II SA/Wr 845/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Władysław Kulon Sędziowie: Sędzia WSA Wojciech Śnieżyński (spr.) Asesor WSA Marta Pawłowska Protokolant: Angelika Mielcarek po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 25 marca 2025 r. sprawy ze skargi P. sp. z o.o. z siedzibą we W. na zarządzenie pokontrolne Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazu zaprzestania zbierania odpadów I. uchyla pkt I zaskarżonego zarządzenia pokontrolnego; II. zasądza od Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska na rzecz strony skarżącej kwotę 200 zł (słownie: dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska zarządzeniem pokontrolnym nr WZP-41-8/2024 z 20.09.2024 r. zarządził wobec P. sp. z o. o. m.in. w punkcie pierwszym zaprzestać zbierania odpadów o kodzie 20 03 01 – niesegregowane (zmieszane) odpady komunalne, bez wymaganego prawem zezwolenia na terenie bazy zlokalizowanej na działce o nr ew. [...], obręb S. w W. Termin realizacji tego nakazu organ określił od momentu otrzymania zarządzenia. P. sp. z o. o., pismem z 24.10.2024 r., skorzystała z prawa skargi do sądu administracyjnego. Skarżąca strona zaskarżyła zarządzenie w części w jakiej organ nakazał zaprzestać zbierania odpadów o kodzie 20 03 01 bez wymaganego prawem zezwolenia na działce nr [...] w S., tj. w zakresie punktu pierwszego zarządzenia. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że strona skarżąca dysponuje i w okresie objętym kontrolą również dysponowała ważnym zezwoleniem na zbieranie odpadów na wskazanym terenie, w tym także obejmującym zbieranie zmieszanych odpadów komunalnych o kodzie 20 03 01. Jest to bezsporne, gdyż udzielone zostało na mocy decyzji Starosty Strzelińskiego z 28.04.2016 r. nr OS.6233.7.2016.WSI.4. Na wykazanie tej okoliczności strona zawnioskowało o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z opisanej decyzji. Skarżący podkreślił, że zgodnie z udzielonym zezwoleniem, na terenie działki nr [...], posiada (i posiadał w przeszłości) czynną (sprawną, działającą) linię do przeładunku odpadów zmieszanych, a tym samym bezsprzecznie wypełnia wymagania udzielonego mu zezwolenia. Tym samym zdaniem skarżącego, zbieranie odpadów zmieszanych w warunkach niefunkcjonowania linii do przeładunku może być jedynie kwalifikowane jako zbieranie tych odpadów z przekroczeniem warunków zezwolenia (a nie jako zbieranie bez zezwolenia). W takich uwarunkowaniach faktycznych i prawnych organ co najwyżej mógł nakazać skarżącemu zbieranie odpadów zmieszanych z wykorzystaniem linii do ich przeładunku, ale nie mógł stwierdzić nieistnienia zezwolenia na zbieranie odpadów z powodu braku tej linii (tym bardziej przejściowego jej niefunkcjonowania). Powołując się na ustalenia z kontroli przeprowadzonej w dniu 09.09.2024 r. skarżący wskazał jednak na okoliczność istnienia czynnej linii do przeładunku odpadów zmieszanych zlokalizowanej w hali na terenie działki nr [...]. Na wykazanie tej okoliczności skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z protokołu z kontroli. Ponadto zwrócił uwagę na błąd, który został popełniony w sprawie. Zdaniem skarżącego organ powołał się w zarządzeniu pokontrolny na wybiórczo i mylnie ustalonym stanie faktycznym stwierdzonym w trakcie kontroli działki nr [...] w dniach 02.03.2023 r. oraz 06.06.2023 r. W protokołach z tych kontroli nie ma odniesienia do linii do przeładunku odpadów zmieszanych, są zaś odniesienia do linii sortowniczej, która istniała obok (i niezależnie) od tej pierwszej linii. Skarżący przyznał, że faktycznie ta linia była nieczynna. Z nieznanych jednak powodów organ utożsamia linię sortowniczą z linią do przeładunków odpadów, które stanowią dwa odrębne urządzenia. Skarżący wyjaśnił przy tym, że linia sortownicza była pozostałością zakończonego w 2021 r. przetwarzania odpadów. Pierwotnie bowiem skarżący dysponował dwoma zezwoleniami, tj. zezwoleniem na zbieranie odpadów (powołana już decyzja z 2016 r.) oraz zezwoleniem na przetwarzanie odpadów udzielonym przez Starostę Strzelińskiego decyzją z 04.09.2018 r. W ramach pierwszego zezwolenia konieczna była linia do przeładunku odpadów, a w ramach drugiego zezwolenia konieczna była linia sortowniczą. Z uwagi na wygaszenie w 2021 r. zezwolenia na przetwarzanie odpadów, druga z linii (linia sortowniczą) pozostawiona została na nieruchomości, ale nie była uruchamiana (nie funkcjonowała). Nadto autor skargi zauważył, że wielokrotnie wskazywał organowi, w tym w ramach zastrzeżeń do protokołu kontroli datowanego na 09.07.2024 r., że mylnie utożsamiania nieczynną linię sortowniczą z czynną linią do przeładunku odpadów i w związku z tym wyciąga błędne wnioski w tym zakresie. Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska w odpowiedzi na skargę wniósł o umorzenie postępowania przed sądem w związku z uwzględnieniem żądania strony skarżącej w całości. Uzasadniając przyjęte stanowisko organ przyznał się do błędnej interpretacji treści decyzji Starosty Strzelińskiego z 28.04.2016 r. zezwalającej stronie skarżącej na zbieranie odpadów o kodzie 20 03 01 na terenie działki nr [...]. Powyższa decyzja uprawnia stronę do magazynowania takich odpadów wyłącznie w ramach funkcjonującej linii do przeładunku odpadów (zlokalizowanej wewnątrz zadaszonej hali). Powołując się na wyniki kontroli przeprowadzonej w dniu 11.09.2024 r. organ wskazał, że nie ujawniono wówczas nieprawidłowości oraz stwierdzono, że w hali magazynowej znajduje się czynna linia do przeładunku odpadów. Jednocześnie organ wskazał, że rozważył możliwość zastosowania trybu autokontroli określonego w art. 54 § 3 ustawy z 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935) – dalej: p.p.s.a., w ramach którego powinien uchylić zarządzenie w związku z uznaniem zarzutów skargi w całości i wydać nowe, z pominięciem zaskarżonego punktu - jednak w oparciu o analizę akt sprawy stwierdził, że nie może wydać nowego zarządzenia wobec kierownika kontrolowanej jednostki, ponieważ aktualny stan faktyczny ustalony w sprawie wskazuje, że zarządzenie pokontrolne z 20.09.2024 r. zostało zrealizowane co sprawia, że organ nie mógł zarządzić usunięcia nieprawidłowości, które już nie istnieją. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że Sąd nie neguje kompetencji Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska do uchylenia w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a. zaskarżonego zarządzenia pokontrolnego (pkt 1) ale stanowiska zawartego w odpowiedzi na skargę nie można utożsamiać z przeprowadzoną na tej podstawie autokontrolą. Odpowiedź na skargę nie jest miejscem na zmianę kwalifikacji przyjętej w zarządzeniu pokontrolnym. W takim przypadku wymagane było wydanie przez organ odrębnego aktu. Dlatego Sąd nie znalazł podstaw do zaprzestania prowadzenia postępowania sądowego, w tym jego umorzenia na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w związku z art. 54 § 3 p.p.s.a. W takich uwarunkowaniach prawnych skarga okazała się oczywiście uzasadniona. Bezspornym w sprawie okazało się posiadanie przez skarżącą stronę ważnego pozwolenia na zbieranie odpadów na terenie działki nr [...], w tym obejmującego zbieranie zmieszanych odpadów komunalnych o kodzie 20 03 01, przy wykorzystaniu linii do przeładunku w zadaszonej hali. Z kolei umiejscowienie w hali czynnej linii do przeładunków odpadów potwierdzają ustalenia kontroli przeprowadzonej w dniu 09.09.2024 r. Z tych też powodów zaskarżony punkt I zarządzenia pokontrolnego nie mógł się ostać w obrocie prawnym, jako pozbawiony podstaw w ustaleniach kontrolnych, co też przyznano w odpowiedzi na skargę. Podstawą wydania zarządzenia pokontrolnego mogą być tylko ustalenia kontroli, które zostały udokumentowane w protokole kontroli. Dlatego i na zasadzie art. 146 § 1 p.p.s.a. Sąd uchylił punkt I zarządzenia pokontrolnego jako istotnie naruszający prawo (art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy z 20.07.1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska). O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. jak w pkt II wyroku.