II SA/Wr 781/19

PostanowienieWSA we Wrocławiu2020-02-04

Skład orzekający: Władysław Kulon

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania decyzji zezwalającej na wyłączenie gruntu z produkcji rolnej pod wydobycie kruszywa naturalnego oraz decyzji odmawiającej stwierdzenia nieważności tej decyzji jest uzasadnione ze względu na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków dla gminy, która nie brała udziału w postępowaniu, a której nieruchomości zostały zajęte w celu egzekucji opłat rocznych za wyłączenie gruntów z produkcji rolnej?
Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wstrzymał wykonanie decyzji Starosty K. o wyłączeniu z produkcji rolnej oraz decyzji SKO w W. o odmowie stwierdzenia nieważności tej decyzji, uznając, że ich wykonanie może narazić gminę na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody majątkowej. Sąd oparł się na art. 61 § 3 PPSA, stwierdzając, że mimo iż świadczenie pieniężne jest odwracalne, natychmiastowe wykonanie decyzji może doprowadzić do destabilizacji finansowej gminy, trudności w regulowaniu zobowiązań i realizacji zadań publicznych.
Stan faktyczny
Gmina R. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Starosty K. zezwalającej na wyłączenie z produkcji rolnej gruntu pod wydobycie kruszywa. Gmina wniosła o wstrzymanie wykonania obu decyzji, argumentując, że ich wykonanie doprowadzi do szkody majątkowej w związku z egzekucją opłat rocznych za wyłączenie gruntów z produkcji rolnej, mimo że gmina nie brała udziału w pierwotnym postępowaniu. Wskazano na wszczęcie egzekucji z nieruchomości gminy.
Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie decyzji Starosty K. z dnia [...] r. o wyłączeniu z produkcji rolnej oraz zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] r. o odmowie stwierdzenia nieważności ww. decyzji Starosty.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Władysław Kulon po rozpoznaniu w dniu 4 lutego 2020 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Gminy R. o wstrzymanie wykonania decyzji Starosty K. z dnia [...] r. o wyłączeniu z produkcji rolnej oraz zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] r. o odmowie stwierdzenia nieważności ww. decyzji Starosty K. o wyłączeniu z produkcji rolnej w sprawie ze skargi Gminy R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji zezwalającej na wyłączenie z produkcji rolnej pod wydobycie kruszywa naturalnego postanawia wstrzymać wykonanie decyzji Starosty K. z dnia [...] r. o wyłączeniu z produkcji rolnej oraz zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] r. o odmowie stwierdzenia nieważności ww. decyzji Starosty. Gmina R. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji zezwalającej na wyłączenie z produkcji rolnej pod wydobycie kruszywa naturalnego. Pismem z dnia [...] r. skarżąca wystąpiła z wnioskiem o wstrzymanie wykonania decyzji Starosty K. z dnia [...] r. o zezwalającej P. sp. z o.o. na wyłączenie z produkcji rolnej oraz zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] r. W uzasadnieniu strona wskazała, że udzielenie ochrony tymczasowej jest zasadne, gdyż wykonanie ww. decyzji doprowadzi do powstania po stronie Gminy szkody majątkowej, a to w związku ze skierowaniem egzekucji do nieruchomości stanowiących własność skarżącej. W tym kontekście podano, że Gmina bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu w sprawie odrolnienia, chociaż była właścicielem nieruchomości objętej zezwoleniem na wyłączenie gruntu z produkcji rolnej. Natomiast w dniu [...] r. do Urzędu wpłynął tytuł wykonawczy nr [...], wystawiony przez Marszałka Województwa D., na mocy którego zobowiązano Gminę R. do zapłaty kwoty [...] zł z odsetkami za zwłokę oraz tytuł wykonawczy nr [...] z dnia [...] roku na mocy którego zobowiązano Gminę R. do zapłaty kwoty [...] zł z odsetkami. Jako identyfikację podstawy prawnej obowiązku obydwu tytułów wykonawczych wskazano decyzję Starosty K. z dnia [...] r., natomiast w zakresie rodzaju należności pieniężnej wpisano opłatę roczną za wyłączenie gruntów z produkcji rolnej. Nadto w dniu [...] r. do Urzędu wpłynęło 33 egzemplarze zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego na mocy, których organ egzekucyjny zamierzał zająć rachunek bankowy Gminy w celu wyegzekwowania należności na podstawie ww. tytułów wykonawczych. Z kolei dniu 12 grudnia 2019 r. wpłynęło zawiadomienie o wszczęciu egzekucji z nieruchomości. Zdaniem wnioskodawcy egzekucja z nieruchomości spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody finansowej oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Tu przede wszystkim wskazano, że sprzedaż przedmiotowych nieruchomości spowoduje nieodwracalne skutki, gdyż ich odzyskanie nie będzie możliwe, a są one wykorzystywane przez skarżącego i osoby, którym zostały wydzierżawione. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Stosownie do art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325, zw. dalej jako p.p.s.a.) po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Postanowienie, o którym mowa sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym (art. 61 § 5 p.p.s.a.). Stosownie do przywołanych uregulowań zaistnienie chociażby jednej z wymienionych w art. 61 § 3 przesłanek "uzasadnia wstrzymanie skarżonego aktu, jednakże to wnioskodawca zobowiązany jest do rzeczowego uzasadnienia swego wniosku poprzez poparcie go twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami na okoliczność spełnienia tych ustawowych przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej" (postanowienie NSA z dnia 24 czerwca 2008r., I FSK 983/08). Przesłanki niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków są z kolei pojęciami nieostrymi, co wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich ogólnej normy i nadania im treści z uwzględnieniem okoliczności faktycznych każdej indywidualnej sprawy. Użycie spójnika "lub" oznacza, iż przesłanki te mogą zachodzić alternatywnie. Sąd, rozpoznający wniosek o wstrzymanie wykonania skarżonego aktu, powinien natomiast mieć na uwadze interes nie tylko wnioskodawcy, ale i innych uczestników postępowania oraz uwzględnić wszystkie okoliczności, nawet te niepodniesione we wniosku, o ile są możliwe do wyinterpretowania na podstawie akt sprawy (postanowienie NSA z 13 września 2005r., sygn. akt II OZ 750/05, nieopubl.). Szkoda, o jakiej mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., nie musi mieć charakteru materialnego. Chodzi bowiem o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (postanowienie NSA z 20 grudnia 2004r., sygn. akt GZ 138/04, nieopubl.). Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne konsekwencje, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 3 sierpnia 2006r., sygn. akt II SA/Bk 352/06, LEX nr 192964). Udzielając ochrony tymczasowej Sąd podzielił stanowisko skarżącej, iż wykonanie oznaczonych w sentencji decyzji może narazić na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody w majątku skarżącej. W rozpoznawanej sprawie wprawdzie mamy do czynienia ze świadczeniem pieniężnym, z natury rzeczy przecież odwracalnym, jednakże należy mieć na względzie, że wykonanie zaskarżonej decyzji może doprowadzić do wyrządzenia znacznej szkody w postaci negatywnych dla wnioskodawcy skutków finansowych. Wobec powyższego nie można wykluczyć wysokiego prawdopodobieństwa spowodowania destabilizacji finansowej. W efekcie bowiem natychmiastowego wykonania wymienionych decyzji mogłoby dojść – jak zauważyła strona skarżąca i co potwierdziła załączonymi materiałami dowodowymi - do zachwiania płynności finansowej, trudności w bieżącym regulowaniu zaciągniętych zobowiązań, a w konsekwencji również prawidłowej realizacji ciążących na skarżącej zadań publicznych. Mając zatem na względzie zaistniałe w sprawie okoliczności i kierując się dyspozycją art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło