II SA/Wr 917/02
WyrokWSA we Wrocławiu2004-11-03
Skład orzekający: Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński, Sędzia NSA Jolanta Sikorska, Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o pozostawieniu odwołania bez rozpoznania, wydane na podstawie art. 134 k.p.a., jest zgodne z prawem, jeśli nie stwierdza niedopuszczalności odwołania ani uchybienia terminu, a jedynie pozostawia je bez rozpoznania z powodu niespełnienia wymogów ustawowych do przyznania świadczenia?Ratio decidendi
Postanowienie o pozostawieniu odwołania bez rozpoznania, wydane na podstawie art. 134 k.p.a., jest wadliwe, ponieważ przepis ten dotyczy stwierdzenia niedopuszczalności odwołania lub uchybienia terminu, a nie pozostawienia go bez rozpoznania z merytorycznych powodów. Ponadto, pozostawienie podania bez rozpoznania, jeśli jest prawidłowe, powinno być czynnością techniczną, a nie postanowieniem. Zaskarżone postanowienie naruszało również art. 64 § 2 k.p.a. dotyczący braków formalnych podania.Stan faktyczny
E. S. złożył odwołanie od decyzji odmawiającej przyznania zasiłku przedemerytalnego, wnosząc jednocześnie o przywrócenie terminu do jego złożenia. Wojewoda D. postanowieniem z dnia [...]r. odmówił przywrócenia terminu, a następnie kolejnym postanowieniem z dnia [...]r. pozostawił odwołanie bez rozpoznania, uznając je za wniesione po terminie. E. S. zaskarżył do WSA we Wrocławiu postanowienie o pozostawieniu odwołania bez rozpoznania, kwestionując również postanowienie o odmowie przywrócenia terminu.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu stwierdził nieważność zaskarżonego postanowienia Wojewody D. z dnia [...]r. o pozostawieniu odwołania bez rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński /sprawozdawca/, Sędziowie NSA Jolanta Sikorska, Andrzej Wawrzyniak, Protokolant Agnieszka Figura, po rozpoznaniu w dniu 3 listopada 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi E. S. na postanowienie Wojewody D. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania odwołania w sprawie odmowy przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego I. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia; II. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonego postanowienia.
Postanowieniem Wojewody D. z dnia [...]r. nr [...], na podstawie art. 58, art. 59 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego odmówiono prośbie E. S. o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji Starosty Powiatu w J. G. z dnia [...]r., nr [...] o odmowie przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego od dnia [...]r. z uwagi na niespełnienie wymogów ustawowych do przyznania wnioskowanego świadczenia.
W motywach uzasadnienia podano m.in., że decyzją Starosty J. z dnia [...]r., nr [...], orzeczono o odmowie przyznania E. S. prawa do zasiłku przedemerytalnego z uwagi na niespełnienie ustawowych wymogów do przyznania tego świadczenia. Decyzję tę doręczono E. S. w dniu [...]r. Decyzja zawierała pouczenie, że stronie służy odwołanie do Wojewody D. we W. za pośrednictwem Powiatowego Urzędu Pracy w J. G. w terminie 14 dni od daty jej doręczenia.
Termin, o którym mowa, był dla strony terminem ostatecznym i nieprzekraczalnym i upłynął w dniu [...]r.
E. S. złożył w PUP w J. G. w dniu [...]r. ponowny wniosek o przyznanie zasiłku przedemerytalnego wskazując, że przed dokonaniem rejestracji został nieprawidłowo zwolniony z pracy, w związku z czym w [...]r. skierował sprawę na drogę sądową. Na mocy orzeczenia sądu z dnia [...]r. jego były pracodawca zobowiązany został do wydania świadectwa pracy za okres od [...]r. do [...]r. Zainteresowany wyjaśnił w związku z tym, iż po wliczeniu ww. okresu do stażu pracy legitymuje się obecnie co najmniej [...] letnim okresem zatrudnienia.
Następnie w dniu [...]r. E. S. złożył w PUP w J. G. wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...]r., a potraktowanie pisma z dnia [...]r. jako odwołania od decyzji orzekającej o odmowie przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego.
Uzasadniając powyższe zainteresowany wskazał, iż opóźnienie z wniesieniem odwołania nie wynikało z jego winy, bowiem dopiero w dniu [...]r. zakończyła się sprawa wytoczona z jego powództwa przeciwko byłemu pracodawcy.
Rozpatrując powyższą sytuację Wojewoda D. stwierdził, że wyrok Sądu Rejonowego w J. G. orzekający o prawach skarżącego zapadł w dniu [...]r. Z adnotacji widniejącej na kserokopii wyroku wynika, że został zaopatrzony w klauzulę wykonalności w dniu [...]r. Tym samym, E. S. miał możliwość złożenia stosownego wniosku w zakresie przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji z dnia [...]r. w terminie 7 dni od daty uprawomocnienia się orzeczenia, czyli do dnia [...]r.
Zgodnie z art. 58 kpa, przywrócenie terminu następuje na prośbę osoby zainteresowanej, jeżeli uprawdopodobni ona, że uchybienie nastąpiło bez jej winy, przy czym prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny powodującej uchybienie terminu. Biorąc pod uwagę brzmienie powyższego przepisu, jak również brak uzasadnienia przyczyn niedochowania terminu do wniesienia odwołania, organ odwoławczy stoi na stanowisku, że brak jest podstaw do przywrócenia terminu.
Kolejnym postanowieniem Wojewody D. z dnia [...]r., nr [...], na podstawie art. 134 kodeksu postępowania administracyjnego orzeczono o pozostawieniu bez rozpoznania odwołania E. S. z dnia [...]r. w sprawie odmowy przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego od dnia [...]r. z uwagi na niespełnienie wymogów ustawowych do przyznania wnioskowanego świadczenia, orzeczonego decyzją Starosty Powiatu w J. G. z dnia [...]r., nr [...], doręczoną stronie w dniu [...]r., ponieważ zostało wniesione po upływie ustawowego terminu.
W motywach podano, że organ I instancji w dniu [...]r. doręczył E. S. decyzję o odmowie przyznania z dniem [...]r. prawa do zasiłku przedemerytalnego z powodu niespełnienia przesłanek ustawowych niezbędnych do nabycia tego uprawnienia. Decyzja zawierała pouczenie, że stronie służy odwołanie do Wojewody D. we W. wniesione za pośrednictwem Starosty Powiatu w J. G. w terminie 14 dni od jej doręczenia.
Termin, o którym wyżej mowa był dla strony terminem zawitym i upłynął w dniu [...]r.
Odwołanie E. S. wpłynęło do Powiatowego Urzędu Pracy w J. G. w dniu [...]r. Odwołanie zawierało prośbę o przywrócenie uchybionego terminu, jednakże z przyczyn proceduralnych organ II instancji odmówił prośbie wnioskodawcy o przywrócenie terminu do złożenia odwołania, czego dał wyraz w postanowieniu z dnia [...]r. nr [...].
Poinformowano, że przywrócenie terminu do złożenia prośby o przywrócenie terminu do złożenia odwołania jest niedopuszczalne /art. 58 § 3 kpa/.
W skardze do sądu administracyjnego E. S. podniósł, że składał "odwołanie od postanowienia Wojewody D. z dnia [...]r., znak [...]. Stwierdził jednocześnie, że wnosi "o rozpoznanie powyższego postanowienia wspólnie z odwołaniem z dnia [...]r. w sprawie przywrócenia terminu do złożenia odwołania".
W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. uznał, że w dniu [...]r. E. S. złożył do NSA skargę na postanowienie Wojewody D. z dnia [...]r., nr [...].
Analizując treść skargi Wojewoda wyjaśnił, że nie widzi podstaw do jej uwzględnienia. W szczególności, jest zdania, że E. S. miał możliwość złożenia stosownego wniosku w zakresie przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji z dnia [...]r. w terminie 7 dni od daty uprawomocnienia się orzeczenia sądu, czyli do dnia [...]r., a nie od dnia otrzymania wyroku czyli [...]r. do dnia [...]r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przedmiotem skargi E. S. do sądu administracyjnego, jak wynikało wprost ze sposobu jej określenia, było postanowienie Wojewody D. z dnia [...]r. o pozostawieniu odwołania z dnia [...]r. w sprawie odmowy przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego. Podczas rozprawy w dniu 3 listopada 2004r. skarżący wyjaśnił, że kwestionuje zarówno postanowienie z dnia [...]r., jak i postanowienie z dnia [...]r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W tej sytuacji Sąd postanowił wyłączyć akta dotyczące postanowienia z dnia [...]r. do odrębnego postępowania.
Ustosunkowując się do treści postanowienia z dnia [...]r., zaskarżonego przez E. S., należało stwierdzić, że zabrakło proceduralnych, jak i materialnych podstaw do jego wydania. Instytucję tzw. "pozostawienia podania bez rozpoznania" reguluje art. 64 § 2 k.p.a. Stanowi się w nim, że jeżeli podanie nie czyni zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania.
Wskazana instytucja wiąże zatem skuteczność prawną wniesionego podania od spełnienia wymagań formalnych co do jego treści, takich jak np. określenia żądania, podpisu strony, ewentualnego dołączenia pełnomocnictwa, itp. Oznacza to, że zastosowanie przez organ instytucji "pozostawienie podania bez rozpoznania" wchodzi w grę tylko wtedy, gdy wniesione podanie zawiera braki dotyczące jego treści, a braki te - mimo wezwania organu i pouczenia o skutkach - nie zostały przez wnoszącego usunięte we wskazanych terminie. Taka sytuacja, uzasadniająca skorzystanie z rozważanej instytucji z pewnością w sprawie nie zachodziła.
W podstawie prawnej rozstrzygnięcia wskazano art. 134 k.p.a. Stanowi on, że organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Należy zatem stwierdzić, że zawarte w kwestionowanym postanowieniu rozstrzygnięcie /pozostawienie bez rozpoznania odwołania/ z pewnością nie znajduje podstawy normatywnej w przepisie, na który powołał się organ /art. 134 k.p.a./, pozostaje w zupełnej sprzeczności z przytoczonym uzasadnieniem wykładającym motywy odmowy przywrócenia skarżącemu terminu do wniesienia odwołania, zawiera ponadto niedopuszczalną w takim wypadku ingerencję z zakres orzekania co do meritum sprawy, zastrzeżonego dla postępowania decyzyjnego, poprzez dookreślenie, iż pozostawienie odwołania bez rozpoznania nastąpiło z uwagi na niespełnienie wymogów ustawowych do przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego. Wyłączną formą merytorycznego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy w postępowaniu odwoławczym jest decyzja administracyjna, a nie orzeczenie dotyczące kwestii procesowych.
Należy w końcu podkreślić, że w orzecznictwie panuje niekwestionowany pogląd, że pozostawienie podania bez rozpoznania prawidłowo wydane na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. nie następuje ani w formie decyzji, ani postanowienia, a jest to czynność techniczna. Oznacza to, że nawet normatywna poprawność zaskarżonego rozstrzygnięcia nie mogłaby sanować nadanej mu - wbrew przepisom prawa procesowego - formy postanowienia.
Ocenić należy, że w związku z tym zaskarżone postanowienie narusza rażąco art. 134 k.p.a.
Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, poz. 1270/ w związku z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, poz. 1271/ orzeczono jak w sentencji.
Z uwagi na brak przymiotu wykonalności, nie orzekano w przedmiocie wykonania zaskarżonego postanowienia /art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło