II SAB/Wr 45/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Olga Białek (spr.) po rozpoznaniu w Wydziale II w dniu 29 listopada 2019 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku [...] z siedzibą w [...] o dopuszczenie do udziału w postępowaniu w sprawie ze skargi F. S. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie danych z rejestru mieszkańców postanawia: odmówić dopuszczenia [...] z siedzibą w [...] do udziału w postępowaniu. Pismem z dnia [...] lipca 2019 r. F. S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie danych z rejestru mieszkańców. W piśmie z dnia [...] lipca 2019 r. (doręczonym Sądowi w dniu [...] października 2019 r.) [...] z siedzibą w [...] (reprezentowana przez F. S.) wniosła o dopuszczenie do udziału w sprawie prowadzonej pod sygn. akt II SAB/Wr 45/19 w charakterze uczestnika postępowania, wskazując, że wynik postępowania sądowoadministracyjnego dotyczy bezpośrednio jej interesu prawnego. Jednocześnie Spółka wniosła o przyznanie prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 25 listopada 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę F. S. z uwagi na brak zdolności procesowej strony skarżącej w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Wniosek Spółki nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 32 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej "p.p.s.a."), w postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej stronami są skarżący oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony (art. 33 § 1 p.p.s.a.). Przepis art. 33 § 2 p.p.s.a. stanowi natomiast, że udział w charakterze uczestnika w postępowaniu przed sądem administracyjnym może zgłosić osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4 p.p.s.a., w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Wobec powyższego, kluczowe i decydujące o możliwości dopuszczenia Spółki do postępowania sądowoadministracyjnego w niniejszej sprawie jest ustalenie, czy istnieje po jej stronie interes prawny, na który mogłoby oddziaływać orzeczenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zapadłe w sprawie ze skargi F. S. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie danych z rejestru mieszkańców. W orzecznictwie sądowym i piśmiennictwie utrwalony jest pogląd, że o tym, czy wnioskodawca ubiegający się o udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym ma interes prawny w danej sprawie, decyduje norma prawa materialnego, na której oparto zaskarżony akt administracyjny, a nie interes faktyczny (wyrok NSA z dnia 15 kwietnia 1993 r., I SA 1719/92, OSP 1994, z. 10, poz. 199 z aprobującą glosą P. Kucharskiego). W związku z tym uznać należy, że mieć interes prawny znaczy to samo, co ustalić przepis prawa powszechnie obowiązującego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby (zob. postanowienia NSA z dnia 13 stycznia 2009 r., sygn. akt II OZ 1382/08, a także z dnia 14 maja 2009 r., sygn. akt I OZ 505/09). Od interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny. W takim przypadku określony podmiot jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie można jednak wskazać przepisu, który stanowiłby podstawę jego roszczenia i w konsekwencji uprawniał go do żądania stosownych czynności organu administracji. W literaturze przedmiotu przyjmuje się, że interes faktyczny to interes indywidualny, który nie został w żaden wyraźny sposób wzięty pod ochronę przez obowiązujące prawo (por. W. Jakimowicz, Publiczne prawo podmiotowe, Zakamycze 2000, s. 126). Stwierdzenie interesu prawnego sprowadza się zatem do ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa materialnego a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegającego na tym, że akt stosowania tej normy może mieć wpływ na sytuację prawną podmiotu w zakresie jego pozycji materialnoprawnej. Jeżeli natomiast akt stosowania tej normy nie wywiera bezpośredniego wpływu na sferę sytuacji prawnej danego podmiotu, wówczas nie można mówić o interesie prawnym strony, a więc także o statusie strony w postępowaniu, w którym dochodzi do konkretyzacji danej normy prawnej (wyrok NSA z dnia 14.04.2000r., sygn. akt III SA 1876/99, niepublikowane, postanowienie NSA z dnia 7 maja 2013 r., II FSK 754/11). Z przedstawionych powodów Sąd uznał, że [...] z siedzibą w [...], reprezentowana przez F. S. – dyrektora Spółki, nie może brać udziału w charakterze strony przed sądem administracyjnym w sprawie na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie danych z rejestru mieszkańców. Podmiot ten nie ma interesu prawnego w niniejszej sprawie. Jak wskazano wcześniej, postępowanie to ma charakter samoistny i inicjuje je wniosek odrębny od skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania. Ponadto w piśmie z dnia [...] lipca 2019 r. Spółka nie wykazała, że posiada status strony. Na uwagę zasługuje też, że powstała ona w dniu [...] czerwca 2019 r., a zatem siedem tygodni po zainicjowaniu przez wnioskodawcę postepowania przed organem w zakresie udostepnienia danych z rejestru mieszkańców. Co więcej, wskazać należy, że skarżący F. S. w niniejszej sprawie nie posiada zdolności procesowej do podejmowania czynności przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym. Postanowieniem z dnia 25 listopada 2019 r. jego skarga została odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 5, § 2 i §3 p.p.s.a. Skoro zatem skarga będąca podstawą rozpoznania niniejszej sprawy jest niedopuszczalna, to nie mogła skutecznie wszcząć postępowania sądowego i nadać mu biegu. Tym samym nie jest możliwe również dopuszczenie Spółki do udziału w takim postępowaniu. Z powyższym względów Sąd odmówił Spółce dopuszczenia do udziału w postępowaniu prowadzonym pod sygn. akt II SAB/Wr 45/19. Sąd wyjaśnia, że wszystkie złożone przez Spółkę wnioski i pisma, niebędące środkami zaskarżenia, jako pochodzące od podmiotu niebędącego stroną postępowania, pozostawione zostaną w aktach sprawy bez nadawania im biegu. W tym stanie sprawy Sąd, działając na podstawie art. 33 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.