II SA/Wr 771/10
PostanowienieWSA we Wrocławiu2011-02-10
Skład orzekający: Wiesław Jakubiec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu w postępowaniu przed sądem administracyjnym pierwszej instancji powinien być traktowany jako przypadek wyjątkowy, biorąc pod uwagę obowiązki sądu w zakresie udzielania wskazówek i pouczeń stronom?Ratio decidendi
Sąd administracyjny pierwszej instancji może przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu jedynie w przypadkach wyjątkowych. Wynika to z faktu, że sąd ten ma obowiązek czuwać nad stronami występującymi bez profesjonalnego pełnomocnika, udzielając im potrzebnych wskazówek i pouczeń co do czynności procesowych oraz skutków prawnych ich zaniedbań. Ponadto, sąd z urzędu bada zgodność z prawem zaskarżonego aktu, niezależnie od zarzutów strony.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, uzasadniając go niskimi dochodami i posiadaniem majątku. Skarżący jest rencistą, samotnie prowadzi gospodarstwo domowe i ponosi wydatki na alimenty oraz media. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
1. Przyznano prawo pomocy w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych. 2. Odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie (ustanowienie adwokata).Pełny tekst orzeczenia
Wiesław Jakubiec – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 10 lutego 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody D. z dnia ... w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego od decyzji organu I instancji w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę terenowej stacji bazowej telefonii cyfrowej postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych; 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.
W odpowiedzi na wezwanie o uzupełnienie braku skargi poprzez uiszczenie wpisu sądowego w wysokości 500 zł, skarżący złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia adwokata wskazując w uzasadnieniu, iż samotnie prowadzi gospodarstwo domowe, jest rencistą II grupy inwalidzkiej z uposażeniem 616, 72 zł, a wśród posiadanych składników majątkowych wymienił: dom o pow. 65 m2 oraz nieruchomość rolną o pow. 0, 97 ha. Dodał, że płaci ratę alimentacyjną w wysokości 100 zł, a z załączonych do wniosku dokumentów wynika, że ponosi następujące wydatki: opłata za energię elektryczną- 82, 35 zł oraz za wodę i za wywóz śmieci- 103, 92 zł.
Mając na uwadze wskazane we wniosku okoliczności uznać należy, iż zachodzą przesłanki uzasadniające przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (punkt 1 sentencji).
Ustosunkowując się z kolei do wniosku o ustanowienie adwokata podkreślić należy, iż ustanowienie stronie w toku postępowania przed sądem administracyjnym I instancji pełnomocnika z urzędu powinno mieć charakter zupełnie wyjątkowy, bowiem sąd ten obowiązany jest czuwać nad tym by stronom występującym w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego udzielać potrzebnych wskazówek co do czynności procesowych oraz pouczać ich o skutkach prawnych tych czynności i skutkach zaniedbań (art. 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym- zwanej dalej u.p.s.a. (Dz. U. Nr 153, poz. 127 ze zm.)). Skarga dla Sądu ma wyłącznie walor niewiążącej informacji o wadliwości aktu czy działania (zaniechania) organu, bowiem Sąd z urzędu zobowiązany jest do wzięcia pod uwagę wszelkich naruszeń prawa jakie stwierdzi badając daną sprawę. Sąd także ocenia czy organy administracyjne zastosowały wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze (art. 134 u.p.s.a.). Wskazane uregulowania gwarantują, że niezależnie od błędnie lub nieudolnie formułowanych przez skarżącego zarzutów czy braku jego zaangażowania w postępowanie sądowoadministracyjne (skarżący nie ma obowiązku uczestniczenia w posiedzeniach Sądu) akt będący przedmiotem zaskarżenia zostanie wszechstronnie przez Sąd zbadane pod względem jego zgodności z prawem.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 245 § 2 i § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 u.p.s.a, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło