II SAB/Wr 10/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Olga Białek Sędziowie: Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis (spr.) Sędzia WSA Władysław Kulon po rozpoznaniu w Wydziale II w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 maja 2021 r. sprawy ze skargi R. S. na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie wydania zaświadczenia o wniesieniu opłaty jednorazowej z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego gruntów w prawo własności postanawia: I. odrzucić skargę; II. zwrócić uiszczony wpis w kwocie 100 (słownie: sto) zł. R. S., działając przez profesjonalnego pełnomocnika, M. S. dnia [...] stycznia 2021 r. złożył skargę na bezczynność Prezydenta [...]. W skardze zażądał: I stwierdzenia, że Prezydent [...] dopuścił się bezczynno-ści; II stwierdzenia, że bezczynność Prezydenta [...] miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; III zobowiązania organu do wydania zaświadczenia o wniesieniu opłaty jednorazowej w terminie 2 tygodni od otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami; IV zasądzenia od Prezesa [...] na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w wysokości 800 zł; oraz V zasądzenia na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania w sprawie. W doręczonej sądowi odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, wskazując, iż jej zdaniem sprawa o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności jest sprawą cywilną. Zwróciła także uwagę na fakt, że zaświadczenie zostało wydane [...] stycznia 2021 r., natomiast skarga została wniesiona po tej dacie. Strona przeciwna wniosła także o zasądzenie na jej rzecz kosztów zastępstwa procesowego według norm. Z akt administracyjnych wynika, że w dniu [...] stycznia 2020 r. M. K. S. dokonał na rzecz Gminy [...] wpłaty kwoty 95,12 zł w dniu [...] I 2020 za przekształcenie... (komórka lokatorska). Wobec niewydania przez organ zaświadczenia, o którym mowa w art. 7 ust. 9 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności (Dz.U.2020.2040 t. j. z dnia 2020.11.19) pełnomocnik strony złożył ponaglenie z dnia [...] stycznia 2021. Następnie, jak wynika z akt sprawy w dniu [...] I 2021 r. organ wydał zaświadczenie nr [...], o treści zgodnej z wymogami ustawy, przywołując w podstawie prawnej art. doręczone do rąk pełnomocnika dnia [...] II 2021 r. (zwrotka w aktach sprawy); zaświadczenie to w podstawie prawnej przywołuje art. 7 ust. 9 powołanej ustawy oraz art. 217 § 2 pkt 1 kpa. Wojewódzki sąd administracyjny zważył: Skargę jako niedopuszczalną należało odrzucić. Zgodnie z art. 1 § 1 i art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167, z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów o właściwość między organami jednostek samo-rządu terytorialnego, samorządowymi kolegami odwoławczymi i między tymi organami, a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, o ile ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie natomiast z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Warunkiem merytorycznego rozpatrzenia skargi jest złożenie jej na akt lub czynność objętą zakresem właściwości rzeczowej sądu administracyjnego, określonej w art. 3 § 2, § 2a i § 3 p.p.s.a. Na podstawie art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1 - 3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w Kodeksie postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI Ordynacji podatkowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wy-dawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 - 4 lub przewlekłe prowadzenie po-stępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1 - 3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w k.p.a. oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI Ordynacji podatkowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Zatem podstawową przesłanką dopuszczalności skargi jest wymóg, by zaskarżona forma działania administracji publicznej należała do kategorii takich aktów lub czynności, które są kontrolowane przez sąd administracyjny. Nadto w myśl art. 3 § 2a sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - kpa. Stosownie do treści art. 3 § 3 p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają nadto w sprawach, w których prze-pisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Dalej trzeba przypomnieć, że w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 czerwca 2020 r. II OPS 5/19 wyjaśniono, że wniesienie skargi na bez-czynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania poprzez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W uzasadnieniu tej uchwały NSA po-niósł, że stwierdzenie, na podstawie p.p.s.a., że organ dopuścił się bezczynności na-stępuje w wyniku uwzględnienia skargi na bezczynność, której przedmiot, jak już była o tym wcześniej mowa, określony jest zdefiniowanym w art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. stanem bezczynności, istniejącym w dacie wniesienia skargi i zakwestionowanym ponagleniem. Z tego powodu należy przyjąć, że ocena zasadności skargi na bezczynność może być dokonana jedynie na dzień wniesienia skargi. Zdaniem NSA za niedopuszczalną należy uznać skargę na bezczynność wniesioną po zakończeniu postępowania administracyjnego. Odmienne rozumowanie oznaczałoby, że środek ten zamiast w swoim celu zmierzać do likwidacji stanu bezczynności, powiązany byłby zasadniczo z celem wykraczającym poza zakres postępowania administracyjnego, a więc z dążeniem do uzyskania prejudykatu. Mając zatem na względzie, że skarga na bezczynność została wniesiona już po wydaniu przez organ zaświadczenia o treści żądanej przez stronę należało skargę odrzucić. Reasumując, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., sąd orzekł jak w punkcie I postanowienia. O zwrocie wpisu w kwocie 300 zł (punkt II postanowienia), Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy. W ocenie Sądu zawarte w art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. zastrzeżenie "do dnia rozpoczęcia rozprawy" dotyczy tylko umorzenia postępowania w związku z cofnięciem pisma/skargi. Nadto, w niniejszej sprawie sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym. Reasumując, mając na względzie dotychczasowe uwagi, należało orzec jak na wstępie.