II SA/Wr 65/13

WyrokWSA we Wrocławiu2013-03-19

Skład orzekający: Andrzej Wawrzyniak, Mieczysław Górkiewicz, Władysław Kulon

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo umorzył postępowanie administracyjne w sprawie samowolnych robót budowlanych, uznając je za bezprzedmiotowe, podczas gdy skarżąca podnosiła zarzuty dotyczące legalności i zgodności wykonanych prac z przepisami?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ nadzoru budowlanego prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie samowolnej rozbudowy budynku, ponieważ roboty te zostały wykonane w ramach zatwierdzonego pozwolenia na budowę i przed zgłoszeniem zakończenia budowy. Kwestie ewentualnych negatywnych oddziaływań na sąsiedni budynek powinny być rozstrzygane w postępowaniu cywilnym, a nie administracyjnym prawie budowlanym. Skoro skarżąca nie podważyła legalności samej budowy, nie mogła skutecznie kwestionować umorzenia postępowania w tej sprawie.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła zawiadomienie o sprawdzeniu legalności rozbudowy budynku bliźniaczego, zarzucając nieprawidłowe oddziaływanie wykonanych robót na jej budynek. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe, ponieważ roboty wykonano zgodnie z pozwoleniem na budowę. Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał decyzję w mocy, choć z innym uzasadnieniem. Skarżąca wniosła skargę, zarzucając błędy w ustaleniu stanu faktycznego i niewiarygodność dowodów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak Sędziowie: Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz (spr.) Sędzia WSA Władysław Kulon Protokolant: Starszy asystent sędziego Katarzyna Grott po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 19 marca 2013 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia .... w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie samowolnych robót budowlanych polegających na rozbudowie budynku mieszkalnego oddala skargę. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. decyzją z dnia ..., wydaną na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2000 r. nr 98 poz. 1071 obecnie Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.), umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie administracyjne w sprawie samowolnych robót budowlanych prowadzonych w obrębie działki nr ...w Ż., przez inwestora S.O.polegających na rozbudowie budynku mieszkalnego usytuowanego na tej działce. W uzasadnieniu organ wskazał, że postępowanie zostało wszczęte na podstawie zawiadomienia A. B. (zwanej dalej skarżącą), w którym zawarła ona żądanie sprawdzenia legalności i zgodności z przepisami dokonanej w budynku bliźniaczym rozbudowy polegającej na zabudowie w tylnej części budynku balkonu położonego na pierwszym piętrze, z uwagi na nieprawidłowe oddziaływanie wykonanych robót na stanowiący jej własność budynek (pękanie ścian). Przeprowadzony dowód z oględzin potwierdził dokonanie tej rozbudowy, która - według oświadczeń inwestora i skarżącej - miała miejsce w roku 2010. W toku postępowania inwestor i kierownik budowy wskazywali, że przedmiotowe roboty budowlane stanowiły realizację zatwierdzonego decyzją pozwolenia na budowę nr ... wydaną dnia ... r. przez Naczelnika Miasta i Gminy Ż. projektu budowlanego budynku mieszkalnego i są z nim zgodne. Inwestor oświadczyła, że nie może przedłożyć do akt zarówno tej decyzji, jak i projektu budowlanego czy dziennika budowy albowiem dokumenty te zaginęły. Na potwierdzenie prawidłowości wykonanych prac i ich legalności inwestor przedłożyła zaświadczenie PINB w T. z dnia ..., nie wnoszące sprzeciwu w sprawie przystąpienia do użytkowania budynku wykonanego na podstawie decyzji pozwolenia na budowę nr .... z dnia ... r. W świetle powyższego w ocenie organu I instancji roboty budowlane, w efekcie których powstała część obiektu (pomieszczenie) w kondygnacji piętra nad istniejącą płytą balkonową, wykonano zgodnie z przepisami ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. jedn. z 2010 r. Dz. U. nr 243, poz. 1623 ze zm.) i nie było podstaw aby wydać w stosunku do inwestora decyzję na podstawie przepisów art. 48, bądź art. 50-51 ustawy Prawo budowlane. Organ wskazał, że kwestia wpływu części budynku usytuowanego na działce nr 100 na budynek usytuowany na działce nr 99 została wyjaśniona, w niniejszym postępowaniu w sposób jednoznaczny, a ewentualne negatywne oddziaływania między tymi budynkami należy udowadniać w postępowaniu cywilnym a nie administracyjnym. W odwołaniu skarżąca zarzuciła organowi nienależyte przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego i oparcie rozstrzygnięcia o niewiarygodne dowody. Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. decyzją z dnia ... utrzymał w mocy powyższą decyzję wskazując w uzasadnieniu, że odwołanie nie może zostać uwzględnione, bowiem jak wynika z zebranego przez organ I instancji materiału dowodowego przedmiotowe postępowanie może zakończyć się wyłącznie decyzją o jego umorzeniu. Zaznaczył jednak, iż nie podziela w pełni stanowiska jakie wyraził PINB w T. w uzasadnieniu swojej decyzji. Podkreślił, że zakończone niniejszą decyzją postępowanie toczyło się w przedmiocie naruszenia prawa polegającego na samowolnej rozbudowie budynku mieszkalnego i aby można było stwierdzić, że rzeczywiście do tego doszło, to nowa część przedmiotowego obiektu w kondygnacji piętra nad istniejącą płytą balkonową, musiałaby powstać bez zgody właściwego organu (w tym wypadku jest nim Starosta T.) po oddaniu obiektu do użytku - po dokonaniu zgłoszenia zakończenia budowy. Tymczasem z akt sprawy jednoznacznie wynika, że powstała ona przed dokonaniem zgłoszenia zakończenia budowy (wrzesień 2011 r.). Odnosząc się natomiast do wspomnianej na wstępie rozbieżności w stanowiskach organu I i II instancji organ odwoławczy wyjaśnił, iż w jego ocenie organ I instancji bezpodstawnie wypowiedział się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji co do zasadności zastosowania wobec przedmiotowych robót budowlanych regulacji określonej w art. 50-51 Prawa budowanego, gdyż takie działanie wykracza poza ramy toczącego się postępowania, którego przedmiotem była samowolna rozbudowa budynku, a nie zgodność jego wykonania z decyzją o pozwoleniu na budowę i zatwierdzonym nią projektem. Dodał, że w kwestii zgodności zrealizowania obiektu z projektem organ nadzoru budowlanego wypowiedzieć się może wyłącznie w ramach odrębnego postępowania przewidzianego dla tego typu sprawy, tj. w postępowaniu mającym oparcie w art. 50-51 Prawa budowlanego i wyłącznie po wyczerpującym przedsięwzięciu czynności dowodowych (m.in. wystąpieniu do właściwych organów z zapytaniem czy w ich archiwach zachowała się dokumentacja projektowa dotycząca inwestycji). W skardze na powyższą decyzję skarżąca wniosła o jej uchylenie podnosząc, że w postępowaniu błędnie ustalono stan faktyczny, co miało wpływ na wynik postępowania. Wskazała, że dowody na których oparł się organ I i II instancji (zeznanie kierownika budowy, ekspertyza sporządzona przez kierownika budowy) są - zdaniem skarżącej - niewiarygodne, a organ nie podjął nawet próby uzyskania najważniejszego dowodu w postaci akt sprawy 8381/56/84 od Urzędu Miasta i Gminy Ż.. W związku z powyższym wniosła o dopuszczenie dowodu z tych akt. Zdaniem skarżącej z uwagi na fakt, że nie został rzetelnie zebrany materiał dowodowy choćby w postaci ekspertyzy niezależnego eksperta, organ odwoławczy powinien był uchylić decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Jak wskazano na wstępie skarżąca zwróciła się do organu nadzoru budowlanego o sprawdzenie legalności i poprawności rozbudowy budynku tzw. bliźniaka. Organ ten zawiadomił o wszczęciu postępowania w sprawie samowolnej rozbudowy budynku. W toku postępowania inwestor przeczył dokonaniu rozbudowy, gdyż roboty wykonane zostały w ramach realizacji pozwolenia na budowę w okresie przed zawiadomieniem o zakończeniu budowy. Decyzja pierwszej instancji o umorzeniu postępowania wydana została w sprawie samowolnej rozbudowy. Trafnie więc organ ocenił w zaskarżonej decyzji, że taki był rzeczywisty przedmiot postępowania, o ile nawet w pierwszej instancji podejmowano czynności wyjaśniające ponadto w zakresie, jak to określiła skarżąca, poprawności tej rozbudowy. W tym znaczeniu zaskarżona decyzja była korzystna dla skarżącej, gdyż z uzasadnienia decyzji pierwszej instancji wynikało, że bezprzedmiotowe jest postępowanie w zakresie całego wniosku skarżącej. Organ I instancji wywodził bowiem, że według oceny technicznej kontrolowane roboty zostały wykonane prawidłowo, zaś ujemne skutki ich wykonania dla obiektu sąsiedniego mają znaczenie w ramach prawa cywilnego, nie zaś administracyjnego prawa budowlanego. W ocenie Sądu organ trafnie stwierdził bezpodstawność umorzenia odrębnej sprawy administracyjnej dotyczącej ewentualnego stosowania art. 51 prawa budowlanego, w formie fragmentu uzasadnienia decyzji o umorzeniu sprawy legalności budowy. Ostatecznie umorzeniem zakończyła się więc jedynie sprawa legalności budowy. W odrębnej sprawie, związanej z podstawami wymienionymi w art. 50 i wymagającej stosowania art. 51 prawa budowlanego, organ I instancji powinien przeprowadzić dalsze postępowanie i zakończyć je odrębną decyzją. Ustalenie o legalności budowy, czyli o posiadaniu przez inwestora formalnej podstawy do jej prowadzenia, wywiódł organ z okoliczności, że kontrolowany fragment robót zakończył się przed oddaniem obiektu do użytkowania (art. 54 p.b.). Samo zgłoszenie zakończenia budowy nie sprzeciwia się przeprowadzeniu postępowania naprawczego. Było bezsporne, że budynek został wybudowany w oparciu o pozwolenie na budowę, czyli legalnie w ramach sprawy stosowania art. 48 p.b. Nie było podstaw do ustalenia, że budowa w oparciu o pozwolenie na budowę zakończyła się wcześniej, zaś kontrolowane roboty stanowiły rozbudowę obiektu wybudowanego i miały miejsce po wygaśnięciu pozwolenia na budowę. Sam jedynie dokument w postaci decyzji o pozwoleniu na budowę nie był wystarczający do stwierdzenia tych okoliczności. Skoro skarżąca nie podważyła ustalenia organu, że nie miała miejsca nielegalna rozbudowa budynku, to nie mogła skutecznie kwestionować umorzenia postępowania w tej sprawie. Dlatego i zgodnie z art. 151 p.p.s.a. (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło