II SAB/Wr 263/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Olga Białek po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II sprawy ze skargi N. D. na bezczynność i przewlekłość Wojewody Dolnośląskiego w przedmiocie potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej postanawia: odrzucić skargę. Pismem z dnia 8 lutego 2024 r. (data nadania w placówce pocztowej) N. D. (dalej: skarżąca) wniosła skargę na bezczynność i przewlekłość Wojewody Dolnośląskiego w przedmiocie potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Ze skargi wynika, że w imieniu skarżącej występuje R. D. jako pełnomocnik skarżącej, jednak na wezwanie Sądu (k. 13 akt sądowych) nie przedłożył on w wyznaczonym terminie pełnomocnictwa ani jego uwierzytelnionego odpisu do działania w imieniu skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej z powodu niewyczerpania przez stronę skarżącą środka zaskarżenia w toku postępowania administracyjnego w postaci ponaglenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.) sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Przez dopuszczalność skargi należy rozumieć jej przesłanki zarówno przedmiotowe, a więc określenie od jakiego rodzaju form działalności organów administracji publicznej przysługuje skarga, jak i podmiotowe, to jest określenie, jakim podmiotom przysługuje legitymacja do jej wniesienia. Warunkami formalnymi skutecznego wniesienia skargi są: złożenie skargi od aktu objętego zakresem właściwości rzeczowej sądu, wniesienie jej po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli przysługiwały one stronie skarżącej w postępowaniu przed organem oraz wniesienie skargi przez podmiot, któremu przysługuje legitymacja do jej wniesienia. Przesłanki te muszą być spełnione kumulatywnie. Stwierdzenie braku którejkolwiek z nich prowadzi do stwierdzenia niedopuszczalności skargi, a w konsekwencji do jej odrzucenia bez merytorycznego rozpoznania sprawy. Zgodnie z art. 52 § 1 p.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Natomiast przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (§ 2). Ponadto zgodnie z art. 53 § 2b p.p.s.a., skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Z powyższych regulacji prawnych wynika, że droga sądowa jest dopuszczalna dopiero po wyczerpaniu możliwości załatwienia sprawy w trybie postępowania administracyjnego. Ponadto na gruncie art. 35 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej: k.p.a.), organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Zgodnie zaś z art. 37 § 1 k.p.a., stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli nie załatwiono sprawy w terminie określonym w powyższym przepisie (bezczynność) bądź kiedy postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). Tym samym złożenie skargi na bezczynność organu jest możliwe dopiero po wniesieniu odrębnego ponaglenia z art. 37 k.p.a. na niezałatwienie sprawy. W niniejszej sprawie skarżąca przed wniesieniem rozpatrywanej skargi nie dopełniła ww. trybu wyczerpania środków zaskarżenia. Sąd stwierdził, że w aktach sprawy brak jest dowodu, że złożono ponaglenie w sprawie. Także organ potwierdza w odpowiedzi na skargę, że do dnia jej złożenia skarżąca nie złożyła ponaglenia. Tymczasem wymóg wyczerpania środków zaskarżenia musi być spełniony już w dacie wniesienia skargi, co wynika z przytoczonego wyżej art. 53 § 2b p.p.s.a. W tym stanie rzeczy, Sąd na mocy art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.