II SA/Wr 754/14

WyrokWSA we Wrocławiu2015-01-09

Skład orzekający: Anna Siedlecka, Ireneusz Dukiel, Mieczysław Górkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zaskarżone postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przekraczają uprawnienia ustawowe i naruszają prawo własności?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonych fragmentów uchwały miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, ponieważ przekraczają one kompetencje ustawowe określone w ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz naruszają konstytucyjne prawo własności. W szczególności, zapisy dotyczące realizacji dróg wewnętrznych przez inwestorów, minimalnej powierzchni działek oraz dopuszczalnej zabudowy ingerują nieuzasadnienie w uprawnienia właścicieli nieruchomości i wykraczają poza granice upoważnienia ustawowego.
Stan faktyczny
Wojewoda zaskarżył uchwałę Rady Gminy W. dotyczącą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenów w obrębie R., zarzucając przekroczenie uprawnień ustawowych i naruszenie prawa własności w kilku fragmentach uchwały dotyczących dróg wewnętrznych, minimalnej powierzchni działek oraz dopuszczalnej zabudowy. Organ nadzoru wniósł o stwierdzenie nieważności tych postanowień. Rada Gminy przyjęła zarzuty i poparła skargę.
Rozstrzygnięcie
Stwierdził nieważność zaskarżonych fragmentów uchwały w zakresie § 2 pkt 16, § 14 ust. 1 pkt 7 lit. h, ust. 5 pkt 2 lit. h oraz § 14 ust. 10 pkt 1 lit. a; orzekł, że te fragmenty uchwały nie podlegają wykonaniu; zasądził od Gminy W. na rzecz Wojewody kwotę 240 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Siedlecka Sędziowie: Sędzia WSA Ireneusz Dukiel Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz (spr.) Protokolant Elżbieta Ptak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi Wojewody D. na uchwałę Rady Gminy W. z dnia ... w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenów położonych w obrębie R. o nazwie MPZP ROGOŻ I. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w zakresie § 2 pkt 16 we fragmencie" realizowane przez inwestorów oraz na ich terenie" , § 14 ust. 1 pkt 7 lit. h, oraz ust.5 pkt 2 lit. h, § 14 ust.10 pkt 1 lit. a we fragmencie " budynek mieszkalny i do dwóch budynków gospodarczych "; II. orzeka , że zaskarżona uchwała w zakresie określonym w punkcie I, nie podlega wykonaniu; III. zasądza od Gminy W.na rzecz skarżącego kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wojewoda, jako organ nadzoru nad działalnością gminną (art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym – zwanej dalej "u.s.g.", (t. jedn. z 2013 r. Dz. U. poz. 594 ze zm.) wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w części obejmującej: - § 2 pkt 16 we fragmencie "realizowane przez inwestorów oraz na ich terenie" z powodu istotnego naruszenia art. 15 ust. 2 pkt 10 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, zwanej dalej "u.p.z.p." (t. jedn. z 2012 r., Dz. U. poz. 647 ze zm.) w związku z art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t. jedn. z 2013 r. Dz. U. poz. 260 ze zm.); - § 14 ust. 1 pkt 7 lit. h, ust. 5 pkt 2 lit. h z powodu istotnego naruszenia art. 15 ust. 3 pkt 10 u.p.z.p. i art. 93-99 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t. jedn. z 2014 r. Dz. U. poz. 518 ze zm.) - § 14 ust. 10 pkt 1 lit. a we fragmencie "budynek mieszkalny i do dwóch budynków gospodarczych" z powodu istotnego naruszenia art. 4 ust. 1 oraz art. 15 ust. 2 pkt 10 u.p.z.p. w związku z art. 64 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W odpowiedzi na skargę organ wskazał, że "przyjmuje zarzuty" i wniósł o jej uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Akty prawa miejscowego są stanowione na podstawie upoważnień ustawowych, nie mogą zatem wykraczać poza jakiekolwiek unormowania ustawowe, czynić wyjątków od ogólnie przyjętych rozwiązań, a także powtarzać kwestii uregulowanych w aktach prawnych hierarchicznie wyższych. Organ powinien zadbać o jak najlepsze wykorzystanie granic upoważnienia ustawowego i nie ulegać pokusie zawarcia przy okazji w akcie wykonawczym ustaleń jego zdaniem celowych, ale pozostających poza tymi granicami. Wprowadzając w § 2 pkt 16 przedmiotowej uchwały zapis, że drogi wewnętrzne mogą być realizowane przez inwestorów oraz na ich terenie Rada bezsprzecznie przekroczyła normę kompetencję zawartą w art. 15 ust. 2 pkt 10 u.p.z.p. Taki zapis stanowi bowiem nieuzasadnione rozszerzenie kategorii uprawnionych podmiotów. Zgodnie z treścią art. 8 ust. 2 ustawy o drogach publicznych- budowa, przebudowa, remont, utrzymanie, ochrona i oznakowanie dróg wewnętrznych oraz zarządzanie nimi należy do zarządcy terenu, na którym jest zlokalizowana droga, a w przypadku jego braku - do właściciela tego terenu. W § 14 ust. 10 pkt 1 lit. a uchwały Rada postanowiła, że dla terenów rolniczych (oznaczonych na rysunku planu symbolem R/1, R/16, R/17, R/18, R/19) dopuszcza się lokalizację zabudowy zagrodowej: budynek mieszkalny i do dwóch budynków gospodarczych. Bezspornie regulacja powyższa przekracza uprawnienia planistyczne Gminy (art. 4 ust. 1 oraz art. 15 ust. 2 u.p.z.p.) albowiem w sposób nieuzasadniony ingeruje w prawo własności (art. 64 ust. 3 Konstytucji RP). Naruszenie w niniejszej sprawie proporcji pomiędzy uzasadnionym interesem publicznym a uprawnieniem jednostki polega na ograniczeniu prawa własności, które nie jest uzasadnione i niezbędne z punktu widzenia wyznaczonego celu publicznego. Zapewnienie ładu przestrzennego (zapobiegnięcie nadmiernemu zagęszczeniu zabudowy) Rada może osiągnąć stosując rozwiązania przewidziane w ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym np. formułując w planie miejscowym wskaźniki zagospodarowania terenu, maksymalną i minimalną intensywność zabudowy jako wskaźnik powierzchni całkowitej zabudowy w odniesieniu do powierzchni działki czy minimalny udział procentowy powierzchni biologicznie czynnej w odniesieniu do powierzchni działki, maksymalną wysokość zabudowy (art. 15 ust. 2 pkt 6), itp. Również do przekroczenia kompetencji zawartej ww. ustawie oraz nieuprawnionej modyfikacji przepisu tej ustawy (tj. art. 15 ust. 3 pkt 10 u.p.z.p.) doszło przy formułowaniu przez Radę postanowień § 14 ust. 1 pkt 7 lit. h uchwały: "w odniesieniu do terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej MN/1-37 minimalna powierzchnia nowo wydzielanej działki mieszkaniowej wynosi 1000 m, a w zabudowie bliźniaczej 1600 m2, po 800 m2 dla każdego segmentu" oraz § 14 ust. 5 pkt 2 lit. h uchwały: "w odniesieniu do terenów usług publicznych i innych minimalna powierzchnia nowo wydzielanej działki wynosi 1000 m2". Stosownie bowiem do treści art. 15 ust. 3 pkt 10 u.p.z.p. w planie miejscowym określa się w zależności od potrzeb minimalną powierzchnię nowo wydzielonych działek budowlanych, a nie jakichkolwiek działek. Wskazane wyżej postanowienia zaskarżonej uchwały bezspornie stanowią naruszenie zasad sporządzenia planu miejscowego (art. 28 u.p.z.p.). Z tych względów oraz zgodnie z art. 147 § 1, art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. z 2012 r. Dz.U. poz. 270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło