II SA/Wr 873/25

WyrokWSA we Wrocławiu2026-05-07

Skład orzekający: Halina Filipowicz-Kremis, Olga Białek, Wojciech Śnieżyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia, jeśli istnieje wątpliwość co do daty skutecznego doręczenia postanowienia organu pierwszej instancji?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy, stwierdzając uchybienie terminu do wniesienia zażalenia, musi mieć bezspornie ustaloną datę skutecznego doręczenia postanowienia organu pierwszej instancji. W przypadku wątpliwości co do daty doręczenia, organ powinien przeprowadzić stosowne czynności wyjaśniające, a nie opierać się na domniemaniu prawidłowości doręczenia osobie, która nie jest jednoznacznie uprawniona do odbioru korespondencji. Brak takiej analizy skutkuje wadliwością postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła postanowienia Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o nałożeniu grzywny. Strona skarżąca twierdziła, że postanowienie PINB zostało jej doręczone później niż wskazał organ odwoławczy, co skutkowało błędnym stwierdzeniem uchybienia terminu. Spór koncentrował się na prawidłowości doręczenia postanowienia PINB.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Olga Białek Sędzia WSA Wojciech Śnieżyński po rozpoznaniu w Wydziale II w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 maja 2026 r. sprawy ze skargi A. sp. z o.o. z siedzibą we W. na postanowienie Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 7 października 2025 r. nr 1020/2025 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz strony skarżącej kwotę 580 zł (słownie: pięćset osiemdziesiąt) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowienie nr 1020/2025, wydanym na podstawie art. 134 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – kpa, w zw. z art. 18 pkt 2 oraz art. 17 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity Dz. U. z 2025 r. poz. 132 z późn. zm.) po analizie zażalenia A. Sp. z o.o., zastępowanego przez M. K., na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Wrocławia nr 1701 /2025 z dnia 13 sierpnia 2025 r. o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia w wysokości 50.000,00 zł (słownie: pięćdziesiąt tysięcy złotych) na A. Sp. z o.o., stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. Na uzasadnienie organ wskazał, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta Wrocławia (dalej także w skrócie "PINB") decyzją nr 1671/2022 z 17.08.2022 r. nakazał A. Sp. z o.o. - właścicielowi budynku dawnej [...] przy ul. [...] (dz. nr [...], AM-[...], obręb P.) we W., przeprowadzenie kontroli budynku, w trybie art. 62 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego (kontrola 5-letnia) - polegającej na sprawdzeniu stanu technicznego i przydatności do użytkowania obiektu budowlanego, estetyki obiektu budowlanego oraz jego otoczenia, oraz sporządzenie ekspertyzy stanu technicznego budynku przy ul. [...] (dz. nr [...] AM-[...], obręb: P.) we W. - odnoszącej się do elementów konstrukcyjnych obiektu: fundamentów, ścian zewnętrznych i wewnętrznych, dachu (konstrukcji, pokrycia, kominów), elewacji budynku, stropów, stolarki okiennej, odwodnienia obiektu. Upomnieniem nr [...] z 23.01.2023 r., PINB wezwał A. Sp. z o.o., do wykonania nakazu oraz poinformował, że wykonanie obowiązku jest nieuchronne i w przypadku uchylania się zostanie zastosowany środek egzekucyjny. W upomnieniu wskazano, że brak informacji o wykonaniu nakazu uznany zostanie za niezrealizowanie obowiązku. W odpowiedzi na upomnienie A. Sp. z o.o. przekazał ekspertyzę stanu technicznego oraz wniósł o przesunięcie terminu wykonania obowiązku przeprowadzenia kontroli 5-letniej budynku, wskazując, że kontrola ta będzie mogła być przeprowadzona po wykonaniu prac budowlanych oraz konserwatorskich. Po przeanalizowaniu złożonej dokumentacji PINB zawiadomił stronę o brakach w ekspertyzie oraz wyznaczył ostateczny termin na wykonanie przedmiotowego obowiązku. Dnia 30.04.2025 wpłynęła do PINB "zaktualizowana" wersja ekspertyzy stanu technicznego z marca 2025 r. oraz "projekt budowlano-konserwatorski zabezpieczeń - rozwiązania projektowe do zaleceń zawartych w ekspertyzie", także z marca 2025 r. PINB ponownym upomnieniem nr [...] z 15.07.2025 r. wezwał A. Sp. z o.o., do wykonania nakazu oraz poinformował, że wykonanie obowiązku jest nieuchronne i w przypadku uchylania się zostanie zastosowany środek egzekucyjny. W upomnieniu wskazano, że brak informacji o wykonaniu nakazu uznany zostanie za niezrealizowanie obowiązku. Dnia 13 sierpnia 2025 roku Pl NB wystawił tytuł wykonawczy nr [...] skierowany do A. Sp. z o.o. Postanowieniem nr 1701/2025 z dnia 13 sierpnia 2025 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta Wrocławia nałożył grzywnę w celu przymuszenia w kwocie 50000 zł (słownie: pięćdziesiąt tysięcy złotych) na A. Sp. z o.o. oraz wezwał ten podmiot do wpłacenia nałożonej grzywny w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia postanowienia na wskazany rachunek bankowy Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego dla miasta Wrocławia, nadto wezwał podmiot do wykonania obowiązku określonego w załączonym do postanowienia tytule wykonawczym nr [...] z 13.08.2025 r. w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia tegoż postanowienia. Przedmiotowe postanowienie zostało doręczone A. Sp. z o.o. dnia 18 sierpnia 2025 r. (pieczęć P. oraz podpis odbiorcy M. C., która podjęła się oddania pisma adresatowi na zwrotnym potwierdzeniu odbioru). Postanowienie nr 1701 /2025 z dnia 13 sierpnia 2025 r. zostało oprotestowane przez A. Sp. z o.o., zastępowanego przez M. K. Zażalenie zostało wniesione do PINB osobiście dnia 27 sierpnia 2025 r. (data z pieczęci PINB na egzemplarzu zażalenia). Ze względu na braki formalny zażalenia organ pismem z dnia 15 września 2025 r. wezwał M. K. do uzupełnienia braków formalnych zażalenia. W odpowiedzi dnia 25 września 2025 r. M. K. przedłożył pełnomocnictwo A. Sp. z o.o. uzupełniając brak formalny zażalenia. Po przeanalizowaniu akt sprawy Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w pierwszej kolejności podkreślenia wymaga fakt, że uchybienie terminowi jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ lI instancji nie ma innej możliwości niż wydanie przewidzianego w art. 134 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego postanowienia o uchybieniu terminowi, co więcej stwierdzenie przez organ, że doszło do uchybienia terminu jest niezależne od uznania tego organu, a wręcz należy to do obowiązków organu. Jak wskazuje się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia środka zaskarżenia winno mieć miejsce dopiero po dokładnym przeanalizowaniu materiału dowodowego w zakresie koniecznym do ustalenia, czy termin ustawowy został przez stronę zachowany. Odnosząc się do skuteczności zaskarżenia postanowienia PINB przez A. Sp. z o.o., zastępowanego przez M. K., zauważyć należy, iż ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że postanowienie zostało skutecznie doręczone dnia 18 sierpnia 2025 r. Stąd też od tego dnia należy liczyć termin na dokonanie skutecznego zażalenia. Zgodnie z art. 17 § 1 in fine ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 132 z późn. zm.) ustawowy 7 dniowy termin do wniesienia zażalenia na postanowienie PINB upłynął Skarżącemu dnia 25 sierpnia 2025 r. (poniedziałek). Jak już wspomniano, zażalenie A. Sp. z o.o., zastępowanego przez M. K., zostało wniesione dnia 27 sierpnia 2025 r. Stwierdzić, zatem należy, że zażalenie zostało wniesione z uchybieniem ustawowego terminu do jego skutecznego dokonania (tj. 2 dni terminie), co obliguje organ do wydania postanowienia na podstawie art. 134 w związku z art. 144 ustawy Kodeksu postępowania administracyjnego, w zw. z art. 18 pkt 2 oraz art. 17 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W tym miejscu warto przytoczyć np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 stycznia 2017 r. o sygn. akt I OSK 1768/15, w którym zawarto tezę, że: stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego i nawet nieznaczne przekroczenie terminu do wniesienia odwołania zobowiązuje organ do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Powyższe z uwagi na wspomniany art. 144 ustawy Kodeksu postępowania administracyjnego odnosi się również do zażalenia. Mając powyższe na uwadze postanawiam orzec jak w sentencji. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na postanowienie Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr 1020/2025 z dnia 7 października 2025 r. (doręczone Skarżącej w dniu 13 października 2025 r.) w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia złożyła pełnomocnik Skarżącej - spółki pod firmą A. sp. z o.o. z siedzibą we W. Zaskarżono w całości postanowienie Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we Wrocławiu z dnia 7 października 2025 r. o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Wrocławia nr 1701/2025 z dnia 13 sierpnia 2025 r. w sprawie nałożenia na Skarżącą grzywny w celu przymuszenia w kwocie 50.000,00 zł oraz wezwania do wpłacenia nałożonej grzywny w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia powyższego postanowienia na rachunek Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego dla miasta Wrocławia, a nadto wezwania Skarżącej do wykonania obowiązku określonego w załączonym do postanowienia tytule wykonawczym nr [...] z 13 sierpnia 2025 r. w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia tegoż postanowienia. Postanowieniu zarzucono naruszenie: przepisów postępowania mających istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj.: art. 7 w zw. art. 77 ustawy z dnia 14.06.1960 r. -Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U.2024.572 z późn. zm.) i w związku z art. 17 § 1 ustawy z dnia 31.01.2025 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2025 r. poz. 132 z późn. zm.) poprzez błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, a polegający na przyjęciu, że postanowienie z dnia 13 sierpnia 2025 r. zostało doręczone Skarżącej dnia 18 sierpnia 2025 r., w sytuacji gdy postanowienie zostało doręczone prawidłowo 20 sierpnia 2025 r., skutkiem czego organ niesłusznie stwierdził uchybienie 7-dniowemu terminowi do wniesienia środka zaskarżenia, co doprowadziło do braku merytorycznego rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Wskazując na powyższe strona skarżąca wnosi o: 1) uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi II instancji, 2) zasądzenie na rzecz Skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Ponadto, skarżąca wnosi o przeprowadzenie dowodu z dokumentów tj.: 1) wydruku ze strony internetowej https://p.[...].pl/ [...] dla przesyłki numer [...] z dnia 04.11.2025 r. oraz 2) odpowiedzi operatora P. S.A. na reklamację złożoną przez Skarżącą dot. przesyłki numer [...] z dnia 22.10.2025 r. Powyższe na okoliczność wykazania zaistnienia w niniejszej sprawie błędu w doręczeniu postanowienia nr 1701/2025 z dnia 13 sierpnia 2025 r. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Wrocławia popełnionemu przez operatora P. S.A., skutkiem którego przesyłka z postanowieniem została błędnie oznaczona w systemie jako doręczona Skarżącej 18 sierpnia 2025 r., a następnie ponownie otrzymała status "w doręczeniu" i prawidłowo doręczona została dopiero 20 sierpnia 2025 r. W uzasadnieniu podniesiono, że postanowieniem nr 1701/2025 z dnia 13 sierpnia 2025 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta Wrocławia nałożył wobec spółki pod firmą A. sp. z o.o. z siedzibą we W. grzywnę w celu przymuszenia w kwocie 50.000,00 zł oraz wezwał do wpłacenia nałożonej grzywny w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia powyższego postanowienia na rachunek Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego dla miasta Wrocławia, a nadto wezwał Skarżącą do wykonania obowiązku określonego w załączonym do postanowienia tytule wykonawczym nr [...] z 13 sierpnia 2025 r. w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia tegoż postanowienia. Zażalenie na powyższe postanowienie Skarżąca wniosła poprzez pełnomocnika M. K. osobiście do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego we Wrocławiu w dniu 27 sierpnia 2025 r. - co potwierdza data pieczęci PINB na egzemplarzu zażalenia i co jest okolicznością bezsporną w niniejszej sprawie. Skarżąca w zażaleniu wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i umorzenie postępowania w całości. Dowód: znajdujące się w aktach sprawy zażalenie datowane na dzień 26.08.2025 r. z adnotacją jego wpływu do PINB dnia 27 .08.2025 r. W dniu 7 października 2025 r. Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we Wrocławiu wydał postanowienie (sygn. akt - WOA.7723.86.2025.JP) o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia zażalenia. W uzasadnieniu tegoż postanowienia Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że termin do wniesienia zażalenia przez Skarżącą od przedmiotowego postanowienia upłynął z dniem 25 sierpnia 2025 r., natomiast zażalenie zostało złożone w dniu 27 sierpnia 2025 r. Zgodnie z art. 17 § 1 ustawy z dnia 31.01.2025 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2025 r. poz. 132 z późn. zm.), zażalenie wnosi się w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia stronie. Przedmiotowe postanowienie organu zostało doręczone Skarżącej w dniu 20 sierpnia 2025 r., a więc termin do wniesienia zażalenia upływał z dniem 27 sierpnia 2025 r. Wobec powyższego należy uznać, że Skarżąca nie uchybiła powyższemu terminowi do wniesienia zażalenia, które powinno zostać rozpoznane merytorycznie przez organ II instancji. Rozbieżność dat doręczenia postanowienia organu I instancji, jaka zaistniała w niniejszej sprawie, wynika z błędu w doręczeniu popełnionemu przez operatora P. S.A. Organ I instancji nadał postanowienie nr 1701/2025 poprzez przesyłkę operatora "P.", zarejestrowaną pod numerem [...]. Listonosz podjął próbę doręczenia niniejszej przesyłki w dniu 18.08.2025 r. i prawdopodobnie doręczył ją do niewłaściwej spółki - niniejsze potwierdza fakt, że pod potwierdzeniem odbioru z dnia 18.08.2025 r. podpisała się p. M. C., która nie jest pracownikiem Skarżącej, ani nie jest w żaden sposób Skarżącej znana, a tym bardziej nie została upoważniona do odbioru pism kierowanych do Skarżącej. Skarżąca może jedynie domniemywać, że osoba ta tego samego lub następnego dnia zorientowała się, że doręczona została jej przesyłka, której nie była adresatem i zwróciła ją do operatora pocztowego. Operator pocztowy "P." podjął ponowną próbę doręczenia przesyłki dnia 20.08.2025 r. i tego dnia przesyłka została prawidłowo doręczona do siedziby Skarżącej, co zostało potwierdzone na potwierdzeniu odbioru podpisem p. N. S., która jest osobą upoważnioną do odbioru przesyłek kierowanych do Skarżącej. Zaistnienie powyższej pomyłki potwierdza historia przesyłki o numerze [...] dostępna na stronie internetowej operatora pocztowego. Dowód: wydruk ze strony internetowej https://p.[...].pl/[...] dla przesyłki numer [...] z dnia 04.11.2025 r. Skarżąca działając w celu wyjaśnienia zaistniałej sytuacji złożyła reklamację do operatora pocztowego "P." w dniu 13.10.2025 r. nr. [...], która to reklamacja została rozpatrzona przez operatora w dniu 22.10.2025 r. Treść odpowiedzi potwierdza, że w toku wyjaśnienia historii przesyłki numer [...] ustalono, że została prawidłowo doręczona dnia 20 sierpnia 2025 r. Powyższa odpowiedź została skierowana przez "P." do Skarżącej, a także do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta Wrocławia. Dowód: odpowiedź operatora "P." na reklamację złożoną przez Skarżącą dot. przesyłki numer [...] z dnia 22.10.2025 r. Organ drugiej instancji w powyższej sprawie zaniechał realizacji ciążącego na nim obowiązku wynikającego z art. 7 w zw. z art. 77 ustawy z dnia 14.06.1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, jakim jest dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy. Obowiązek ten jest realizowany poprzez zebranie i rozpatrzenie przez organ administracji kompletnego materiału dowodowego. W niniejszej sprawie, historia przesyłki na stronie operatora pocztowego potwierdza nieskuteczne doręczenie przesyłki numer [...] w dniu 18.08.2025 r., co organ powinien ustalić w toku wykonywania czynności weryfikujących spełnienie przez Skarżącą wymogów formalnych zażalenia. Jak słusznie wskazał organ II instancji w uzasadnieniu do postanowienia z dnia 7.10.2025 r.: .Jak wskazuje się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia środka zaskarżenia winno mieć miejsce dopiero po dokładnym przeanalizowaniu materiału dowodowego w zakresie koniecznym do ustalenia, czy termin ustawowy został przez stronę zachowany." Pomimo niniejszego twierdzenia, Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we Wrocławiu zaniechał spełnienia obowiązku dokładnej analizy materiału dowodowego, skutkiem czego wydał postanowienie o stwierdzeniu uchybienia przez Skarżącą terminu wynikającego z art. 17 § 1 ustawy z dnia 31.01.2025 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w sytuacji gdy 7-dniowy termin winien być liczony od skutecznego doręczenia postanowienia (tj. od dnia 20.08.2025 r.). W doręczonej sądowi odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył: Skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Przepisy art. 3 § 2 pkt 2 i 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 z późn. zm., dalej: p.p.s.a.) stanowią, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg (między innymi) na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty oraz na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W wyniku sądowej kontroli postanowienie podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez Sąd: bądź naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę wznowienia postępowania administracyjnego, lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.). W razie stwierdzenia, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, sąd oddala skargę w całości albo w części w myśl art. 151 p.p.s.a. Z kolei z art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, które to ograniczenie nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Dalej trzeba powiedzieć, że w myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Przedmiotem skargi w rozpatrywanej sprawie jest postanowienie Dolnośląski Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr 1020/2025, wydane na podstawie art. 134 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – kpa, w zw. z art. 18 pkt 2 oraz art. 17 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji stwierdzające - uchybienie terminu do wniesienia zażalenia A. Sp. z o.o., na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Wrocławia nr 1701 /2025 z dnia 13 sierpnia 2025 r. o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia w wysokości 50.000,00 zł (słownie: pięćdziesiąt tysięcy złotych) na A. Sp. z o.o. Dostrzec należy zatem, że zasadniczą osią sporu w niniejszej sprawie jest kwestia prawidłowości doręczenia postanowienia PINB z 19 lipca 2023 r. W kontrolowanym postępowaniu mamy do czynienia z postanowieniem, wydanym przez organ pierwszej instancji, zatem środkiem odwoławczym od takiego orzeczenia jest zażalenie, które strona, wedle przepisu art.141 § 2 wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie. Co dalej istotne, art.126 kpa, stanowi, że do postanowień od których przysługuje zażalenie, oraz do postanowień określonych w art. 134 - również art. 145-152 oraz art. 156-159, z tym że zamiast decyzji, o której mowa w art. 151 § 1 i art. 158 § 1, wydaje się postanowienie. W myśl art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania/zażalenia oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania/zażalenia. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ nie ma innej możliwości, niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu przewidzianego w art. 134 k.p.a. Niemniej jednak, orzeczenie, o którym mowa w art. 134 k.p.a. winno być poprzedzone wnikliwą analizą okoliczności zaistniałych w danej sprawie, bowiem w zamyka ono stronie możliwość ponownego rozpoznania jej sprawy rozstrzygniętej przez organ pierwszej instancji przez odrębny organ administracji publicznej - czyli realizację zasady dwuinstancyjności postępowania mającą oparcie nie tylko w art. 15 ust. 1 k.p.a., ale przede wszystkim w art. 78 Konstytucji RP. W przypadku wątpliwości co do terminu wniesienia odwołania/zażalenia, czy też niejasności co do sposobu jego wniesienia organ winien zatem podjąć stosowne czynności wyjaśniające. Wydanie orzeczenia w trybie art. 134 k.p.a. winno być zatem poprzedzone bezspornymi ustaleniami w zakresie prawidłowości i daty doręczenia stronie kwestionowanego w drodze odwołania/zażalenia rozstrzygnięcia wydanego przez organ I instancji oraz w zakresie sposobu i daty wniesienia odwołania od tego orzeczenia. Inaczej mówiąc, stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia środka zaskarżenia winno mieć miejsce - dopiero po dokładnym przeanalizowaniu materiału dowodowego w zakresie koniecznym do ustalenia - czy termin ustawowy z art. 129 § 2 k.p.a. został przez stronę zachowany czy też nie, czego w ocenie Sądu zabrakło w rozpoznawanej sprawie. Jak wynika bowiem z dotychczasowych rozważań - organ orzekając na podstawie art. 134 k.p.a. - obowiązany jest ustalić ponad wszelką wątpliwość dwie okoliczności: datę doręczenia orzeczenia stronie oraz datę wniesienia przez nią środka zaskarżenia. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie nie ustalono ponad wszelką wątpliwość daty doręczenia kwestionowanego postanowienia. Ze znajdującej się w aktach kopii zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki wynika, że przesyłka została doręczona do rąk osoby o nazwisku R. dnia 18 sierpnia 2025 r., która wedle adnotacji listonosza (?) zobowiązała się przekazać przesyłkę adresatowi. Na tym dokumencie widnieje także datownik i pieczęć "H.". Dalej należy zwrócić uwagę na dalsze, istotne dla sprawy, unormowania kodeksu postępowania administracyjnego, w tym na art. 45 k.p.a., w świetle którego jednostkom organizacyjnym i organizacjom społecznym doręcza się pisma w lokalu ich siedziby do rąk osób uprawnionych do odbioru pism. Przepis ten (mający zastosowanie do niniejszej skarżącej) posługuje się pojęciem osoby uprawnionej do odbioru pism, przez które należy rozumieć każdą osobę, która została regulaminowo, czy tylko zwyczajowo uprawniona przez spółkę do odbierania korespondencji przychodzącej do jej siedziby (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 6 maja 2010 r. sygn. akt II GSK 594/09 i II GSK 1684/14; podobnie wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 listopada 2010 r. sygn. akt I OSK 910/10, publ. CBOSA). Uprawnienie do odbioru korespondencji nie musi być oparte na zasadzie udzielonego w tym zakresie pełnomocnictwa (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 12 lutego 2008 r., sygn. akt II FSK 1704/06, publ. CBOSA). Należy też zauważyć, że treść art. 45 k.p.a. nie pozostawia wątpliwości, że doręczenie w trybie tego przepisu jest doręczeniem właściwym, podstawowym, nie zaś zastępczym. Jest to odpowiednik doręczenia "do rąk własnych" osobie fizycznej. Powinnością każdej jednostki organizacyjnej jest zapewnienie takiej organizacji odbioru pism, aby przebieg korespondencji odbywał się w sposób niezakłócony i wyłącznie przez osoby uprawnione. Jeśli osoba taka przebywa w miejscu wskazanym jako siedziba podmiotu i nie oświadcza doręczającemu, iż przyjmowanie przesyłek nie mieści się w zakresie jej obowiązków, nie można twierdzić, że doręczyciel doręczył przesyłkę do rąk osoby nieuprawnionej. Doręczający nie musi znać zakresu obowiązków i uprawnień osób znajdujących się w firmie, do której przesyłka jest adresowana, skoro zobowiązują się one do jej odbioru, składając własnoręczny podpis. Organ oceniający skuteczność doręczenia pisma może oprzeć się na domniemaniu, że osoba odbierająca pismo skierowane do strony skarżącej jest uprawniona do wykonania tej czynności, a nieuwzględnienie takiego domniemania pozostawałoby w sprzeczności z realiami obrotu gospodarczego i funkcjonowania jednostek organizacyjnych. W rozpoznawanej sprawie jednak nie mamy do czynienia z odbiorem przesyłki przez "osobę uprawnioną", a osobę, która jak się wydaje (i jak twierdzi skarżąca) jest nieznana stronie skarżącej. Zatem nie mamy, na obecnym etapie sprawy ustalenia kiedy (i czy w ogóle ) postanowienie pierwszoinstancyjne zostało doręczone stronie zobowiązanej. Jest to przecież podstawowa okoliczność, mająca fundamentalne znaczenie dla odpowiedzi na pytania: czy postanowienie zostało doręczone zobowiązanej, a jeśli tak to czy w sposób zgodny z zasadami kpa, a dalej czy i kiedy upływał termin do złożenia zażalenia i czy złożone zażalenie strony jest terminowe. Należy pamiętać, że jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego jest zasada dwuinstancyjności rozpoznania sprawy, a stwierdzenie uchybienia terminu uniemożliwia rozpoznanie sprawy przez organ odwoławczy. Wobec powyższych okoliczności tj. wydania zaskarżonego postanowienia bez uprzedniego wyjaśnienia wskazanej kwestii, postanowienie to, należało zdaniem Sądu, uznać za nieprawidłowe i jako takie wyeliminować z obrotu prawnego. Ponownie rozpoznając sprawę organy zobowiązane będą uwzględnić uwagi Sądu i stosownie do wyników postępowania wyjaśniającego stwierdzić czy i kiedy przesyłka organu pierwszej instancji została stronie dręczona, a także w jaki sposób, tzn. czy to doręczenie odpowiada wymogom ustawowym. Następnie wymaga ustalenia zachowanie (lub nie) przez skarżącą terminu do złożenia odwołania i dopiero wówczas będzie mógł organ wydać stosowne rozstrzygnięcie w sprawie. Odnośnie zaś dowodu z wydruku z internetowej strony śledzenia przesyłek, to trzeba przypomnieć, że w orzecznictwie przyjęto, że wydruk z internetowej strony śledzenia przesyłek nie posiada mocy prawnej, a uzyskane z niej informacje mają jedynie charakter poglądowy (por. prawomocne wyroki WSA w Warszawie z 14 marca 2024 r., sygn. akt II SA/Wa 633/23, i z 13 marca 2024 r., sygn. akt II SA/Wa 916/24, oraz prawomocny wyrok WSA w Łodzi z 29 marca 2018 r., sygn. akt II SA/Łd 876/16). W związku z powyższym to zwrotne potwierdzenie odbioru stanowi dowód doręczenia stronie rozstrzygnięcia organu, a brak pokwitowania odbioru nie powinien być kompensowany wydrukiem z systemu śledzenia przesyłek, lecz sanowany poprzez wszczęcie postępowania reklamacyjnego. Mając powyższe na uwadze, Sąd w sentencji wyroku uchylił zaskarżone postanowienie przyjmując za podstawę prawną orzeczenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Z tych względów należało orzec jak na wstępie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło