II SAB/Wr 31/18

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 11 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. B. na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy C. w przedmiocie doręczenia decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu postanawia przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Skarżąca A. B. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu tego żądania podała, że ma znaczne upośledzenie słuchu, nie pracuje i wraz z dwojgiem dzieci pozostaje na utrzymaniu męża. Ich czteroosobowe gospodarstwo domowe prowadzone w domu o powierzchni 121 m², posadowionym na działce o powierzchni 685 m², utrzymują z wynagrodzenia męża w kwocie 1.743,57 zł (netto), świadczenia wychowawczego na syna w ramach programu "500+" oraz zasiłków rodzinnego na syna w kwocie 124 zł. Do swoich zobowiązań i stałych wydatków wnioskująca strona zaliczyła ratę kredytu w kwocie 945,70 zł, opłatę za prąd – 216,70zł, za gaz – 49,57 zł, za wodę – 53,61 zł, za opał – około 4.000 zł (rocznie) i podatek od nieruchomości – 67 zł (za kwartał). Wskazała nadto, że jest właścicielką odziedziczonej po matce nieruchomości rolnej o powierzchni 1 ha i 21 arów i o wartości 20.000 zł, natomiast jej mąż – samochodu ciężarowego marki Volkswagen, rok produkcji 2004 r. (wartość 6.500 zł). Skarżąca przesłała dokumenty, w których treści potwierdzenie znajdują okoliczności wskazane we wniosku, istotne z punktu widzenia rozpoznawanego żądania. W sprawie zważono, co następuje. Stosownie do brzmienia art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 ustawy procesowej). W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1) ustawy procesowej). Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych można wysnuć wniosek, że ich ponoszenie przez stronę postępowania sądowoadministracyjnego jest zasadą, natomiast zwolnienie z ich uiszczenia winno nastąpić w sytuacjach wyjątkowych. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych jest instytucją stosowaną w przypadku osób charakteryzujących się ubóstwem (przykładowo do takich osób zaliczyć można osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione zostały całkowicie środków do życia). Istotą prawa pomocy w zakresie przyznania z urzędu adwokata jest natomiast nieodpłatne korzystanie strony z usług profesjonalnego pełnomocnika, wskutek przejęcia przez Sąd ciężaru kosztów związanych z tą reprezentacją. Założeniem prawa do bezpłatnej pomocy prawnej jest to, że strona ze względu na swój stan majątkowy nie jest w stanie ponieść jej kosztów. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy jak i stan faktyczny sprawy, referendarz sądowy stwierdził, że w przypadku wnioskodawcy zaistniała ustawowa przesłanka do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, określona w art. 246 § 1 pkt1) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Świadczą o tym kwota pieniężna, która pozostaje do dyspozycji skarżącej na utrzymanie siebie, męża i dwojga dzieci, tj. 2.367,57 zł, brak majątku podlegającego spieniężeniu, jej sytuacja zdrowotna oraz wydatki związane z utrzymaniem jej gospodarstwa domowego. W ocenie referendarza sądowego w takiej sytuacji nie sposób przyjąć, aby wnioskująca stroną była w stanie ponieść jakiekolwiek koszty postępowania sądowego. Istotne jest również potwierdzenie stanu rodzinnego i materialnego Kingi Zaremby przez organ pomocy społecznej przy okazji wydania decyzji o przyznaniu na syna skarżącej zasiłku rodzinnego. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1) w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, referendarz sądowy postanowił jak w sentencji.