II SA/Wr 69/16
WyrokWSA we Wrocławiu2016-03-08
Skład orzekający: Andrzej Wawrzyniak, Olga Białek, Mieczysław Górkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy roboty budowlane polegające na montażu konstrukcji pod siatkę reklamową wraz z oświetleniem, o dużej powierzchni, wymagają pozwolenia na budowę, czy też mogą być wykonane w trybie zgłoszenia jako instalacja urządzenia reklamowego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że roboty budowlane polegające na montażu konstrukcji pod siatkę reklamową, obejmujące spawanie elementów stalowych i mocowanie ich do elewacji, nie są "instalowaniem" urządzenia reklamowego w rozumieniu art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego, lecz "montażem", który co do zasady wymaga pozwolenia na budowę. W związku z tym, wniesienie sprzeciwu przez organ było zgodne z prawem. Sąd uznał również, że planowane oświetlenie może wymagać rozbudowy instalacji elektrycznej, co również podlega pozwoleniu na budowę.Stan faktyczny
Spółka zgłosiła zamiar wykonania robót budowlanych polegających na montażu dużej siatki reklamowej z oświetleniem na elewacji budynku. Organ pierwszej instancji wniósł sprzeciw, uznając, że roboty te wymagają pozwolenia na budowę, a nie mogą być wykonane w trybie zgłoszenia. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Prawa budowlanego i KPA, w tym błędną kwalifikację robót jako wymagających pozwolenia oraz uznanie dwóch zgłoszeń za tożsame.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak Sędziowie: Sędzia WSA Olga Białek Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz (spr.) Protokolant Natalia Galewicz po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 marca 2016 r. sprawy ze skargi B. Sp. z o.o. Sp.k. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu wobec zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na montażu konstrukcji w celu umocowania siatki z nadrukiem reklamowym oddala skargę w całości.
Wnioskiem z dnia 21 kwietnia 2015 r. "B." Sp. z o.o. Sp.k. zgłosiła zamiar wykonania robót budowlanych polegających na montażu konstrukcji w celu mocowania siatki z nadrukiem reklamowym dla trzech wariantów A, B, C, na południowej, wschodniej i zachodniej elewacji budynku przy ul. [...] we W. (działka nr 11/24, AM-21, obręb G.) wraz z oświetleniem i instalacją elektryczną o maksymalnych wymiarach 1200 m2.
Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Prezydent W. na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 w związku z art. 30 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (j.t. Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 ze zm.), zwanej dalej "Prawem budowlanym", wniósł sprzeciw wobec zamiaru wykonania zgłoszonych robót budowlanych z uwagi na brak możliwości uznania ich zakresu za instalowanie urządzeń reklamowych o jakim mowa w art. 29 ust. 2 Prawa budowlanego, co w efekcie powoduje, że wymagają one uzyskania pozwolenia na budowę.
Od powyższej decyzji odwołanie wniosła "B." Sp. z o.o. Sp.k., zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie: art. 104 w związku z art. 66 § 1 k.p.a. poprzez wydanie jednej decyzji administracyjnej w stosunku do spraw, co do których nie zachodzi tożsamość przedmiotowa, a więc które powinny zostać rozstrzygnięte dwoma aktami organu; art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego poprzez jego zastosowanie i wniesienie zgłoszenia, pomimo braku przesłanek do wydania takiego rozstrzygnięcia z uwagi na to, że rodzaj zgłoszonych robót nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę; art. 29 ust. 1 pkt 20 Prawa budowlanego poprzez błędne uznanie, że wykonanie oświetlenia wymaga rozbudowy instalacji elektrycznej i w konsekwencji wymaga uzyskania pozwolenia na budowę w sytuacji, w której zgłoszona inwestycja w tym zakresie dotyczyła prac, które na gruncie powołanego przepisu nie wymagają pozwolenia na budowę; art. 7, art. 77 oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez błędną ocenę przedstawionego materiału dowodowego; art. 8 oraz art. 11 k.p.a. poprzez naruszenie zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa oraz zasady przekonywania.
Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Wojewoda D., po rozpatrzeniu powyższego odwołania, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.), zwanej dalej "k.p.a.", Wojewoda D. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził natomiast, że jedną z inwestycji stanowiącej wyjątek o zasady konieczności uzyskania pozwolenia na budowę są - stosownie do art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego - realizacja robót budowlanych polegających na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych, z wyjątkiem usytuowanych na obiektach wpisanych do rejestru zabytków w rozumieniu przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz z wyjątkiem reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym. Taki też zakres zamierzenia Spółka zadeklarowała w zgłoszeniu wniesionym w dniu 22 kwietnia 2015 r.. Ponadto, ponownie analizując przedmiot wniesionego zgłoszenia Wojewoda podzielił zapatrywanie organu pierwszej instancji, że uzasadnione było wniesienie sprzeciwu z uwagi na przyczynę, o której mowa w art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego, tj. zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę. Zamierzenie obejmuje swoim zakresem realizacji oświetlenia, co pociągnie za sobą konieczność rozbudowy instalacji elektroenergetycznej budynku. Tym samym przedmiotowa inwestycja zawierałaby elementy, które nie zostały wyłączone spod obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Żadna z norm Prawa budowlanego, a w szczególności powoływany w odwołaniu art. 29 ust. 1 pkt 20 Prawa budowlanego nie zwalnia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę inwestycji polegającej na rozbudowy instalacji elektroenergetycznej budynku.
Wniesienie sprzeciwu w przedmiotowej sprawie było uzasadnione jeszcze z innego, równie ważnego powodu. Słusznie organ pierwszej instancji dostrzegł potencjalny wpływ inwestycji na bezpieczeństwo konstrukcji budynku przy ul. [...]. Wskazał zatem że konieczność sporządzenia dla inwestycji projektu budowlanego nie wynika tylko z samej konieczności zaprojektowania instalacji elektrycznej. Logicznie wyjaśniono, że montaż zgłaszanych urządzeń wymagałby stosownych obliczeń nośności i stateczności, odpowiedniego wykonania całej konstrukcji. W tym celu niezbędnym jest opracowanie projektu budowlanego przez osoby o odpowiednich uprawnieniach budowlanych. W tym kontekście wskazano, że zgłoszone roboty budowlane - z uwagi na gabaryty konstrukcji (siatki reklamowe pokrywałyby całą elewację frontową i dwie boczne budynku o powierzchni 1200 m2) - spowodują zagrożenie bezpieczeństwa i mienia. Wynika to chociażby z konieczności prowadzenia montażu na wysokości powyżej 23 metrów. Ze swojej strony Wojewoda dodał, że chodzi tutaj również o potrzebę zniwelowanie potencjalnego niebezpieczeństwa dla ludzi, które mogłoby wyniknąć z uszkodzenia nośnika reklamy np. w wyniku wpływu czynników atmosferycznych (np. silny wiatr). Zgodnie natomiast z art. 30 ust. 7 pkt 1 Prawa budowlanego właściwy organ może nałożyć, w drodze decyzji, o której mowa w ust. 5, obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych objętych obowiązkiem zgłoszenia, o którym mowa w ust. 1, jeżeli ich realizacja może spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia. Reasumując organ stwierdził, że wpływ planowanej konstrukcji na bezpieczeństwo struktury istniejącego budynku, osób z niego korzystających jak i korzystających z pobliskich ciągów komunikacyjnych, a także konieczność zapewnienia bezpieczeństwa osobom realizującym przedmiotową inwestycję definitywnie wykluczają możliwość jej realizacji w uproszczonym trybie zgłoszeniowym.
Na zakończenie organ odwoławczy podkreślił, że nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut Spółki, iż skierowane w tym samym w dniu do Prezydenta zgłoszenia dotyczyły różnych inwestycji, które powinny zostać załatwione dwoma odrębnymi decyzjami. Oba zgłoszenia zostały przez inwestora opisane w tożsamy sposób a ewentualne niewielkie i nieistotne różnice w szczegółowym opisie prac budowalnych nie wpływały na faktyczne zróżnicowanie przedmiotu zgłoszeń. Zresztą, Spółka - profesjonalny przedsiębiorca - oba zgłoszenia wniosła w tym samym dniu z zachowaniem identycznej formy pism określających przedmiot zamierzenia. A zatem należy domniemywać, że gdyby zamierzeniem Spółki było wniesienie zgłoszeń dla dwóch różnych zamierzeń to na pewno czytelnie odzwierciedlono to w treści podań (np. w nazwie zamierzenia).
Na powyższą decyzję "B." Sp. z o.o. Sp.k. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie:
1. art. 104 w zw. z art. 66 § 1 i 2 k.p.a. poprzez błędne uznanie, że dokonane przez inwestora zgłoszenia były tożsame, a tym samym niezasadne uznanie, że rozstrzygnięcie przez organ I instancji jedną decyzję dwóch spraw było prawidłowe,
2. art. 62 k.p.a. poprzez merytoryczne rozpoznanie dwóch spraw administracyjnych w jednym postępowaniu i zakończenie ich wydaniem jednej decyzji, mimo braku przesłanek do łącznego rozpoznania spraw,
3. art. 30 ust. 6 pkt 1 w związku z art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego poprzez niezasadne przyjęcie, że inwestycja objęta zgłoszeniem nie stanowi instalowania urządzenia reklamowego, co skutkowało błędnym uznaniem, że dla jej realizacji wymagane jest uzyskanie pozwolenia na budowę,
4. art. 29 ust. 1 pkt 20 Prawa budowlanego poprzez błędne uznanie, że wykonanie oświetlania wymaga rozbudowy instalacji elektrycznej i w konsekwencji wymaga uzyskania pozwolenia na budowę w sytuacji, w której zgłoszona inwestycja w tym zakresie dotyczyła prac, które na gruncie powołanego przepisu nie wymagają uzyskania pozwolenia na budowę,
5. art. 7 k.p.a. poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego i prawnego sprawy,
6. art. 6, 8, 11, 77 oraz 107 § 3 k.p.a. poprzez naruszenie zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, naruszenie zasady legalności działania, a także naruszenie zasady prawdy obiektywnej poprzez niewłaściwe uzasadnienie decyzji i w konsekwencji niezasadne wydanie decyzji utrzymujące w mocy zgłoszony sprzeciw,
co skutkowało niezasadnym utrzymaniem w mocy decyzji organu I instancji (art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.). Mając na uwadze powyższe strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o rozważenie zasadności uchylenia decyzji organu I instancji i zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych wraz z 17 zł tytułem poniesionej opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.
W uzasadnieniu skargi wskazano przede wszystkim, że dokonane przez stronę skarżącą dnia 22 kwietnia 2015 r. dwa zgłoszenia nie są ze sobą tożsame, co zostało zauważone zarówno przez organ l jak i II instancji. Uwadze organów umknęła jednak kwestia różnicy w oświetleniu urządzeń reklamowych – tym czy ma ono być oświetlone reflektorami znajdującymi się jedynie nad siatką reklamową, czy również pod konstrukcją. Brak było zatem podstaw do przyjęcia przez organ I instancji, że jedno ze zgłoszeń stanowiło uzupełnienie drugiego oraz do uznania, że rzekomo niewielkie różnice pomiędzy zgłoszonymi urządzeniami pozwalają na łączne rozpatrzenie dwóch zgłoszeń. Różnice te są istotne nie tytko ze względu na aspekty techniczne, ale również ze względu na wygląd/parametry urządzenia (różne grubości użytych przekrojów wpływają na zwiększenie nośności, co powoduje zwiększenie poziomu bezpieczeństwa poprzez spełnienie stanów granicznych nośności o użytkowalności, różnice w typie rozmiaru śrub zastosowanych w konstrukcjach zwiększają nośność połączenia oraz przenoszenie większych sił rozciągających i tnących, zastosowanie różnych pasów transportowych, różnice w geometrii wymiarach siatek winylowych). Inwestor z uwagi na te właśnie istotne różnice złożył więc dwa różniące się od siebie zgłoszenia. Organy nie były uprawnione do arbitralnej oceny intencji Spółki wnoszącej dwa zgłoszenia. Organ będąc związany żądaniem strony nie może samodzielnie doprecyzować przedmiotu sprawy, czy jej zakresu według własnego uznania. W przypadku gdy treść wniosku nie pozwala na jednoznaczne określenie żądania, czy też organ ma wątpliwości co do zakresu tego żądania, obowiązkiem jego jest podjąć czynności w celu wyjaśnienia intencji wnioskodawcy, w tym w szczególności poprzez wezwanie strony w trybie przepisu art. 62 § 4 k.p.a. do uściślenia czy uzupełnienia podania.
Ponadto, organy rozpoznając merytorycznie przedmiotową sprawę dokonały błędnej kwalifikacji zgłoszonych przez inwestora prac - w sposób nieprawidłowy uznały, że zakres robót objętych zgłoszeniami nie mieści się w katalogu prac wskazanych w treści przepisu art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego. W ocenie strony skarżącej w treści dokumentacji zgłoszeniowej w sposób bezsporny zostało wykazane, że przedmiotem prac jest instalacja urządzenia reklamowego, a więc prace wskazane w treści przepisu art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego. Organ nie uzasadnia, dlaczego jego zdaniem sposób montowania konstrukcji za pomocą kotew mocowanych do elewacji wykracza poza zakres robót wskazanych w ustawie.
Strona nie zgodziła się również z twierdzeniem organu jakoby stworzenie oświetlenia wymagało rozbudowy instalacji elektrycznej budynku, co wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Zgodnie z treścią przepisu art. 29 ust. 1 pkt 20 Prawa budowlanego pozwolenia na budowę nie wymaga budowa przyłączy: elektroenergetycznych, wodociągowych, kanalizacyjnych, gazowych, cieplnych i telekomunikacyjnych. Przedmiotem zgłaszanej inwestycji jest siatka reklamowa, która zostanie oświetlona poprzez skorzystanie z istniejącej instalacji elektrycznej. Nie ulega zatem wątpliwości, że roboty te zgodnie z przepisem art. 29 ust. 1 pkt 20 Prawa budowlanego podlegają zgłoszeniu. Organ nie uzasadnił w sposób jednoznaczny, dlaczego jego zdaniem inwestycja objęta zgłoszeniem stanowi wykonanie nowej instalacji elektronicznej, skoro z dokumentów przedstawionych wraz ze zgłoszeniem wynika coś zupełnie innego.
Strona zwróciła również uwagę, że organ z jednej strony wnosząc sprzeciw wskazuje na kwalifikacją urządzenia jako wymagającego pozwolenia na budowę, z drugiej strony uzasadniania fakt wniesienia sprzeciwu rzekomym zagrożeniem bezpieczeństwa ludzi i mienia w związku z prowadzeniem prac na wysokości, co może stanowić przesłankę nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, w stosunku do robót dla których realizacji wystarczającym jest zgłoszenie. Nawet gdyby przyjąć, że intencją organu było w niniejszej sprawie nałożenie na inwestora obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę w doktrynie i judykaturze przyjmuje się, że podjęcie takiej decyzji przez organ, nie pozbawia go obowiązku dokonania analizy konkretnej sprawy. Organ w niniejszej sprawie ograniczył się jedynie do wskazania, że spowodowanie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia związane jest z prowadzeniem prac na wysokości. Organ nie powołuje się na żadne dowody, z których powyższe niebezpieczeństwo miałoby wynikać. Jak wskazuje się w orzecznictwie z uzasadnienia decyzji powinno wynikać, w oparciu o jakie dowody organ poczynił takie ustalenia. Brak takich wskazań świadczy o tym, że mają one charakter dowolny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 ze zm.) sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Przedmiotem dokonywanej przez niego kontroli jest zbadanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Czyni to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Po myśli zaś art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Zgodnie z art. 145 § 1 P.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Badając pod tym kątem zaskarżoną decyzję, Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem nie doszło do naruszenia o jakim mowa w powołanym art. 145 § 1 P.p.s.a..
Materialnoprawną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowi art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego, zgodnie z którym właściwy organ wnosi sprzeciw, jeżeli zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę.
Istotą sporu w rozpoznawanej sprawie jest ustalenie, czy zakres objętego zgłoszeniem zamierzenia budowlanego wykracza poza wymieniony w art. 29 ust. 2 Prawa budowlanego i wymaga uzyskania pozwolenia na budowę.
W pierwszej kolejności koniecznym staje się zwrócenie uwagi na zakres robót budowlanych objętych wniesionym w niniejsze sprawie zgłoszeniem. Jak wynika z treści zgłoszenia planowaną inwestycję określono jako montaż konstrukcji w celu mocowania siatki z nadrukiem reklamowym dla trzech wariantów A, B, C, na południowej, wschodniej i zachodniej elewacji budynku przy ul. [...] we W. (działka nr 11/24, AM-21, obręb G.) wraz z oświetleniem i instalacją elektryczną o maksymalnych wymiarach 1200 m2. W Oświadczeniu inwestora, dołączonego do zgłoszenia, wskazano natomiast, że zgłoszone prace to tzw. "miękki montaż" polegający na zamocowaniu siatek winylowych na konstrukcji z rur stalowych łączonych przez spawanie, mocowane za pomocą kotew wklejanych iniekcyjnie lub równoważnych i nakrętek na elewacji A (południowej) o wymiarach 63,5 m x 23,0 (23,1) m; na elewacji B (wschodniej) 13,0 m x 23,0 m i C (zachodniej) 13,0 m x 23,0 m za pomocą pasów naciągowych, które napięte zostaną zapadkowymi mechanizmami ściągającymi SU-35 oraz pasami transportowym P-35 jako odciągi obwodowe napięte mechanizmami ściągającymi SU-35. Z przedstawionej wizualizacji powierzchni reklamowych wynika, że budynek przy ul. [...] we W. będzie miał trzy ściany całkowicie przysłonięte siatką reklamową stanowiąc niejako "elewację" budynku. Nad siatką znajdować się będzie kilkanaście wysięgników z oświetleniem.
Zgodnie z art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. Art. 29 ust. 2 Prawa budowlanego stanowi zaś, że pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych, z wyjątkiem usytuowanych na obiektach wpisanych do rejestru zabytków w rozumieniu przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz z wyjątkiem reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym (pkt 6) oraz instalowaniu urządzeń, w tym antenowych konstrukcji wsporczych i instalacji radiokomunikacyjnych, na obiektach budowlanych (pkt 15).
Wśród definicji zawartych w art. 3 Prawa budowlanego ustawodawca posługuje się różnymi pojęciami na określenie zakresu wykonywanych robót. I tak zgodnie z pkt 7 tego artykułu pod pojęciem "robót budowlanych" należy rozumieć budowę, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego. Przez "budowę" należy rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego (art. 3 pkt 6), "przebudowę" - wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji; w przypadku dróg są dopuszczalne zmiany charakterystycznych parametrów w zakresie niewymagającym zmiany granic pasa drogowego (pkt 7a art. 3), "remont" - wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym (pkt 8 art. 3). Do robót budowlanych należy zaliczyć także prace polegające na instalowaniu, co wynika z art. 29 ust. 2 pkt 6, 14 i 15 Prawa budowlanego.
Prawo budowlane nie zawiera jednak w żadnym miejscu definicji ani pojęcia "instalowanie" ani pojęcia "montaż". Należy zatem słowa te interpretować poprzez jego potoczne rozumienie sięgając do definicji słownikowych. Zgodnie ze Słownikiem języka polskiego "instalować" (urządzenia) to zakładać, podłączać, montować (http://sjp.pwn.pl/slowniki/instalowa%C4%87.html). Z kolei w Słowniku języka polskiego pod redakcją S. Dubisza (tom 1, PWN Warszawa 2003 r., s. 1221) zdefiniowano "instalację (instalowanie)" jako montaż urządzenia technicznego, które polega bądź na połączeniu różnych elementów w jedną całość użytkową, bądź zamontowaniu danej konstrukcji na jakimś obiekcie - w tym także objecie budowlanym. Według Słownika języka polskiego "montaż" to składanie, zespalanie części lub zespołów (maszyn, aparatów, urządzeń, itp.) w dalsze podzespoły lub gotowy wyrób; zakładanie instalacji, zaś jako jego przykłady podaje się montaż budowli, montaż maszyn silników, montaż kadłuba statku, samochodu, montaż odbiorników radiowych, montaż konstrukcji mostu, montaż instalacji elektrycznej, montaż urządzeń sanitarnych (SJP pod redakcją naukową M. Szymczaka, PWN Warszawa 1996 r., s. 199). "Montaż" to składanie urządzeń z gotowych części; zakładanie, instalowanie urządzeń technicznych (http://sjp.pl/monta%C5%BC).
Wskazane wyżej przykłady, pomimo bliskości znaczeniowej terminów "montaż" i "instalowanie" naprowadzają na występujące w ich używaniu różnice i pozwalają na uznanie, że cechą charakterystyczną montażu jest tworzenie z szeregu elementów pewnej odrębnej całości, zaś instalowanie to przyłączenie (połączenie) do istniejącego obiektu urządzenia. Jeżeli nawet przyjąć, że w potocznym rozumieniu terminy te funkcjonują jako bliskoznaczne lub tożsame (zamienne), brak podstaw do przyjęcia, że w taki właśnie sposób - zamiennie, są one używane w tekście Prawa budowlanego. Sprzeciwia się temu bowiem jedna z podstawowych reguł wykładni - założenie racjonalności ustawodawcy, która wyklucza przyjęcie, że dla opisania tego samego zjawiska w tekście jednego aktu prawnego użyto dwóch różnych sformułowań.
W ocenie Sądu pojęcie robót budowlanych polegających na "instalowaniu" nie można uznać za tożsame z pojęciem robót budowlanych polegających na "montażu", gdyż instalowanie odnosi się do urządzeń o charakterze całości, które dostarczone na miejsce lokalizacji w całości są następnie instalowane na obiekcie, podczas gdy montaż oznacza dostarczenie urządzeń w częściach, które dopiero na obiekcie są montowane w jedną całość. Nadto trzeba uwzględnić fakt, że "montaż" został wymieniony w legalnej definicji robót budowlanych w art. 3 pkt 7 Prawa budowlanego, a "instalacja" lub "instalowanie" - nie (por. stanowisko doktryny wyrażone w komentarzu do prawa budowlanego pod. red. Z. Niewiadomskiego, Warszawa 2006, wyd. C. H. Beck, s. 354). Brak jednak wymienienia w art. 3 ust. 7 Prawa budowlanego prac polegających na instalacji nie może z jednej strony oznaczać, że nie są to roboty budowlane podlegająca Prawu budowlanemu, a potwierdza to art. 30 ust. 1 pkt 2, który prace objęte art. 29 ust. 2 pkt 6 obejmuje pojęciem "wykonywanie robót budowlanych", a z drugiej nie uprawnia do twierdzenia, że instalacja jest montażem, czy też rodzajem montażu. Trudno bowiem uznać, że ustawodawca w jednym akcie prawnym zamiennie używa tych dwóch różnych pojęć bez ich zdefiniowania dla określenia tej samej czynności, wskazując nadto, że "instalowanie" zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 6 i 15 jest zwolnione od uzyskania pozwolenia na budowę, zaś "montaż" jako roboty budowlane – zgodnie z art. 28 ust. 1 – dla swej legalności wymaga pozwolenia na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31.
Należy tutaj podkreślić, że wnioskowane roboty budowlane zostały nie tylko określone jako montaż przez inwestora, ale na taki ich charakter wskazuje opis sposobu ich wykonania. Jak słuszne zauważył organ I instancji, konstrukcję mają tworzyć rury stalowe łączone przez spawanie, mocowane za pomocą kotew wklejanych iniekcyjnie lub równoważnych i nakrętek na istniejących ścianach elewacji południowej, wschodniej zachodniej za pomocą pasów naciągowych, które napięte zostaną zapadkowymi mechanizmami ściągającymi oraz pasami transportowym, jako odciągi obwodowe napięte mechanizmami ściągającymi. Zatem projektowane zamontowanie winyla reklamowego na trzech elewacjach budynku przy ul. [...] wymaga wykonania nowej niezależnej konstrukcji wsporczej połączonej trwale z istniejącymi elementami konstrukcyjnymi. Taki zakres robót budowlanych nie można zatem uznać - w świetle przywołanych wyżej definicji - za instalowanie urządzeń reklamowych o jakim mowa w art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowanego.
Sąd podziela stanowisko, że nie wszystkie roboty budowlane dotyczące tablic i urządzeń reklamowych objęte są zwolnieniem z w/w art. 29 ust. 2 pkt 6. Przyjętym przez ustawodawcę wyznacznikiem uzasadniającym wyłączenie obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę nie jest wyłącznie przedmiot robót budowlanych, tj. tablice i urządzenia reklamowe, ale zakres prac wykonywanych przy wznoszeniu tablic i urządzeń reklamowych. Z tego względu obowiązek zgłoszenia dotyczy jedynie robót polegających na ich instalowaniu, co a contrario implikuje stwierdzenie, że roboty budowlane, które nie polegają na instalowaniu tablicy lub urządzenia reklamowego, lecz na montażu tych urządzeń nie są zwolnione na podstawie art. 29 ust. 2 pkt 6 z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę.
W świetle powyższych rozważań – zdaniem składu orzekającego – dyspozycją art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego objęte są tablice reklamowe i urządzenia reklamowe, z wyjątkiem świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym, o ile w miejscu ich lokalizacji zostały one zainstalowane, a nie zmontowane. Zainstalowanie tablicy reklamowej czy urządzenia reklamowego oznacza więc dostarczenie go na miejsce lokalizacji w całości, a następnie umieszczenie na rzeczy (przedmiocie) czy gruncie. Ten proces umieszczenia urządzenia reklamowego (tablicy reklamowej) jest właśnie instalacją. Nie jest nim natomiast spawanie stalowych rur i ich zamocowanie za pomocą kotew na elewacji budynku. Jeżeli bowiem na miejsce lokalizacji urządzenia reklamowego (tablicy reklamowej) urządzenie to jest dostarczane w kilku częściach, które dopiero w miejscu lokalizacji są łączone ze sobą w celu uzyskania całego urządzenia, to mamy do czynienia z montażem, który nie jest objęty art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego.
Ponieważ ze zwolnienia z uzyskania pozwolenia na budowę – zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego – korzysta instalacja tablic reklamowych i urządzeń reklamowych, a objęte zgłoszeniem roboty budowlane polegały na montażu, a więc wymagały pozwolenia na budowę, zgłoszenie przez organy orzekające sprzeciwu na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego było zgodne z prawem. Tym samym zarzuty naruszenia art. 30 ust. 6 pkt 1 w związku z art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego oraz art. 7, art. 6, art. 8, art. 11, art. 77, art. 107 § 3 k.p.a. Sąd uznał za nieuzasadnione.
Tej oceny prawidłowości zaskarżonego rozstrzygnięcia nie zmienia powołanie w jego uzasadnieniu art. 30 ust. 7 pkt 1 Prawa budowlanego, w sytuacji gdy decyzja w trybie tego przepisu nie została wydana. Nadto powołując się na ten przepis organ odwoławczy popada w sprzeczność z twierdzeniem, że zgłoszone roboty budowlane nie były objęte obowiązkiem zgłoszenia, lecz obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę. Powyższy mankament nie miał jednak istotnego wpływu na podjęte rozstrzygnięcie, bowiem skoro objęte zgłoszeniem urządzenie miało powstać na skutek montażu, a nie instalacji to zgłoszenie sprzeciwu w oparciu o art. 30 ust. 6 Prawa budowlanego odpowiada prawu. Natomiast montaż co do zasady nie jest objęty zwolnieniem od obowiązku uzyskania na jego wykonanie decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 29-30 Prawa budowlanego). Słusznym zatem było wniesienie sprzeciwu na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego.
Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia art. 29 ust. 1 pkt 20 Prawa budowlanego, należy w pierwszej kolejności zauważyć, że w przepisie tym jest mowa, iż pozwolenia na budowę nie wymaga budowa przyłączy: elektroenergetycznych, wodociągowych, kanalizacyjnych, gazowych, cieplnych i telekomunikacyjnych. Trudno jest zatem mówić, że w niniejszej sprawie doszło do jego naruszenia poprzez błędne uznanie, że wykonanie oświetlenia wymaga rozbudowy instalacji elektrycznej i w konsekwencji wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, gdy nie mamy w sprawie do czynienia z budową przyłączy elektroenergetycznych. Organ odwoławczy zawarł w zaskarżonej decyzji jedynie stwierdzenie, które Sąd podziela, że żadna z norm Prawa budowlanego, a w szczególności art. 29 ust. 1 pkt 20 nie zwalnia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę inwestycji polegającej na rozbudowie instalacji elektroenergetycznej budynku. W niniejszej sprawie zakres planowanej inwestycji wskazuje, że w sprawie mamy do czynienia właśnie z taką sytuacją. Wprawdzie strona skarżąca w skardze wyjaśnia, że przedmiotem zgłaszanej inwestycji jest siatka reklamowa, która zostanie oświetlona poprzez skorzystanie z istniejącej instalacji elektrycznej, jednakże z wizualizacji wynika, że lamp ledowych będzie kilkanaście i zostaną one umieszczone na wysięgnikach, które będą miały długość kilkadziesiąt centymetrów. Nie chodzi tutaj zatem tylko o podłączenie oświetlenia do istniejącej instalacji elektrycznej.
Sąd nie podzielił również zarzutu naruszenia art. 104 w związku z art. 66 § 1 i 2 oraz art. 62 k.p.a.. Przede wszystkim należy zwrócić uwagę, że oba zgłoszenia wskazują taką sama nazwę i rodzaj inwestycji. Oba zgłoszenia opatrzone są tą samą datą, tj. 21 kwietnia 2015 r.. Jeden z wniosków zawiera oryginalną, kolorową wizualizację, drugi – nie. Każde zgłoszenie ma ten sam termin rozpoczęcia inwestycji, tj. 27 maja 2015 r.. Ponadto, w jednym z wniosków Spółka poinformowała organ, że wysłała zgłoszenie montażu konstrukcji z konta na elektronicznej platformie epuap /b./skrytka, co sugeruje, że strona skarżącą złożyła jeden wniosek, chociaż za pośrednictwem dwóch środków komunikacji. Strona skarżąca uzasadniając powyższy zarzut wskazała, że uwadze organów umknęła kwestia różnicy w oświetleniu urządzeń reklamowych – tym czy ma ono być oświetlone reflektorami znajdującymi się jedynie nad siatką reklamową, czy również pod konstrukcją. Należy jednak zauważyć, że żadne ze zgłoszeń nie zawiera na wizualizacji oświetlenia z dołu konstrukcji.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd - na podstawie art. 151 P.p.s.a. - oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło