II SAB/Wr 79/03

4 II SAB/Wr 79/03 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 23 czerwca 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Andrzej Wawrzyniak Sędziowie NSA - Tadeusz Kuczyński NSA - Jolanta Sikorska (spraw.) Protokolant Agnieszka Figura po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 czerwca 2004r. przy udziale - sprawy ze skargi R. J. na bezczynność Dyrektora Zarządu Dróg i Komunikacji we W. w przedmiocie wydania zezwolenia na zajęcie pasa ruchu drogowego oddala skargę. 4 II SAB/Wr 79/03 2 Uzasadnienie R. J. złożył w niniejszej sprawie skargę na bezczynność Dyrektora Zarządu Dróg i Komunikacji we W. podając, że do treści protokołu sporządzonego przez stronę przeciwną w dniu [...]r. w związku z prowadzoną przez skarżącego działalnością handlową we W. przy ul. Ś., wniósł on o ustalenie opłaty za zajęcie pasa drogowego, to jest wydanie w tym względzie stosowej decyzji. Wobec bezczynności organu ponownie pismem z dnia [...]r. wyniósł o wydanie tego zezwolenia. Zażalenie skarżącego na bezczynność organu zostało uznane za nieuzasadnione postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r., którym organ ten odmówił wyznaczenia dodatkowego terminu załatwienia sprawy. W uzasadnieniu organ ten wskazał, że nie zostało wszczęte w dniu [...]r. postępowanie o wydanie decyzji zezwalającej na zajmowanie pasa drogowego przy ul. Ś. we W. Organ zwrócił uwagę, że wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie wydania zezwolenia na zajmowanie pasa drogowego może nastąpić tylko na wyraźny wniosek strony spełniający przy tym wymogi przepisów § 2-5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24.01.1986r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o drogach publicznych (Dz. U. Nr 6, poz. 33 z późn. zm.). Zdaniem Kolegium wniosek skarżącego wymogów tych nie spełniał w związku z czym nie był wnioskiem o wydanie zezwolenia na zajęcie odcinka tego pasa drogowego. Z oceną tą skarżący się nie zgadza. Podniósł, że w efekcie powyższej oceny Samorządowego Kolegium Odwoławczego stan bezczynności w sprawie wniosku skarżącego z dnia [...]r. uzupełnionego w dniu [...]r. trwa nadal. Dodał, że stosownie do treści art. 63 i 64 kpa w sytuacji, gdy organ administracji powziął wątpliwości co do intencji strony oraz treści złożonego przez nią wniosku, winien był w trybie w/w przepisów wezwać stronę do odpowiedniego uzupełnienia owego wniosku. Powołując się na powyższe domagał się zobowiązania Dyrektora Zarządu Dróg i Komunikacji we W. do rozpoznania wniosku z dnia [...]r. o wydanie zezwolenia na zajęcie pasa ruchu drogowego przy ul. Ś. we W. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Zarządu Dróg i Komunikacji we W. wniósł ojej oddalenie. Podniósł, że wniosek skarżącego z dnia [...]r. nie mógł być załatwiony przez wydanie decyzji. Wyjaśnił, że w dniu [...]r. w trakcie przesłuchania strony pracownik organu zapisał do protokołu wypowiedź R. J, o treści: "Jednocześnie strona podnosi, że jest gotowa ponosić opłatę drogową, niezależnie od procedur prawnych uruchomionych w tej sprawie oraz rozstrzygnięć zasad pobierania opłaty 4 II SAB/Wr 79/03 3 targowej przez Urząd Miejski". Podniósł, że w trackie licznych kontaktów ze stroną organ wielokrotnie wskazywał na brak przesłanek do wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego ulicy Ś., a w dniu [...]r. wyjaśniono dodatkowo, że strona nie może łączyć opłaty targowej z opłatami za zajęcie pasa drogowego. Organ twierdził, że ani w dniu [...]., ani później strona nie złożyła wniosku o wydanie zezwolenia na zajęcie pasa ruchu drogowego w warunkach opisanych art. 39 ust. 3 ustawy o drogach publicznych. Organ dodał, że także Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. rozpatrujące zażalenie skarżącego na bezczynność organu w tej sprawie nie uznało zażalenia strony na ową bezczynność za zasadne. W tej sytuacji zdaniem organu nie zachodziły podstawy do wydania w sprawie decyzji administracyjnej zarówno z merytorycznego, jak i z formalno-prawnego punktu widzenia. Brak było bowiem wniosku strony wymaganego przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24.01.1986r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o drogach publicznych. Sprawa tego wniosku została rozstrzygnięta przez SKO we W. postanowieniem z dnia [...]r. Natomiast pismo strony z dnia [...]r. zostało załatwione w formie pisemnej odpowiedzi pismem z dnia [...]r. Jeżeli zaś pismo to wniesione zostało w trybie art. 37 kpa, to sprawa została w tym trybie załatwiona przez SKO postanowieniem z dnia [...]r. Mając powyższe na uwadze organ wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Zgodnie z przepisem art. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), mającej zastosowanie do rozpoznania niniejszej sprawy w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271), sądy administracyjne powołane są do rozpoznawania spraw sądowoadministracyjnych. Ustawa ta w art. 3 § 1 stanowi, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty i czynności wskazane w art. 3 § 2 pkt 1-7 i w § 3, a także na bezczynność organów administracji publicznej w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 omawianej ustawy. Warunkiem dopuszczalności skargi na bezczynność organu administracji jest występowanie podstawy prawnej do określonego zachowania się organu wobec przedstawionego żądania strony. Zachowanie to ma polegać na obowiązku wydania przez 4 II SAB/Wr 79/03 4 organ aktu lub dokonania czynności, bądź przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Zgodnie bowiem z przepisem art. 61 § 1 kpa postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Datą wszczęcia postępowania z urzędu jest dzień, w którym dokonano pierwszej czynności postępowania z powiadomieniem o niej stron. Natomiast datę wszczęcia postępowania na żądanie strony stanowi dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej (art. 61 § 3 kpa). Wszczęte postępowanie administracyjne musi być zakończone załatwieniem sprawy. Organ administracji załatwia sprawę w drodze wydania decyzji, chyba że przepisy postępowania stanowią inaczej (art. 104 § 1 kpa). Wskazać należy, że bezczynność organu powstaje po upływie terminu wydania aktu indywidualnego lub czynności, a istotą roszczenia dochodzonego w skardze na bezczynność jest zobowiązanie przez Sąd administracyjny takiego organu do załatwienia sprawy w wyznaczonym terminie (art. 149 wyżej powołanej ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Rozpatrując skargę na bezczynność organu administracji Sąd dokonuje oceny bezczynności według stanu sprawy w dacie wyrokowania. W skardze wniesionej w niniejszej sprawie R. J. podał, że do treści protokołu sporządzonego przez stronę przeciwną w dniu [...]r. w związku z prowadzoną przez skarżącego działalnością handlową we W. przy ul.-Ś., wniósł on o ustalenie opłaty za zajęcie pasa drogowego, to jest wydanie w tym względzie stosowej decyzji. Wobec bezczynności organu ponownie pismem z dnia [...]r. wniósł o wydanie tego zezwolenia. Następnie wobec bezczynności organu wniósł zażalenie na ową bezczynność do Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W., które postanowieniem z dnia [...]r. uznało zażalenie za nieuzasadnione i odmówiło wyznaczenia dodatkowego terminu załatwienia sprawy. W świetle tych okoliczności sprawy skargę uznać należało za niezasadną. Zważyć bowiem należy, że kwestię wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego reguluje ustawa z dnia 5 marca 1985r. o drogach publicznych (j.t. Dz. U. z 2000r., Nr 71, poz. 838 ze zm.), która w art. 39 ust. 3 stanowi, że w szczególnie uzasadnionych wypadkach lokalizowanie w pasie drogowym urządzeń lub obiektów nie związanych z gospodarką drogową lub potrzebami ruchu, jak również umieszczanie takich urządzeń na obiektach mostowych może nastąpić wyłącznie za zezwoleniem właściwego zarządcy drogi. Wydane w oparciu o upoważnienie zawarte w przepisach owej ustawy rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 24.01.1986r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o drogach publicznych (Dz. 4 II SAB/Wr 79/03 5 U. Nr 6, poz. 33 ze zm.) w § 1 ust. 1 stanowi, że zajęcie pasa drogowego na cele nie związane z budową, modernizacją, utrzymaniem i ochroną dróg wymaga zezwolenia zarządcy drogi; zezwolenie to dotyczy w szczególności m.in. wydzielenia części pasa drogowego do wyłącznego korzystania przez określonych użytkowników (pkt 3). Z dalszych przepisów owego rozporządzenia wynika, że postępowanie administracyjne w sprawie wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego następuje na wniosek strony, przy czym ów wniosek winien spełniać wymogi określone w przepisach § 2-5 owego rozporządzenia. Zwrócić należy uwagę, że istotą takiego wniosku, jak to trafnie podkreśliło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w postanowieniu z dnia [...]r. nr SKO [...], rozpatrujące zażalenie skarżącego na bezczynność organu w niniejszej sprawie, jest skierowane do organu żądanie wydania zezwolenia na zajęcie odcinka pasa drogowego. Złożonego przez skarżącego do protokołu sporządzonego w dniu [...]r. z jego przesłuchania w sprawie umieszczenia przez niego w pasie drogowym ul. Ś. [...] we W. obiektu handlowego -przyczepy, z której prowadzona jest sprzedaż owoców, oświadczenia, że jest gotowy ponosić opłatę drogową, niezależnie od procedur prawnych uruchomionych w tej sprawie oraz rozstrzygnięć zasad pobierania opłaty targowej przez Urząd Miejski, nie można uznać za wniosek wszczynający podanie w sprawie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego, o jakim mowa w art. 63 i art. 64 kpa w związku z § 2-5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24.01.1986r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o drogach publicznych. Oświadczenie to nie mogło być uznane za podanie wszczynające postępowanie administracyjne w sprawie wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego albowiem nie spełniało wymogów art. 63 kpa oraz nie czyniło zadość wymaganiom ustalonym w przepisach § 2-5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24.01.1986r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o drogach publicznych. Przede wszystkim nie zwiera żądania wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego, a jedynie gotowość ponoszenia opłaty drogowej w związku z trwającym już stanem faktycznym w postaci zajęcia przez skarżącego pasa drogowego. W świetle powyższego, wbrew odmiennemu w tym względzie przekonaniu pełnomocnika skarżącego, braki owego oświadczenia, nie mogły zostać usunięte w trybie art. 64 § 2 kpa. W tej sytuacji organ nie miał także podstaw do pozostawienia podania strony bez rozpoznania na podstawie art. 64 § 2 kpa. Oświadczenia tego nie można bowiem uznać za podanie wszczynające postępowanie w sprawie w rozumieniu art. 63 kpa. Pismo pełnomocnika skarżącego z dnia [...]r., w którym domagał się on wydania decyzji w sprawie wniosku skarżącego złożonego do protokołu z dnia [...]r. jest jedynie 4 II SAB/Wr 79/03 6 ponagleniem organu o załatwienie sprawy wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego. Pismo to także nie odpowiada wymogom w/w przepisów prawa stawianym wnioskowi o zezwolenie na zajęcie pasa drogowego mimo, że sporządzone zostało przez adwokata. Nie można go zatem uznać za wniosek wszczynający postępowanie w sprawie administracyjnej dotyczącej wydania owego zezwolenia. W żadnym też razie, zważywszy jego treść, nie stanowi ono uzupełnienia "wniosku" skarżącego z dnia [...]r. Skoro zatem brak było w sprawie podania skarżącego wszczynającego postępowanie administracyjne w przedmiocie wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego, brak jest także podstaw do przyjęcia bezczynności organu w tej sprawie. W świetle powyższego skarga jako pozbawiona uzasadnionych podstaw podlegała oddaleniu, co orzeczono na podstawie art. 151 wyżej powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 97 § 1 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.