II SA/Wr 697/09
WyrokWSA we Wrocławiu2010-04-27
Skład orzekający: Zygmunt Wiśniewski, Olga Białek, Mieczysław Górkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rozbiórkę samowolnie wykonanej nadbudowy kondygnacji poddasza może zostać utrzymana w mocy, jeśli w toku postępowania administracyjnego doszło do naruszenia przepisów proceduralnych, w szczególności dotyczących prawidłowego doręczania pism stronom postępowania oraz zapewnienia im czynnego udziału w postępowaniu?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że organy administracji naruszyły przepisy postępowania, w tym art. 10 § 1 k.p.a. poprzez doręczanie pism pełnomocnikowi z pominięciem strony, a także art. 28 k.p.a. w związku z brakiem doręczenia decyzji współwłaścicielce nieruchomości. Te naruszenia miały istotny wpływ na wynik sprawy, uniemożliwiając stronie czynny udział w postępowaniu i prawidłowe wykonanie nałożonych obowiązków.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej rozbiórkę wykonanej nadbudowy kondygnacji poddasza w budynku po katastrofie budowlanej. Inwestor, A.K., dokonał samowolnych robót budowlanych. Organy nadzoru budowlanego wydały decyzję nakazującą rozbiórkę, uznając, że inwestor nie dopełnił obowiązków legalizacyjnych. Strona skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów proceduralnych, w tym brak prawidłowego doręczenia decyzji i postanowień oraz brak możliwości czynnego udziału w postępowaniu.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Olga Białek, Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz, , Protokolant Asystent sędziego Wojciech Śnieżyński, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi A.K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] października 2009 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki wykonanej dobudowy kondygnacji poddaszowej tylnej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia [...] października 2009 r. Nr [...], podjętą na podstawie art. 138 ust. 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania A.K. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w J.G. z dnia [...] sierpnia 2009 r. Nr 66, nakazującej w/w rozbiórkę wykonanej odbudowy kondygnacji poddaszowej tylnej w budynku w Sz.P. przy ul. [...] 21, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. utrzymał w mocy powyższą decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy wskazał, że PINB przeprowadził postępowanie administracyjne związane z katastrofą budowlaną nieużytkowanego budynku usługowo-mieszkalnego w Sz.P. przy ul. [...] nr 21. W dniu 15 lutego 2006 r. przeprowadzono oględziny przedmiotowej nieruchomości, które potwierdziły, że katastrofa objęła swym zasięgiem część dachu i ściany szczytowej tylnej, które uległy zawaleniu. Przyczyną katastrofy było znaczne zużycie elementów więźby dachowej oraz nadmierne zaleganie śniegu na dachu, którego ciężar mógł przekroczyć obciążenia normatywne. Wobec powyższego pismem z dnia 16 lutego 2006 r. organ l instancji poinformował A.K. - właściciela obiektu, który uległ katastrofie, o konieczności wykonania ekspertyzy ustalającej sposób wykonania niezbędnych zabezpieczeń budynku. Decyzją z dnia 21 lutego 2006 r. znak [...] PINB w trybie art. 78 ustawy - Prawo budowlane nakazał A.K. w terminie natychmiastowym dokonać pod nadzorem osoby z uprawnieniami budowlanymi rozbiórki zagrożonej zawaleniem części w/w budynku. Po przedłożeniu przez właściciela obiektu orzeczenia techniczno-konstrukcyjnego określającego sposób wykonania niezbędnych zabezpieczeń budynku, organ I instancji wydał decyzję z dnia 7 marca 2006 r. znak [...] w trybie art. 78 ustawy Prawo budowlane, którą nakazał A.K., w terminie do 30 maja 2006 r., pod nadzorem osoby z uprawnieniami budowlanymi wykonać prace budowlane zapewniające likwidację zagrożenia spowodowanego przez uszkodzony obiekt oraz zapewniające stateczność ogólną przedmiotowego budynku, zgodnie z punktem 5.2 i 5.3 "Orzeczenia techniczno-konstrukcyjnego". W związku z oprotestowaniem powyższej decyzji z dnia 7 marca 2006 r. przez H.B.-W. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 21 kwietnia 2006 r. Nr [...] uchylił ją w całości i umorzył postępowanie w zakresie objętym tą decyzją. Motywem podjęcia rozstrzygnięcia takiej treści było wydanie przez organ l instancji dwóch decyzji orzekających co do istoty w tej samej sprawie, co stanowiło naruszenie stanu powagi rzeczy osądzonej.
W dniu 8 kwietnia 2008 r. PINB w J.G. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie wykonywania robót budowlanych na budynku przy ul. [...] nr 21 w Sz.P.. W notatce służbowej z dnia 22 lutego 2008 r., spisanej na okoliczność postępowania administracyjnego prowadzonego przez Wojewodę w sprawie pozwolenia na przebudowę i rozbudowę budynku mieszkalno-usługowego na hotel przy ul. [...] nr 21 w Sz.P., odnotowano na podstawie analizy zdjęć i "Orzeczenia techniczno-konstrukcyjnego", że wykonano roboty budowlane na poziomie poddasza budynku, które nie są objęte nakazem zawartym w decyzji z dnia 7 marca 2006 r. znak [...] - "z dokumentów wynika, iż inwestor samowolnie wykonał ściany zewnętrzne kondygnacji poddasza wraz z wieńcem".
Po przeprowadzonych w dniu 7 kwietnia 2008 r. oględzinach i ustaleniu, że A.K. wykonał ściany drugiego piętra przedmiotowego budynku przed uzyskaniem decyzji pozwolenia na budowę, postanowieniem z dnia 8 kwietnia 2008r. Nr 19 nakazał A.K. wstrzymać prowadzenie robót budowlanych związanych z kapitalnym remontem i przebudową na cele hotelowe budynku w Sz.P. przy ul. [...] nr 21 oraz przedłożyć inwentaryzację i ekspertyzę wykonanych robót. W związku z przedłożeniem wymaganych dokumentów, którymi potwierdzono poprawność wykonanych robót budowlanych PINB decyzją z dnia 15 kwietnia 2008 r. Nr [...] umorzył postępowanie administracyjne w sprawie robót budowlanych prowadzonych przy remoncie kapitalnym i przebudowie na cele hotelowe w/w budynku. WINB - decyzją z dnia 25 czerwca 2008 r. Nr [...] - uchylił decyzję organu I instancji w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na konieczność rozważenia, w kontekście zakresu wykonanych robót, możliwości zastosowania w sprawie trybu art. 48 Prawa budowlanego.
Decyzją z dnia 18 lipca 2008 r. Nr [...] PINB ponownie umorzył postępowanie administracyjne w sprawie robót budowlanych prowadzonych przy remoncie kapitalnym i przebudowie na cele hotelowe przedmiotowego budynku z uwagi na upływ 2-miesięcznego terminu od dnia doręczenia postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych. Decyzja organu l instancji, w wyniku wniesienia odwołania przez H.B.-W., została uchylona w całości przez WINB decyzją z dnia 31 października 2008 r. Nr [...], a sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia przez organ l instancji.
W ponowionym postępowaniu organ l instancji w dniu 8 stycznia 2009 r. przeprowadził oględziny przedmiotowej nieruchomości, w trakcie których stwierdzono, że wybudowane zostały ściany nośne drugiej kondygnacji części tylnej budynku oraz konstrukcja drewniana dachu wraz z pokryciem papą. Obecny na oględzinach A.K. stwierdził, że przedmiotowe roboty budowlane zostały wykonane z uwagi na chęć zabezpieczenia obiektu przed dewastacją i wpływem warunków atmosferycznych w celu uniknięcia kolejnej katastrofy budowlanej. W konsekwencji powyższych ustaleń organ I instancji postanowieniem z dnia 19 stycznia 2009 r. Nr [...] nakazał A.K. wstrzymanie prowadzenia robót budowlanych związanych z odbudową kondygnacji poddaszowej tylnej w w/w budynku i nałożył na inwestora obowiązek przedstawienia dokumentów, o których mowa w art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego, w terminie 30 dni od dnia doręczenia niniejszego postanowienia. W związku z niewypełnieniem obowiązków legalizacyjnych przez A.K. organ I instancji wydał decyzję z dnia [...] sierpnia 2009 r. Nr [...], którą nakazał inwestorowi rozbiórkę wykonanej odbudowy kondygnacji poddaszowej tylnej w budynku w Sz.P. przy ul. [...] 21.
Od powyższej decyzji wniósł odwołanie A.K., podnoszą że o wydanej decyzji dowiedział się w trakcie przypadkowej rozmowy telefonicznej z J.Ś., jego byłym pełnomocnikiem (analiza akt sprawy wskazuje, że odwołujący pismem z dnia 2 czerwca 2009 r. poinformował organ l instancji, że pełnomocnictwo Pana J.Ś. jest nieaktualne, a mimo to PINB w J.G. decyzję z dnia [...] sierpnia 2009 r. Nr [...] doręczył Panu J.Ś. z pominięciem inwestora). Biorąc jednak pod uwagę, że odwołanie zostało nadane w urzędzie pocztowym dnia 10 września 2009 r., a więc po upływie 13 dni od dnia doręczenia decyzji J.Ś. oraz po upływie 6 dni od dnia doręczenia decyzji A.T., WINB stwierdził, że zostanie ono rozpoznane. Zgodnie bowiem z przyjętą linią orzeczniczą sądów administracyjnych termin do wniesienia środka zaskarżenia dla strony, która została pozbawiona udziału w postępowaniu, liczy się od dnia doręczenia stronie, która brała w nim udział.
Po zapoznaniu się z treścią odwołania i wnikliwej analizie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, organ odwoławczy stwierdził, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. W toku prowadzonego postępowania bezspornie ustalono, że A.K. dokonał samowolnej odbudowy kondygnacji poddaszowej tylnej w budynku w Sz.P. przy ul. [...] 21 (w trakcie postępowania zakres wykonanych robót ulegał poszerzeniu - podczas wizji z dnia 7 kwietnia 2008 r. stwierdzono wykonanie ścian drugiego piętra w/w budynku, natomiast na chwilę oględzin przeprowadzonych w dniu 8 stycznia 2009 r. wykonana była również konstrukcja drewniana dachu wraz z pokryciem papą).
Zgodnie z art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. Wyjątki od tej zasady zawiera art. 29 w/w ustawy, który wylicza w sposób enumeratywny rodzaje budów i innych robót budowlanych, które nie wymagają pozwolenia na budowę. Unormowanie powyższe uzupełnia art. 30 określający rodzaje robót budowlanych, których prowadzenie wymaga zgłoszenia właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej. Realizacja obiektu budowlanego lub jego części z naruszeniem dyspozycji art. 28 ustawy Prawo budowlane, czyli bez uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, jest sankcjonowana przepisem art. 48 ustawy Prawo budowlane. Odbudowa, zgodnie z art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego, stanowi budowę obiektu budowlanego, w związku z czym zastosowanie w niniejszym przypadku będzie miał art. 48 Prawa budowlanego.
W świetle art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego właściwy organ nakazuje z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie lub wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Nakaz rozbiórki nie będzie miał zastosowania jedynie w przypadku, gdy zostanie udowodnione, że samowolna budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz z przepisami techniczno-budowlanymi. Zgodnie bowiem z dyspozycją art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego, jeżeli budowa jest zgodna: z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem - właściwy organ winien wdrożyć procedurę zmierzającą do legalizacji inwestycji. Procedura legalizacji została precyzyjnie określona w art. 48 i 49 Prawa budowlanego.
Z uwagi na brak przesłanek do orzeczenia obligatoryjnej rozbiórki z art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego PINB postanowieniem z dnia 19 stycznia 2009 r. Nr [...] wstrzymał inwestorowi, tj. A.K., prowadzone roboty budowlane oraz nałożył obowiązek przedstawienia w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia dokumentacji, o której mowa w art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego, uruchamiając tym samym procedurę legalizacyjną. Inwestor mimo pouczenia o konsekwencjach niewypełnienia obowiązków legalizacyjnych nie skorzystał z możliwości zalegalizowania inwestycji poprzez przedłożenie wymaganej dokumentacji, lecz pismem z dnia 14 sierpnia 2009 r. (a więc długo po terminie wyznaczonym postanowieniem PINB) wniósł o umorzenie niniejszego postępowania (co m.in. w związku z faktem, że niniejsze postępowanie zostało wszczęte z urzędu, było niemożliwe).
Organ wyjaśnił także, że wbrew twierdzeniom zawartym w odwołaniu pełnomocnictwo udzielone J.Ś. zostało odwołane przez A.K. dopiero przy piśmie z dnia 2 czerwca 2009 r., tak więc w pełni uzasadnione było działanie organu l instancji, który postanowienie z dnia 19 stycznia 2009 r. Nr [...] doręczył właśnie pełnomocnikowi inwestora. Zgodnie bowiem z art. 40 § 2 k.p.a. jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Jednocześnie dodał, że na prośbę inwestora organ l instancji przy piśmie z dnia 3 czerwca 2009 r. (data doręczenia: 9 czerwiec 2009 r.) przekazał odwołującemu m.in. uwierzytelnioną kserokopię postanowienia z dnia 19 stycznia 2009 r. Nr [...]. Tak więc zarzut, że nie został on powiadomiony o obowiązku przedstawienia dokumentów związanych z odbudową kondygnacji poddaszowej, brzmi według organu II instancji - niewiarygodnie.
W ocenie organu odwoławczego decyzja organu I instancji jest prawidłowa. Już sama konstrukcja normy prawnej zawartej w art. 48 i 49 Prawa budowlanego wskazuje, że zalegalizowanie samowolnie wykonywanej budowy i nieorzekanie nakazu rozbiórki uwarunkowane jest czynnikami niezależnymi od woli inwestora (zgodność z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi i o zagospodarowaniu i planowaniu przestrzennym) oraz zależnymi od inwestora (przedłożenie dokumentów i uiszczenia opłaty legalizacyjnej). W niniejszym przypadku inwestor pomimo pouczenia go przez PINB, w postanowieniu o wstrzymaniu przedmiotowych robót z dnia 19 stycznia 2009 r., o skutkach nie przedłożenia dokumentacji, o której mowa w art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego, takiej dokumentacji nie przedłożył. Nie złożył również wniosku o przedłużenie terminu na przedłożenie wymaganej dokumentacji. Z odwołania wynika, że nadal jej nie posiada. Skarżący przytoczył natomiast w odwołaniu szereg orzeczeń sądów administracyjnych, które zapadły jednak w odmiennych stanach prawnych i faktycznych. W pierwszej kolejności należy wskazać, że inwestor nie posiada do chwili obecnej żadnych decyzji administracyjnych (nie licząc prawomocnej decyzji PINB w J.G. z dnia 21 lutego 2006 r. znak [...], którą w trybie art. 78 ustawy - Prawo budowlane nakazano w terminie natychmiastowym dokonać pod nadzorem osoby z uprawnieniami budowlanymi rozbiórki zagrożonej zawaleniem części budynku w Sz.P. przy ul. [...] nr 21), które uprawniałyby go do podejmowania jakichkolwiek działań związanych z obiektem budowlanym zlokalizowanym przy ul. [...] nr 21 w Sz.P.. Niniejsze wyklucza stosowanie w niniejszej sprawie art. 50-51 Prawa budowlanego.
Ponadto nieuzasadnione jest twierdzenie odwołującego, że "rozbiórka części poddasza naruszy konstrukcję całego budynku", bowiem w toku postępowania w sposób bezsporny wykazano, że wykonane roboty budowlane nie były ujęte w "Orzeczeniu techniczno-konstrukcyjnego", który precyzyjnie określił zakres robót budowlanych niezbędnych do zapewnienia stateczności ogólnej obiektu.
WINB stwierdził, że organ l instancji nie zawiadomił wprawdzie stron postępowania o zamiarze wydania decyzji i możliwości wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego, czym naruszył dyspozycję art. 10 § 1 k.p.a., niemniej nie miało to wpływu na wydane rozstrzygnięcie w obliczu przedstawionych wyżej okoliczności niniejszej sprawy. PINB informował inwestora o konsekwencjach niewykonania obowiązków postanowieniem z dnia 19 stycznia 2009 r., zatem miał on świadomość, że taka decyzja zostanie wydana. Jak słusznie podniósł odwołujący organ l instancji nie rozpatrzył jego wniosku o umorzenie postępowania, jednakże i to uchybienie, zdaniem tut. organu, nie mogło mieć wpływu na treść zapadłej w sprawie decyzji.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławia wniósł A.K., domagając się jej uchylenia oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Zaskarżonej decyzji strona skarżąca zarzuciła rażące naruszenie art. 28 k.p.a., art. 10 § 1 k.p.a. oraz art. 48 i art. 50 ust. 4 Prawa budowlanego.
W uzasadnieniu skargi zostało podniesione m.in., że mimo stwierdzenia, iż pełnomocnictwo udzielone J.Ś. wygasło na skutek odwołania w dniu 2 czerwca 2009 r., decyzja PINB w J.G. Nr [...] nie została doręczona stronie, lecz osobie byłego pełnomocnika, organ II instancji nie stwierdził naruszenia art. 28 k.p.a.. Stwierdzenie takie jest sprzeczne z zebranym w sprawie materiałem dowodowym, a w szczególności ze znajdującym się w aktach sprawy aktem notarialnym zakupu nieruchomości położonej w Sz.P. przy ul. [...] 21, z którego jednoznacznie wynika, że współwłaścicielami nieruchomości, na zasadach wspólności ustawowej, są A.K. i A.K.. Przy czym żadna z decyzji ani postanowień wydanych przez organy obu instancji nigdy nie były doręczane A.K.. Już tylko ta przesłanka powinna skutkować uchyleniem decyzji organu I instancji z powodu rażącego naruszenia art. 28 k.p.a.. Organ II instancji stwierdza, że niedoręczenie decyzji Nr [...] stronie, lecz jej byłemu pełnomocnikowi, nie skutkuje jej nieważnością, gdyż odwołanie od tej decyzji zostało wniesione przez stronę w terminie.
Ponadto skarżący zakwestionował utożsamienia przez organ II instancji doręczenia kopii dokumentów żądanych przez stronę z doręczeniem dokonanym w trybie art. 39 i nast. k.p.a., co nie znajduje żadnego uzasadnienia w przepisach k.p.a.. W piśmie złożonym w dniu 2 czerwca 2009 r. w PINB w J.G. skarżący wniósł o wydanie kopii niektórych dokumentów z akt sprawy, które zostały przesłane pismem z dnia 3 czerwca 2009 r.. To jednak – zdaniem strony skarżącej - nie wywołało skutku doręczenia, albowiem przesłano tylko uwierzytelnione kopie dokumentów, nie doręczono zaś postanowień oraz decyzji wydanych w sprawie. W tej sytuacji nie można uznać, skarżący nie wykonał postanowienia z dnia 19 stycznia 2009 r. Nr [...], albowiem nie był o nim prawidłowo powiadomiony, a zatem brak podstaw do wydania decyzji z dnia 19 sierpnia 2009 r..
Ponadto skarżący nie zgodził się z twierdzeniem organu odwoławczego, że niezawiadomienie przez organ I instancji stron o zamiarze wydania decyzji i możliwości wypowiedzenia się co do zebranego w sprawie materiału dowodowego nie ma wpływu na wydane rozstrzygnięcie. Naruszenie obligatoryjnego obowiązku wynikającego z art. 10 §1 k.p.a. stanowi – w ocenie strony skarżącej - naruszenie istotnych reguł postępowania i pozbawia stronę możliwości czynnego udziału w tym postępowaniu, wobec czego brak jest jakichkolwiek prawnych możliwości do pominięcia tego etapu postępowania. Naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. uniemożliwiło m.in. uzupełnienie dokumentacji żądanej przez PINB, co w oczywisty sposób doprowadziło do niekorzystnego dla strony rozstrzygnięcia.
Ponadto A.K. podniósł, że żaden z przepisów postępowania administracyjnego nie daje bowiem możliwości organowi nierozpoznania wniosku strony, a tym bardziej wniosku, którego rozstrzygnięcie może mieć tak doniosłe skutki dla prowadzonego postępowania. Jak wskazał skarżący pismem z dnia 14 sierpnia 2009 r., doręczonym PINB w dniu 18 sierpnia 2009 r., wnosił o umorzenie postępowania w sprawie na podstawie art. 50 ust. 4 Prawa budowlanego, albowiem został przekroczony 2-miesięczny termin, w którym możliwe było wydanie decyzji na podstawie art. 51 ust.1 Prawa budowlanego. Skoro postanowienie Nr [...] zostało wydane w dniu 19 stycznia 2009 r., a w terminie do dnia 19 marca 2009 r. nie została wydana decyzja w trybie art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego, to zasadnym było umorzenie postępowania w sprawie. Nawet gdyby uznać, że w dniu 2 czerwca 2009 r. skarżący został powiadomiony o nakazie wstrzymania robót i obowiązku przedstawienia dokumentów wymienionych w w/w postanowieniu, to i tak decyzja w tej sprawie mogła być wydana najpóźniej do dnia 2 sierpnia 2009 r..
Skarżący podniósł także, że zarówno organ I instancji jak i organ II instancji w całości pomijają fakt, iż stronie trzykrotnie wydano decyzje o pozwoleniu na budowę. Fakt ten był znany zarówno PINB, jak i WINB. Organom obu instancji z urzędu znany powinien być fakt, że decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania należącej do skarżącego nieruchomości została wydana przez Burmistrza Sz.P. w dniu 12 maja 2004 r. Nr [...]. Jak wynika z wyroku z dnia 30 marca 2004 r. WSA w Warszawie "rozpoczęcie przez inwestora robót budowlanych na podstawie nieostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę jest działaniem, które choć niezgodne z prawem, to jednak wyłącza możliwość wydania nakazu rozbiórki przez organ nadzoru budowlanego, na podstawie art. 48 Prawa budowlanego" (sygn. akt IV SA 3653/02, publ. LEX nr 156954). Podobne rozstrzygnięcie zawarte jest w wyroku z dnia 19 września 2007 r. WSA w Gdańsku: "W przypadku art. 50 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego konieczne jest odgraniczenie zakresu jego stosowania od hipotez art. 48 ust. 1 i art. 49b ust. 1, gdyż wszystkie one razem wzięte odnoszą się do wszystkich postaci samowoli budowlanych. Kwestię tę rozstrzyga wstępna część art. 50 ust.1, gdzie mówi się o przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub art. 49b ust. 1. Zatem, skoro zarówno w art. 48 ust. 1, jak i art. 49b ust. 1 mówi się o rozbiórce obiektu budowlanego lub jego części, to art. 50 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego dotyczyć będzie innych przypadków, a więc tych, w których z uwagi na okoliczności faktyczne nie będzie można mówić o rozbiórce obiektu budowlanego lub jego części. Przy czym za część obiektu budowlanego należy przyjmować taką j ego część, która jest na tyle wyodrębniona, że jej rozbiórka jest możliwa bez ingerencji w pozostałą część obiektu budowlanego" (sygn. akt II SA/Gd 359/07, publ. LEX nr 376733). Zdaniem skarżącego rozbiórka części poddasza naruszy konstrukcję całego budynku, a zatem rozbiórka ta jest niemożliwa.
Z akt sprawy wynika, że organ I instancji dwukrotnie uznał, że wykonane roboty doprowadzono do stanu zgodnego z prawem. Postanowieniem z dnia 19 stycznia 2009 r. Nr [...] PINB zażądał dokumentów, o których mowa w art. 32 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 Prawa budowlanego. Skarżący zaś nie był zawiadomiony o tym postanowieniu, nie zostało mu ono doręczone, a zatem nie mógł w zakreślonym terminie dostarczyć żądanej dokumentacji. Faktu niedoręczenia nie kwestionuje organ II instancji, jednakże stwierdza, że skarżący nie wykonał wynikającego z niego obowiązku przedłożenia wskazanej w nim dokumentacji. Fakt niedostarczenia dokumentacji w terminie nie może jednak stanowić podstawy do wydania decyzji o nakazie rozbiórki, gdyż termin przewidziany w art. 51 jest jedynie terminem procesowym, który powinien być ustalany stosowanie do okoliczności sprawy.
Uchybienia organu I instancji polegającej na nierozpoznaniu wniosku o umorzenie postępowania, a następnie nie zawiadomienie skarżącego o zamiarze wydania decyzji i możliwości wypowiedzenia się, co do zebranego w sprawie materiału dowodowego, co stanowiło naruszenie art. 10 § 1 k.p.a., spowodowało uniemożliwienie wykonania postanowienia z dnia 3 stycznia 2009 r. wydanego przez PINB w J.G., a następnie było podstawą wydania decyzji przez organ II instancji.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Przedmiotem dokonywanej przez niego kontroli jest zbadanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Czyni to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Po myśli zaś art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, gdy jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej przez Sąd następuje tylko w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 ust. 1 lit a) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) i naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).
Podstawą materialnoprawną kontrolowanych decyzji jest art. 48 ust. 1 w związku z art. 48 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1116 ze zm., nie zaś jak wskazał organ I instancji Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.), zwanej dalej "Prawem budowlanym". Powyższe przepisy stanowią, że właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę (ust. 1).
Zgodnie z art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego - jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1:
1) jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności:
a) ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo
b) ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,
2) nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem
- właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych.
W postanowieniu, o którym mowa w ust. 2, ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie:
1) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego;
2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3; do projektu architektoniczno-budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2 (ust. 3).
W przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1 (ust. 4).
W niniejszej sprawie postanowienie w trybie art. 48 ust. 2 i ust. 3 Prawa budowlanego zostało podjęte w dniu 19 stycznia 2009 r. (Nr [...]), którym PINB w J.G. nakazał A.K. wstrzymanie prowadzenia robót budowlanych związanych z odbudową kondygnacji poddaszowej tylnej w budynku położonego przy ul. [...] 21 w Sz.P. oraz nałożył na inwestora obowiązek przedstawienia w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia dokumentów, tj.:
– zaświadczenia burmistrza miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego;
– dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3 Prawa budowlanego (do projektu budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2 Prawa budowlanego).
W związku z niewypełnieniem w/w obowiązków przez A.K. organ I instancji wydał decyzję z dnia [...] sierpnia 2009 r. Nr [...], którą nakazał inwestorowi rozbiórkę wykonanej odbudowy kondygnacji poddaszowej tylnej w budynku w Sz.P. przy ul. [...] 21. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez organ odwoławczy.
Należy w pierwszej kolejności zauważyć, że w dniu 8 kwietnia 2008 r. PINB w J.G. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie wykonania robót budowlanych na budynku przy ul. [...] nr 21 w Sz.P..
Postanowieniem z dnia 8 kwietnia 2008r. Nr [...] PINB w J.G. nakazał - na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego – A.K. wstrzymać prowadzenie robót budowlanych prowadzonym przy remoncie kapitalnym i przebudowie na cele hotelowe budynku w Sz.P. przy ul. [...] nr 21 oraz przedłożyć w terminie 30 dni od daty doręczenia postanowienia - inwentaryzację i ekspertyzę wykonanych robót.
W dniu 11 kwietnia 2008 r. pełnomocnik inwestora przedłożył w organie I instancji ekspertyzę (bez inwentaryzacji), jednakże dotyczyła ona ściany II piętra w budynku usługowo-mieszkalnym. We wnioskach i zaleceniach końcowych zapisano, że ściany II pietra zostały wykonane poprawnie zgodnie z wiedzą i sztuką budowlaną, wieńce żelbetowe na ścianach zapewniają ich sztywność i stateczność oraz umożliwiają odtworzenie konstrukcji więźby dachowej i odtworzenie pełnego pokrycia dachu nad tą częścią obiektu zaś odtworzenie zadaszenia nad tą częścią obiektu należy potraktować jako element konieczny do wykonania w najbliższym czasie przez inwestora, co uczyni obiekt trwale zabezpieczonym przed czynnikami atmosferycznymi.
W związku z powyższym PINB decyzją z dnia 15 kwietnia 2008 r. Nr [...] umorzył postępowanie administracyjne w sprawie robót budowlanych prowadzonych przy remoncie kapitalnym i przebudowie na cele hotelowe w/w budynku. Wskazano w uzasadnieniu decyzji, że z przedłożonej ekspertyzy wynika, iż ściany II pietra zostały wykonane poprawnie, zgodnie z widzą i sztuką budowlaną. Ponieważ nie stwierdzono występowania nieprawidłowości na budowę, organ I instancji umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe. Decyzja została doręczona tylko pełnomocnikowi skarżącego. A.T. do wiadomości.
Decyzja ta została uchylona przez organ II instancji, a sprawę przekazano do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji (decyzja z dnia 25 czerwca 2008 r. Nr [...]). W uzasadnieniu decyzji kasacyjnej WINB zwrócił uwagę m.in. na zakres robót jakie inwestor był władny wykonać w oparciu o posiadane decyzje administracyjne. Po zaistniałej katastrofie budowlanej, jaka miała miejsce w dniu 12 lutego 2006 r., inwestor dysponuje prawomocną decyzją PINB w J.G. o znaku: [...] z dnia 21 lutego 2006 r., która w trybie art. 78 ustawy - Prawo budowlane, nakazano w terminie natychmiastowym dokonać pod nadzorem osoby z uprawnieniami budowlanymi, rozbiórki zagrożonej zawaleniem części budynku w Sz.P. przy ul. [...] nr 21. Do chwili obecnej inwestor nie posiada żadnych innych decyzji administracyjnych, które uprawniałyby go do podejmowania jakichkolwiek działań związanych z obiektem budowlanym zlokalizowanym przy ul. [...] nr 21 w Sz.P.. Niezrozumiałym więc dla organu odwoławczego jest fakt powoływania się na decyzję o znaku: [...] z dnia 7 marca 2006 r., a tym samym kwalifikowanie robót nią objętych jako wykonanych zgodnie z prawem, skoro akt ten został wyeliminowany z obowiązującego porządku prawnego decyzją WINB z dnia 21 kwietnia 2006 r. Nr [...], którą uchylono tą decyzję w całości i umorzono postępowanie w zakresie nią objętym. W konsekwencji organ odwoławczy uznał, że wszystkie roboty budowlane, jakie zostały zrealizowane na spornym obiekcie, z wykluczeniem rozbiórki zagrożonej zawaleniem części budynku, zrealizowano w ramach samowoli budowlanej i taki winien być przedmiot będącego obecnie w toku postępowania administracyjnego. Niniejsze z kolei rodzi domniemanie, że zakres faktycznie wykonanych robót stanowi odbudowę połączoną z nadbudową obiektu, co wyczerpuje pojęcie budowy i obliguje organ nadzoru budowlanego do przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego w trybie art. 48 ustawy - Prawo budowlane. Mając powyższe na uwadze WINB stwierdził, że - w kontekście analizy zaskarżonego rozstrzygnięcia - jest ono pozbawione podstawowych elementów jakimi jest uzasadnienie faktyczne i prawne decyzji. Organ zaniechał wyjaśnień dotyczących między innymi dokonanej kwalifikacji wykonanych robót, ich zakresu, zastosowanej procedury trybu naprawczego, pozbawienia stron ich praw i uprawnień.
Bez przeprowadzenia jakichkolwiek czynności wskazanych w decyzji kasacyjnej z dnia 25 czerwca 2008 r. Nr [...], organ I instancji wydał w dniu 18 lipca 2008 r. decyzję Nr [...], którą ponownie umorzył postępowanie administracyjne w sprawie robót budowlanych prowadzonych przy remoncie kapitalnym i przebudowie na cele hotelowe przedmiotowego budynku. Jak wskazał organ, ponieważ w terminie 2 miesięcy od dnia doręczenia postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych, wyznaczonym przez art. 50 ust. 4 Prawa budowlanego, nie została wydana decyzja na podstawie art. 50a pkt 2 albo art. 51 ust. 1, postanowienie straciło ważność i nie można dalej prowadzić postępowania w sprawie samowolnie wykonanych robót. Również ta decyzja została uchylona w całości przez WINB decyzją z dnia 31 października 2008 r. Nr [...], a sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia przez organ l instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że fakt uchylenia decyzji z dnia 15 kwietnia 2008 r. nie wpływa na ważność postanowienia o wstrzymaniu i nie uruchamia na nowo biegu 2-miesiecznego terminu do wydania wymaganego przepisami rozstrzygnięcia, Ponadto stwierdził, że wskazania zwarte w decyzji z dnia 25 czerwca 2008 r. pozostają nadal aktualne i winny zostać przez organ I instancji uwzględnione przy ponownym rozpatrzeni sprawy.
Zatem kwestionowane w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym decyzje zostały podjęte po dwukrotnym wyeliminowaniu z obrotu prawnego decyzji organu I instancji. Sprawa wracała dwukrotnie do ponownego rozpatrzenia przez organ PINB.
Trzeba w tym miejscu zauważyć, że organ II instancji przekazując sprawę do ponownego rozstrzygnięcia, może wskazać jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, natomiast organ I instancji po przekazaniu jemu sprawy obowiązany jest ją ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć. Zatem po uchyleniu decyzji przez organ II instancji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania, organ I instancji musi rozstrzygnąć sprawę merytorycznie, odnosząc się do wszystkich okoliczności sprawy. Zalecenia o jakich mowa w zdaniu drugim art. 138 § 2 k.p.a., wiążą wprawdzie organ pierwszej instancji, ale jedynie co do obowiązku wyjaśnienia okoliczności w nich wskazanych, zaś sposób przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego co do istnienia tych okoliczności i ocena dowodów w tym celu uzyskanych należy do wyłącznej kompetencji organu pierwszej instancji.
W niniejszej sprawie przy ponownym rozpoznawaniu sprawy organ I instancji wprawdzie wydał decyzję Nr [...] w oparciu o przepisy art. 48 ust. 1 w związku z art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego, jednakże bez dokonania w sposób należyty czynności wyjaśniających i bez rozpatrzenia w całokształcie materiału dowodowego, co pozwoliłoby na jednoznacznie ustalenie, czy zachodzą przesłanki do orzeczenia na podstawie w/w przepisów.
Przede wszystkim należy zauważyć, że jedyną czynnością podjętą przez PINB po decyzji kasacyjnej z dnia 31 października 2008 r., Nr [...], a wydaniem ponownej decyzji w pierwszej instancji, były oględziny robót budowlanych prowadzonych na przedmiotowym obiekcie przeprowadzone w dniu 8 stycznia 2009 r.. W protokole z tej czynności zapisano m.in., że wybudowane zostały ściany nośne drugiej kondygnacji części tylnej budynku oraz konstrukcja drewniana dachu wraz z pokryciem papą. Obecny na oględzinach A.K. stwierdził, że przedmiotowe roboty budowlane zostały wykonane z uwagi na chęć zabezpieczenia obiektu przed dewastacją i wpływem warunków atmosferycznych w celu uniknięcia kolejnej katastrofy budowlanej. Ponadto, że zakres wykonanych prac wykracza poza nakaz zabezpieczenia wydany w decyzji PINB.
W ocenie Sądu organ I instancji winien był przede wszystkim przed wydaniem kwestionowanej decyzji – czyniąc zadość wytycznym wskazanym w decyzji kasacyjnej z dnia 25 czerwca 2008 r. - dokonać kwalifikacji wykonanych robót, ich zakresu oraz zastosowanej procedury trybu naprawczego. Należy bowiem zauważyć, że w niniejszej sprawie poprzednio dwukrotnie wydawane decyzje zostały podjęte w trybie przepisów art. 50-51, natomiast kontrolowana obecnie - na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. Procedury z art. 48 i art. 50-51 Prawa budowlane wykluczają się jednak wzajemnie. Świadczy o tym zapis z art. 50 ust. 1 "w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1". Dokonanie kwalifikacji prawnej wykonanych robót i trybu postępowania było tym bardziej konieczne, że poprzednio wydane przez PINB dwie decyzje zostały podjęte w trybie z art. 50-51 Prawa budowlanego.
Powyższe jest istotne z uwagi na podnoszone w skardze zarzuty dotyczące wydania skarżącemu trzykrotnie decyzji o pozwoleniu na budowę oraz wydania przez Burmistrza Sz.P. decyzji z dnia 12 maja 2004 r. Nr [...] o warunkach zabudowy i zagospodarowania, których brak w aktach sprawy.
Na marginesie czynionych wywodów należy zauważyć, że – jak słusznie zauważył organ odwoławczy w decyzji z dnia 25 czerwca 2008 r. – nieuzasadnione jest powoływanie się w postanowieniu Nr [...] na decyzję o z dnia 7 marca 2006 r. znaku: [...], skoro akt ten został wyeliminowany z obowiązującego porządku prawnego decyzją WINB z dnia 21 kwietnia 2006 r. Nr [...], którą uchylono tą decyzję w całości i umorzono postępowanie w zakresie nią objętym. Konsekwencją zaś niewykonania obowiązków wskazanych w tym postanowieniu jest nakaz rozbiórki.
Powyższe uchybienia organu I instancji, które nie zostały zauważone przez WINB, powodują że tym bardziej zauważalna jest niekonsekwencja organu odwoławczego, bowiem mimo że PINB nie zastosował się do wytycznych tego organu, zawartych w decyzji kasacyjnej, WINB utrzymał decyzję I instancji w mocy.
Niezależnie od powyższych uchybień zarówno organ I, jak i II instancji, naruszyły w niniejszej sprawie przepisy prawa w stopniu dającym podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.), tj. art. 10 § 1 k.p.a., bowiem zarówno zawiadomienie z dnia 8 kwietnia 2008 r. o wszczęciu postępowania, jak i podejmowane rozstrzygnięcia doręczano pełnomocnikowi skarżącego z pominięciem strony – skarżącego.
Tym bardziej jest to niedopuszczalne, że pismem z dnia 2 czerwca 2009 r., czyli przed wydaniem decyzji przez organ I instancji, skarżący wniósł o doręczenie mu postanowienia Nr [...]. Jak wskazał w piśmie tym odpis tego postanowienia nie został mu doręczony, a jedynie J.Ś., którego pełnomocnictwo wygasło z chwilą umorzenia postępowania decyzją z dnia 15 kwietnia 2008 r..
Organ II instancji wyjaśnił, że pełnomocnictwo udzielone J.Ś. zostało odwołane przez A.K. dopiero przy piśmie z dnia 2 czerwca 2009 r., tak więc w pełni uzasadnione było działanie organu l instancji, który postanowienie z dnia 19 stycznia 2009 r. Nr [...] doręczył właśnie pełnomocnikowi inwestora. Należy jednak zauważyć, że w aktach sprawy znajduje się pełnomocnictwo dla J.Ś. z dnia 8 marca 2005 r., upoważniające go do reprezentowania A.K., ale jedynie w sprawie przebudowy przedmiotowego budynku z przeznaczeniem na cele hotelowe. Kontrolowane zaś decyzje zostały podjęte w toku postępowania administracyjnego w sprawie wykonywania robót budowlanych na budynku przy ul. [...] nr 21 w Sz.P., wszczęte z urzędu w dniu 8 kwietnia 2008 r..
W literaturze przedmiotu podkreśla się, że doręczenie decyzji winno być dokonane zgodnie z zachowaniem zasad doręczania pism organu uregulowanych w art. 39-40 k.p.a. i tylko w przypadku zachowania tych reguł doręczenie będzie skuteczne i będzie wywoływało skutki prawne. Skoro zaś podjęte rozstrzygnięcia nie zostały doręczone stronie, nie weszły one do obrotu prawnego i nie mogły wywołać skutków prawnych.
Z akt niniejszej sprawy nie wynika także, aby organ I instancji zapoznał strony postępowania z zebranym w sprawie materiałem dowodowym, czym naruszył podstawową zasadę wyrażoną w art. 10 § 1 k.p.a., tj. prawo strony do czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym przejawia się w prawie do inicjowania postępowania oraz prawie wypowiadania się co do treści żądania.
Niezależnie od powyższego w rozpoznawanej sprawie doszło do naruszenia także art. 28 w związku z art. 107 jak i art. 10 § 1 k.p.a.. Do najważniejszych przesłanek ważności postępowania administracyjnego i decyzji, będącej jej efektem, jest prawidłowe określenie strony uczestniczącej w postępowaniu i będącej adresatem decyzji. Jak wynika z umowy sprzedaży, skarżący nabył od Gminy Sz.P. zabudowaną działkę gruntu nr 538/2 w Sz.P. do majątku dorobkowego wraz małżonką A.K.. Żadne zaś z podejmowanych decyzji i postanowień nie były nie tylko jej doręczane, ale jako współwłaściciel w/w nieruchomości winna ona stać się adresatem nakładanych na skarżącego obowiązków.
Należy również zwrócić uwagę, że w dniu 27 czerwca 2006 r. do PINB zgłosiła się A.K., wnosząc o wydanie akt sprawy.
Ponadto w aktach sprawy znajduje się pismo PINB z dnia 16 grudnia 2009 r., skierowane do A.K., w którym - odpowiadając na pismo z dnia 9 listopada 2009 r. – organ przekazał postanowienie nr 6, którego wcześniej jej nie doręczono. Jednocześnie pouczono, że termin złożenia zażalenia zgodnie z pouczeniem zawartym w postanowieniu biegnie na zasadach określonych w kodeksie postępowania administracyjnego.
Wydanie przez organ I instancji decyzji naruszającej przepisy postępowania administracyjnego i przepisy prawa materialnego obligowało organ odwoławczy do uchylenia decyzji pierwszoinstancyjnej i przekazania sprawy do merytorycznego rozpatrzenia przez ten organ. Istotą postępowania odwoławczego, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, jest ponowne rozpatrzenie sprawy w pełnym zakresie przez organ odwoławczy. Kontrola instancyjna organu odwoławczego obejmuje wiec zarówno legalność rozstrzygnięcia sprawy przez organ I instancji, jak i ocenę przez ten organ stanu faktycznego sprawy. Zgodnie bowiem z treścią art. 138 k.p.a. organ odwoławczy rozpatruje sprawę ponownie merytorycznie w jej całokształcie, co oznacza, że ma on obowiązek rozpatrzeć wszystkie okoliczności sprawy i ustosunkować się do nich w uzasadnieniu decyzji. W sytuacji zaś, gdy decyzja organu I instancji jest wadliwa, obowiązkiem organu odwoławczego jest wydanie decyzji uchylającej taką decyzję i przekazującą do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
W rozpatrywanej sprawie organ odwoławczy utrzymał jednak decyzję organu I instancji, nie usuwając naruszeń prawa popełnionych przez ten organ. Tym samym wydał decyzję również naruszając prawo, co musiało skutkować uchyleniem decyzji zarówno I jak i II instancji.
Uwzględniając powyższe, Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w punkcie I sentencji wyroku. Zgodnie z art. 152 ustawy Sąd orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Stąd orzeczono jak w sentencji.
k.g.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło