II SAB/Wr 59/15
PostanowienieWSA we Wrocławiu2015-12-17
Skład orzekający: Barbara Koźlik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, może uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, może być przyznane osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wnioskodawca wykazał tę przesłankę, posiadając niskie dochody z emerytury w 4-osobowym gospodarstwie domowym i niewielkie oszczędności, które powinny być zachowane na nagłe potrzeby rodziny.Stan faktyczny
Skarżący J.M. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika z urzędu w sprawie ze skargi na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości gruntowej. Wnioskodawca argumentował, że ma 80 lat, na utrzymaniu żonę, córkę i 2-letniego wnuka, a jego dochody z emerytury i dodatku opiekuńczego wynoszą niecałe 2700 zł miesięcznie, przy wydatkach 1550 zł (bez wyżywienia). Posiadał również oszczędności w kwocie 1850 zł.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika z urzędu w sprawie ze skargi J.M. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości gruntowej postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.
Skarżący wniósł o zwolnienie od opłat sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu wskazując, że z dniem 1 stycznia 2016 r. skończy 80 lat. Ma na utrzymaniu żonę, córkę i 2-letniego wnuka. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawca podał, że pozostaje z ww. osobami we wspólnym gospodarstwie domowym, posiada mieszkanie o powierzchni 34 m2 oraz oszczędności w kwocie 1.850 zł. Dochody uzyskiwane są wyłącznie z emerytury i dodatku opiekuńczego wnioskodawcy w kwocie 2.684,91 zł. Wydatki związane z utrzymaniem mieszkania, leczeniem oraz inne wydatki wynoszą łącznie 1.550 zł. Kwota ta nie obejmuje wydatków na wyżywienie.
Do wniosku załączone zostało zeznanie podatkowe za 2014 r., złożone wspólnie przez małżonków, z którego wynika, że przychody uzyskał tylko skarżący z tytułu emerytury w kwocie 35.589,54 zł.
Przedmiotowy wniosek należało uznać za uzasadniony.
Podstawą prawną jego rozpoznania jest regulacja zawarta w art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej: p.p.s.a.). Stosownie do treści tych przepisów, prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, czyli w zakresie całkowitym, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Wnioskodawca powyższe wykazał. Jedynym dochodem w 4-osobowym gospodarstwie domowym jest emerytura z dodatkiem opiekuńczym o wartości niespełna 2.700 zł. Wnioskodawca wprawdzie posiada oszczędności, jednak w ocenie referendarza sądowego środki te powinny być zachowane na nagłe potrzeby rodziny. Wnioskodawca jest bowiem w podeszłym wieku, a w rodzinie pozostaje też 2-letni wnuk.
Poza tym zauważyć trzeba, że przedmiotowy wniosek dotyczy nie tylko zwolnienia od kosztów sądowych, ale także ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Podana kwota oszczędności z pewnością nie byłaby wystarczająca na opłacenie całości kosztów postępowania (w tym zastępstwa procesowego) przed sądami administracyjnymi.
Końcowo wyjaśnić wypada, że w zakresie prawa pomocy nie jest możliwe ustanowienie pełnomocnika wyłącznie w celu zapewnienia konsultacji prawnej. Zgodnie z treścią art. 244 § 2 p.p.s.a., ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego w ramach prawa pomocy jest równoznaczne z umocowaniem przez skarżącego do zastępowania go w postępowaniu sądowym w całej sprawie, to jest przed tutejszym Sądem oraz ewentualnie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.
Kwestia konsultacji w sprawie zależy wyłącznie od relacji pomiędzy skarżącym jako mocodawcą a radcą prawnym, który zostanie wyznaczony przez Okręgową Izbę Radców Prawnych we Wrocławiu.
W tym stanie rzeczy, uznając, że skarżący wykazał przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, postanowiono jak w sentencji, na podstawie art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło