II SA/Wr 731/01

Sygn.akt II SA/Wr 731/2001 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 marca 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Asesor WSA Protokolant: Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz Julia Szczygielska Atina Siedlecka / sprawozdawca / Katarzyna Grott po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. K. – L. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu gospodarczego położonego w J. G. przy ul. C. [...], na działce nr [...], należącego do A. i M. B. I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. na rzecz skarżącej kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów uiszczonego wpisu od skargi. Sygn. akt II SA/Wr 731/2001 2 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w J. G., w wyniku interwencji M. K.-L. nakazał, w trybie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 89, poz. 414 ze zm.) A. i M. B. rozbiórkę wykonanego na działce nr [...] przy ul. C. [...] w J. G. obiektu gospodarczego. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, że w trakcie wizji lokalnej w dniu [...] r. stwierdzono samowolę budowlaną w postaci posadowienia na w/w działce obiektu gospodarczego, drewnianego , wykonanego z różnych odpadów budowlanych, nie posiadającego fundamentów, a więc nie połączonego z gruntem w sposób trwały. Obiekt ten postawiony został przez A. i M. B. w miesiącu [...]r. Obiekt ma charakter tymczasowy i zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 5 lit.a ustawy Prawo budowlane, budowa tego typu obiektów wymaga zgłoszenia do właściwego organu architektoniczno- budowlanego. Przeprowadzone postępowanie wykazało, że inwestorzy takiego zgłoszenia nie uczynili. Od powyższej decyzji A. B. złożył odwołanie, w którym twierdzi, że obiekt ten ma charakter czasowy i przeznaczony jest do okresowego składowania materiałów budowlanych przy realizacji robót budowlanych na drugiej kondygnacji budynku mieszkalnego oraz przy elewacji tego budynku. Podnosi, że jest rencistą z niewielkim dochodem i nie stać go na jednorazowy zakup niezbędnych materiałów budowlanych. Po zakończeniu prac budowlanych zobowiązuje się usunąć sporny obiekt gospodarczy. D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W., po dokonaniu analizy akt sprawy i przeprowadzeniu postępowania uzupełniającego w postaci uzyskania i włączenia w akta sprawy decyzji Prezydenta Miasta J. G. z dnia [...] r. Nr [...] o przeniesieniu na rzecz A. B. pozwolenia na remont budynku połączonego z adaptacją budynku gospodarczego na mieszkalny położony przy ul. C. [...] w J. G., wydanego J. Przedsiębiorstwu Gospodarki Mieszkaniowej Oddział S. - [...] nr [...]-na podstawie art. 138 § 2 Kpa uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Organ odwoławczy stwierdził, że powołany w podstawie rozstrzygnięcia art. 48 ustawy Prawo budowlane odnosi się do jaskrawych przypadków samowoli budowlanej i stanowi o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie lub wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia. Sygn. akt II SA/Wr 731/2001 3 W przypadkach innych niż wymienione w art. 48, rozbiórkę obiektu lub jego części można natomiast nakazać na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 prawa budowlanego, jeżeli roboty budowlane wykonano z naruszeniem prawa określonym w art. 50 ust. 1 i nie istnieje możliwość doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem , albo art. 51 ust. 2 , który określa, że w razie nie wykonania obowiązków o których mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2 - organ wydaje decyzję o rozbiórce, po uprzednim wydaniu decyzji nakazującej inwestorowi wykonanie określonych czynności. Zdaniem organu odwoławczego, ze zgromadzonych akt sprawy nie wynika aby organ I instancji rozważył możliwość wydania odpowiedniego rozstrzygnięcia w oparciu o przepisy art. 51, jakkolwiek za zastosowaniem jego przemawiają podniesione przez odwołującego okoliczności. Przed wydaniem decyzji należało bowiem rozważyć zgłoszone uwagi strony i w uzasadnieniu decyzji wyjaśnić dlaczego powołano się na ten a nie inny przepis prawa. W świetle w/w okoliczności , organ wskazał , że nie wyjaśnienie i nie wzięcie pod uwagę wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności, zwłaszcza gdy strona powołuje się na te okoliczności skutkuje uchyleniem decyzji jako wydanej z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu M. K.-L. podnosi, że nie rozumie dlaczego D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. zalecił organowi I instancji dokonać analizy materiału dowodowego również w oparciu o art. 51 Prawa budowlanego. Uchylenie decyzji organu I instancji skarżąca odczuła jako utratę braku bezpieczeństwa , gdyż granicząc z posesją inwestora jest narażona na niebezpieczeństwo. Na swojej działce posiada budynek mieszkalny pokryty drewnianą wiatrówką i w przypadku ewentualnego pożaru szopy drewnianej nie byłoby szans na uratowanie domu a nawet życia domowników, bowiem szopa znajduje się na granicy działki. Zdaniem skarżącej remont sąsiedniego budynku trwa od 15 lat i nic nie wskazuje aby dobiegał końca. W odpowiedzi na skargę D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę przytoczył te same argumenty, które zawarł w zaskarżonej decyzji. Stwierdził ponadto, że zarzuty skarżącej są bezpodstawne i nie mogą wpłynąć na zmianę zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje Zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 25 sierpnia 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269), Wojewódzki Sąd Sygn. akt II SA/Wr 731/2001 4 Administracyjny wykonuje wymiar sprawiedliwości, poddając kontroli decyzje administracyjne wydawane przez organy administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem, badając czy właściwie zastosowano przepisy prawa materialnego oraz czy organy orzekające przestrzegały przepisy prawa proceduralne w postępowaniu administracyjnym. Tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa Sąd władny jest wzruszyć zaskarżona decyzję. Nie każde jednak naruszenie prawa przez organy administracji publicznej daje Sądowi podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji. Artykuł 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ) stanowi, że decyzje lub postanowienia ulegają uchyleniu w całości lub części w razie stwierdzenia : a) naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenia prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) innego naruszenia przepisów postępowania , jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W niniejszym postępowaniu Sąd stwierdził, że organ odwoławczy naruszył prawo w stopniu określonym w w/w przepisie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c. Kwestionowana decyzja odwoławcza wydana została z naruszeniem art. 138 § 2 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. Zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, zawartą w art. 15 k.p.a., organ odwoławczy obowiązany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć merytorycznie sprawę rozstrzygniętą przez organ I instancji. Organ nie może ograniczyć się tylko do kontroli orzeczenia pierwszoinstancyjnego, jak uczynił to organ odwoławczy w niniejszej sprawie. Organ odwoławczy w ograniczonym zakresie posiada kompetencje określone art. 138 § 2 k.p.a. i rozszerzająca wykładnia tego przepisu nie jest dopuszczalna. Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego i doktryny organ odwoławczy rozpatruje sprawę ponownie w jej całokształcie. Oznacza to, że organ odwoławczy ma obowiązek rozpoznać wszystkie zarzuty i żądania strony i ustosunkować się do nich w uzasadnieniu swej decyzji. Wbrew powyższym wymogom organ odwoławczy mając zgromadzony materiał dowodowy w sprawie nie rozpoznał sprawy merytorycznie ograniczając się do funkcji kontrolnej decyzji organu I instancji, poprzez wydanie zalecenia organowi I instancji dokonania analizy akt sprawy pod kątem przesłanek wynikających również z art. 51 Prawa budowlanego. Uchylając tą decyzję organ odwoławczy nie ustosunkował się merytorycznie do zarzutów zgłoszonych przez A. B. w złożonym odwołaniu. Sygn. akt II SA/Wr 731/2001 5 Zgodnie z art. 138 § 1 k.p.a kompetencje organu odwoławczego obejmują zarówno korygowanie wad prawnych decyzji organu I instancji polegających na niewłaściwie zastosowanym przepisie prawa materialnego, jak i wad polegających na niewłaściwej ocenie okoliczności faktycznych. Organ odwoławczy posiada kompetencje merytoryczno-reformacyjne i władny jest zaskarżoną decyzję uchylić w całości lub części i orzec co do istoty sprawy. Artykuł 138 § 2 k.p.a. jest wyjątkiem od zasady przewidzianej w art. 138 § 1 k.p.a. - i jak zaznaczono wcześniej wykładnia rozszerzająca jest niedopuszczalna. Tylko gdy zachodzi konieczność przeprowadzenia w całości lub w znacznej części postępowania wyjaśniającego można uznać zasadność wydania decyzji zgodnie z art. 138 § 2 K.p.a. Taka okoliczność w rozpoznawanej sprawie nie zaistniała. Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd uznał, że zaskarżona decyzja zapadła z obrazą art. 138 § 2 K.p.a.? co uzasadnia jej uchylenie. Z mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz .U. Nr 153, poz. 1270 ) Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu orzekł jak w sentencji. Orzeczenie o kosztach oparte zostało na podstawie art. 200 tej ustawy.