II SA/Wr 89/04

WyrokWSA we Wrocławiu2006-02-09

Skład orzekający: Mieczysław Górkiewicz, Anna Siedlecka, Julia Szczygielska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zmiana sposobu użytkowania pomieszczeń biurowych na mieszkalne w budynku zlokalizowanym na terenie przemysłowym, zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, wymaga uzyskania pozwolenia i czy organy nadzoru budowlanego mogą nakazać przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania w przypadku braku takiego pozwolenia?
Ratio decidendi
Zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymaga uzyskania stosownego pozwolenia właściwego organu, jeśli nie jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Organy nadzoru budowlanego mają prawo nakazać przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu, jeśli zmiana jest sprzeczna z planem miejscowym. Zameldowanie osób w lokalu nie przesądza o jego mieszkalnym charakterze, a jedynie o fakcie zamieszkiwania.
Stan faktyczny
Skarżący domagali się uchylenia decyzji nakazujących przywrócenie do stanu poprzedniego funkcji biurowej pomieszczeń mieszkalnych. Organy nadzoru budowlanego uznały, że zmiana sposobu użytkowania pomieszczeń biurowych na mieszkalne jest sprzeczna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który przewiduje na tym terenie funkcję przemysłową i usługową, a nie mieszkaniową. Skarżący podnosili, że budynek od początku miał funkcję mieszaną, a zameldowania i prace remontowe potwierdzają jego mieszkalny charakter.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

W IMIENIU RZECZYPOSPLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 lutego 2006r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA - Mieczysław Górkiewicz Sędzia WSA - Anna Siedlecka/sprawozdawca/ Sędzia NSA - Julia Szczygielska Protokolant - Anna Biłous po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2006r. na rozprawie sprawy ze skargi G. S., E. S. i W. S. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie nakazania przywrócenia do stanu poprzedniego -funkcji biurowej pomieszczeń mieszkalnych nr [...],[...],[...] i [...] zlokalizowanych przy ul. [...] M. nr [...] w O. oddala skargę Sygn. akt II SA/Wr 89/04 1 U Z A S AD N IE NIE Decyzją z dnia [...]r. Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O., działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 7.1 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (tj. Dz.U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) nakazał E. i G. S. oraz W. S. przywrócić do stanu poprzedniego pomieszczenia mieszkalne położone na pierwszym piętrze, posiadające numery porządkowe [...] i [...] oraz pomieszczenia mieszkalne zlokalizowane na drugim piętrze, posiadające numery porządkowe [...] i [...], tzn. przywrócić im funkcję biurową. Budynek, w którym zlokalizowane są wymienione lokale mieści się przy ul. [...] M. nr [...] w O. (działka nr [...]) i zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego miasta O. znajduje się na terenie zabudowy przemysłowej, teren zagospodarowania komercyjnego produkcji przemysłowej, przetwórstwa i usług. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że podczas kontroli przeprowadzonej z udziałem stron stwierdzono, iż w pomieszczeniu o numerze [...] zorganizowane jest mieszkanie, które wynajęte zostało osobie fizycznej. W pomieszczeniu nr [...] prowadzone są prace budowlane takie jak : montaż ścianek działowych z płyt gipsowo-kartonowych, wykonano podejścia pod instalacje wod.-kan., na podłodze wykonano wylewkę betonową, stwierdzono brak tzw. "białego montażu". W lokalu nr [...] wydzielone zostały trzy pomieszczenia (bez "białego montażu"), w których wykonano częściowo instalację wewnętrzną elektryczną, są wykute bruzdy pod instalację elektryczną , zamontowano nowe grzejniki co. Dodatkowo do akt sprawy przedłożone zostały przez E. S. dokumenty w postaci.: umowy sprzedaży przedmiotowego budynku biurowego (akt notarialny z dnia [...]r. -Repertorium A nr [...]), aneksu do wymienionej umowy, którym zmieniona została treść § 1 umowy sprzedaży z dnia [...]r. określająca przedmiot sprzedaży jako budynek socjalno- administracyjny z funkcją biurowo-mieszkaniową i socjalną (akt notarialny z dnia [...]r. - Repertorium A nr [...]) oraz zaświadczenia o samodzielności wymienionych lokali mieszkalnych wydane przez Starostwo Powiatowe w O . Z akt sprawy wynika, że przedmiotowy budynek w latach osiemdziesiątych został wybudowany jako obiekt socjalno-administracyjny. Organ stwierdził, że współwłaściciele wymienionych w sentencji, decyzji lokali, mieszkalnych nie dysponują żadną decyzją administracyjną w zakresie zmiany sposobu użytkowania pomieszczeń biurowych na mieszkalne. Od powyższej decyzji odwołanie wnieśli G. i E. S. oraz W. S. podnosząc, iż organ 1 instancji nie odniósł się do istoty problemu, tj. zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Sygn. akt II SA/Wr 89/04 2 miasta O. z [...]r. dla działki nr [...]. Odwołujący podnoszą, że wymieniony plan miejscowy powstał w wyniku oczywistej pomyłki lub celowego działania Urzędu Miasta O . Budynek powyższy powstał w [...]r. i od tego czasu na pobyt stały i czasowy były zameldowane osoby fizyczne, co potwierdzają zapisy z księgi meldunkowej budynku, znajdującej się w archiwum byłej STW i Miejskim Biurze Meldunkowym. Budynek ten, twierdzą odwołujący, od chwili oddania go do użytku był i jest budynkiem socjalno-administracyjnym z funkcją biurową, mieszkaniową i socjalną. Decyzją z dnia [...]r. Nr [...] D. Wojewódzki. Inspektor Nadzoru. Budowlanego we W. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przytoczył treść art. 71 ustawy z dnia 7 lipca. 1994r. - Prawo budowlane, który normuje kwestie dotyczące zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części. Wskazał również na czym, według ustawodawcy, polega taka zmiana. A także podniósł, iż w razie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez pozwolenia właściwego organu, zastosowanie mają odpowiednio przepisy art. 50, art. 51 i art. 57 ust. 4 Prawa budowlanego. Podkreślił również, że w decyzji wydanej na podstawie art. 51 ust. 1 właściwy organ może nakazać właścicielowi albo zarządcy przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, w szczególności jeżeli zmiana nie jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego obowiązującym na danym terenie. Jak wynika, z dołączonego do akt sprawy wypisu i wyrysu z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta O., dla terenu na którym usytuowany jest budynek przy ul. [...] M. [...] (dz.15) plan przewiduje funkcję o symbolu PU, tzn. P- teren przemysłu. U- dopuszcza się funkcję usługową (handel i inne). Funkcja tego terenu jest zagospodarowanie komercyjnej-prod.uk i przemysłu, przetwórstwa i usług. Według organu odwoławczego, taki zapis w planie miejscowym miasta O. nie dopuszcza możliwości powstania na terenie objętym ww. wyrysem i wypisem planu zabudowy mieszkaniowej. Nie może mieć zatem zastosowania. procedura doprowadzenia samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu do stanu zgodnego z prawem, gdyż występuje sprzeczność pomiędzy lokalizacją obiektu, o charakterze mieszkalnym a postanowieniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta O . Odnośnie zarzutu dotyczącego problematyki uchwalania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wyjaśnił, że organy nadzoru budowlanego nie są powołane do rozstrzygania kwestii związanych z tworzeniem planu, w związku z czym. nie może odnieść się do zgłoszonych w tej mierze zarzutów. Sygn. akt II SA/Wr 89/04 3 W skardze na powyższą decyzję, skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, G. i E. S. oraz W. S. zarzucają jej błędy merytoryczne i formalne, w związku z czym wnoszą o uchylenie decyzji obu instancji. Przede wszystkim organ I instancji nie rozpoznał sprawy w oparciu o "materiały zgromadzone w księdze wieczystej nr [...]" prowadzonej przez Sąd Rejonowy V Wydział Ksiąg Wieczystych. Sąd Rejonowy w O. "prawomocnym postanowieniem z [...]r i [...]r. wpisał sprzedane przez skarżących lokale jako mieszkalne, a lokale nr [...],[...],[...] i [...] mają taki sam tytuł prawny i znajdują się w tym samym budynku czyli, jak twierdzą skarżący, lokale te są lokalami mieszkalnymi. Wymienione w uzasadnieniu decyzji prace budowlane w lokalu nr [...] i [...], to w istocie prace remontowe, które nie wymagają decyzji pozwolenie na budowę. Oba lokale są mieszkalne, bowiem w pierwszym z nich zameldowany jest W. S. a w drugim mieszkają lokatorzy. Budynek przy ul. [...] M. [...] skarżący nabyli w [...]r. od likwidatora A w O . Dysponują decyzją Starosty O. na zmianę funkcji parteru, o co wnioskowali. Natomiast nie dysponują żadną decyzją zmieniającą funkcję lokalu na mieszkaniową, gdyż tej funkcji nie zmienili. Skarżący dysponują dokumentacją świadczącą o wytrzymałości obiektu jako mieszkalnego, posiadają też wszystkie odbiory: p.poż, kominiarskie, energetyczne, wod.-kan., gazowni, ZUT itp. Podnoszą, że nie mieli wpływu na uchwalony w [...]r. plan miejscowy, gdyż budynek nabyli dopiero w [...]r. Nieścisłość prawna w tej sprawie odnośnie zapisów planu, jeżeli istnieje, na pewno powstała z winy Urzędu Miasta, bowiem w tym czasie mieszkali tam ludzie. Obecnie mieszka w przedmiotowym budynku osiem rodzin. Kolejną kwestią jest faktyczne przeznaczenie działki nr i [...] w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego miasta O . Zgodnie z otrzymanym przez skarżących wypisem i wyrysem z planu, działka nr [...] ma przeznaczenie o symbolu "U - dopuszcza się funkcję usługową, handel i Inne". Zatem organy błędnie przyjęły, że działka ma przeznaczenie przemysłowe. Przy szeregu kolejnych pismach kierowanych do Sądu skarżący E. S. przedłożył, jako załączniki do nich kopie różnych pism i dokumentów urzędowych na poparcie swoich twierdzeń o istnieniu funkcji mieszkalnej obiektu, w tym i kopie decyzji Starosty O. z dnia [...]r. Nr [...] w sprawie zmian, w operacie ewidencji gruntów dotyczącej działki nr [...] (w miejsce dotychczasowego oznaczenia działki - Ba tereny przemysłowe, wpisano - Bi inne tereny zabudowane). W uzasadnieniu decyzji Sygn. akt II SA/Wr 89/04 4 Starosta wskazał, że przedmiotowy budynek faktycznie związany jest z administracją, usługami i handlem, a nie przemysłem. W odpowiedzi na skargę D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Dodał ponadto, że sprawy dotyczące własności nieruchomości, podnoszone wielokrotnie w zarówno w odwołaniu jak i skardze, nie podlegają organom nadzoru budowlanego lecz rozstrzygane są przez sądy powszechne. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga nie jest zasadna. Celem postępowania sądowoadministracyjnego jest przeprowadzenie przez sąd kontroli działalności, administracji publicznej pod kątem jej zgodności z prawem, a więc zgodności z przepisami prawa materialnego, jak i zgodności z normami prawa procesowego. Sąd musi zatem ocenić, czy organy orzekające w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia przez organ prawa sąd władny jest wzruszyć zaskarżoną decyzję. Z istoty sądowej kontroli decyzji administracyjnych wynika, że sąd orzeka wedle stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie wydania zaskarżonego aktu, a wynikającego z akt administracyjnych sprawy. Analiza treści zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, w świetle materiału dowodowego zebranego w sprawie wskazuje, że zaskarżone decyzje zapadły w zgodzie z prawem materialnym i procesowym. Jako podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy art. 51 ust. 1 pkt i i art. 71 ust. ł i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane ( Dz.U. z 2GG0r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.). Wskazać przy tym należy, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. nie wymienił w podstawie prawnej ust. 3 art. 71 Prawa. Budowlanego, jednakże w istocie wydał rozstrzygnięcie na podstawie również tego przepisu, co czyni poczynione uchybienie jako nieistotne, nie mające wpływu na wynik, sprawy. Organ zaś drugiej instancji, w uzasadnieniu swojej decyzji odniósł się na stronie 3 do treści tego przepisu, chociaż nie wymienił jego numeru. Zatem organy obu instancji w treści swoich rozstrzygnięć uwzględniły normę wynikającą z art. 71 ust. 3 powołanej ustawy - Prawo budowlane. Zgodnie z art. 71 ust. 1 Prawa budowlanego, zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego i wykorzystania go do innych celów niż wynika to z jego przeznaczenia opartego na decyzji lokalizacyjnej oraz decyzji o pozwoleniu na budowę, wymaga, uzyskania stosownego pozwolenia właściwego organu. Pozwolenie może być wydane wówczas, gdy zostały spełnione warunki Sygn. akt II SA/Wr 89/04 5 określone w art. 32 i art. 35 Prawa budowlanego, w tym m.in. dotyczące zgodności proponowanej zmiany z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Jednoznacznie o tym stanowił, obowiązujący w dacie wydania zaskarżonej decyzji, przepis § 10 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ( Dz.U. z 1999r. Nr 15, poz. 140 ze zim). Zgodnie z tym przepisem, "Przeznaczenie budynku oraz sposób zabudowy i zagospodarowania działki budowlanej powinny być zgodne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz warunkami obrony cywilnej". Jak wynika z dołączonego wypisu i wyrysu planu miejscowego zagospodarowania przestrzennego terenów przemysłowych w O. uchwalonym przez Radę Miejską w O. uchwałą Nr [...] z dnia [...]r., opublikowaną w Dzienniku Urzędowym Woj. W. Nr 15 z dnia 8 grudnia 1997r., nieruchomość przy ul. [...] M. nr [...] w O. położona jest na obszarze objętym planem oznaczonym symbolem PU, dla której plan przewiduje ustalenia. P- teren przemysłu i U- dopuszcza się funkcje usługową (handel i inne). Funkcją oznaczonego terenu jest zagospodarowanie komercyjne - produkcji przemysłowej, przetwórstwa i usług. W terenie przy ulicy [...] M. oznaczonym symbolem U dopuszcza się funkcję usługową (handel i inne). Z powyższego wynika, że teren działki nr [...] jest terenem, dla którego obowiązujący plan miejscowy nie dopuszcza lokalizacji budownictwa mieszkaniowego. Oznacza to, że na przedmiotowym terenie nie mogą być wznoszone nowe budynki mieszkalne, jak również nie mogą być dokonywane w istniejących budynkach takie zmiany przeznaczenia poszczególnych lokali, które powodowałyby ich wykorzystanie do celów mieszkalnych. Należy zatem zgodzić się ze stanowiskiem organów, iż częściowa zmiana (w zakresie lokali nr [...],[...].,[...] i [...]) sposobu użytkowania istniejącego budynku (dotychczasowa funkcja biurowa) celem przeznaczenia na lokale mieszkalne, jest sprzeczna z obowiązującym z 1997r. na tym terenie planem miejscowym zagospodarowania przestrzennego terenów przemysłowych w O . Bez znaczenia zatem w niniejszej sprawie są twierdzenia skarżących - w świetle załączonych kopii ksiąg meldunkowych STU - jakoby w budynku przy ul. [...] M. [...] w O., w okresie istnienia A, niektóre pomieszczenia taktycznie były wykorzystywane jako lokale mieszkalne, skoro dołączone dokumenty z lat osiemdziesiątych ubiegłego stulecia, w szczególności: decyzja z dnia [...]r. Nr [...] Naczelnika Sygn.akt II SA/Wr 89/04 6 Miasta O. o ustaleniu na przedmiotowej działce lokalizacji budowy budynku socjalno-adminiastracyjnego, decyzja z dnia [...]r. Nr [...] Głównego Architekta Województwa W. o pozwoleniu na budowę budynku administracyjnego z kotłownią w formie dobudówki oraz protokół odbioru inwestycji pn. "Budynek socjalno-administrącyny" z dnia [...]r. - świadczą, iż obiekt ten został zaprojektowany, zatwierdzony i wzniesiony oraz oddany do użytku jako budynek administracyjny( biurowy), nie zaś jako mieszkalny czy też o funkcji mieszanej "('biurowo-mieszkalnej). Podnoszony dodatkowo przez skarżących fakt zameldowania obecnie w spornym budynku określonych osób, w tym m.in. skarżącego W. S. (pod nr [...]), nie może stanowić dowodu na to, że obiekt (lokal) ten jest budynkiem (lokalem) mieszkalnym. Zameldowanie jako czynność materialno-techniczna, stanowi tylko i wyłącznie dowód tego, że określona osoba przebywa(zamieszkuje) pod danym adresem, nie potwierdza natomiast charakteru przeznaczenia budynku czy lokalu... Przedłożone również zaświadczenia, wydane przez Starostę O. w [...]r. stwierdzające, że lokale nr [...],[...],[...]i [...] przy ul. [...] M. [...] w O. stanowią samodzielne lokale mieszkalne, nie mogą zmieniać funkcji poszczególnych lokali o innym przeznaczeniu, w tym wypadku biurowym, na lokale mieszkalne, albowiem procedurę i warunki zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części ( lokalu) reguluje ustawa Prawo budowlane ( art. 71), nie zaś ustawa o własności lokali (art. 2 ). Odnosząc się do przedłożonych Sądowi przez skarżących, szeregu, różnych pism, wypisów z ksiąg wieczystych dotyczących innych lokali i kopii kilku decyzji dotyczących innego przedmiotu postępowania, stwierdzić należy, że nie mają one wpływu na ocenę legalności zaskarżonej decyzji. W zakresie zaś zarzutu dotyczącego pominięcia przez organ I instancji materiałów zgromadzonych w księdze wieczystej nr [...], które świadczą o wpisaniu przez Sąd Rejonowy Wydział Ksiąg Wieczystych w O. innych wyodrębnionych lokali w przedmiotowym., budynku jako lokali mieszkalnych, wskazać należy że to nie sąd powszechny lecz organ nadzoru budowlanego jest uprawniony z mocy ustawy Prawo budowlane do rozstrzygania w sprawach samowolnej zmiany sposobu użytkowania budynku łub jego części. Tak więc nie mogły mieć wpływu na treść rozstrzygnięcia organów te wpisy do księgi wieczystej, które dotyczą innych lokali wpisanych jako mieszkalne, co do których również wydane zostały podobne decyzje administracyjne nakazujące przywrócenie poprzedniej funkcji (biurowej) lokalu. Reasumując stwierdzić należy, że czynione nawet - po wydaniu zaskarżonej decyzji - przez współwłaścicieli zabiegi w zakresie uzyskanej zmiany klasyfikacji gruntów (z Ba na Bi) nie mogą odnieść zamierzonego w niniejszej sprawie skutku. Sygn. akt II SA/Wr 89/04 7 W tych więc okolicznościach, skoro zaskarżona decyzja nie narusza prawa, to skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło