II SA/Wr 823/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Wojciech Śnieżyński po rozpoznaniu w dniu 5 lutego 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II wniosku J. D. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi J. D. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2019 r., Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki betonowego ogrodzenia wykonanego bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W dniu [...].12.2019 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wpłynęła skarga J. D., reprezentowanej przez profesjonalnego pełnomocnika, na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...].10.2019 r., utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z [...].05.2019 r. nakazującą rozbiórkę ogrodzenia betonowego wykonanego w warunkach samowoli budowlanej. W treści skargi zawarty został skierowany, zarówno do organu odwoławczego jak i Sądu, wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na jej charakter, która rodzi skutki niemożliwe do odwrócenia. Wskazano na poniesione już przez skarżącą koszty w wysokości kilkudziesięciu tysięcy złotych związane z inwestycją. W takiej sytuacji ponoszenie dodatkowych kosztów rozbiórki spowoduje, że łączne koszty (przygotowanie inwestycji, budowa i rozbiórka), mogą oscylować wokół 100 000 zł. Wskazano, że skarżąca nie ma środków na pokrycie kosztów rozbiórki. Postanowieniem z [...].12.2019 r. DWINB odmówił wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, ze zm.; dalej p.p.s.a.), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy (art. 61 § 3 p.p.s.a.). Rozstrzygając o wstrzymaniu wykonania aktu na podstawie cyt. art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Instytucja wstrzymania wykonania aktu ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji stwierdzenia, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Użycie przez ustawodawcę w art. 61 § 3 p.p.s.a. zwrotów nieostrych wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich normy ogólnej. W postanowieniu z 20.12.2004 r., sygn. akt GZ 138/04, NSA stwierdził, że "znaczna szkoda" to taka, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Zaś trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (postanowienie WSA w Białymstoku z 3.08.2006 r., II SA/Bk 352/06). Interpretacja art. 61 § 3 p.p.s.a. nasuwa wniosek, że skarżąca zgłaszając wniosek o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności winna wykazać istnienie prawdopodobieństwa doznania znacznej szkody lub wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków jej wykonania. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie aktu jest w stosunku do wnioskodawcy zasadne. Natomiast obowiązkiem Sądu jest dokonanie oceny wskazanych przez stronę skarżącą okoliczności. Zatem ciężar dowodu w zakresie wykazania przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. spoczywa zawsze na wnioskodawcy, ogólny wywód strony nie jest w tym względzie wystarczający. Wnioskodawca obowiązany jest wyjaśniać, na czym konkretnie polega niebezpieczeństwo powstania kwalifikowanych skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie skarżąca, zastępowana przez profesjonalnego pełnomocnika, nie wykazała, że wykonanie zaskarżonej decyzji mogłoby wyrządzić jej znaczną szkodę lub spowodować trudne do odwrócenia skutki. Pełnomocnik ograniczył uzasadnienie wniosku o wstrzymanie do wskazania, że za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji przemawiają wysokie koszty rozbiórki betonowego ogrodzenia, co w sytuacji już poniesionych kosztów związanych z przygotowaniem inwestycji oraz jej realizacją, doprowadziło do powstania sytuacji, w której skarżąca nie ma już środków na pokrycie kosztów rozbiórki. Zauważyć jednak należy, że przywołane przez pełnomocnika skarżącej okoliczności nie zostały w żaden sposób uprawdopodobnione. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo, o którym mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., nie jest wystarczający sam wywód strony. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających na stwierdzenie, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest w danej sprawie zasadne. Wobec powyższego twierdzenia strony, niepoparte żadnymi szczegółowymi wyliczeniami, czy dokumentacją nie mogą być uznane za uzasadniające wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Natomiast na podstawie akt sprawy brak jest podstaw do przyjęcia, że rozbiórka betonowego ogrodzenia wykonanego z gotowych prefabrykatów, którego wykonanie nie wymagało budowy muru oporowego, wiąże się z trudnymi do odwrócenia skutkami, bądź spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. Niezależnie od powyższego zaznaczyć należy, że postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności wydane na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności, co oznacza, iż strona domagająca się zmiany lub uchylenia postanowienia winna wykazać taką zmianę okoliczności, która czyni zasadnym jej wniosek - art. 61 § 4 p.p.s.a. Nie przesądzając zatem o zasadności twierdzeń żadnej ze stron postępowania, należy podkreślić, że celem instytucji wstrzymania wykonania decyzji jest ukształtowanie stosunków do czasu rozpoznania skargi, a nie ocena legalności decyzji. W związku z tym rozstrzygnięcie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji nie jest uzależnione od zasadności samej skargi. Rozpoznanie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji abstrahuje bowiem od ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy sądowoadministracyjnej. Z powyższych przyczyn, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.