II SA/Wr 684/08

PostanowienieWSA we Wrocławiu2009-04-15

Skład orzekający: Wiesław Jakubiec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych powinien zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie wykazała w sposób rzetelny i udokumentowany swojej sytuacji finansowej i majątkowej?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ strona skarżąca nie wykazała, że konieczność poniesienia wpisu sądowego w wysokości 200 zł spowodowałaby uszczerbek dla jej utrzymania koniecznego dla niej i rodziny. Wnioskodawca nie przedstawił wystarczających dowodów na poparcie swojej sytuacji finansowej, co jest wymogiem do przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych, argumentując zrujnowanie finansowe gospodarstwa rolnego w wyniku działalności pracowników A. i życie w budynku gospodarczym z dwójką dzieci. Sąd wezwał do uzupełnienia i udokumentowania sytuacji finansowej, jednak wezwanie pozostało bez odpowiedzi. Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, wskazując na brak wystarczających dowodów.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wiesław Jakubiec – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody D. z dnia [..] nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji organu I instancji odmawiającej uchylenia, we wznowieniowym postępowaniu, decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i wydania pozwolenia na budowę oraz przekazania do ponownego rozpatrzenia sprawy postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na wezwanie o uzupełnienie braku skargi poprzez uiszczenie wpisu sądowego w wysokości 200 zł, skarżący złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych wskazując w uzasadnieniu, iż "w wyniku deliktowej działalności pracowników A. jego gospodarstwo rolne zostało w całości zrujnowane finansowo", a on wraz z dwójką swoich dzieci (uczących się, bez dochodów) mieszka w budynku gospodarczym zaadaptowanym na potrzeby mieszkaniowe. Dodał, iż "pożytki" z gospodarstwa rolnego wynoszą ok. 800 zł, a jego zadłużenie to: pożyczka w K.Banku SA- 2.700.000 zł; zadłużenie wobec A.- ok. 475.000 zł; zadłużenie wobec Wrocławskiego Biura Inwestycyjnego- ok. 30.000 zł; zadłużenie wobec O.- ok. 25.000 zł; zadłużenie wobec P.- ok. 28 000 zł oraz zaległości podatkowe wobec gminy Krośnice. Wezwanie Sądu o sprecyzowanie i udokumentowanie przez skarżącego swojej sytuacji finansowej i majątkowej (doręczone skarżącemu w dniu 11 marca 2009 r.) zostało pozostawione bez odpowiedzi. Prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym - zwanej dalej u.p.s.a. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)). Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zdaniem Sądu wnioskodawca nie wykazał bowiem, iż konieczność poniesienia przez niego wpisu sądowego od skargi w wysokości 200 zł (jedynego na tym etapie kosztu sądowego) mogłoby spowodować uszczerbek utrzymania koniecznego dla niego i jego rodziny. Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być sporządzony w sposób rzetelny, powinny znaleźć się w nim wszelkie informacje niezbędne do oceny sytuacji majątkowej wnioskodawcy i okoliczności te -na żądanie Sądu- winny być należycie udokumentowane (art. 255 u.p.s.a.). W ocenie Sądu wnioskodawca nie wyjaśnił i nie udokumentował kilku istotnych okoliczności, które mogą kształtować jego sytuację finansową np. nie przedłożył zaświadczenia o wysokości dochodu uzyskiwanego przez osoby prowadzące z nim gospodarstwo domowe; nie wskazał czy posiada rachunek bankowy i nie wyjaśnił czy jego rodzina korzysta ze wsparcia finansowego osób trzecich lub opieki społecznej; nie wyjaśnił czy matka jego dzieci żyje - a jeśli tak to dlaczego dzieci nie otrzymują od niej świadczeń alimentacyjnych; nie określił jakie posiada ruchomości i nie wskazał czy korzysta z dopłat z Unii Europejskiej do prowadzonego gospodarstwa rolnego oraz jaki jest profil tego gospodarstwa; nie przedłożył dokumentu potwierdzającego wysokość wskazanego we wniosku zadłużenia lub aktualnego zaświadczenia dokumentujące zadłużenie i nie wyjaśnił na jakim etapie postępowania znajduje się egzekucja komornicza jego składników majątkowych; nie przedłożył również zaświadczenia o uczęszczaniu przez jego synów do szkoły; nie wyjaśnił z jakiego źródła uzyskiwał środki na pokrycie kosztów wynikających z korzystania z usług K.; skarżący nie wyjaśnił czy spłaca wymienione we wniosku zadłużenie; a nadto nie określił i nie udokumentował wysokości swoich niezbędnych miesięcznych wydatków. Przyznanie prawa pomocy to w istocie "kredytowanie" kosztów postępowania z budżetu Państwa (czyli jest to dodatkowe obciążenie innych obywateli) i dlatego winno być udzielane wyjątkowo. W przypadku ubogiego społeczeństwa, jakim jest społeczeństwo polskie, prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, samotnym, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku oraz pozbawionych (obiektywnie) możliwości uzyskania środków na ten cel z jakichkolwiek źródeł. Koszty sądowe należy traktować jako wydatki bieżące w budżecie rodziny, które powinny być zaspokajane na równi z innymi podstawowymi wydatkami. Zauważyć również należy, iż skarżący od 18 marca 2008 r. (sprawa o sygn. akt II SA/Wr 106/08) niezmiennie wskazuje w swoich wnioskach o przyznanie prawa pomocy tą samą wysokość posiadanego zadłużenia, a zatem przyjąć należy, iż skarżący nie czyni nic by to zadłużenie zredukować, a zatem spłata tego długu nie stanowi ograniczenia możliwości finansowych skarżącego (tj. nie zmniejsza kwoty uzyskiwanego aktualnie dochodu). W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 u.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło