II SA/Wr 733/06

Sygnatura akt II SA/Wr 733/06 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 7 lutego 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Halina Kremis (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia WSA Andrzej Cisek Sędzia WSA Anna Siedlecka Protokolant: Paweł Kysiak po rozpoznaniu na rozprawie w II Wydziale w dniu 24 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi A. H. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu wobec zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na budowie wiaty stalowej wolnostojącej o pow. zabudowy 9 m2 na terenie działki nr [...], AM - 5, obręb K., przy ul. R. [...] I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewody D. na rzecz skarżącego 500 zł opłaty sądowej; III. orzeka, ze zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Sygnatura akt II SA/Wr 733/06 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...]r. (Nr [...]), wydaną na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 z późn. zm.) i art. 104 kpa oraz art. 92 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (t. j. Dz. U. Nr 142 z 2001 r. poz. 1592 z późn. zm.), po rozpatrzeniu zgłoszenia A A. H., z siedzibą przy ul. M. R. [...]-[...] we W., z dnia [...] r. Prezydent W. wniósł sprzeciw wobec zamiaru budowy wiaty na działce nr [...], AM-5, obręb K., przy ul. M. R. [...]-[...] we W . Na uzasadnienie organ wskazał, że zamierzona budowa wiaty na działce o pow. 411 m2, na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, nie jest zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego: "Pozwolenia na budową nie wymaga budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, wiat i altan jeżeli powierzchnia działki nie jest mniejsza niż 500 m2". Na działce mniejszej niż 500 m2 inwestor może realizować zamierzony obiekt budowlany na podstawie pozwolenia na budowę. Odwołanie od tej decyzji złożył do Wojewody D. w ustawowym terminie i za pośrednictwem organu pierwszej instancji A. H. podnosząc, że nie zgadza się z niezrozumiałym dla niego rozstrzygnięciem wnosząc jednocześnie o uchylenie zaskarżonej decyzji jako bezprzedmiotowej lub przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Wojewoda D. decyzją z dnia [...] r. (NR [...]), wydaną na podstawie przepisu art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, po rozpatrzeniu odwołania A. H. od opisanej decyzji Prezydenta W., utrzymał ją w mocy. Na uzasadnienie wskazał, że zgłoszenie zamiaru budowy wiaty stalowej wolno stojącej o powierzchni użytkowej 9m2 na terenie działki nr [...], AM-5, obręb K. położonej przy ulicy R. [...]-[...] we W., złożył w Urzędzie Miejskim W. w dniu [...]r. A. H . Do zgłoszenia, w którym określony został termin rozpoczęcia robót na dzień [...]r. dołączono oświadczenie strony o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz mapę z zaznaczeniem lokalizacji planowanego obiektu. Prezydent W. po rozpatrzeniu zgłoszenia wydał w dniu [...] r. decyzję Nr [...] wnoszącą sprzeciw wobec Sygnatura akt II SA/Wr 733/06 zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na budowie wiaty stalowej wolno stojącej o powierzchni użytkowej 9m2 na terenie działki nr [...], AM-5, obręb K. położonej przy ulicy R. [...]-[...] we W., uzasadniając swoje stanowisko tym, że wykonanie obiektu objętego przedmiotowym zgłoszeniem wymaga pozwolenia na budowę z tej przyczyny, iż powierzchnia działki nr [...] wynosi 411 m2, a więc jest mniejsza od powierzchni 500 m2 wymaganej przepisami art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Wojewoda wskazał, że roboty budowlane można zgodnie z przepisem art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. Przepis art. 29 ust. 1 Prawa budowlanego zawiera wyczerpujące wyliczenie rodzajów budów, które nie wymagają uzyskania pozwolenia na budowę. Zgodnie z przepisem art. 29 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy, budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, wiat i altan oraz przydomowych oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 25 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki, nie wymaga pozwolenia na budowę. Przepis art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego stanowi, że budowa takich obiektów wymaga zgłoszenia właściwemu organowi. Zgłoszenie winno spełniać wymagania określone przepisami art. 30 ust. 2 powołanej ustawy. Zgodnie z przepisem art. 30 ust. 3 Prawa budowlanego do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie w drodze decyzji, sprzeciwu i nie później niż po upływie 2 lat od określonego w zgłoszeniu terminu ich rozpoczęcia. Przepis art. 30 ust. 6 Prawa budowlanego określa sytuacje, w których właściwy organ zobowiązany jest do wniesienia sprzeciwu w drodze decyzji. Między innymi działając na podstawie przepisu art. 30 ust. 6 pkt 1 tej ustawy właściwy organ wnosi sprzeciw, jeżeli zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę. Przedłożone zgłoszenie wykonania budowy wiaty stalowej złożone przez inwestora dotyczy wykonania wolno stojącej wiaty stalowej o powierzchni 9m2 na terenie działki nr 241 położonej przy ulicy R. we W . Zgodnie z danymi znajdującymi się w aktach sprawy działka nr [...] ma powierzchnię wynoszącą 411 m2. Mając na uwadze przepis art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego należy stwierdzić, że powierzchnia tej działki jest mniejsza od określonej omawianym przepisem minimalnej powierzchni działki wyno- Sygnatura akt II SA/Wr 733/06 szącej 500 m2, a wymaganej tym przepisem dla realizacji budowy wymienionych w nim, wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, wiat i altan oraz przydomowych oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 25 m2, dla których ustawodawca uchylił obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę. Przepis wprowadził dodatkowe ograniczenie, gdy chodzi o liczbę tych obiektów, stanowiąc, że łączna ich liczba nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki. Zatem budowa obiektów wymienionych w przepisie art. 29 ust. 2 pkt 2 na działkach o powierzchni mniejszej od 500 m2 wymaga uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. Mając na uwadze wyżej powiedziane, budowa wiaty stalowej objętej zgłoszeniem dokonanym przez A. H. może nastąpić wyłącznie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Ponadto organ wskazuje, że zgodnie z powołanym przepisem art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, tylko budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, wiat i altan oraz przydomowych oranżerii (ogrodów zimowych) itd., nie wymaga pozwolenia na budowę. Wiata stalowa objęta zgłoszeniem nie jest obiektem wolno stojącym, ponieważ jest dobudowana do budynku położonego przy ul. R., który na mapie zasadniczej został oznaczony numerem [...]. W opisanej sytuacji organ pierwszej instancji działający na podstawie przepisów obowiązującego prawa miał obowiązek wniesienia sprzeciwu w drodze zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do treści odwołania, mając wyżej powiedziane na uwadze, stosownie do ustaleń przepisu art. 6 Kodeksu postępowania administracyjnego, iż organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa należy wskazać, że brak jest podstaw prawnych do podjęcia przez organ innego rozstrzygnięcia. Na ostateczną decyzję w sprawie skargę do sądu administracyjnego złożył inwestor. W skardze wskazuje na błędność zaskarżonych orzeczeń przede wszystkim w zakresie błędnej wykładni przepisu stanowiącego podstawę prawną skarżonego orzeczenia. Zdaniem strony organy błędnie przyjęły, że w sprawie nie mamy do czynienia z obiektem wolnostojącym. We wnioskach skarga zmierza do uchylenia zakwestionowanej decyzji. W doręczonej Sądowi odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył: Sygnatura akt II SA/Wr 733/06 Wyjaśniając przesłanki podjętego rozstrzygnięcia wskazać przede wszystkim należy, że w przepisie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z póżn. zm.) ustawodawca zastrzegł, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej), formułując w ten sposób generalne kryterium wiążące sądy administracyjne w pełnym zakresie ich kognicji. Jednoznaczność tej zasady sprawia, że wojewódzki sąd administracyjny w toku podjętych czynności rozpoznawczych dokonuje oceny zgodności kontrolowanej decyzji (innego aktu lub czynności) z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb jej wydania lub tryb podjęcia innego aktu albo czynności, będącej przedmiotem zaskarżenia. Wiążące są przy tym przepisy obowiązujące w dacie wydania zaskarżonego aktu. Zgodnie natomiast z dyspozycją art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozstrzyga skargę w granicach danej sprawy, nie będąc jednak przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą. Brak związania zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd bada w pełnym zakresie zgodność z prawem (art. 1 § 2) zaskarżonego aktu, czynności, tudzież bezczynności organu administracji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny - po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku administracyjnego postępowania instancyjnego okoliczności faktycznych i obowiązującego w dacie wydawania decyzji ostatecznej prawa - stwierdził konieczność wyeliminowania kwestionowanego orzeczenia z obrotu prawnego, przy jednoczesnym skorzystaniu z dyspozycji art. 134 § 1 wymienionej wcześniej ustawy. Przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, dokonywanej według wskazanych kryteriów, jest decyzja Wojewody D. utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta W. w przedmiocie "sprzeciwu wobec zamiaru budowy wiaty na działce nr [...], AM-5, obręb K., przy ul. M. R. [...]-[...] we W.". Oceniając kontrolowane postępowanie, Sąd stanął na stanowisku, że istnieją podstawy do wyeliminowania z obrotu prawnego zakwestionowanej decyzji, gdyż w ocenie Sądu, wydając zaskarżone rozstrzygnięcie, organ dopuścił się naruszenia prawa, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Sygnatura akt II SA/Wr 733/06 Korzystając z uproszczonych procedur, jakie wprowadził ustawodawca w art. 29 ust. 2 Prawa budowlanego, zwalniając z wymogu uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę takie inwestycje, jak wolno stojące wiaty i altany (...) o powierzchni zabudowy do 25 m2, inwestor, zgodnie z wymogiem art. 30 ust. 1 dokonał zgłoszenia właściwemu organowi wykonywanie robót budowlanych, o których mowa w art. 29 ust. 2 pkt 1, czyli w rozpatrywanym przypadku wiaty. Lektura uzasadnienia skarżonych do sądu decyzji wskazuje jednoznacznie, że oba orzekające w sprawie organy przyjęły, iż ustawowe zwolnienie z pozwolenia na budowę dotyczy wiat wolnostojących, usytuowanych na działkach o minimalnej powierzchni wynoszącej 500 m2 i powierzchni zabudowy do 25 m2. Wojewoda uznał dodatkowo, że znowelizowany artykułem 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 163, poz. 1364 z 2005 r.) przepis art. 29 ust. 2 pkt 1 wprowadził dodatkowe ograniczenie, gdy chodzi o liczbę tych obiektów stanowiąc, że łączna ich liczba nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki. W konsekwencji organ drugiej instancji wyraził jednoznaczny pogląd prawny, w myśl którego zgodnie z przepisem art. 29 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy (w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania decyzji ostatecznej), nie wymaga pozwolenia na budowę budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, wiat i altan oraz przydomowych oranżerii (ogrodów zimowych) na działkach o minimalnej powierzchni wynoszącej 500 m2 o powierzchni zabudowy do 25 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki. Wynikiem przyjętego poglądu jest jednoznaczne stwierdzenie autora uzasadnienia, że skoro powierzchnia działki inwestora jest mniejsza od określonej omawianym przepisem minimalnej powierzchni działki wynoszącej 500 m2, (wynosi 411 m2), a dodatkowo łączna liczba planowanych obiektów nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki, to planowana inwestycja wymaga uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. Z takim rozumowaniem zgodzić się nie sposób. Treść przepisu art. 29 ust. 1 na dzień wydawania obu decyzji w sprawie była jednoznaczna i nie dawała możliwości Interpretacyjnych takich, jakie przeprowadziły organy. Liberalizując szerzej uprzednio obowiązujący w zakresie wyłączenia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę przepis ustawodawca zadecydował, że pozwolenia na budowę nie wymaga budowa (między innymi) wolno stojących parte- Sygnatura akt II SA/Wr 733/06 rowych budynków gospodarczych, wiat i altan oraz przydomowych oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 25 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki. Wbrew zatem odmiennej interpretacji organów, ustawodawca całkowicie zrezygnował z uzależniania możliwości zgłoszenia przez inwestora planowanej inwestycji od powierzchni działki, na której ma być wzniesiony obiekt. Materialno-prawną podstawę skarżonych orzeczeń stanowi art. 30 ust 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Stosownie do dyspozycji tego przepisu (w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania decyzji ostatecznej) właściwy organ wnosi sprzeciw, jeżeli zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę. Uznanie takiej konieczności poskutkowało wniesieniem sprzeciwu. Skoro sąd nie podzielił dokonanej przez organy wykładni był zobowiązany zakwestionowaną decyzję uchylić. Doszło bowiem do naruszenia prawa materialnego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 a) upsa). Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy rozważy przedłożone zgłoszenie z uwzględnieniem wcześniejszych uwag, po czym wyda stosowne rozstrzygnięcie. Marginalnie tylko należy dodać, że jeśli organ uznaje, iż zgłoszona wiata nie ma charakteru "wiaty wolnostojącej", o czym pisze autor w końcowej części uzasadnienia, to winien szerzej tę kwestię uzasadnić, bowiem z dołączonego do zgłoszenia rysunku wynika, że pomiędzy wiatą, a budynkiem mieszkalnym pozostawiono wolną 20 cm. Niezależnie od dotychczasowych uwag należy jeszcze wskazać, ze organy nie rozważyły kwestii, która wydaje się istotna dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, czy istotnie inwestorowi chodzi o 2 wiaty wolnostojące o pow. odpowiednio 9 i 25 m2, czy też jest to jedna wiata, położona na dwóch, sąsiadujących ze sobą działkach. Ze wskazanych motywów należało orzec jak na wstępie.