II SAB/Wr 310/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wojciech Śnieżyński po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II sprawy ze skargi D[...] sp. z o.o. z siedzibą w J. G. na bezczynność Wojewody Dolnośląskiego w przedmiocie rozpatrzenia zażalenia na postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania decyzji zatwierdzającej projekt zagospodarowania terenu wraz z projektem architektoniczno-budowlanym i udzielającej pozwolenia na budowę postanawia: I. odrzucić skargę; II. zwrócić stronie skarżącej uiszczony wpis sądowy w kwocie 100 (słownie: sto) złotych. D. sp. z o.o. z siedzibą w J. (dalej: strona skarżąca) działając przez profesjonalnego pełnomocnika złożyła 05.03.2024 r. za pośrednictwem Wojewody Dolnośląskiego, skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na bezczynność ww. organu w przedmiocie wskazanym w sentencji. W jej treści pełnomocnik wskazał, że termin ustawowy na załatwienie sprawy został przekroczony, a organ nie zrealizował obowiązków wynikających z art. 36 § 1 k.p.a., gdyż nie zawiadomił strony o niezałatwieniu sprawy w terminie, nie podał przyczyn zwłoki, ani nie wskazał nowego terminu załatwienia sprawy oraz nie pouczył strony o prawie do wniesienia ponaglenia. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej odrzucenie z uwagi na niewyczerpanie przed wniesieniem skargi przysługujących stronie skarżącej środków zaskarżenia w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Zarządzeniem z 04.04.2024 r. wezwano pełnomocnika strony skarżącej do złożenia pełnomocnictwa lub jego uwierzytelnionego odpisu do działania w imieniu strony skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi, złożenia dokumentu lub jego uwierzytelnionego odpisu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej, tj. odpisu z KRS oraz nadesłania opisu ponaglenia wniesionego w trybie art. 37 k.p.a., w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia pod rygorem odrzucenia skargi. Jednocześnie pełnomocnik został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 100 złotych. Powyższe wezwania wysłano na wskazany w skardze adres pełnomocnika strony skarżącej i doręczono upoważnionemu pracownikowi w dniu 07.05.2024 r. (k. 18 akt sądowych). W odpowiedzi na wezwania pełnomocnik strony skarżącej nadesłał pełnomocnictwo, odpis z KRS oraz uiścił wpis sądowy we wskazanej wysokości. Nie został jednak nadesłany odpis ponaglenia ani dowód jego wniesienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.) – dalej: p.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (§ 2). Jak stanowi art. 53 § 2b p.p.s.a., skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Zgodnie z art. 37 § 1 k.p.a., stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność). Ponaglenie wnosi się do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie (§ 3 pkt 1). Jak stanowi art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn jej wniesienie jest niedopuszczalne. Z analizy akt administracyjnych nie wynika, aby strona skarżąca poprzedziła skargę na bezczynność wniesieniem ponaglenia. Pomimo wezwania do wykazania, że ponaglenie zostało w niniejszym postępowaniu złożone, pełnomocnik nie przedstawił żadnych dokumentów potwierdzających tę okoliczność. Odnosząc się do zawartego w treści skargi zarzutu braku pouczenia strony o prawie do wniesienia ponaglenia, należy podkreślić, że na wstępnym etapie badania dopuszczalności skargi Sąd nie przeprowadza kontroli działań i zaniechań organu w kontekście zwłoki w danym postępowaniu. Dopiero stwierdzenie, że zostały spełnione ustawowe warunki dopuszczalności środka zaskarżenia, pozwalać będzie na ocenę, czy organ dochował ciążących na nim obowiązków wynikających z przepisów postępowania. Jednocześnie Sąd zauważa, że nawet w przypadku zaniechania przez organ pouczenia strony o przysługującym jej prawie do złożenia ponaglenia, uchybienie organu w tym zakresie nie będzie zwalniać strony z ustawowego wymogu wyczerpania środków zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym, przed wywiedzeniem skargi do Sądu. Brak pouczenia nie może bowiem w takim przypadku otwierać drogi sądowej. Na marginesie należy zauważyć, że zarówno na etapie postępowania administracyjnego, jak i sądowoadministracyjnego strona była reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, nie można zatem uznać za zasadne powoływanie się na nieznajomość przepisów postępowania wynikającą z braku odpowiedniego pouczenia przez organ administracyjny. Z powyższych względów, z uwagi na brak nadesłania dowodu potwierdzającego złożenie ponaglenia przed wywiedzeniem skargi oraz brak takiego ponaglenia w aktach postępowania administracyjnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., o czym orzeczono w pkt I sentencji postanowienia. O zwrocie uiszczonego wpisu sądowego od skargi (pkt II sentencji) orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.