II SAB/Wr 31/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alicja Palus (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz Sędzia WSA Anna Siedlecka Protokolant Ewa Trojan po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 31 maja 2016 r. sprawy z wniosku J. K. o uzupełnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 19 listopada 2015r. (sygn. akt. II SAB/Wr 31/15) w sprawie ze skargi J. K. na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. w przedmiocie budowy pawilonu handlowo-usługowego postanawia: odmówić uzupełnienia wyroku J. K. powołując się na przepisy art. 3 § 2 pkt 8, art.50 § 1, art.52 § 2 i art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 - Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r poz.270) wniósł w dniu 18 czerwca 2015r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. postępowania administracyjnego w sprawie -znak: [...]. W skardze J. K. wniósł: "1) na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. o zobowiązanie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. do rozpoznania pisma skarżącego z dnia 16 września 1999r. w terminie 14 dni od daty wydania wyroku. 2) na podstawie art. 200 p.p.s.a. o zasądzenie od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. na rzecz skarżącego J. K. kosztów postępowania sądowego, a ponad to: 3) na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. o wymierzenie Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w O. grzywny w wysokości 30.000 złotych, mając na względzie datę pisma skarżącego z dnia 16 września 1999r. złożonego do Wojewódzkiego Inspektora nadzoru Budowlanego we Wrocławiu, a przekazanego do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. w dniu 29 września 1999r.". Skarga została rozpatrzona na rozprawie wyznaczonej na dzień 19 listopada 2015r. Wyrokiem ogłoszonym po zamknięciu sprawy Sąd zobowiązał powiatowego inspektora nadzoru Budowlanego w O. do wydania w terminie 2 miesięcy od otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy aktu w sprawie wybudowania pawilonu handlowo – usługowego zlokalizowanego na działce o numerach ewidencyjnym 166/8, 165/18 obręb [...] (pkt I); stwierdził, że postępowanie w sprawie prowadzone było w sposób przewlekły, a przewlekłość nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa (pkt II); zasądził od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. na rzecz skarżącego kwotę 100 złotych ( słownie: sto złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego (pkt III). W uzasadnieniu wyroku Sąd - motywując przyjętą w sprawie ocenę co do niekwalifikowanej postaci przewlekłości, jaka zaistniała w tej sprawie – wyjaśnił między innymi, że "uwzględnił fakt prowadzenia postępowania w sprawie wybudowania pawilonu handlowo-usługowego na działce oznaczonej numerami ewidencyjnymi 166/8 i 165/18 obręb [...] przez organy nadzoru budowlanego właściwie instancyjne od ponad 17 lat, co wymagało ich zaangażowania i bardzo dużego nakładu pracy. W postepowaniu tym aktywnie uczestniczył skarżący korzystając – jako inicjator postepowania – z uprawnień i gwarancji procesowych przysługujących mu zarówno w postepowaniu administracyjnym, jak i sądowo-administracyjnym, w którym czynności orzecznicze organów były często weryfikowane w konsekwencji rozpoznania środków zaskarżenia skutecznie wnoszonych przez J. K.. Efektem działań procesowych podejmowanych przez podmioty uczestniczące w postępowaniu było zebranie wielotomowego materiału dowodowego. Zapoznanie się z tym materiałem i konieczność jego wnikliwego rozpatrzenia może – w ocenie Sądu - powodować trudności w zachowaniu przez właściwy organ terminów zastrzeżonych przez ustawodawcę dla załatwienia sprawy w postępowaniu administracyjnym, nawet przy zachowaniu należytej staranności w tym zakresie. Uwzględniając przedstawione powyżej okoliczności Sąd za niezasadny uznał również wniosek o wymierzenie powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w O. grzywny w wysokości 30.000 złotych". Przywołany wyrok został doręczonym skarżącemu w dniu 1 lutego 2016r. i jest prawomocny od dnia 3 marca 2016r. Pismem z dnia 4 lutego 2016r. (doręczonym Sądowi w dniu 8 lutego 2016r.) J. K. wniósł o uzupełnienie sentencji wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 19 listopada 2015 w sprawie o sygn. akt. II SAB/Wr 31/15. Wnioskodawca – powołując się na przepis art.157 § 1 powoływanej wcześniej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – zwrócił się o uzupełnienie wskazanego powyżej wyroku "poprzez orzeczenie Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w O. (dalej PINB w O. ) grzywny w wysokości 30.000 złotych ( art. 149 § 2 p.p.s.a. w związku z art. 154 § 6p.p.s.a. )". W uzasadnieniu wniosku, J. K. powołał się na żądanie wymierzenia organowi grzywny w wysokości 30.000 zł zawarte w skardze. Nakazał też, że rzeczą Sądu jest rozpoznanie wniosków stron postępowania sądowego, tymczasem sąd w sentencji wyroku nie orzekł o wymierzenie grzywny mimo, ze skarga została przez Sąd uwzględniona. Ponadto J. K. odwołując się do art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej – zarzucił, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. od 2005r. lekceważy wnioski wnoszone przez niego do organu. Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekając w sprawie zważył co następuje: Stosownie do art.157 § 1 ustawy – Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi, strona może w ciągu 14 dni od doręczenia wyroku z urzędu – a gdy wyroku nie doręcza się stronie, od dnia ogłoszenia – zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeżeli Sąd nie orzekł w całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien zamieścić z urzędu. Skarżący wniosek o uzupełnienie wyroku, opisany powyżej złożył w terminie zastrzeżonym dla takiej czynności przez ustawodawcę. Należy zwrócić również uwagę, że zgodnie z treścią art.149 § 2 powoływanej poprzednio ustawy procesowej, Sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych ustawowo, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art.154 § 6. Natomiast w przepisie art.149 § 1 i § 1a ustawy- prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ustawodawca postanowił, że: § 1. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postepowania przez organy w sprawach określonych w art.3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania. § 1a. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Zdaniem Sądu uznać zatem należy, że przywołane przepisy zawierają katalog obligatoryjnych elementów sentencji wyroku wydawanego w sprawie na bezczynność lub na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy. Poza tym katalogiem ustawodawca usytuował orzeczenie z urzędu albo na wniosek strony – o wymierzeniu organowi grzywny w trybie art. 149 § 2, wcześniej przywołanego nadając mu charakter elementu fakultatywnego. Z treści przepisu art. 149 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika, że wymierzenie organowi grzywny z powodu bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, niezależnie od tego, czy dokonywane jest z urzędu, czy na wniosek strony pozostawione zostało uznaniu sądu orzekającego w sprawie ze skargi, o której mowa w przepisie art. 3 § 2 pkt 8 powołanej powyżej ustawy. W ocenie Sądu powinność zamieszczenia w sentencji wyroku orzeczenia o wymierzenie organowi grzywny w warunkach art. 149 § 2 ustawy – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dotyczy sytuacji, kiedy grzywna w określonej przez Sąd wysokości jest organowi wymierzana. Nieuwzględnienie wniosku strony w tym przedmiocie, zawartego w skardze na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania nie wymaga zamieszczenia stosownego rozstrzygnięcia w sentencji wyroku, a wystarczające jest wyjaśnienie w uzasadnieniu wyroku motywów uznania wniosku o wymierzenie organowi grzywny za niezasadny. W rozpoznawanej sprawie, Sąd w przywołanym we wstępie fragmencie uzasadnienia prawomocnego wyroku, odniósł się do zawartego w skardze żądania wymierzenia grzywny Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w O., zatem – uwzględniając także treść sentencji wyroku z dnia 19 listopada 2015r. – orzekł o całości skargi. (Dodatkowo wyjaśnić należy, że wobec prawomocności wyroku powyżej wskazanego niedopuszczalna była zmiana stanowiska Sądu poprzez uwzględnienie wniosku o uzupełnienie wyroku w sposób żądany przez J. K., czyli orzeczenie o wymierzenie organowi grzywny). Ponadto z powodów wcześniej w uzasadnieniu wyjaśnionych nie można też uznać, że Sąd w wyroku z dnia 19 listopada 2015r. nie zamieścił dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien zamieścić z urzędu. W zaistniałych w sprawie okolicznościach i w warunkach prawnych określonych przepisem w art. 157 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wcześniej powoływanej, Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia wniosku i działając na podstawie art. 157 § 1 w związku z art. 160 wskazanej powyżej ustawy orzekł jak w sentencji.