II SA/Wr 634/08

PostanowienieWSA we Wrocławiu2009-02-27

Skład orzekający: Olga Białek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu i którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, podlega pozostawieniu bez rozpoznania?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, podlega pozostawieniu bez rozpoznania. Sąd nie posiada uprawnień, aby zwolnić stronę z obowiązku dochowania formy urzędowego formularza przy sporządzaniu wniosku.
Stan faktyczny
Skarżący J. Ś. złożył skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. i wniosek o zwolnienie z wpisu sądowego. Referendarz sądowy pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania z powodu niezłożenia go na specjalnym formularzu. Po ponownym wezwaniu do uiszczenia wpisu, skarżący ponownie wniósł o zwolnienie z opłaty, ale nie zastosował się do wezwania sądu o wypełnienie urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy. Referendarz ponownie pozostawił wniosek bez rozpoznania. Skarżący wniósł sprzeciw, zarzucając naruszenie zasady ne bis in idem i ponownie wniósł o przyznanie prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Pozostawiono bez rozpoznania wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym Przewodniczący: Sędzia WSA Olga Białek po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 2009r. w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym wniosku J. Ś. o zwolnienie z wpisu sądowego od skargi w sprawie skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia 22 listopada 2007 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania w sprawie przesłania operatu szacunkowego sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego postanawia: pozostawić bez rozpoznania wniosek o przyznanie prawa pomocy. J. Ś. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na opisane w sentencji postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. Zarządzeniem z dnia 30 lipca 2008 r. ( sygn.akt III SA/Wr 278/08) referendarz sądowy pozostawił wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania wskazując, że skarżący nie złożył wniosku o przyznanie prawa pomocy na specjalnym formularzu. W tych okolicznościach zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego z dnia 29 października 2008r. skarżący został ponownie wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi w kwocie 100 zł. W odpowiedzi, w piśmie z dnia 10 listopada 2008 r. strona wniosła o "zwolnienie od uiszczenia opłaty od zażalenia", wskazując na ciężką sytuację osobistą, majątkową i rodzinną uniemożliwiającą mu uiszczenia opłaty bez istotnego uszczerbku. W dniu 2 grudnia 2008 r. doręczono skarżącemu wezwanie do wypełnienia i przesłania do Sądu załączonego jednocześnie formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy, w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Określony w wezwaniu termin upłynął z dniem 10 grudnia 2008 r. a strona nie zastosowała się do wezwania Sądu. Zarządzeniem z dnia 17 grudnia 2008 r. (II SA/Wr 634/08) referendarz sądowy pozostawił bez rozpoznania przedstawiony wyżej wniosek o przyznanie prawa pomocy. J. Ś. odebrał go w dniu 6 stycznia 2009 r. Na powyższe zarządzenie skarżący wniósł w zakreślonym terminie sprzeciw, w którym zarzucił naruszenie zasady "ne bis in idem" podnosząc, że zgodnie z przepisami prawa krajowego i wspólnotowego każdy obywatel ma prawo do rozstrzygnięcia jego sprawy przez obiektywny i niezawisły sąd, dlatego zarządzenie z dnia 17 grudnia 2008 r. winno być uchylone. Jednocześnie ponownie wniósł o przyznanie mu prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. W myśl art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn.zm.) – zwanej dalej u.p.p.s.a. - wniesienie sprzeciwu który nie został odrzucony powoduje, że zarządzenie lub postanowienie przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Jednym z warunków koniecznych dla skorzystania z prawa pomocy jest złożenie przez stronę wniosku (art. 243 §1 u.p.p.s.a.). Przepis art. 252 § 2 przywołanej ustawy stanowi zaś, że wniosek o przyznanie prawa pomocy winien być złożony na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Wzór ten został określony w przez Radę Ministrów w załącznikach do rozporządzenia z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz.U. Nr 227, poz. 2245). Z kolei z art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. wynika, że wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. W analizowanej sprawie nie budzi wątpliwości, że skarżący, pomimo wezwania Sądu i przesłania mu formularza wniosku PDF, nie uzupełnił braków wniosku o zwolnienie z wpisu sądowego, przez sporządzenie go i złożenie na druku nadesłanym przez Sąd. Zaznaczyć też należy, że strona była już wcześniej pouczona i informowana, że Sąd może merytorycznie rozpoznać tylko taki wniosek o udzielenie pomocy (zwolnienie z kosztów sądowych), który zostanie sporządzony na urzędowym formularzu. Taka bowiem forma wniosku została jako obowiązkowa przewidziana przez ustawodawcę a Sąd nie posiada uprawnień, aby zwolnić stronę od obowiązku dochowania tej formy przy sporządzaniu wniosku. Konsekwentne niestosowanie się przez skarżącego do powyższego wymogu powoduje, że jego wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych – niezależnie od podniesionych w nim argumentów - należy pozostawić bez rozpatrzenia. Biorąc powyższe pod uwagę, na podstawie art. 260 w związku z art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło