II SA/Wr 815/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski Sędziowie: Sędzia WSA Olga Białek Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz (spr.) po rozpoznaniu w Wydziale II w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi Syndyka masy upadłości [...] Sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej na postanowienie D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] października 2017 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary z uwagi na stwierdzenie nieprawidłowości w trakcie kontroli obowiązkowej inwestycji oddala skargę w całości. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. organ nadzoru budowlanego na podstawie art. 51 ust. 4 p.b., po stwierdzeniu istotnego odstąpienia od projektu budowlanego zatwierdzonego pozwoleniem na budowę z dnia [...] maja 2010 r., zatwierdził projekt budowlany zamienny dla inwestycji obejmującej budowę dwóch budynków mieszkalnych jednorodzinnych z elementami infrastruktury technicznej oraz nałożył na inwestora obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie. W dniu [...].05.2017 r. skarżący złożył wniosek o pozwolenie na użytkowanie, deklarując w nim wykonanie wszystkich robót budowlanych. W tym samym dniu organ wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku przez wyjaśnienie szczegółowo opisanych rozbieżności pomiędzy projektem budowlanym a dokumentacją geodezyjną powykonawczą oraz przez dołączenie szeregu dokumentów. W dniu [...] lipca 2017 r. organ sporządził protokół kontroli obowiązkowej (art. 59a p.b.), w którym opisał stwierdzone odstępstwa obiektu od projektu zagospodarowania terenu oraz wykonanie dodatkowych urządzeń budowlanych. Postanowieniem z tego samego dnia organ ten na podstawie art. 59f, 59g ust. 1 w związku z art. 59a ust. 2 pkt 1 i 2e p.b. nałożył na skarżącego karę w wysokości 2000 zł w związku ze stwierdzeniem niezgodności wykonania inwestycji z projektem w zakresie projektu zagospodarowana i wykonania urządzeń budowlanych. Według przytoczonych ustaleń odstępstwa dotyczyły wykonania studni chłonnej w narożu działki stanowiącej element kanalizacji deszczowej, utwardzenia terenu kostką betonową przy elewacjach bocznych, braku wyznaczonych i oznaczonych miejsc postojowych, braku jednego stopnia w strefie wejściowej budynków, braku części utwardzeń w strefie frontowej działki przy budynku B-4 L oraz wykonania dodatkowych miejsc utwardzonych przy elewacjach bocznych i studni chłonnej. Organ podkreślił, że według oświadczenia kierownika budowy inwestycję zrealizowano zgodnie z projektem budowlanym, zaś wniosek inwestora obejmował całość inwestycji. Jednak inwestor nie udostępnił budynku B-4 P. Dla obliczenia kar przyjęto współczynnik kategorii obiektu budowlanego (k) dla kategorii I wynoszący 2, współczynnik wielkości obiektu 1 i stawkę opłaty 500 zł, przy czym kary obliczono odrębnie za każdą nieprawidłowość (niezgodność z projektem zagospodarowania i wykonanie urządzeń budowlanych) po 1000 zł i je zsumowano zgodnie z art. 59f ust. 5 p.b. W zażaleniu skarżący kwestionował ustalenie o wybudowaniu studni chłonnej, podczas gdy jest to zbiornik na wodę opadową zgodny z pozwoleniem na budowę. Ujawnione utwardzenia przy elewacjach bocznych to pozostałość po rozbiórce nielegalnych przybudówek. W projekcie zamiennym organ umieścił napis "trawnik", co inwestor omyłkowo odczytał jako "taras". Te zastrzeżenia i rozbieżności miały zostać wyjaśnione na spotkaniu z pracownikami organu wyznaczonym na dzień [...] lipca 2017 r. w dniu kontroli. Niestety do spotkania nie doszło. Okoliczności te nie zostały rozważone. Skarżący syndyk oczekiwał współpracy organu przy dokończeniu budowy rozpoczętej przez upadłego, gdyż w tym celu wierzyciele ponownie finansują budowę. Wymierzenie kary uszczupla środki na to przeznaczone i pogarsza sytuację wierzycieli. Zaskarżonym postanowieniem organ utrzymał w mocy powyższe postanowienie. Organ dokonał odmiennej oceny prawnej dotychczasowych ustaleń, których nie kwestionował. Organ podzielił ocenę o zasadności wymierzenia oddzielnych kar za każdy rodzaj nieprawidłowości. Istnienie nieprawidłowości zostało wykazane dowodami w postaci protokołu kontroli, oświadczenia kierownika budowy i projektu zamiennego. W treści protokołu kontroli nie ma żadnych uwag lub zastrzeżeń przedstawiciela inwestora, a przeciwnie, w sposób wyraźny przyznał on istnienie odstępstw i deklarował zamiar doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z projektem budowlanym bez potrzeby stosowania art. 51 p.b. Błędne odczytanie zawartości projektu nie zwalnia od odpowiedzialności za odstępstwo od projektu. Inwestor we wniosku zataił istnienie odstępstw, nie uzyskał zmiany decyzji lub oświadczeń kierownika budowy i projektanta o wprowadzeniu zmian nieistotnych. Stwierdzone nieprawidłowości odpowiadają odstępstwom wymienionym w art. 59a ust. 2 pkt 1 i pkt 2e. Nie było uzasadnione jednoczesne kwalifikowanie tych samych odstępstw jako wykonania urządzeń budowlanych i niezgodności z projektem zagospodarowania terenu. Wykonanie studni chłonnej stanowiło zmianę kwalifikowaną w zakresie art. 59a ust. 2 pkt 2e p.b. Nadal jednak ujawniono odstępstwa w dwóch kategoriach, co uzasadniało oddzielne wymierzenie dwóch kar po 1000 zł, łącznie 2000 zł. W skardze do sądu administracyjnego syndyk zarzucił naruszenie art. 6, art. 8, art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. oraz art. 59f ust. 1 w związku z art. 59a ust. 2 p.b. W uzasadnieniu zwrócił uwagę na omyłkowe wskazanie daty kontroli w zaskarżonym postanowieniu. Kontrola z dnia [...] lipca 2017 r. nie miała charakteru ostatecznego, gdyż ustalono w jej trakcie konieczność dodatkowego spotkania w dniu [...].07.2017 r. Organ nie wyjaśnił sprawy w zakresie tego zarzutu. Wykonanie studni chłonnej nie stanowiło odstępstwa, gdyż nie wymagało pozwolenia na budowę (instalacje wykraczające poza obręb budynku do miejsca połączenia się z przyłączem stanowią część instalacji wymienionych w art. 29 ust. 1 pkt 27 p.b. – tak w internetowej interpretacji art. 29 GINB). Z projektu nie wynikało wyraźnie, czy przy elewacjach bocznych ma być powierzchnia utwardzona czy trawnik. Pozostałe odstępstwa miały charakter nieistotny, zaś roboty w czasie kontroli nie były ukończone. W rzeczywistości więc żadnych odstępstw nie było. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w oparciu o dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Według art. 59a p.b. (Dz. U. z 2017 r., poz. 1332) celem obowiązkowej kontroli budowy jest stwierdzenie prowadzenia jej zgodnie z ustaleniami i warunkami określonymi w pozwoleniu na budowę, zaś obejmuje ona w szczególności sprawdzenie zgodności obiektu budowlanego z projektem zagospodarowania oraz z projektem architektoniczno-budowlanym w zakresie m.in. wykonywania urządzeń budowlanych. Protokół z przeprowadzenia kontroli budowy stanowi dokument urzędowy zawierający ustalenia dotyczące zgodności wykonania obiektu budowlanego z pozwoleniem na budowę. Kara w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości stanowi iloczyn stawki opłaty (500zł) i współczynnika kategorii obiektu wynoszącego w przypadku budynku mieszkalnego jednorodzinnego 2,0 zgodnie z załącznikiem do ustawy, przy czym karę oblicza się odrębnie za każdą stwierdzoną nieprawidłowość i wymierza się sumę tych kar (art. 59f p.b.). Przypomnienie brzmienia przepisów ustawy stosowanych przez organ uzasadnia stwierdzenie, że zaskarżoną decyzją nie zostały one naruszone. Oczywiście wymagało oceny, czy organ prawidłowo ustalił przesłanki faktyczne ich stosowania. W tym zakresie Sąd nie stwierdził uchybień procesowych organu. Z niezakwestionowanych skutecznie ustaleń wynikających z protokołu kontroli wynika, że nieprawidłowości objęły dwa ich rodzaje, a zatem niezgodność z projektem zagospodarowania (utwardzenia, miejsca postojowe) oraz wykonanie urządzeń (studnia chłonna). Gołosłowne zaprzeczenie treści protokołu nie mogło podważyć jego mocy dowodowej. Oświadczenia projektanta i kierownika budowy o zakresie dokonanych odstępstw nie obejmowały stwierdzonych w protokole nieprawidłowości. Nie była istotna ocena charakteru stwierdzonych nieprawidłowości. Przytoczenia skarżącego dotyczą usprawiedliwienia lub objaśnienia przyczyn odstępstw albo nieprzewidzianej w ustawie podstawy do odstąpienia od wymierzenia kary, nie zaś nieistnienia nieprawidłowości. Wnosząc o dokonanie kontroli skarżący nie twierdził, że nie wykonał wszystkich robót lub wykonał dodatkowe roboty niewymagające pozwolenia a budowę, jak wykonanie dodatkowego urządzenia nieprzewidzianego w projekcie zamiennym, stanowiącego element zatwierdzonej instalacji. Z tych względów oraz zgodnie z art. 151 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.