II SA/Wr 789/15
PostanowienieWSA we Wrocławiu2016-01-28
Skład orzekający: Barbara Koźlik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pełnomocnikowi z urzędu przysługuje zwrot kosztów przejazdu samochodem prywatnym oraz kosztów przesyłek pocztowych w postępowaniu przed sądem administracyjnym?Ratio decidendi
Pełnomocnikowi z urzędu przysługuje zwrot kosztów przejazdu samochodem prywatnym, obliczonych według stawek za 1 kilometr przebiegu pojazdu określonych w przepisach dotyczących zwrotu kosztów używania pojazdów do celów służbowych, nawet jeśli przepisy te nie dotyczą bezpośrednio obrońców z urzędu. Koszty przesyłek pocztowych podlegają zwrotowi tylko w zakresie, w jakim zostały prawidłowo udokumentowane i były niezbędne do obrony interesów mocodawcy.Stan faktyczny
Wniosek r. pr. Ł.P. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w sprawie ze skargi R.S. i innych o nakazanie Prezydentowi W. przesłania operatów szacunkowych. Stronie skarżącej przyznano prawo pomocy, ustanowiono pełnomocnika z urzędu. Pełnomocnik wniósł skargę kasacyjną, która została uchylona i przekazana do ponownego rozpoznania. Następnie sąd ponownie odrzucił skargę, a pełnomocnik sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Wnioskodawca domagał się zwrotu kosztów przejazdu samochodem prywatnym i kosztów przesyłek pocztowych.Rozstrzygnięcie
Przyznano pełnomocnikowi r. pr. Ł.P. wynagrodzenie tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w kwocie 442,80 zł (w tym 23% VAT) oraz zwrot niezbędnych udokumentowanych wydatków w wysokości 65,16 zł.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku r. pr. Ł.P. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w sprawie ze skargi R.S., D.T., C. I., T.S., E.W. i A.S. o nakazanie Prezydentowi W. przesłania wymienionych w skardze operatów szacunkowych i dowodów przedstawionych przez skarżących do organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych postanawia: przyznać pełnomocnikowi r. pr. Ł.P. wynagrodzenie tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielonej na zasadzie prawa pomocy w kwocie 442,80 (słownie: czterysta czterdzieści dwa 80/100) złotych, w tym 23% VAT oraz zwrot niezbędnych udokumentowanych wydatków w wysokości 65,16 (słownie: sześćdziesiąt pięć 16/100) złotych.
Postanowieniem z dnia 16 marca 2015 r., przyznano stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Na tej podstawie, po wystąpieniu do Okręgowej Izby Radców Prawnych we W., na pełnomocnika z urzędu został wyznaczony r. pr. Ł. P.
Pełnomocnik, po zapoznaniu się z aktami sprawy, sporządził i wniósł skargę kasacyjną od postanowienia z dnia 24 lipca 2014 r. (sygn. akt II SA/Wr 378/14), którym została odrzucona skarga jako niedopuszczalna.
Do skargi kasacyjnej załączony został wniosek o przyznanie kosztów pomocy prawnej z oświadczeniem, że koszty te nie zostały zapłacone w całości ani w części. Ponadto wnioskodawca załączył spis koniecznych wydatków, w tym zryczałtowane kwoty za przejazdy samochodem prywatnym, kopię dowodu rejestracyjnego oraz kopie dowodów nadania przesyłek poleconych.
Po rozpoznaniu skargi kasacyjnej przez Naczelny Sąd Administracyjny ww. postanowienie zostało uchylone, a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania.
Postanowieniem z dnia 7 grudnia 2015 r. tutejszy Sąd ponownie odrzucił skargę, a pełnomocnik sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej i przedłożył do akt sprawy wraz z jej odpisem. Wyjaśnił, że odpis nie został doręczony mocodawcy, gdyż na podstawie art. 177 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej: p.p.s.a.), doręczenia tego dokonuje Sąd.
Mając na uwadze powyższe, wskazać należy, że zgodnie z art. 250 ustawy
z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej: p.p.s.a.), wyznaczony profesjonalny pełnomocnik otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych
w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Stosownie do treści § 15 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 490 ze zm.), koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: 1) opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-4, oraz 2) niezbędne, udokumentowane wydatki radcy prawnego. Wynika z powyższego, że wydatki, które poniósł pełnomocnik z urzędu, muszą być konieczne dla prawidłowego wykonywania czynności pełnomocnika procesowego w postępowaniu sądowym, a nadto muszą być potwierdzone stosownymi dokumentami.
Wobec powyższego, odnośnie wynagrodzenia za dokonane czynności, zastosowanie znajduje regulacja zawarta w przepisie § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b/, który stanowi, że za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej radcy prawnemu, który nie prowadził sprawy w pierwszej instancji, przysługuje wynagrodzenie w wysokości 75% stawki minimalnej, określonej w § 14 ust. 2 pkt 1 powyższego rozporządzenia, jednak nie mniej niż 120 zł. Stawkę minimalną w niniejszej sprawie określa § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c/ rozporządzenia i wynosi ona 240 zł.
W tym stanie rzeczy wnioskodawcy za obie ww. czynności (wniesienie skargi kasacyjnej z dnia 20 maja 2015 r. oraz sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia tego środka zaskarżenia z 27 grudnia 2015 r.) należało zsądzić po 180 zł, łącznie 360 zł, która to kwota podlega podwyższeniu o 82,80 zł, to jest wartość podatku od towarów i usług według stawki 23%, na podstawie § 2 ust. 3 rozporządzenia.
Odnośnie poniesionych wydatków, które w ocenie pełnomocnika były niezbędne, to w pierwszej kolejności powtórzyć wypada, że chodzi o wydatki poniesione faktycznie i właściwie udokumentowane. Do takich nie zalicza się ryczałt za przejazdy, który został przez wnioskodawcę wyliczony. Niemniej jednak referendarz sądowy przyjął stanowisko wyrażone przez Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 30 marca 2015 r., sygn. akt II KO 83/14 (publ. LEX nr 1663402), zgodnie z którym "unormowania art. 34a ust. 2 u.t.d. oraz § 2 rozporządzenia z dnia 25 marca 2002 r. w sprawie warunków ustalania oraz sposobu dokonywania zwrotu kosztów używania do celów służbowych samochodów osobowych, motocykli i motorowerów niebędących własnością pracodawcy (Dz. U. Nr 27, poz. 271), który ustala górny pułap kosztów używania pojazdów do celów służbowych pokrywanych przez pracodawcę według stawek za 1 kilometr przebiegu pojazdu, który dla samochodu osobowego o pojemności skokowej silnika powyżej 900 cm wynosi 0,8358 zł nie dotyczą wprawdzie wprost obrońców z urzędu i kosztów przejazdu, które oni ponoszą realizując zleconą im pomoc prawną, niemniej jednak mają do nich zastosowanie, skoro brak jest przepisów wykonawczych, które bezpośrednio - w odniesieniu do tych podmiotów - inaczej regulowałyby należne im, za te przyjazdy, stawki".
W związku z tym uznać należało za zasadne przyznanie poniesionych wydatków wyliczonych przez pełnomocnika w łącznej kwocie 65,12 zł.
Z kolei jeśli chodzi o wydatki na przesyłki pocztowe, to wnioskodawca przedłożył kopie nadania dwóch przesyłek, z czego w jednym przypadku skopiowany został tylko rewers, na którym brak jest danych co do nadawcy i adresata. Prawidłowo udokumentowana została tylko przesyłka z odpisem skargi kasacyjnej przesłana mocodawcy w celach informacyjnych. Zdaniem referendarza jednak takiej przesyłki nie można uznać jako niezbędnego wydatku do obrony interesów mocodawcy przed sądem.
Końcowo wyjaśnić wypada, że w istocie, stosownie do treści art. 177 § 4 p.p.s.a., jeżeli pełnomocnik wyznaczony na podstawie art. 253 § 2 nie stwierdza podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, składa w sądzie, w terminie do wniesienia skargi kasacyjnej, sporządzoną przez siebie opinię w tym przedmiocie wraz z odpisem dla strony, dla której został ustanowiony. Sąd doręcza odpis opinii stronie.
Należy mieć na uwadze, że nowelizacja z dnia 9 kwietnia 2015 r. (Dz. U. z 2015 r., poz. 658), która wprowadziła do ustawy procesowej przytoczony przepis, weszła w życie z dniem 15 sierpnia 2015 r. Przy czym zgodnie z art. 2 nowelizacji, przepisy ustawy, procesowej, w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 2-8, pkt 10-14, pkt 19-32, pkt 34-39, pkt 41-47, pkt 51, pkt 52, pkt 55, pkt 57, pkt 58, pkt 60-69, pkt 71, pkt 72 i pkt 74-81 niniejszej ustawy stosuje się również do postępowań wszczętych przed dniem jej wejścia w życie. W pozostałym zakresie do tych postępowań stosuje się przepisy ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym. Na tej podstawie art. 177 § 4 p.p.s.a. do przedmiotowej sprawy, która została wszczęta przed 15 sierpnia 2015 r., nie ma zastosowania.
Jednakże z uwagi na ekonomikę procesową należało uwzględnić fakt przedłożenia odpisu ww. opinii, który zostanie doręczony stronie przez Sąd.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie powołanych wyżej przepisów oraz art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło