II SA/Wr 84/06

WyrokWSA we Wrocławiu2006-11-21

Skład orzekający: Andrzej Wawrzyniak, Halina Kremis, Alicja Palus

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę, przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, z uwagi na zmianę składu współwłaścicieli nieruchomości i potrzebę ponownego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ odwoławczy nieprawidłowo uchylił decyzję zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę. Organ odwoławczy błędnie uznał, że zmiana składu współwłaścicieli nieruchomości wymaga ponownego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, podczas gdy uchwała wspólnoty mieszkaniowej dotycząca udostępnienia części wspólnej nieruchomości na cele budowlane, niezakwestionowana w drodze powództwa cywilnego, mogła stworzyć stan faktyczny i prawny, z którym nowi nabywcy musieli się liczyć. Sąd wskazał, że organ odwoławczy powinien był rozważyć, czy uchwała ta odniosła skutek wobec późniejszych nabywców, a w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub procesowego, powinien był sam orzec co do istoty sprawy, zamiast przekazywać ją do ponownego rozpoznania.
Stan faktyczny
Starosta zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę J. K. polegające na wydzieleniu części strychu w celu powiększenia lokalu mieszkalnego. Decyzja ta została zaskarżona przez współwłaścicieli nieruchomości, którzy nie wyrazili zgody na inwestycję. Wojewoda uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na potrzebę przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w związku ze zmianą składu współwłaścicieli. J. K. złożył skargę do WSA, kwestionując decyzję Wojewody.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody D., zasądził od Wojewody na rzecz skarżącego zwrot opłaty sądowej i orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Sygnatura akt II SA/Wr 84/06 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 21 listopada 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak Sędzia NSA Halina Kremis (sprawozdawca) Asesor WSA Alicja Palus Protokolant Paweł Kysiak po rozpoznaniu na rozprawie w II wydziale w dniu 7 listopada 2006 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji organu pierwszej instancji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewody D. na rzecz skarżącego 500 zł uiszczonej opłaty sądowej od skargi; III. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Sygnatura akt II SA/Wr 84/06 UZASADNIENIE Starosta Ś., decyzją z dnia [...] (Nr [...]), przywołując w postawie prawnej art, 28, art 33 ust. 1, art, 34 ust. 4, art. 36 oraz art. 82 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.), zatwierdził projekt budowlany i udzielił J. K. pozwolenia na roboty budowlane polegające na wydzieleniu części strychu o powierzchni użytkowej 19.33 m2 celem powiększenia lokalu mieszkalnego nr [...] oraz wykonaniu wewnętrznej instalacji wodnokanalizacyjnej i gazowej wraz z montażem dwufunkcyjnego kotła gazowego o mocy 14 kW, przewidziane do realizacji w budynku wielorodzinnym zlokalizowanym w Strzegomiu przy ul. D. [...], (dz. nr [...], AM – [...] obr. Ś.). Odwołanie, od tej decyzji złożyły E. R. i U. D. E. R. wskazała, iż w dalszym ciągu nie wyraża zgody na wprowadzenie nowoprojektowanego otworu okiennego w zabytkowej kamienicy, wnosi zatem o ponowne rozpatrzenie sprawy. U. D. argumentowała natomiast, iż w ponownie przeprowadzonym postępowaniu organ powinien uwzględnić fakt, iż z dniem [...] stała się współwłaścicielem nieruchomości przy ul. D. w S. Zatem uchwała wspólnoty nr [...] podjęta w dniu [...] nie zgadza ze się ze stanem faktycznym i już w pierwotnym postępowaniu nie mogła stanowić podstawy do rozpatrywania wniosku. Skarżąca nie wyraża zgody by pozbawiano ją prawa do podejmowania decyzji w sprawie przeznaczania części wspólnych nieruchomości i w ten sposób łamać prawa właściciela. Decyzją z dnia [...] (Nr [...]), wydaną na podstawie art. 138 § 2 kpa w związku z art. 82 ust. 3 Prawa budowlanego, po rozpatrzeniu omówionych odwołań, Wojewoda D. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Na uzasadnienie wskazał, iż ten sam organ, decyzją z dnia [...] (Nr [...]) uchylił w całości decyzję Starosty Ś. z dnia [...] (Nr [...]), zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą J. K. pozwolenia na roboty budowlane polegające na wydzieleniu części strychu o powierzchni użytkowej 19.33 m2 celem powiększenia lokalu mieszkalnego nr [...], oraz wykonaniu wewnętrznej instalacji gazowej wraz z montażem dwufunkcyjnego kotła 1 Sygnatura akt II SA/Wr 84/06 gazowego o mocy 14 kW, przewidzianych do realizacji w budynku wielorodzinnym zlokalizowanym w S. przy ul. D. [...], i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazał, iż Starosta Ś. rozstrzygnął w części złożonego wniosku i w tym zakresie wydał w dniu [...], decyzję Nr [...]. Ponadto podniósł, iż przy ponownym rozpatrywaniu wniosku organ pierwszej instancji powinien odnieść się do sprzecznego stanowiska stron w kwestii odwołania zgody na realizację zamierzenia przez współwłaścicieli nieruchomości przy ul. D. [...] w S., wobec prawdziwości złożonego przez inwestora oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zgodnie bowiem z przepisem art. 199 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny do rozporządzania rzeczą wspólną oraz innych czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu potrzebna jest zgoda wszystkich współwłaścicieli. W ponownie przeprowadzonym postępowaniu, zawiadomieniem z dnia [...] Starosta Ś. poinformował strony o ponownym wszczęciu postępowania w sprawie planowanej realizacji robót budowlanych w budynku wielorodzinnym przy ul. D. [...] w S. W odpowiedzi na otrzymane zawiadomienie, w dniu [...] do Starostwa Powiatowego w Ś. wpłynęły sprzeciwy dotyczące realizacji zamierzenia od współwłaścicieli nieruchomości E. i K. R. oraz U. D. Strony postępowania podtrzymują wcześniej zajęte stanowisko i nadal nie wyrażają zgody na naruszenie części wspólnych obiektu. Pomimo tego faktu organ pierwszej instancji, uznając ważność podjętej uchwały wspólnoty mieszkaniowej Nr [...] z dnia [...] dotyczącej wyrażenia zgody inwestorowi na udostępnienie części powierzchni strychowej na adaptację lokalu mieszkalnego oraz stwierdzając, że projekt budowlany spełnia wymogi art. 32 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, w drodze decyzji z dnia [...] (Nr [...]) zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na wykonanie przedmiotowych robót. W rozpoznawanej sprawie, inwestor w złożonym oświadczeniu o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane wskazuje, iż jego prawo do dysponowania nieruchomością wynika z tytułu współwłasności objętej trwałym zarządem przez Zakład Gospodarki Mieszkaniowej Sp. z o.o. w S. Zarządca budynku zgodnie z podjętą przez współwłaścicieli uchwałą Nr [...] z dnia [...]. 2 Sygnatura akt II SA/Wr 84/06 udostępnia J. K. od dnia [...] część pomieszczenia strychowego zajmowanego przez wnioskodawcę o powierzchni 19.33 m2, przylegającego bezpośrednio do lokalu nr [...], którego jest również właścicielem, w celu adaptacji tej powierzchni na pomieszczenia mieszkalne i powiększenia dotychczas zajmowanego lokalu. Organ drugiej instancji zauważa jednak w świetle podniesionych przez U. D. argumentów, że już na dzień składania wniosku o pozwolenia na budowę, tj. 19 maja 2005 r., zmienił się skład osobowy współwłaścicieli nieruchomości przy ul. D. [...] w S., bowiem z dniem [...] U. D. nabyła lokal mieszkalny przy ul. D. [...] w S. Zdaniem Wojewody wskazana okoliczność i analiza dokumentacji pozwala na stwierdzenie, że organ pierwszej instancji w dalszym ciągu nie przeprowadził w całości postępowania wyjaśniającego i dowodowego w tym zakresie. W tym stanie rzeczy uchylił w całości kwestionowaną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Skargę do sądu administracyjnego na tę decyzję złożył J. K. Podniósł, iż organ drugiej instancji nie wziął pod uwagę istotnych okoliczności w zakresie działania przez inwestora w ramach podjętej przez Wspólnotę Mieszkaniową uchwały dającej skarżącemu uprawnienie do realizacji planowanej inwestycji. W doręczonej sądowi odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może stosować kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., zwanej dalej w skrócie "u.p.p.s.a."). 3 Sygnatura akt II SA/Wr 84/06 W rozpoznawanej sprawie Sąd dostrzegł takie wady, co prowadzi do eliminacji z obrotu prawnego zapadłej w toku kontrolowanego postępowania administracyjnego decyzji organu drugiej instancji. Inaczej mówiąc skarga jest uzasadniona, a zakwestionowana decyzja nie może pozostać w obrocie prawnym. Jak bowiem wcześniej wskazano, organ odwoławczy uchylił decyzję udzielającą pozwolenia na budowę i zatwierdzającą pozwolenie na wykonanie robót budowanych, udzielone inwestorowi – J. K. Roboty miały polegać na wydzieleniu części strychu o pow. użytkowej 19,33 m2, celem powiększenia lokalu mieszkalnego nr [...] oraz wykonaniu wewnętrznej instalacji wodno-kanalizacyjnej i gazowej wraz z montażem dwufunkcyjnego kotła gazowego o mocy [...] kW, przewidziane do realizacji w budynku wielorodzinnym zlokalizowanym w S. przy ul. D. [...]. Z uzasadnienia tejże decyzji wynika, iż zdaniem organu odwoławczego kwestionowana przez zainteresowanych decyzja musi zostać wyeliminowana z obrotu prawnego, bowiem "na dzień składania wniosku o pozwolenie na budowę tj. 19 maja 2005 r., zmienił się skład osobowy współwłaścicieli nieruchomości przy ul. D. [...] w S. Z dniem [...] U. D. nabyła bowiem lokal mieszkalny przy ul. D. [...] w S., co pozwala na stwierdzenie, że organ pierwszej instancji w dalszym ciągu nie przeprowadził w całości postępowania wyjaśniającego i dowodowego w tym zakresie". Brak dokonania należytych ustaleń przez organ pierwszej instancji, musi zaś skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania przez ten organ. Z takim rozumowaniem zgodzić się nie sposób. Należy bowiem wskazać, iż w aktach administracyjnych dołączonych do odpowiedzi na skargę znajduje się uchwała wspólnoty mieszkaniowej domu położonego w Strzegomiu, przy ul. D. [...] z dnia [...] (Nr [...]),w której wspólnota wyraża zgodę na udostępnienie J. K., właścicielowi lokali nr 4 i nr 6, w nieruchomości, położonej w S. przy ul. D. [...] pomieszczenia strychowego, przylegającego bezpośrednio do jego lokalu mieszkalnego, stanowiącego część wspólną budynku celem adaptacji i włączenia go do lokalu mieszkalnego. Uchwała ta nie została zakwestionowana w drodze powództwa do sądu cywilnego, a co zatem idzie stworzyła pewien stan faktyczny i prawny, z którym nowi nabywcy kolejnych lokali w tej nieruchomości budynkowej (co do zasady) musieli i muszą się liczyć, przy spełnieniu określonych ustawowych przesłanek. Uszło bowiem uwagi organu odwoławczego, iż 4 Sygnatura akt II SA/Wr 84/06 zgodnie z treścią art. 221 k.c. czynności prawne określające zarząd i sposób korzystania z rzeczy wspólnej albo wyłączające uprawnienie do zniesienia współwłasności odnoszą skutek także względem nabywcy udziału, jeżeli nabywca o nich wiedział lub z łatwością mógł się dowiedzieć. W konsekwencji należy rozważyć w pierwszym rzędzie czy i w jakim stopniu zmiana współwłaścicieli ma wpływ na stan faktyczny i prawny zastany w nieruchomości. Dopiero jednoznaczna odpowiedź na tak postawione pytanie pozwoli udzielić prawidłowej odpowiedzi na pytanie co do trafności pierwszoinstancyjnej decyzji. Jak wynika z dołączonych do odpowiedzi na skargę akt administracyjnych, skarżący prawo do dysponowania nieruchomością wywodzi z tytułu współwłasności nieruchomości objętej trwałym zarządem przez Zakład Gospodarki Mieszkaniowej Sp. z o.o. w S. Zarządca budynku, zgodnie z uchwałą Nr [...] z dnia [...], został zobowiązany do udostępnienia J. K. od dnia [...], części zajmowanego przez wnioskodawcę pomieszczenia strychowego o powierzchni 19.33 m2, przylegającego bezpośrednio do lokalu nr [...], którego jest również właścicielem, w celu adaptacji tej powierzchni na pomieszczenia mieszkalne i powiększenia dotychczas zajmowanego lokalu. Zatem rozważenia jedynie wymaga czy ta uchwała, w świetle tego co uprzednio powiedziano odniosła skutek wobec późniejszych nabywców lokalu w spornej nieruchomości. Nadto na uwagę zasługuje również okoliczność, iż kodeks postępowania administracyjnego przenosi całość kompetencji do rozpoznania sprawy administracyjnej na organ drugiej instancji. W efekcie organ ten może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, jedynie gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. W innym przypadku winien przeprowadzić postępowanie dowodowe (uzupełnić je) w zakresie, w jakim uzna to za niezbędne i orzec co do istoty sprawy. Reasumując, skoro zaskarżona decyzja narusza prawo materialne w zakresie art. 32 Prawa budowlanego, a ściśle co do kwestii jednoznacznego określenia czy inwestor w dacie wydawania decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na roboty budowlane dysponował nieruchomością na cele budowlane w rozumieniu wskazanego przepisu, a także powiązania z tym naruszenia przepisów 5 Sygnatura akt II SA/Wr 84/06 postępowania, a to art. 138 kpa, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, zaskarżona decyzja musiała zostać wyeliminowane z obrotu prawnego. Ponownie rozpoznając sprawę rzeczą organu odwoławczego będzie zastosowanie się do wskazanych uwag, co pozwoli wydać ponowną decyzję w sprawie. Orzeczenie o kosztach znajduje swoje uzasadnienie w art. 200 u.p.p.s.a., a o wykonalności decyzji orzeczono na podstawie art. 152 tejże ustawy. Ze wskazanych względów należało orzec jak na wstępie. 6

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło