II SA/Wr 649/97

WyrokWSA we Wrocławiu1997-10-14

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy ustalająca warunki bonifikat przy sprzedaży mieszkań komunalnych, która faworyzuje nabywców dokonujących wykupu w późniejszej fazie sprzedaży, narusza zasadę równości obywateli wobec prawa i czy sąd administracyjny może oceniać żądanie wyrównania szkody wynikającej z takiej uchwały?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie może oceniać żądań o charakterze cywilnoprawnym, takich jak wyrównanie szkody, a jedynie legalność uchwały organu gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej. Uchwała rady gminy ustalająca bonifikaty przy sprzedaży mieszkań komunalnych, w tym ulgę z tytułu jednoczesnego wykupu wszystkich lokali w budynku, nie narusza zasady równości obywateli wobec prawa, gdyż uzależnienie skorzystania z preferencji od woli ogółu najemców nie jest dowolnością organu gminy, a jedynie określeniem warunków stosowania ulg.
Stan faktyczny
Skarżący zarzucili uchwale Rady Gminy i Miasta S. dotyczące zasad sprzedaży mieszkań komunalnych, że ustalone warunki bonifikat są krzywdzące, gdyż faworyzują nabywców, którzy wykupili lokale w późniejszej fazie sprzedaży, co spowodowało poniesienie przez skarżących straty. Skarżący domagali się zrekompensowania tej szkody przez gminę. Organ gminy przyznał, że warunki bonifikat faworyzują późniejszych nabywców, ale uznał, że nie naruszają prawa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

oddala skargę w przedmiocie zasad sprzedaży mieszkań komunalnych. Pismem z 24 lutego 1997 r. skierowanym do przewodniczącego Rady Miasta i Gminy S. skarżący zarzucili, że na skutek nabycia lokali w 1994 r. ponieśli stratę, która jest wynikiem wadliwych unormowań w uchwale rady miejskiej i zażądali zrekompensowania poniesionej szkody. Pismem z 5 maja 1997 r. Zarząd Gminy i Miasta S. przyznał, że określone w uchwale warunki stosowania bonifikat w cenie sprzedaży lokali mieszkalnych faworyzują nabywców, którzy dopiero w drugiej fazie sprzedaży nabyli lokale. Określenie tych warunków nie narusza jednakże prawa, a w szczególności art. 21 ust. 7 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości /Dz.U. 1991 nr 30 poz. 127 ze zm./. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Eugeniusz R., Antoni D., Henryka M. i Maria B. zarzucili, że ustalone w uchwale Rady Gminy i Miasta S. warunki stosowania bonifikat w cenie sprzedaży lokali mieszkalnych są krzywdzące, gdyż najemcy, którzy nie wyrazili wcześniej woli nabycia lokalu i dokonali wykupu mieszkania dopiero w ostatnim etapie sprzedaży, korzystają z większej bonifikaty ceny niż najemcy, którzy wykupili mieszkania po pierwszym wyznaczeniu lokali do sprzedaży. Szkodę, jaką z tego tytułu skarżący ponieśli, winna im gmina wyrównać. W odpowiedzi na skargę Zarząd Gminy i Miasta S. wniósł o oddalenie skargi, wyjaśniając, że wprowadzając bonifikatę ceny w razie jednoczesnej sprzedaży wszystkich lokali mieszkalnych rada gminy zmierzała do zintensyfikowania sprzedaży mieszkań komunalnych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym /Dz.U. 1996 nr 13 poz. 74 ze zm./ przedmiotem wniesionej w trybie tego przepisu skargi, a więc także przedmiotem kontroli sądu administracyjnego może być uchwała organu gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, a nie treść zawartych na podstawie takiej uchwały umów cywilnoprawnych, które z istoty swej nie należą do czynności z dziedziny administracji publicznej. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny nie może ani uwzględniać, ani oceniać żądania skarżących zmierzającego do ustalenia zobowiązania gminy S. do wyrównania określonej przez nich szkody i z tego względu dalsze wywody niniejszego wyroku ograniczone będą tylko do oceny legalności par. 5 pkt 3 uchwały Rady Gminy i Miasta S. z 30 marca 1992 r. w brzmieniu ustalonym uchwałą nr 60/93 z 21 grudnia 1993 r. Zgodnie z art. 21 ust. 7 ustawy z 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości /Dz.U. 1991 nr 30 poz. 127 ze zm./ rada gminy może ustalić w drodze uchwały ulgi przy sprzedaży lokali mieszkalnych. Przepis ten nie określa ani ogólnych, ani szczegółowych warunków lub kryteriów ustalania przez rady gmin ulg w cenie sprzedawanych lokali mieszkalnych, nie ustanawia też w tym przedmiocie jakichkolwiek zakazów, lub ograniczeń. Oznacza to, że wprowadzenie i ustalenie rodzajów ulg w cenie sprzedaży lokali mieszkalnych oraz określenie ich wysokości pozostawione zostało uznaniu radom gmin, w granicach którego organy te winny uwzględniać zarówno interesy poszczególnego mieszkańca, jak również interes ogólny całej wspólnoty. Działanie organów gminy w granicach uznania nie oznacza więc dowolności. Podejmując uchwały w sferze interesów obywateli, rada gminy winna w szczególności przestrzegać konstytucyjnej zasady równości obywateli wobec prawa. Wniesiona skarga jest zasadniczo oparta na naruszeniu tej zasady. Skarżący podnoszą bowiem, że inni najemcy nabyli własność lokali na korzystniejszych warunkach. Z zarzutem tym nie można się zgodzić. Wprowadzając ulgi w cenie sprzedaży lokali mieszkalnych, Rada Gminy i Miasta S. ustaliła trzy rodzaje bonifikat. Pierwsza, zasadnicza ulga w wysokości 50 proc. ceny przyznana została wszystkim najemcom, co w pełni odpowiada zasadzie równości wobec prawa. Pozostałe dwie ulgi uwzględniają natomiast uzasadnione interesy gminy jako wspólnoty samorządowej. Ulga z tytułu jednorazowego uiszczenia ceny uwzględnia słuszny interes gminy jako sprzedawcy, który zainteresowany jest w szybkim uzyskaniu świadczenia wzajemnego z tytułu sprzedaży, natomiast ulga z tytułu wykupienia lokali mieszkalnych przez wszystkich najemców budynku mieszkalnego, podyktowana jest uzasadnionymi zasadami gospodarowania. Zarządzanie mieniem stanowiącym współwłasność, co ma miejsce w wypadku sprzedaży przez gminę tylko części lokali mieszkalnych w budynku, stanowiącym jedną nieruchomość, powoduje niewątpliwie utrudnienia w jego administrowaniu. Po sprzedaży zaś wszystkich mieszkań gmina zostaje zwolniona od obowiązku dalszego sprawowania zarządu nieruchomością. Warunki zastosowania tak ulgi z tytułu uiszczenia jednorazowo całej ceny lokalu, jak również z tytułu wykupu wszystkich lokali mieszkalnych w budynku zostały w uchwale o zasadach sprzedaży mieszkań komunalnych wyraźnie określone, a ich treść podana została wszystkim najemcom do wiadomości i skarżący nie przeczą, by warunki te nie były im znane. Skorzystanie z powyższych preferencji uzależnione było zatem wyłącznie od woli ogółu najemców, a nie od działania organów gminy, które nie może być uznane jako niezgodne z zasadą równości obywateli wobec prawa. Na zasadzie art. 21 ust. 7 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości /Dz.U. 1991 nr 30 poz. 127 ze zm./ rada gminy, ustalając ulgi w cenie sprzedaży lokali mieszkalnych z zasobu mieszkaniowego gminy, może uzależniać stosowanie tych ulg od spełnienia przez nabywców określonych warunków. W szczególności rada gminy może prawo do określonej ulgi uzależnić od jednoczesnego wykupu przez najemców wszystkich lokali mieszkalnych w budynku wielomieszkaniowym. Zaskarżona uchwała nie narusza zatem prawa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło