II SAB/Wr 38/11
WyrokWSA we Wrocławiu2011-11-17
Skład orzekający: Mieczysław Górkiewicz, Olga Białek, Julia Szczygielska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny powinien uwzględnić skargę na bezczynność organu administracji publicznej, jeśli organ ten wydał decyzję merytoryczną przed wydaniem orzeczenia przez sąd, mimo przekroczenia terminu do jej wydania?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie uwzględni skargi na bezczynność organu, jeśli organ ten wydał przewidziany prawem akt, nawet z przekroczeniem ustawowych terminów, a czynność ta nastąpiła przed wszczęciem postępowania sądowego lub przed zamknięciem rozprawy. W takiej sytuacji organ nie pozostaje już w stanie bezczynności, a sąd nie może zobowiązać go do wydania aktu, który został już wydany.Stan faktyczny
Skarżący zarzucił Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego (PINB) w L. bezczynność w sprawie samowolnej budowy garaży, wskazując na niewydanie decyzji administracyjnej mimo postanowienia organu wyższej instancji nakazującego załatwienie sprawy w terminie. PINB w odpowiedzi na skargę poinformował, że wydał decyzję nakazującą rozbiórkę garaży jeszcze przed wniesieniem skargi do sądu, choć decyzja ta nie została doręczona skarżącemu, a postępowanie w tej sprawie zostało wszczęte z uchybieniem terminu. Skarżący podniósł również zarzuty dotyczące niewłaściwego zachowania PINB, które sąd uznał za skargę powszechną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Mieczysław Górkiewicz, Sędziowie Sędzia WSA - Olga Białek, Sędzia NSA - Julia Szczygielska (spr.), , Protokolant asystent sędziego - Wojciech Śnieżyński, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 listopada 2011 r. sprawy ze skargi W.H. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L.Ś. w przedmiocie samowolnej budowy garaży oddala skargę.
Pismem z dnia 29 lipca 2011r. W.H. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu w sprawie podjęcia decyzji dotyczącej W.C. - Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L., wskazując, że podczas zebrania Wspólnoty Mieszkaniowej, w/w poniżył godność skarżącego w obecności mieszkańców. Nadto skarżący zarzucił, że PINB narusza Prawo budowlane oraz Konstytucję Rzeczypospolitej Polskiej oraz przepisy kodeksu postępowania administracyjnego.
Na wezwanie Sądu, skarżący w piśmie z dnia 10 sierpnia 2011r. - precyzującym przedmiot skargi, wyjaśnił, że przedmiotem skargi jest bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L., w sprawie dotyczącej samowolnej budowy garaży przy ul. [...] w L., a który to organ nie wykonał postanowienia D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia 15 czerwca 2011 r. Nr [...] nakazującego załatwienie w w/w sprawie. Skarżący wniósł w związku z powyższym o nakazanie PINB w L. wykonania czynności, do których był zobowiązany we wskazanym 30-dniowym terminie, tj. wydania stosownej decyzji administracyjnej regulującej w/w sprawę.
W odpowiedzi na skargę PINB w L. wskazał, że zawiadomieniem z dnia 30 czerwca 2011r., nr [...] zostało wszczęte postępowanie administracyjne w zakresie samowolnej realizacji obiektów budowlanych - garaży - na terenie Wspólnoty przy ul. [...] w L.. W toku tegoż postępowania organ ustalił stronę postępowania administracyjnego - Wspólnotę Mieszkaniową w/w nieruchomości. Następnie w dniu 25 lipca 2011r. PINB w L. wydał decyzję Nr [...] nakazującą w/w Wspólnocie Mieszkaniowej rozbiórkę (demontaż) samowolnie zrealizowanych pięciu obiektów budowlanych pełniących funkcję garaży położonych na działce 96/1, AM 2. Od powyższej decyzji odwołanie do D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. wnieśli dwaj członkowie Wspólnoty, tj. Cz.S. i W.C. (nie będący stronami przedmiotowego postępowania administracyjnego). Organ nadzoru budowlanego w L. wraz z pismem z dnia 19 sierpnia 2011 r. o sygn. [...] przesłał komplet akt w/w sprawy DWINB we W..
W świetle powyższego, PINB w L. stwierdził, że przeprowadził postępowanie zgodnie z obowiązującym porządkiem prawnym oraz postanowieniem DWINB we W. z dnia 15 czerwca 2011 r. Nr [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie podkreślić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie orzeka o istocie sprawy administracyjnej, czyli nie przyznaje określonych uprawnień, jak i nie odmawia ich przyznania.
Wojewódzki sąd administracyjny sprawuje jedynie stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. 153, poz. 1269 ze zm./ w związku z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz.1270/, zwanej dalej "u.p.p.s.a.", kontrolę działalności administracji publicznej poprzez orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Powyższa regulacja oznacza, że zaskarżenie bezczynności organów administracji dopuszczalne jest tylko w zakresie określonym w cyt. wyżej art. 3 § 2 pkt 1-4a u.p.p.s.a., czyli w zakresie wydania podanych wyżej decyzji, postanowień lub innych aktów i czynności.
Zgodnie zaś z art. 149 § 1 u.p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Podkreślić przy tym należy, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale nie zakończył go wydaniem decyzji, postanowienia, jak też innego aktu lub też nie podjął stosownej czynności. Kontrola Sądu w takich sprawach sprowadza się więc do zbadania, czy rzeczywiście organ administracji publicznej pozostaje w zwłoce. W sytuacji zatem, gdy Sąd uzna skargę za uzasadnioną, może zobowiązać organ administracji do wydania w określonym terminie decyzji, postanowienia lub aktu czy też dokonania czynności z zakresu administracji publicznej, jeśli organ ten nie uczynił tego mimo obowiązku wynikającego z przepisów prawa. Istotne jest przy tym, że w sprawach skarg na bezczynność organów administracji, wojewódzki sąd administracyjny orzeka biorąc pod uwagę stan sprawy istniejący w chwili wydawania orzeczenia.
W świetle powyższego, istotne jest zatem w sprawie W.H. we wniesionej do Sądu skardze zarzuca Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. bezczynność polegającą na niewydaniu decyzji w sprawie dotyczącej samowolnej budowy garaży przy ul. [...] w L..
Aby zatem ocenić czy w/w organ pozostawał - jak zarzuca skarżący - w bezczynności w przedmiocie wyżej opisanym, należy podkreślić – jak to już wyżej Sąd zauważył, że w sprawach ze skarg na bezczynność organów administracyjnych sąd administracyjny orzeka, biorąc za podstawę stan prawny i faktyczny sprawy istniejący w dacie orzekania, a właściwie w chwili zamknięcia rozprawy.
Jak wynika zaś z akt sprawy, skarga W.H. wpłynęła do WSA we Wrocławiu w dniu 1 sierpnia 2011 r. (29 lipca 1022 r. data nadania przesyłki). Pismem z dnia 10 sierpnia 2011 r. skarżący sprecyzował – na wezwanie Sądu – przedmiot skargi, wskazując, że dotyczy ona bezczynności PINB w L. w w/w sprawie. Skarga została doręczona organowi celem udzielenia odpowiedzi na skargę i przesłania akt administracyjnych w dniu 20 sierpnia 2011 r.. Odpowiedź na skargę wpłynęła do tut. Sądu w dniu 31 sierpnia 2011 r..
Z akt administracyjnych wynika natomiast, że w dniu 25 lipca 2011r., czyli przed wniesieniem skargi w niniejszej sprawie, PINB w L. wydał decyzję Nr [...], którą na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.) nakazał Wspólnocie Mieszkaniowej nieruchomości przy ul. [...] w L. rozbiórkę (demontaż) samowolnie zrealizowanych pięciu obiektów budowlanych pełniących funkcję garaży położonych na działce 96/1, AM 2. Decyzja ta nie została doręczona skarżącemu, bo – jak wskazał PINB w odpowiedzi na skargę - w toku w/w postępowania organ ustalił jako stronę postępowania administracyjnego jedynie Wspólnotę Mieszkaniową w/w nieruchomości.
Uwzględniając powyższe okoliczności sprawy, należało stwierdzić, że organ przestał być w bezczynności jeszcze przed wszczęciem w niniejszej sprawie postępowania sądowego. W konsekwencji w chwili zamknięcia rozprawy nie było podstaw do zastosowania art. 149 u.p.p.s.a..
Należy również zauważyć, że wprawdzie PINB w L. przekroczył 30-dniowy termin do załatwienia sprawy określony w postanowieniu DWINB we W. z dnia 15 czerwca 2011 r. Nr [...], jako, że wpłynęło ono bowiem do PINB w dniu 20 czerwca 2011 r., zaś decyzja Nr [...] została wydana w dniu 25 lipca 2011 r., czyli z uchybieniem przepisów, jednakże okoliczność ta nie może być podstawą do uznania skargi wniesionej przez W.H. za zasadną. W takiej sytuacji Sąd obowiązany byłby bowiem do nakazania PINB w L. do wydania orzeczenia, które zostało już wydane, tj. decyzja z dnia 25 lipca 2011 r..
Podkreślić należy, że jeżeli – tak jak ma to miejsce w niniejszej sprawie - przed wszczęciem postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie ze skargi na bezczynność, organ administracji wydał przewidziany prawem akt, choćby z przekroczeniem ustawowych terminów, oznacza to, że organ ten nie pozostaje już w stanie bezczynności i sąd nie może uwzględnić skargi na podstawie art. 149 u.p.p.s.a..
Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak wyżej.
Na marginesie należy zauważyć, odnosząc się do zarzutów W.H., a dotyczących niewłaściwego zachowania się W.C. - Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. względem skarżącego, że przedmiotowe zarzuty mają charakter tzw. skargi powszechnej wnoszonej w trybie art. 229 kodeksu postępowania administracyjnego, której zaś sąd administracyjny nie jest kompetentny rozpoznawać. Zakres działania sądów administracyjnych został określony w art. 3 § 2 u.p.p.s.a., który nie przewiduje jednakże możliwości dokonywania kontroli przez sądy administracyjne skarg powszechnych składanych w trybie postępowania skargowego uregulowanego w Dziale VIII kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie ze stanowiskiem reprezentowanym w orzecznictwie sądowoadministracyjnym do skarg i wniosków uregulowanych w Dziale VIII k.p.a. nie ma zastosowania sądowa kontrola administracji publicznej.
Natomiast stosownie do treści art. 228 k.p.a., skargi składa się do organów właściwych do ich rozpatrzenia, gdy zasadą jest, że organem właściwym do rozpatrzenia i załatwienia skarg powszechnych są organy wyższego stopnia lub organy sprawujące bezpośredni nadzór..
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło