II SAB/Wr 7/09
PostanowienieWSA we Wrocławiu2010-09-07
Skład orzekający: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, złożony w trybie sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego odmawiającego przyznania prawa pomocy, powinien zostać uwzględniony, biorąc pod uwagę trudną sytuację materialną wnioskodawców i ich problemy z formułowaniem argumentacji procesowej?Ratio decidendi
Sąd uwzględnił wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Uzasadniono to trudną sytuacją materialną wnioskodawców, która uniemożliwia im ponoszenie kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, a także ich problemami z prawidłowym podejmowaniem czynności procesowych i formułowaniem rzeczowej argumentacji.Stan faktyczny
Wnioskodawcy D. i M. W. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na bezczynność organu. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, od czego skarżący wnieśli sprzeciw. Sąd rozpoznał ponownie wniosek, biorąc pod uwagę sytuację materialną wnioskodawców oraz ich problemy z formułowaniem argumentacji procesowej.Rozstrzygnięcie
Przyznano D. W. i M. W. prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak po rozpoznaniu w dniu 7 września 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. i M. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na bezczynność D.Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. postanawia: przyznać D.W. i M. W. prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Postanowieniem z dnia 20 sierpnia 2010 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym odmówił skarżącym D. W. i M.W. przyznania prawa pomocy.
Pismem z dnia [...] r. D. W. i M. W. złożyli sprzeciw od wyżej wymienionego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) – zwanej dalej u.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.
Mając powyższe na uwadze Sąd ponownie rozpoznał na podstawie zebranego materiału dowodowego wniosek D. W. i M. W. o przyznanie prawa pomocy, stosując przepisy regulujące kwestię zwolnienia od kosztów sądowych.
Stosownie do art. 245 § 1 u.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.
Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje – w myśl § 2 art. 245 u.p.s.a. – zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje – na podstawie § 3 tego samego artykułu – zwolnienie tylko od odpłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Częściowe zwolnienie z opłat lub wydatków może z kolei polegać – zgodnie z przepisem art. 245 § 4 u.p.s.a., na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej.
Natomiast z uregulowania sformułowanego w art. 246 § 1 pkt. 1) i 2) u.p.s.a. wynika, iż przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym natomiast – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i swojej rodziny.
Z oświadczenia D. W. i M. W. wynika, że łączny ich dochód brutto wynosi 2.453 zł i nie uzyskują, poza emeryturą, żadnego innego dochodu z żadnego tytułu.
Z informacji, jakie posiada Sąd z innych spraw, w których D.W. i M.W. są skarżącymi, wynika, że na energię elektryczną wydatkują oni 100-200 zł, na gaz z butli – 50 zł, a z leków kupują tylko te niezbędne do ratowania życia, przy czym na dotychczasowe koszty postępowań ich syn musiał dla nich zaciągnąć kredyt w wysokości 20.000 zł, który wymaga spłaty.
Mając na uwadze sytuację materialną skarżących, znaną Sądowi z innych spraw, w których D. W. i M.W. są skarżącymi, Sąd uznał, że nie są oni w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i dlatego uznał, że przysługuje im prawo pomocy w zakresie całkowitym.
Sposób formułowania pism procesowych i argumentacja, jaką posługują się skarżący, wskazują na potrzebą przyznania im prawa pomocy również w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata.
Zauważyć przy tym należy, iż w niniejszej sprawie skarżący w istocie nie wykazali należycie swojej sytuacji majątkowej, poprzestając na ogólnych stwierdzeniach tej kwestii dotyczących oraz na kierowaniu pod adresem Sądu, sędziów i pracowników Sądu obraźliwych i nieuzasadnionych insynuacji oraz obraźliwych pomówień, przez co spotykali się z odmową przyznania im prawa pomocy. Niemniej jednak, mając z urzędu wiedzę o rzeczywiście trudnej sytuacji majątkowej D.i M.W. z innych spraw, w których są lub byli stronami, a także mając na uwadze, że skarżący mają problem z prawidłowym podejmowaniem czynności procesowych, w szczególności nie potrafiąc przedstawiać rzeczowej argumentacji, ograniczając się do obraźliwych insynuacji i pomówień, uznać trzeba, iż należy przyznać D. W. i M. W. prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
W tym stanie rzeczy na podstawie wyżej przytoczonych przepisów orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło