II SA/Wr 632/99

WyrokWSA we Wrocławiu2001-04-30

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej może wydać pozwolenie na budowę garażu na nieruchomości stanowiącej współwłasność, jeśli jeden ze współwłaścicieli cofnął wcześniej wyrażoną zgodę na budowę?
Ratio decidendi
Organ administracji nie może wydać pozwolenia na budowę na nieruchomości stanowiącej współwłasność, jeśli jeden ze współwłaścicieli cofnął wcześniej wyrażoną zgodę. Brak zgody jednego ze współwłaścicieli oznacza brak prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W takiej sytuacji inwestor powinien wystąpić do sądu powszechnego o zezwolenie na dokonanie czynności przekraczającej zwykły zarząd.
Stan faktyczny
Inwestorzy złożyli wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na budowę garażu na działce stanowiącej współwłasność. Jeden ze współwłaścicieli, Eugeniusz M., który wcześniej wyraził zgodę, cofnął ją, twierdząc, że został wprowadzony w błąd co do usytuowania garażu. Organ I instancji wydał pozwolenie na budowę, jednak Wojewoda uchylił tę decyzję, uznając brak prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane z powodu cofnięcia zgody przez jednego ze współwłaścicieli. Inwestorzy złożyli skargę do NSA, twierdząc, że wszyscy współwłaściciele wyrazili zgodę i że Eugeniusz M. działa złośliwie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 30 kwietnia 2001 r. sprawy ze skargi Henryka i Krystyny K. na decyzję Wojewody D. z dnia 20 kwietnia 1999 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę - oddala skargę. Decyzją z dnia 21 stycznia 1999 r. (...) Starosta W., powołując się na przepis art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./ oraz art. 104 Kpa po rozpatrzeniu wniosku Krystyny i Henryka K. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę garażu na działce nr 627/1 w L. przy ul. O. 6/2. Od powyższej decyzji odwołał się Eugeniusz M. zamieszkały w L. przy ul. O. 6/3, będący współwłaścicielem przedmiotowej nieruchomości. Podał, że nie wyraża zgody na budowę garażu. Wyjaśnił, że zwracając się do niego o wyrażenie zgody na budowę garażu Henryk K. wprowadził go w błąd, ponieważ nie poinformował go, że garaż będzie przylegał do budynku. Takie usytuowanie garażu spowoduje zdaniem odwołującego się oszpecenie budynku, na co jako współwłaściciel nie może się zgodzić. Po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia 20 kwietnia 1999 r. (...) wydaną na podstawie art. 138 par. 2 Kpa Wojewoda D. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Podał, że w dniu 21 stycznia 1999 r. organ I instancji wydał decyzję o pozwoleniu na budowę garażu Krystynie i Henrykowi K. Od decyzji tej wniósł odwołanie Eugeniusz M., cofając daną wcześniej zgodę /oświadczenie współwłaścicieli z dnia 27.08.1998 r. wyrażające wymaganą przepisami zgodę/ na wybudowanie garażu na nieruchomości, która stanowi współwłasność. W tym stanie rzeczy, brak zgody jednego ze współwłaścicieli nieruchomości, będącej współwłasnością jest brakiem posiadania przez inwestora prawa do dysponowania nieruchomością do celów budowlanych wymaganych przepisami art. 32 ust. 4 ustawy Prawo budowlane. Wskazał, że zgodnie z orzecznictwem sądowym wzniesienie stałego obiektu budowlanego na nieruchomości stanowiącej współwłasność jest czynnością przekraczającą zakres zwykłego zarządu i wymaga zgody wszystkich uprawnionych do decydowania w tej sprawie. Brak zgody współwłaścicieli może zastąpić rozstrzygnięcie sądu powszechnego. W tej sytuacji, jeżeli inwestor nie uzyska zgody współwłaścicieli na zamierzoną inwestycję, może się zwrócić do sądu powszechnego o wydanie orzeczenia w trybie art. 199 kodeksu cywilnego. Natomiast organ I instancji, postępowanie w sprawie z wniosku inwestora o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę winien zawiesić na podstawie przepisów art. 97 par. 1 pkt 4 Kpa. Mając powyższe na uwadze organ odwoławczy orzekł jak w osnowie wydanej decyzji. Skargę na tę decyzję złożyli inwestorzy - Krystyna i Henryk K. Podali, że pozwolenie na budowę garażu załatwiali zgodnie z prawem. Ponieśli już z tego tytułu duże koszty. Wszyscy współwłaściciele nieruchomości wyrazili zgodę na budowę, w tym także odwołujący się Eugeniusz M. Nie znają powodów, dla których Eugeniusz M. odwołał następnie swoją zgodę. Ich zdaniem uczynił to złośliwie. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie, powołując się na argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje. Rozpatrując stan faktyczny i prawny mniejszej sprawy Naczelny Sąd Administracyjny sprawujący zgodnie z przepisem art. 21 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności a prawem uznał, że skargę należy oddalić. Zaskarżona decyzja w niczym bowiem nie narusza zarówno przepisów prawa materialnego, jak i przepisów procedury administracyjnej. Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest ocena pod względem zgodności z przepisami prawa zaskarżonej decyzji Wojewody D. z dnia 20 kwietnia 1999 r., którą to decyzją organ ten uchylił decyzję Starosty W. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu Krystynie i Henrykowi K. pozwolenia na budowę garażu na działce nr 627/1 położonej w L. przy ul. O. 6/2. W świetle przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./, będącej materialnoprawną podstawą jej rozstrzygnięcia roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę (...) /art. 28/. Pozwolenie na budowę może być natomiast wydane wyłącznie temu, kto złożył wniosek w tej sprawie w terminie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o zagospodarowaniu przestrzennym /art. 32 ust. 4 pkt 1/ oraz wykazał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane /art. 32 ust. 4 pkt 2/. Do wniosku o pozwolenie na budowę należy dołączyć projekt budowlany wraz z opiniami, uzgodnieniami i pozwoleniami, wymaganymi przepisami szczególnymi, dowód stwierdzający prawo dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o zagospodarowaniu przestrzennym /art. 33 ust. 2/. Z powyższego przepisu prawa w sposób jednoznaczny wynika, że w sytuacji, gdy nieruchomość stanowi współwłasność kilku osób, a tylko jeden ze współwłaścicieli ubiega się o udzielenie pozwolenia na budowę, pozwolenie to może być wydane po przedstawieniu przez niego dowodu, że pozostali współwłaściciele wyrażają na to zgodę. Brak zgody jednego ze współwłaścicieli na budowę oznacza brak posiadania przez inwestora prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane /por. też wyrok NSA z dnia 17 sierpnia 1998 r., IV SA 585/96 - Wspólnota 1998 nr 48 str. 27, jak również nadal aktualny wyrok NSA z dnia 18 lipca 1983 r., I SA 471/83 - ONSA 1983 Nr 2 poz. 59/. W razie braku owej zgody, koniecznym jest wystąpienie przez inwestora na drogę postępowania sądowego w trybie art. 199 Kc z żądaniem zezwolenia na dokonanie owej czynności jako przekraczającej zwykły zarząd nieruchomością. Z niekwestionowanych okoliczności faktycznych niniejszej sprawy wynika, że nieruchomość objęta zgłoszonym przez skarżących wnioskiem stanowi współwłasność kilku osób, z których jedna - Eugeniusz M. - cofnął w postępowaniu odwoławczym daną wcześniej zgodę na wybudowanie przez skarżących garażu na wspólnej nieruchomości. Prawidłowo wobec braku zgody jednego ze współwłaścicieli na realizację przez skarżących zamierzonej inwestycji organ odwoławczy przyjął, że nie wykazali oni prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, jak tego wymaga przepis art. 32 ust. 4 pkt 2/ powołanej wyżej ustawy Prawo budowlane./ W postępowaniu administracyjnym organy wydające pozwolenie na budowę nie są władne oceniać wystąpienie przesłanek do skutecznego odwołania wcześniejszego aktu woli wyrażonego przez współwłaściciela nieruchomości. Dokonując takiej oceny wkroczyłyby bowiem w materię zastrzeżoną dla postępowania cywilnego. W takiej sytuacji konieczne jest, jak już wyżej wspomniano, wystąpienie przez inwestora do sądu powszechnego z żądaniem wydania orzeczenia w trybie art. 199 Kc. W świetle powyższego decyzję zaskarżonej treści uznać należy za prawidłową. W niczym bowiem nie narusza ona zarówno przepisów prawa materialnego, jak i przepisów procedury administracyjnej. Skarga zatem jako pozbawiona uzasadnionych podstaw podlegała oddaleniu, co orzeczono na podstawie art. 27 ust. 1 powołanej wyżej ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło