II SA/Wr 92/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Mieczysław Górkiewicz /sprawozdawca/ Sędzia NSA - Julia Szczygielska Sędzia NSA - Zygmunt Wiśniewski Protokolant - Magda Mikus po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazania rozbiórki oddala skargę. Decyzją z dnia 27.08.2008r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w J G na podstawie art. 48 ust. 1 prawa budowlanego nakazał skarżącemu rozbiórkę samowolnie postawionego obiektu usługowego p.n. "..." na terenie działki nr [...] w K. przy ul. [...]. Według przytoczonych w uzasadnieniu ustaleń w toku oględzin z dnia 5.12.2007r. ustalono, że obiekt istniejący różni się wymiarami od obiektu zgłoszonego jako tymczasowy w postaci budki drewnianej, a ponadto upłynął już okres 120 dni od daty zgłoszenia. Lokalizacja obiektu na części działki nr 519 nie jest z zgodna z ustaleniami planu miejscowego, gdyż jest to teren wyznaczony liniami rozgraniczającym o symbolu KS1, przeznaczony na parking, z wykluczeniem innego tymczasowego zagospodarowania. Nie było więc również możliwości legalizacji obiektu. Zaskarżoną decyzją organ uchylił powyższą decyzję w całości i nakazał skarżącemu dokonać rozbiórki samowolnie postawionego obiektu usługowego "Grzane oscypki" na terenie działki nr [...] w K. przy ul. O.. W uzasadnieniu wskazał, że prowadzone było postępowanie w sprawie legalności obiektu na działce nr [...]. Obiekt został wybudowany w lipcu 2007r. bez pozwolenia na budowę. Obiekt został zgłoszony w dniu[...] ., jednak istniejący obiekt jest położony w innym miejscu i jest szerszy o 0,5 m od zgłoszonego. Według skarżącego jest to nowy obiekt, postawiony po rozebraniu poprzedniego. Początkowo organ nadzoru nakazał rozbiórkę tego obiektu na podstawie art. 49b prawa budowlanego, jednak decyzja ta została uchylona z przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia. W ocenie organu obiektu wymagał pozwolenia na budowę, skoro nie został rozebrany bądź przeniesiony w inne miejsce po upływie 120 dni (art. 3 pkt 5, art. 29 ust. 1 pkt 12 prawa budowlanego). Prawidłowe były ustalenia, że skarżący nie posiadał pozwolenia na budowę, zaś obiekt położony jest na terenie przeznaczonym na inne cele, co wyłączało możliwość legalizacji zgodnie z art. 48 ust. 2 i uzasadniało nakazanie rozbiórki na podstawie art. 48 ust. 1 prawa budowlanego. Było niewątpliwe, że obiekt usytuowany był na działce nr [...], jednak pomyłka organu I instancji w oznaczeniu działki nie podlega sprostowaniu (art. 113 k.p.a.) i należało skorzystać z możliwości reformacyjnych. W odwołaniu skarżący powtórzył naruszenia art. 10, art. 61§4 i art. 73§1 k.p.a., których bezzasadność została wykazana już w poprzedniej decyzji odwoławczej. W skardze do sądu administracyjnego skarżący zarzucił naruszenie art. 139 k.p.a. przez wydanie nakazu rozbiórki obiektu położonego na innej działce niż w nakazanie wydanym przez I instancję oraz pominięcie kilku zarzutów odwołania. Organu nie rozpatrzył zarzutu naruszenia art. 10§1 k.p.a. oraz braku zawiadomienia o terminie wizji lokalnej, jak też wniosku dowodowego o zbadanie zgodności usytuowania innych obiektów tymczasowych znajdujących się w pobliżu obiektu skarżącego, z planem miejscowym. Błędne było stanowisko prawne organu, że obiekt tymczasowy po zgłoszeniu, staje się po upływie 120 dni obiektem wymagającym pozwolenia na budowę. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w oparciu o dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Ustawa z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) zalicza tymczasowe obiekty budowlane do ogólnej kategorii obiektów budowlanych, zatem niewątpliwe roboty budowlane dotyczące tego rodzaju obiektów z zasady wynikającej z art. 28 ust. 1 ustawy wymagają pozwolenia na budowę. Jak wiadomo zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 12 ustawy pozwolenia na budowę nie wymaga budowa tej kategorii tymczasowych obiektów budowlanych, która charakteryzuje się tym w szczególności, że zostaną rozebrane lub przeniesione w inne miejsce przed upływem 120 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. Skoro obiekt zostanie przez inwestora pozbawiony tej cechy, gdyż nie zostanie rozebrany bądź przeniesiony, to należy uznać, że jej od początku w zamiarze inwestora nie posiadał i dlatego wymagał uzyskania pozwolenia na budowę. Oczywiście właściwy organ po otrzymaniu pierwszego zgłoszenia budowy takiego obiektu nie ma podstaw do wniesienia sprzeciwu (art. 30 ust. 6 pkt 1 lub 3 ustawy). Dlatego przypadek ten nie podpada pod przepis art. 50 ust. 1 pkt 3 ustawy, czyli nie stanowi przypadku innego niż określonego w art. 48 ust. 1 lub art. 49b ust. 1 ustawy. Przedstawione dylematy wykładni o tyle nie mają w nin. sprawie istotnego znaczenia, że jak ustalił organ, inwestor wykonał inny obiekt (w innych rozmiarach i w innym miejscu), niż zgłoszony. Inwestor dokonał zatem jedynie pozornie zgłoszenia, gdy w rzeczywistości jego zamiarem nie była budowa obiektu podlegającego zgłoszeniu, a ponadto nie wybudował w ogóle obiektu zgłoszonego, lecz inny. Sam fakt dokonania zgłoszenia wyłącza jednakże możliwości stosowania art. 49 lit. b ustawy, zaś czynnik upływu czasu (terminu 120 dni) prowadzi do przekształcenia charakteru prawnego obiektu, jako wymagającego pozwolenia na budowę. W tej sytuacji do takiego obiektu, jako istniejącego samowolnie, pozostaje stosować art. 48 ust. 1 ustawy. Niezależnie natomiast od konkretnej podstawy prawnej nakazania rozbiórki samowolnie wybudowanego czy też utrzymywanego nadal po okresie legalnego trwania obiektu, istotne powinno być spostrzeżenie, że w każdej z nich zawarty jest zakaz legalizacji w przypadku niezgodności budowy z planem miejscowym, co ma miejsce w nin. sprawie. Trudno zaś byłoby dowodzić, że w sytuacjach granicznych, gdy oceny prawne stanu faktycznego sprawy są niejednoznaczne, zaś nakaz rozbiórki jest uzasadniony zarówno przy stosowaniu art. 48, jak i art. 49 b, to wydanie tego nakazu na podstawie jednej z tych podstaw prawnych, chociaż przyjętej błędnie, stanowi istotne naruszenie prawa materialnego w rozumieniu art. 145§1pkt 1 lit a p.p.s.a. Można w końcu zastanowić się, czy w przypadku tymczasowego obiektu zgłoszonego, nie należałoby stosować art. 48 ust. 1 ustawy z wyłączeniem jakiejkolwiek możliwości legalizacji obiektu po upływie 120 dni, właśnie dlatego, że ze swej istoty jest to obiekt istniejący legalnie czasowo. Nie byłoby więc różnicy w skutkach prawnych ujawnienia obiektu tymczasowego niezgłoszonego (obiekt taki nigdy nie byłby obiektem podlegającym zgłoszeniu z samej definicji zawartej w art. 29 ust. 1 pkt 12 ustawy) oraz obiektu zgłoszonego poczynając od upływu terminu jego legalności. Podjęty w skardze przez skarżącego spór o to, jaki przepis prawa budowlanego powinien stanowić podstawę do nakazania rozbiórki, gdy wydanie tego nakazu było niewątpliwie uzasadnione, był bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, chociaż należało zaznaczyć, że w ocenie Sądu przyjęta przez organ podstawa prawna była prawidłowa. Nie były uzasadnione zawarte w skardze zarzuty procesowe. Skarżący nie kwestionuje stanu faktycznego sprawy, a jedynie dokonanie prawidłowych ustaleń z naruszeniem pewnych gwarancji procesowych na rzecz skarżącego. Z treści zarzutów nie wynika, aby ich uwzględnienie miało wywołać dyskwalifikację procesową przeprowadzonych dowodów i eliminację dokonanych ustaleń . Są to więc typowe zarzuty procesowe nie mogące mieć wpływu na wynik sprawy w rozumieniu art. 145§1 pkt 1 lit. c p.p.s.a . Organ oczywiście nie naruszył art. 139 k.p.a., bowiem orzekł o rozbiórce tego samego obiektu, co wymieniony w decyzji organu I instancji . Można się zastanawiać, czy nieznaczna korekta oznaczenia miejsca położenia obiektu, zgodna z jasno określonym przedmiotem sprawy i treścią uzasadnienia decyzji, rzeczywiście wyłączała dopuszczalność sprostowania rozstrzygnięcia przez organ. O ile skorygowanie omyłki nastąpiło przez wydanie decyzji reformacyjnej, to w żadnym razie nie oznaczało to rozstrzygnięcia na niekorzyść strony odwołującej się. Nie było istotne, czy organ nadzoru budowlanego prowadzi postępowania w sprawach innych samowoli, popełnionych przez innych sprawców niż skarżących, czy też ich nie wszczyna. Ocena czynności organów nie wchodzących w zakres postępowania w nin. sprawie, była obojętna dla rozstrzygnięcia nin. sprawy, w której Sąd kontrolował legalności czynności podjętych wobec skarżącego. Dlatego i zgodnie z art. 151 p.p.s.a, orzeczono jak w sentencji wyroku. J.T. 1.07.09r.