II SA/Wr 802/14

PostanowienieWSA we Wrocławiu2015-01-09

Skład orzekający: Sędzia WSA Anna Siedlecka, Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz, Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy wprowadzająca zakaz magazynowania odpadów komunalnych i gruzu na terenie posesji, narusza interes prawny właściciela gospodarstwa rolnego, który zamierza prowadzić taką działalność gospodarczą?
Ratio decidendi
Postępowanie sądowoadministracyjne podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe, gdy w toku postępowania uchylona zostanie zaskarżona uchwała, a zakwestionowany przepis nie mógł wywołać bezpośredniego skutku prawnego w postaci wydania decyzji administracyjnej. Uchylenie uchwały przerywa jej skutek prawny, ale niekoniecznie skutki faktyczne, które mogły powstać od wejścia uchwały w życie do dnia jej uchylenia.
Stan faktyczny
Skarżący W. P. wniósł skargę na uchwałę Rady Miejskiej w S. zakazującą magazynowania odpadów komunalnych i gruzu na terenie posesji, twierdząc, że narusza ona jego uprawnienia jako właściciela gospodarstwa rolnego i uniemożliwia prowadzenie działalności gospodarczej w tym zakresie. Po kilku postępowaniach przed WSA i NSA, w tym uchyleniu przez NSA wyroku WSA i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania, okazało się, że zaskarżona uchwała została uchylona przez radę gminy nową uchwałą. W związku z tym sąd pierwszej instancji umorzył postępowanie.
Rozstrzygnięcie
I. umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne; II. zasądzić od Gminy S. na rzecz skarżącego W. P. kwotę 420 zł (czterysta dwadzieścia złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Siedlecka (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak Protokolant Elżbieta Ptak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi W. P. na uchwałę Rady Miejskiej S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy S. postanawia: I. umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne; II. zasądzić od Gminy S. na rzecz skarżącego W. P. kwotę 420 zł (czterysta dwadzieścia złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W. P. pismem z dnia 15 czerwca 2011 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na uchwałę Rady Miejskiej w S. z dnia [...] r. Nr [...] w sprawie regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy S., domagając się stwierdzenia nieważności tej uchwały w części, w której jest ona niezgodna z prawem i zasądzenia od organu na jego rzecz kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu skargi podniósł, że w § 3 wskazano, że "na terenie gminy S., mając na uwadze zasady utrzymania czystości i porządku, zabrania się: magazynowania odpadów komunalnych, gruzu na terenie posesji". Skarżący uważa, że zapis ten narusza jego uprawnienia. Wskazuje, że Rada Miejska w S. uchwałą Nr [...] w sprawie rozstrzygnięcia wezwania do usunięcia naruszenia prawa uznała wezwanie za bezzasadne. Zdaniem strony posiada ona czynną legitymację do wniesienia skargi, gdyż zaskarżona uchwała stanowi pozbawioną podstaw prawnych ingerencję w uprawnienia skarżącego, jako właściciela gospodarstwa rolnego [...], położonego w gminie S.. Pozostawanie zaskarżonej uchwały w obrocie prawnym uniemożliwia właścicielowi gromadzenie odpadów przed ich transportem (zgodnie z definicją zawartą w ustawie o odpadach z 27 kwietnia 2001 r. (Dz. U. Nr 62, poz.628). Ustawa o odpadach w art. 63 pkt 1 upoważnia: magazynowanie odpadów może odbywać się na terenie, do którego posiadacz odpadów ma tytuł prawny. Uchwała Rady Miejskiej w S. - jak podnosi skarżący - narusza zakres regulacji wyznaczony przez upoważnienie zawarte w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, zawiera rozstrzygnięcia niezgodne z ustawą o odpadach i narusza uprawnienia strony wynikające z art. 63 ustawy o odpadach. W doręczonej sądowi odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wyrokiem z dnia 2 grudnia 2011 r., sygn. akt II SA/Wr 475/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd wskazał, że przeprowadzona kontrola zaskarżonej uchwały pod kątem naruszenia interesu prawnego strony, takiego naruszenia nie wykazała. Skarżącemu przysługuje prawo współwłasności (w zakresie wspólności małżeńskiej majątkowej) nieruchomości, stanowiącej gospodarstwo rolne. Posiadanie tytułu prawnego do gospodarstwa rolnego nie daje właścicielowi uprawnienia do magazynowania na jego terenie odpadów. Podmiot mający tytuł prawny do gospodarstwa rolnego może pobierać pożytki z tego gospodarstwa, które są wynikiem prawidłowo prowadzonej gospodarki rolnej. Skarżona uchwała nie narusza uprawnień właścicielskich do gospodarstwa rolnego skarżącego i uprawnień wynikających z art. 140 k.c., w których nie mieści się magazynowanie odpadów. Unormowanie ustawowe art. 63 ustawy o odpadach wskazuje, że pojęcie "magazynowanie odpadów" wiąże się ściśle i wyłącznie z prowadzeniem działalności gospodarczej w zakresie odzysku, unieszkodliwiania, zbierania lub transportu odpadów. Skarżący nie legitymuje się, ani nawet nie twierdzi, że prowadzi działalność gospodarczą w zakresie określonym w art. 63 ust. 6 pkt 6 przywołanej ustawy, dlatego nie sposób przyjąć, aby (wbrew twierdzeniom skargi) uchwała naruszała interes prawny skarżącego, rozumiany, jako naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego. W wyniku wniesionej przez skarżącego skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 8 maja 2012 r., sygn. akt II OSK 469/12, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że Sąd I instancji wyszedł z błędnego założenia przyjmując, iż zaskarżony przepis uchwały Rady Miejskiej w S. nie prowadzi do naruszenia interesu prawnego skarżącego, bowiem skarżący nie legitymuje się, ani nawet nie twierdzi, że prowadzi działalność gospodarczą polegającą na magazynowaniu odpadów. Należy bowiem zauważyć, że kwestionowany przez skarżącego przepis § 3 ust. 1 uchwały w brzmieniu przyjętym przez Radę Miejską w S. uniemożliwi mu podjęcie działalności gospodarczej w tym zakresie. Jest to, co prawda, jak zasadnie zauważył Sąd I instancji, zagrożenie potencjalne, niemniej jednak zważywszy na przepis art. 101 ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.), należało wziąć pod uwagę, że oddalenie skargi w tej sprawie uniemożliwi skarżącemu ponowne wniesienie skargi na ten przepis uchwały nawet wówczas, gdy podejmie on taką działalność gospodarczą. Przyjmując, że W. P. posiada interes prawny w zaskarżeniu § 3 ust. 1 uchwały Rady Miejskiej w S. w sprawie regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy S., należało zauważyć, iż z przepisu art. 4 ust. 1 i 2 ustawy dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach nie wynika, by rada gminy została upoważniona do wydania generalnego zakazu magazynowania odpadów rozumianego, jako element prowadzenia działalności gospodarczej. Kwestię tę reguluje przepis art. 63 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. z 2010 r. Nr 185, poz. 1243), który w ust. 1 stanowi, że magazynowanie odpadów może odbywać się na terenie, do którego posiadacz odpadów ma tytuł prawny. Skarżący zaś jest właścicielem gruntu stanowiącego w części nieużytki, które mógłby, i chce (jak wynika z jego oświadczenia), wykorzystać do prowadzenia działalności gospodarczej regulowanej przepisem art. 63 ustawy o odpadach. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 29 listopada 2012 r., sygn. akt II SA/Wr 359/12, oddalił skargę W. P. na zaskarżoną uchwałę uznając, że przeprowadzona na skutek wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego kontrola zaskarżonej uchwały Rady Gminy S. z dnia [...] r. pod kątem naruszenia interesu prawnego strony, takiego naruszenia nie wykazała. Dokonując ponownie oceny naruszenia interesu prawnego skarżącego przez skarżoną uchwałę, po uzupełnieniu wypisów z rejestru gruntów skarżącego, Sąd pierwszej instancji przyjął, że Uchwała nie narusza uprawnień skarżącego, jako współwłaściciela nieruchomości, bowiem według art. 140 k.c. w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego właściciel może, z wyłączeniem innych osób, korzystać z rzeczy zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem swego prawa, w szczególności może pobierać pożytki i inne dochody z rzeczy. W tych samych granicach może rozporządzać rzeczą. W przypadku skarżącego, zgodnie z ustawą i przywołaną definicją, posiada on prawo do pobierania pożytków i dochodów, jakie przynosi gospodarstwo rolne. Powołując się na treść art. 63 ustawy o odpadach, w tym na pkt 6 wskazanego przepisu, Sąd przyjął, czego w jego ocenie sąd kasacyjny nie zakwestionował, że pojęcie "magazynowania odpadów" wiąże się ściśle i wyłącznie z prowadzeniem działalności gospodarczej w zakresie odzysku, unieszkodliwiania, zbierania lub transportu odpadów. Sąd zwrócił uwagę, że skarżący nie twierdzi, iż prowadzi działalność gospodarczą w zakresie wyliczenia ujętego w poprzednim zdaniu, dlatego nie sposób przyjąć, aby (wbrew twierdzeniom skargi) uchwała naruszała interes prawny skarżącego, rozumiany jako naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego. Tego rodzaju wniosek jest uprawniony tym bardziej, że skarżący powołał się przed Naczelnym Sądem Administracyjnym na posiadanie gruntów stanowiących w części nieużytki, które mógłby i chce w przyszłości wykorzystać do prowadzenia działalności gospodarczej regulowanej przepisem art. 63 ustawy o odpadach. Tymczasem okazało się, że skarżący chciałby wykonywać planowaną działalność, na gruntach rolnych zabudowanych i pastwiskach. Skarżący posiada wprawdzie części gruntów stanowiących nieużytki, jednakże leżą one na terenach objętych obszarem Natura 2000 i na terenie Ś. Parku Krajobrazowego, do których obowiązują szczególne uregulowania prawne. I tak na terenie parku krajobrazowego obowiązują zakazy wykonywania działalności, które mają na celu ochronę tych obszarów, a które zawarte są w art. 17 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. Nr 92, poz. 880 z późn. zm.) oraz w Rozporządzeniu Nr 6 Wojewody D. z dnia [...]. Natomiast obszary Natura 2000 podlegają ochronie przewidzianej w art. 29-33 i nast. przywołanej wyżej ustawy o ochronie przyrody. Te nowe ustalenia Sądu pozwalają tym bardziej stwierdzić brak po stronie skarżącego naruszenia jego interesu prawnego skarżoną uchwałą. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł W.P., zarzucając mu na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając skargę kasacyjną wyrokiem z dnia 2 października 2014 r., sygn. akt II OSK 676/13 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA we Wrocławiu stwierdzając, że zaskarżony wyrok został wydany z naruszeniem postanowień art. 190 P.p.s.a. Zgodnie z treścią przepisu art. 190 zdanie 1 P.p.s.a. Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Z tego przepisu wypływa wskazanie dla Sądu pierwszej instancji co do przyjęcia określonego stanowiska przy ponownym rozpoznaniu sprawy, które to stanowisko nie może być odmienne, od zaprezentowanego w wyroku NSA, rozumienia przepisów będących podstawą orzekania w sprawie i przedmiotem wykładni in concreto. Pojęcie "wykładni prawa" użyte w art. 190 P.p.s.a. należy rozumieć wąsko, jako ustalenie znaczenia przepisów prawa. Związanie sądu pierwszej instancji wykładnią dokonaną przez NSA nie obejmuje zatem kwestii będących jej przedmiotem, lecz wykraczających poza przesłanki pozytywnego lub negatywnego ustosunkowania się do podstaw kasacyjnych, poglądów prawnych wypowiedzianych na marginesie orzeczenia, a także ocen dotyczących stanu faktycznego sprawy. Wykładnia prawa zawarta w uzasadnieniu wyroku NSA to nie tylko wskazania, jak należy interpretować przepis w przyszłości, ale także krytyka podjętego przez WSA rozstrzygnięcia i wskazanie, dlaczego sposób rozumienia określonych przepisów przez WSA jest błędny. Na gruncie postanowień art. 190 P.p.s.a. sąd pierwszej instancji, związany wykładnią dokonaną przez NSA, nie może powtórzyć poprzednio zajętego stanowiska w sprawie. Jest związany dokonaną przez NSA wykładnią prawa odnośnie takiego, a nie innego rozumienia określonych przepisów prawa w zakresie sformułowanych w skardze kasacyjnej jej podstaw, co nie odnosi się jednak do oceny prawidłowości ustaleń stanu faktycznego, albowiem ocena ta nie jest wykładnią prawa (por. np. wyrok NSA z dnia 8 kwietnia 2014 r., sygn. II OSK 2686/12, LEX nr 1454898; por też W. Sawczyn, Związanie kasacyjnym orzeczeniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Warszawa 2014 r., s. 60 i 138-139). Wykładnia prawa wyrażona w uprzednim wyroku NSA musi być uznana za jedynie słuszną w rozpatrywanej sprawie, nawet gdyby organ i sąd orzekający w tej sprawie miały odmienne stanowisko (por. wyrok NSA z dnia 4 lipca 2007 r., sygn. I GSK 360/06, Legalis). Odstąpienie od wykładni dokonanej w wyroku sądu kasacyjnego jest sytuacją wyjątkową i może w gruncie rzeczy dotyczyć trzech przypadków: 1) jeżeli stan faktyczny sprawy, który został ustalony w wyniku jej ponownego rozpoznania, uległ zmianie w taki sposób, że w ponownym postępowaniu przed sądem pierwszej instancji należy stosować inną podstawę prawną; 2) jeżeli przy niezmienionym stanie faktycznym sprawy zmienił się jednakże stan prawny; 3) jeżeli NSA podjął w uchwale w składzie siedmiu sędziów stanowisko dotyczące wykładni prawa odmienne od wyrażonego w orzeczeniu sądu kasacyjnego odnoszącego się do konkretnej sprawy sądowoadministracyjnej. W przedmiotowej sprawie ani nie uległ zmianie stan faktyczny sprawy, ani nie zostały zmienione przepisy prawa. Trudno natomiast przyjąć, że zmiana okoliczności postępowania związana jest z tym, iż na żądanie sądu skarżący z ponad 11 ha posiadanych nieruchomości, wskazał jeden obszar. Przy wykładni prawa dokonanej przez Naczelny Sąd Administracyjny, sytuacja ta nie może mieć wpływu na rozstrzygnięcie. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 8 maja 2012 r., sygn. akt II OSK 469/12, dokonał wiążącej wykładni prawa. Przyjmując, że W. P. posiada interes prawny w zaskarżeniu postanowień § 3 ust. 1 uchwały Rady Miejskiej w S. w sprawie regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy S., uznał, że "z przepisu art. 4 ust. 1 i 2 ustawy dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 236, poz. 2008 ze zm.) nie wynika, by rada gminy została upoważniona do wydania generalnego zakazu magazynowania odpadów rozumianego jako element prowadzenia działalności gospodarczej. Kwestię tę reguluje przepis art. 63 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r. Nr 185, poz. 1243), który w ust. 1 stanowi, że magazynowanie odpadów może odbywać się na terenie, do którego posiadacz odpadów ma tytuł prawny. Skarżący zaś jest właścicielem gruntu stanowiącego w części nieużytki, które mógłby, i chce (jak wynika z jego oświadczenia), wykorzystać do prowadzenia działalności gospodarczej regulowanej przepisem art. 63 ustawy o odpadach." W uzasadnieniu wyroku z dnia 8 maja 2012 r., sygn. akt II OSK 469/12, Sąd odwoławczy stwierdził, że kwestionowany przez skarżącego przepis § 3 ust. 1 uchwały w brzmieniu przyjętym przez Radę Miejską w S., uniemożliwi mu podjęcie działalności gospodarczej w tym zakresie. Jest to wprawdzie zagrożenie potencjalne, niemniej jednak, zważywszy na przepis art. 101 ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.), należało wziąć pod uwagę, że oddalenie skargi w tej sprawie, uniemożliwi skarżącemu ponowne wniesienie skargi na ten przepis uchwały nawet wówczas, gdy podejmie on taką działalność gospodarczą. Sąd odwoławczy nie podzielił stanowiska i argumentacji Sądu pierwszej instancji, że magazynowanie odpadów wiąże się bezpośrednio z prowadzeniem działalności gospodarczej w zakresie odzysku, unieszkodliwiania, zbierania lub transportu odpadów, a skoro takiej działalności skarżący nie prowadzi, to oznacza, że nie doszło, w tym zakresie, do naruszenia interesu jego prawnego. W skardze kasacyjnej trafnie bowiem podniesiono, że wprowadzenie, w drodze aktu prawa miejscowego, zakazu wykonywania określonej działalności gospodarczej narusza swobodę działalności gospodarczej wyrażonej w Konstytucji RP, czyli wolności skarżącego. Przewidziana w art. 22 Konstytucji RP możliwość ograniczenia wykonywania działalności gospodarczej może odbywać się wyłącznie poprzez wyraźnie określone zasady - jedną z tych zasad jest nakaz wprowadzania ograniczeń wyłącznie w ustawie. Także brzmienie przepisu art. 23 Konstytucji RP wskazuje, że rodzinny charakter gospodarstwa rolnego, stanowiąc fundament ustroju rolnego państwa, nie uzasadnia wprowadzenia innego mechanizmu ograniczeń w wykonywaniu działalności gospodarczej, jak tylko ustawowego. Żadna norma nie zakazuje właścicielowi nieruchomości rolnej prowadzenia działalności w zakresie magazynowania odpadów. Przeciwnie z prawa własności oraz wolności prowadzenia działalności gospodarczej wynika, że wykonywanie działalności w zakresie magazynowania odpadów jest uprawnieniem każdego. Nadto należy zwrócić uwagę, że uchwała mówi o "magazynowaniu odpadów komunalnych", co obejmuje szerszy desygnat niż definicja "odpadów" zawarta w ustawie o odpadach, albowiem ma to związek z realizacją celu ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach wyrażonym w art. 1. Naczelny Sąd Administracyjny zgodził się z argumentacją skargi, że przedmiotowa uchwała wprost wpływa na sferę prawa materialnego poprzez pozbawienie skarżącego uprawnień w zakresie swobody podejmowania działalności gospodarczej oraz wykonywania prawa własności. Skarżący nie ma możliwości wykonywania dozwolonego prawem magazynowania odpadów komunalnych. Nie ma znaczenia w tym przypadku aktualny charakter nieruchomości, który ma jedynie funkcjonalne znaczenie. Sąd pierwszej instancji nie zauważył, że skarżący, w przypadku, zgodnego z prawem, rozpoczęcia magazynowania odpadów, naruszy obowiązujący regulamin przyjęty uchwałą nr [...] z dnia [...] r. w zakresie przyjęcia regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy S.. Zakaz ten został ujęty w rozdziale 2 uchwały - Obowiązki właścicieli nieruchomości dotyczące utrzymania czystości i porządku na terenie nieruchomości. A zatem w przypadku uwzględnienia stanowiska Sądu pierwszej instancji, skarżący przy wykonywaniu działalności gospodarczej oraz prawa własności, będzie podlegał odpowiedzialności karnej, o której stanowi przepis art. 10 ust. 2a ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (kto nie wykonuje obowiązków określonych w regulaminie podlega karze grzywny). Również to przesądza o interesie skarżącego do zakwestionowania uchwały [...] z dnia [...] r. Rady Miasta S.. NSA zwrócił uwagę, że Sąd pierwszej instancji powinien dokonać raz jeszcze pełnej analizy normatywnej postanowień § 3 uchwały z dnia [...] r. Nr [...]1 w sprawie regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy S., w kontekście oceny interesu prawnego skarżącego do jej zaskarżenia, kierując się celowościowymi i systemowymi dyrektywami wykładni norm ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminie. Rozpatrując sprawę ponownie Wojewódzki Sąd Administracyjny powinien wziąć pod uwagę zarówno zawartą w tym uzasadnieniu, jak i w uzasadnieniu wyroku NSA z dnia 8 maja 2012 r., wykładnię i ocenę prawną. Wojewódzki Sąd Administracyjny po ponownej analizie sprawy ustalił, co następuje: Nie ulega wątpliwości, że przepis art. 190 zdanie 1 P.p.s.a. wskazujący, że Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny, ma obligatoryjne zastosowanie przy ponownym rozstrzyganiu sprawy przez wojewódzki sąd administracyjny. Niemniej jednak ocena prawna zawarta w orzeczeniu sądu administracyjnego utraci moc wiążącą w wypadku zmiany stanu prawnego, jeżeli to spowoduje, że pogląd sądu stanie się nieaktualny (por. wyrok NSA z dnia 22 września 1999 r., I SA 2019/98, powołany w tezie 7 lit. a). Podobny skutek, tj. ustanie mocy wiążącej wspomnianej oceny, może spowodować zmiana – po wydaniu orzeczenia sądowego – istotnych okoliczności faktycznych oraz wzruszenie orzeczenia zawierającego ocenę prawną w przewidzianym do tego trybie (por. B. Adamiak, glosa powołana w tezie 6). W niniejszej sprawie Sąd ustalił, że w dniu [...] r. Rada Miejska w S. podjęła uchwałę nr [...]w sprawie wprowadzenia Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy S. (opublikowana w Dz.Urz. Woj. D.. Z dnia [...]r., poz. [...]), która w § 23 zawiera następujące postanowienie: "Traci moc Uchwała nr [...] Rady Miejskiej w S. z dnia [...] r.". Następnie w dniu [...] r. Rada Miejska w S. podjęła następną uchwałę w sprawie wprowadzenia Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy S., w której w § 23 zawiera następujące postanowienie: "Traci moc Uchwała nr [...] Rady Miejskiej w S. z dnia [...] r. w sprawie wprowadzenia Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy S.". Jak ustalił Sąd, uchwała te weszła w życie w dniu 2 marca 2013 r. , co powoduje, że w obrocie prawnym nie funkcjonuje już od dnia 2 marca 2013 r. zaskarżona uchwała nr [...] z dnia [...] r. Zasadność podjęcia przez sąd rozstrzygnięcia na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. należy odnosić też do sytuacji, gdy w toku postępowania sądowego a przed wydaniem wyroku przestaje istnieć przedmiot zaskarżenia. Użycie w art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. zwrotu normatywnego "stało się bezprzedmiotowe" oznacza, że chodzi w nim o przyczynę, która zaistniała dopiero w toku postępowania sądowoadministracyjnego (po wniesieniu skargi do sądu). W przypadku uchwały organu gminy, uchylenie uchwały przez radę gminy nie czyni automatycznie bezprzedmiotowym postępowania sądowego. Uchylenie uchwały przerywa bowiem skutek prawny z dniem jej uchylenia, pozostawiając w mocy skutki – o ile taka uchwała je wywołała zaskarżonym przepisem w niniejszej sprawie - powstałe na podstawie uchylonej uchwały od wejścia jej do obrotu prawnego do dnia jej uchylenia. Należało zatem w niniejszej sprawie zbadać, czy zakwestionowany przez skarżącego przepis uchwały mógł wywołać określony skutek prawny, np. czy mógł stanowić bezpośrednio podstawę do wydania decyzji administracyjnej przyznającej określone uprawnienie, które mogłoby być uchylone na skutek stwierdzenia nieważności takiego aktu. Analiza przepisu § 3 pkt 1 zaskarżonej uchwały stanowiącego, że "Na terenie gminy S. (...) zabrania się:1) magazynowania odpadów komunalnych, gruzu budowlanego na terenie nieruchomości" dowodzi, że przepis ten – mający charakter zakazu – nie mógł stanowić żadnej podstawy prawnej do wydania decyzji administracyjnej, a więc jego stosowanie nie mogło wywołać bezpośrednio określonego skutku prawnego w postaci cofnięcia uprawnień uprzednio przyznanych. W tej sytuacji, skoro przestał istnieć przedmiot zaskarżenia, który nie mógł i nie wywołał określonego skutku prawnego (należy nie mylić ze skutkiem faktycznym), to zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a postępowanie sądowoadministracyjne należało umorzyć jako bezprzedmiotowe.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło