępowaniu pierwszej instancji podkreślił, że nie ulega wątpliwości, iż naruszenie przez organ I instancji prawa strony do udziału w postępowaniu równoznaczne byłoby z koniecznością uchylenia decyzji bez względu na merytoryczny aspekt sprawy. Strona ma bowiem prawo do czynnego uczestnictwa w postępowaniu prowadzonym zarówno przez organ I, jak i II instancji, co wynika z art. 10 § 1 kpa. Przyznając, że organ I instancji w sposób nieprawidłowy wywiązał się z obowiązku związanego z umożliwieniem stronie końcowego zapoznania się z aktami sprawy, Wojewoda D. podniósł, iż rolą organu odwoławczego jest ocenić, czy ta formalna nieprawidłowość mogła mieć wpływ na wynik konkretnej sprawy. Dokonując tej ocen Wojewoda stwierdził, że organ I instancji umożliwił stronie udział w postępowaniu przed tym organem, zawiadamiając ją o prowadzonym postępowaniu w dniu [...] r. (zawiadomieniem z dnia [...]r.) i informując ją o możliwości czynnego w nim udziału. Także zawiadomienie o zakończeniu postępowania dowodowego i możliwości końcowego zaznajomienia się z aktami strona otrzymała przed wydaniem decyzji, aczkolwiek w istocie zamieszczona w treści zawiadomienia data mogła sugerować stronie, ze termin do skorzystania z tego prawa już upłynął. Zdaniem organu odwoławczego, nie zmienia to jednak faktu, iż decyzja organu I instancji, wydana w dniu [...] r., nie stanowiła dla strony zaskoczenia, gdyż strona uzyskała od organu informację o postępowaniu i miała zapewnioną możliwość czynnego w nim udziału. W ocenie Wojewody, nie ma więc podstaw do kasacji decyzji organu I instancji z powodu naruszenia art. 10 kpa. Oceniając prawidłowość rozstrzygnięcia organu I instancji w aspekcie materialnoprawnym organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 36a ust. 1 Prawa budowlanego, istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Jednocześnie art. 36a ust. 3 Prawa budowlanego stanowi, że w postępowaniu w sprawie zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę, przepisy art. 32-35 stosuje się odpowiednio do zakresu tej zmiany. Przywołując następnie unormowania zawarte w art. 35 ust. 1 pkt 1-4 ustawy Prawo budowlane Wojewoda podkreślił, że w razie spełnienia tych wymagań organ – stosownie do art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego – nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. W niniejszym postępowaniu powinnością organów administracji obu instancji było zatem zweryfikowanie prawidłowości wniosku inwestora oraz przedłożonego zamiennego projektu budowlanego w kontekście wyliczonych w art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego kryteriów. Organ odwoławczy podniósł, że zgodnie z postanowieniami § 7 ust. 2 pkt 12 miejscowego planu, na zainwestowanym terenie oznaczonym jako [...] dopuszcza się, między innymi, zabudowę mieszkaniową wielorodzinną przy spełnieniu następujących warunków: a) zakaz lokalizacji budynków w strefie, o szerokości [...] m mierzonej od nieprzekraczalnej linii zabudowy wzdłuż al. K., wyznaczonej jak na rysunku planu; b) wartość wskaźnika intensywności zabudowy mieszkaniowej nie większa niż [...]; c) zachowanie ciągłości pierzei budynków usługowych wzdłuż al. K., z możliwością wprowadzenia przerw nie większych niż [...] % odcinka wyznaczonej linii zabudowy i wypełnionych zielenią wielopiętrową, w tym wysoką i zimozieloną; d) zapewnienie co najmniej [...] miejsca postojowego dla samochodów osobowych na każde mieszkanie, w tym [...] % stanowisk jako miejsca ogólnie dostępne; e) wprowadzenie na obrzeżach terenów mieszkaniowych pasów zieleni ochronnej o szerokości co najmniej [...] m, z zielenią wielopiętrową, w tym wysoką i zimozieloną. W ocenie organu II instancji, parametry inwestycji, przewidziane w zamiennym projekcie budowlanym, pozwalają na realizację dopuszczonej warunkowo zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej, albowiem spełniają warunki wynikające z planu miejscowego. Jednocześnie projekt odpowiada – unormowanym w § 7 ust. 3 planu – warunkom zabudowy, w tym dotyczącym wysokości projektowanych budynków. Nie można też, w ocenie Wojewody, zakwestionować przedłożonego projektu w kontekście przepisów techniczno-budowlanych, a w szczególności w świetle przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.). W opinii organu odwoławczego, podniesiona przez stronę w odwołaniu okoliczność, jakoby realizacja przedmiotowej inwestycji z uwagi na wysokość planowanych budynków mogła w przyszłości ograniczyć możliwość zagospodarowania sąsiedniej działki nr [...], nie stanowi w istocie zarzutu naruszenia prawa, ale wskazuje jedynie na posiadanie przez odwołującą się stronę interesu prawnego w sprawie. Wojewoda wywodził, że gdyby było inaczej, to jest gdyby planowana inwestycja nie ograniczała możliwości zagospodarowania działki nr [...], wówczas odwołująca się spółka w ogóle nie miałaby statusu strony w tym postępowaniu. Stroną jest bowiem właściciel, użytkownik wieczysty lub zarządca nieruchomości, który w związku z planowaną budową na terenie sąsiednim dozna ograniczeń w zagospodarowaniu własnej nieruchomości (art. 28 ust. 2 w związku z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego). Wskazane przez stronę ograniczenie nie jest zatem przejawem nielegalności przedsięwzięcia, ale nieodłącznym elementem procesu budowlanego wykraczającego swoim obszarem oddziaływania poza nieruchomość inwestora. Prawo budowlane dopuszcza oddziaływanie na nieruchomości sąsiednie (dopuszcza ograniczanie możliwości zagospodarowania sąsiednich nieruchomości) pod warunkiem jednak, że będzie się ono mieściło w granicach przewidzianych przepisami. Wskazując na powyższe Wojewoda nie dopatrzył się naruszeń przepisów z zakresu zagospodarowania przestrzennego i techniczno-budowlanych. Organ II instancji zaznaczył, że zamienny projekt budowlany zawiera oświadczenia właściwych jednostek organizacyjnych oraz wymagane opinie, uzgodnienia, zezwolenia i zaświadczenia o posiadanych uprawnieniach przez poszczególnych członków zespołu autorskiego, a także, iż projekt został sprawdzony zgodnie z art. 20 ust. 2 Prawa budowlanego. Na powyższą decyzję strona skarżąca Biuro Projektowo-Handlowe "K." Spółka Jawna – F., R. i R. Cz. z siedzibą we W. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Strona skarżąca zarzuciła tej decyzji naruszenie § 13 ust. 1 w związku z § 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w związku z art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, w stopniu istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy – poprzez błędne zastosowanie, a także naruszenie przepisów postępowania w stopniu istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy – poprzez uniemożliwienie stronie zapoznania się z dokumentacją i zgłoszenia uwag. Podnosząc powyższe zarzuty wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi podtrzymano zarzuty przedstawione w odwołaniu od decyzji organu I instancji podkreślając w szczególności, że zaprojektowany budynek uniemożliwia zabudowę na znacznej części działki nr[...], gdyż zabudowa taka byłaby niezgodna albo z wymaganiami planu miejscowego, albo § 60 przytoczonego rozporządzenia. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał zaskarżoną decyzję i argumenty zawarte w jej uzasadnieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia występują. Skarga zatem zasługiwała na uwzględnienie. Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutu naruszenia przepisów prawa procesowego zauważyć należy, że przepis art. 10 § 1 kpa stanowi, iż organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Organy administracji publicznej mogą odstąpić od zasady określonej w § 1 tylko w przypadkach, gdy załatwienie sprawy nie cierpi zwłoki ze względu na niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzkiego albo ze względu na grożącą niepowetowaną szkodę materialną (§ 2), przy czym organ administracji publicznej obowiązany jest utrwalić w aktach sprawy, w drodze adnotacji, przyczyny odstąpienia od zasady określonej w § 1 (§ 3 art. 10 kpa). W rozpatrywanej sprawie jest poza sporem, że organ I instancji z naruszeniem powyższego unormowania w dniu [...] r. wysłał pismo zawiadamiające o możliwości zapoznania się przez stronę skarżącą do dnia [...] r. z dokumentacją celem zgłoszenia uwag przed wydaniem decyzji. Pismo to zostało doręczone skarżącej Spółce w dniu [...] r., a więc dwa dni po wskazanym w nim terminie. Fakt, że organ I instancji wydał swoją decyzję w dniu [...] r. – wbrew stanowisku organu odwoławczego – nie powoduje, że powyższe uchybienie nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy. Strona bowiem w dniu [...] r. dowiedziała się, że do dnia [...]r. miała możliwość zapoznania się z dokumentacją celem wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań przed wydaniem decyzji, przy czym niewątpliwie nie wiedziała, że decyzja jeszcze nie zapadła i że – jak sugeruje to organ II instancji – jeszcze może skorzystać z uprawnień przewidzianych w art. 10 kpa. W praktyce zatem z uprawnień tych skorzystać nie mogła. Jak trafnie podkreślano w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, przepisy kodeksu postępowania administracyjnego nie precyzują obowiązków organów administracji poprzez wskazanie, iż stronie należy wyznaczyć termin, w którym może ona zrealizować swoje prawo. Jednakże z art. 10 § 1 kpa wynika obowiązek organu poinformowania strony o zakończeniu postępowania dowodowego i możliwości wypowiedzenia się w związku z jego zakończeniem, co do okoliczności wskazanych w tym przepisie, a są to przecież okoliczności, które będą stanowić podstawę faktyczną decyzji. Natomiast wyznaczenie stronie terminu na wypowiedzenie się uzasadnione jest koniecznością określenia czasu, w jakim organ administracji oczekiwać powinien na jej stanowisko w tym względzie. To, czy strona skorzysta z przysługującego jej prawa zależy wyłącznie od jej woli, lecz rzeczą organu jest umożliwienie jej skorzystania z tego prawa. Zawarte w treści art. 10 § 1 kpa sformułowanie "przed wydaniem decyzji" jednoznacznie wskazuje, że chodzi tu o ten moment postępowania, w którym organ administracji, po zakończeniu postępowania dowodowego, przechodzi do fazy podjęcia rozstrzygnięcia. Czym innym jest przy tym zapewnienie stronie czynnego udziału w postępowaniu, wyrażające się w umożliwieniu jej składania wyjaśnień, zgłaszania dowodów oraz uczestniczenia w ich przeprowadzaniu, a czym innym stworzenie jej możliwości wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji, będące dla strony niejako ostatnią szansą na przedstawienie i uzasadnienie swojego stanowiska. Prawidłowo przeprowadzone postępowanie to takie, w którym uwzględniono oba te elementy (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 23 stycznia 2007 r. sygn. akt III SA/Wa 2737/06 - LEX nr 302417). W niniejszej sprawie organ I instancji nie umożliwił skarżącej Spółce wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji i nawet jeżeli decyzja Prezydenta W. wydana w dniu [...]r. "nie stanowiła dla strony zaskoczenia", to nie zmienia to faktu naruszenia przez organ I unormowania zawartego w art. 10 kpa. Organ odwoławczy zaś zaakceptował dotkniętą tym uchybieniem decyzję organu I instancji. Naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem gdyby Spółka "K." miała możliwość zapoznania się z zebranymi w sprawie dokumentami i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, nie można wykluczyć, że rozstrzygnięcie organu byłoby inne. W orzecznictwie i w literaturze podkreślano ponadto, że naruszenie zasady ogólnej czynnego udziału strony w postępowaniu jest kwalifikowaną wadą procesową i stanowi podstawę do wszczęcia postępowania nadzwyczajnego w sprawie o wznowienie postępowania na wniosek strony, niezależnie od tego, czy miało wpływ na treść decyzji (por. wyrok NSA z dnia 26 stycznia 1999 r., III SA 979/98, niepubl.; wyrok NSA z dnia 4 kwietnia 1997 r., III SA 1795/95, niepubl.; Matan Andrzej, Komentarz do art. 10 kodeksu postępowania administracyjnego, [w:] G. Łaszczyca, A. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Tom I. Komentarz do art. 1-103, LEX, 2007, wyd. II). Zarzut naruszenia przepisów postępowania administracyjnego uznać zatem należy za uzasadniony. Przechodząc do zarzutu naruszenia przepisów prawa materialnego zaznaczyć trzeba, że stosownie do art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.), obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej. W myśl art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Zgodnie z § 13 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.), odległość budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów powinna umożliwiać naturalne oświetlenie tych pomieszczeń - co uznaje się za spełnione, jeżeli: 1) między ramionami kąta 60°, wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej, z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego, nie znajduje się przesłaniająca część tego samego budynku lub inny obiekt przesłaniający w odległości mniejszej niż: a) wysokość przesłaniania - dla obiektów przesłaniających o wysokości do 35 m, b) 35 m - dla obiektów przesłaniających o wysokości ponad 35 m, 2) zostały zachowane wymagania, o których mowa w § 57 i 60. Stosownie do § 4 tego rozporządzenia, pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi dzielą się na: 1) pomieszczenia przeznaczone na stały pobyt ludzi, w których przebywanie tych samych osób w ciągu doby trwa dłużej niż 4 godziny, 2) pomieszczenia przeznaczone na czasowy pobyt ludzi, w których przebywanie tych samych osób w ciągu doby trwa od 2 do 4 godzin włącznie. Zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji naruszają powyższe unormowania prawa materialnego. Jeżeli bowiem projektowana inwestycja ogranicza możliwości zgodnego z prawem (z warunkami technicznymi) zagospodarowania sąsiedniej działki, to znaczy, że narusza art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego (nie zapewnia poszanowania uzasadnionych interesów osób trzecich). Nie można zgodzić się ze stanowiskiem organu II instancji, że jeżeli realizacja przedmiotowej inwestycji z uwagi na wysokość planowanych budynków mogłaby w przyszłości ograniczyć możliwość zagospodarowania sąsiedniej nieruchomości, to nie jest to naruszenie prawa, ale wskazuje jedynie na posiadanie przez odwołującą się stronę interesu prawnego w sprawie i gdyby było inaczej, to odwołująca się spółka nie byłaby w ogóle stroną. Gdyby podzielić ten pogląd, to znaczyłoby to, że stroną jest tylko ten z właścicieli sąsiednich nieruchomości, którego interes prawny jest naruszony, ale naruszenie to sprawia jedynie, że jest stroną, jednak nie ma znaczenia dla treści decyzji naruszającej jego interes prawny. Tak więc decyzja może naruszać jego interes prawny, on jako strona może się odwoływać, jednak odwołanie nie może być uwzględnione, bo nie jest to naruszenie prawa. Z takim stanowiskiem oczywiście nie można się zgodzić i uznać trzeba, że narusza ono ewidentnie art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego, mając wpływ na wynik sprawy. Zauważyć wypada, ze organ II instancji słusznie wskazał, iż Prawo budowlane dopuszcza oddziaływanie na sąsiednie nieruchomości pod warunkiem, że będzie się ono mieściło w granicach przewidzianych przepisami, ale w istocie nie wykazał, iż w niniejszej sprawie w granicach tych się mieści. Wyrażając zaś przedstawiony wyżej pogląd w pewnym sensie przyznał, że w tej konkretnej sprawie nie zapewniono poszanowania uzasadnionych interesów osób trzecich, a więc wręcz przyznał, że oddziaływanie na sąsiednie nieruchomości nie mieści się w granicach przewidzianych przepisami. Pozostałe zaś wywody organu odwoławczego dotyczące tego zarzutu są bardzo ogólne i pobieżne, dlatego trudno uznać, że organ odwoławczy prawidłowo rozpatrzył wniesione odwołanie. Mając na względzie powyższe stwierdzić trzeba, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji podjęte zostały z naruszeniem wskazanych wyżej przepisów prawa zarówno procesowego, jak i materialnego, przy czym naruszenia te niewątpliwie miały wpływ na wynik sprawy. Tak więc podniesione w skardze zarzuty okazały się w pełni uzasadnione. W tym stanie rzeczy – zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c), art. 152 oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło