II SAB/Wr 84/17

WyrokWSA we Wrocławiu2018-01-09

Skład orzekający: Władysław Kulon, Anna Siedlecka, Mieczysław Górkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, a jeśli tak, to czy miało to miejsce z rażącym naruszeniem prawa?
Ratio decidendi
Sąd umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu, ponieważ organ wydał decyzję przed wydaniem wyroku. Stwierdzono jednak, że Wojewoda dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania, które miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W związku z tym wymierzono organowi grzywnę w wysokości 600 zł, a dalej idącą skargę oddalono.
Stan faktyczny
I. Sp. z o.o. wniosła skargę na bezczynność i przewlekłość Wojewody D. w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę elektrowni wiatrowej. Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie przepisów K.p.a. poprzez niezałatwienie sprawy w ustawowym terminie i prowadzenie postępowania w sposób przewlekły z rażącym naruszeniem prawa. Wobec braku reakcji organu, strona wniosła ponaglenie, a następnie skargę do sądu administracyjnego. Wojewoda w odpowiedzi na skargę poinformował, że wydał decyzję uchylającą decyzję organu pierwszej instancji i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu, stwierdził, że Wojewoda D. dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania, stwierdził, że przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa, wymierzył organowi grzywnę w wysokości 600 zł, a dalej idącą skargę oddalił.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Władysław Kulon (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Anna Siedlecka Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi I. Sp. z o.o. z/s w G. na bezczynność i przewlekłość Wojewody D. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę elektrowni wiatrowej I. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu; II. stwierdza, że Wojewoda D. dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania; III. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa; IV. wymierza organowi grzywnę w wysokości 600 zł (słownie: sześćset złotych); V. dalej idącą skargę oddala. Pismem z dnia 25 września 2017 r. I. Sp. z o.o. z siedzibą w G. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę D. w sprawie odwołania od decyzji Starosty J. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego oraz udzielenia pozwolenia na budowę, tj. postępowania prowadzonego od ponad 8 miesięcy w sytuacji, w której załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego; zwany dalej "K.p.a."), zaś okoliczności sprawy nie uzasadniają przekroczenia terminu wskazanego przez organ w piśmie z dnia 1 marca 2017 r., przypadającego na dzień 28 kwietnia 2017 r., skoro nie podjął żadnych czynności zarówno w tym jak i po tym terminie. Wojewodzie strona zarzuciła naruszenie art. 6, art. 7, art. 8 oraz art. 12 w zw. z art. 35 § 1-2 oraz art. 36 § 1 K.p.a. poprzez niezałatwienie sprawy w ustawowym terminie oraz prowadzenie postępowania w sposób przewlekły, które miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Wobec powyższego strona wniosła o zobowiązanie organu do załatwienia sprawy w terminie 14 dni; stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności oraz przewlekłego prowadzenia postępowania; stwierdzenie, że bezczynność organu oraz przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa; wymierzenie organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 PPSA; przyznanie od organu sumy pieniężnej do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 PPSA; o zasądzenie zwrotu poniesionych niezbędnych kosztów postępowania, w tym zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Przed złożeniem skargi strona skarżąca działając na podstawie art. 37 § 1 oraz 38 K.p.a. w zw. z art. 16 ustawy o zmianie ustawy Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw, pismem z dnia 21 września 2017 r. wniosła zażalenie do Głównego Inspektora Nadzoru Budowalnego w W.. Zażalenie to należy traktować jako ponaglenie w rozumieniu art. 53 § 2b PPSA w zw. z art. 17 ust. 2 ww. ustawy zmieniającej, wyczerpujące środki zaskarżenia do złożenia skargi. W uzasadnieniu skargi strona wskazała, że pismem z dnia 27 stycznia 2017 r. wniosła odwołanie od decyzji Starosty J. z dnia [...] r. Nr [...]. Pismem z dnia 6 lutego 2016 r. organ pierwszej instancji przekazał odwołanie do Wojewody wraz z aktami sprawy. Organ drugiej instancji pismem z dnia 1 marca 2017 r. po upływie 3 tygodni od wpływu odwołania zwrócił się do organu pierwszej instancji o przedłożenie dokumentacji obrazującej prowadzone postępowanie za okres od dnia 2 marca 2010 r. do dnia 29 lutego 2016 r. albo udzielenie stosownych wyjaśnień. Jednocześnie organ drugiej instancji poinformował o nowym terminie załatwienia sprawy do dnia 28 kwietnia 2017 r. Pomimo jednak upływu ponad 8 miesięcy od dnia wniesienia odwołania, a w związku z tym również terminu wskazanego w art. 35 § 3 oraz wyznaczonego stosownie do art. 36 § 1 K.p.a., Wojewoda nie tylko nie wydał decyzji w sprawie, ale w ogóle nie prowadził postępowania zmierzającego do jej wydania. Co więcej, organ drugiej instancji nie informował stron na dalszym etapie postępowania (po kwietnia 2017 r.) o przyczynach zwłoki w załatwieniu sprawy. W sprawie nie wystąpiły również okoliczności, o których mowa w art. 35 § 5 K.p.a. wpływające na bieg ww. terminów. Taki sposób prowadzenia postępowania przez Wojewodę stanowi – zdaniem strony skarżącej - rażące naruszenie prawa, w szczególności zaś przywołanej na wstępie zasady szybkości postępowania wyrażonej w art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności oraz art. 12 K.p.a., a także zasady praworządności wyrażonej w art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 6 K.p.a. Obowiązek załatwiania spraw bez zbędnej zwłoki (art. 35 § 1 K.p.a.) pozostaje także w bezpośrednim związku z dyrektywami zawartymi w art. 7 i art. 8 K.p.a. zobowiązującymi organy administracji publicznej do stania na straży praworządności i uwzględniania słusznego interesu obywateli a także pogłębiania prowadzonym postępowaniem zaufania obywateli do organów państwa. Nie ulega również wątpliwości, że w niniejszej sprawie doszło zarówno do bezczynności jak i do przewlekłego prowadzenia postępowania przez organ drugiej instancji. Przy ocenie charakteru zwłoki nie można abstrahować od charakteru sprawy, w której organ jest w bezczynności lub przewlekłości. Przedmiot niniejszego postępowania dotyczy zatwierdzenia projektu budowlanego oraz udzielenie pozwolenia na budowę. Skoro zaś ustawodawca przewidział w art. 35 ust. 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (j.t. Dz. U. z 2017 r. poz. 1332 ze zm.) szczególny reżim załatwienia spraw tego rodzaju przez organ pierwszej instancji, sankcjonując karą pieniężną ich niezałatwienie w terminie w tym przepisie określonym, to przyjąć należy – w ocenie strony - że przedmiot tych postępowań w ocenie ustawodawcy ma szczególne (doniosłe) znaczenie społeczno-gospodarcze, wymagające ponad kodeksowej ochrony interesów inwestorów, tylko bowiem w takich przypadkach ustawodawca decyduje się karnie obciążać organy negatywnymi skutkami ich zwłoki przy załatwieniu spraw. Wydaje się to oczywiste skoro z samej istoty proces inwestycyjny związany jest z koniecznością ponoszeniem przez inwestorów znacznych nakładów finansowych oraz środków osobowych i rzeczowych, a zatem wymaga sprawności realizacji tego procesu, rozumianego jako minimalizacja czasu poświęconego na uzyskiwanie niezbędnych decyzji oraz przeprowadzenia związanych z tym niezbędnych procedur służących osiągnięciu zakładanego celu. Budownictwo jest jednym z najważniejszych gałęzi gospodarczych wpływających na kondycję całej gospodarki narodowej. Dalsza zatem zwłoka Wojewody w załatwieniu niniejszej sprawy – przejawiająca się rażącą bezczynnością oraz przewlekłością - uniemożliwi realizację planowanej inwestycji. W konsekwencji strona skarżąca ma prawo nie tylko oczekiwać, ale i żądać wyegzekwowania od organu wnikliwego i prowadzonego bez zbędnej zwłoki postępowania administracyjnego, skutkującego umożliwieniem realizacji tego celu. Strona nie może ponosić negatywnych konsekwencji złej organizacji czy nieskutecznego działania organu, który nie wskazał żadnych obiektywnych okoliczności, które zwalniałyby go z obowiązku załatwienia sprawy w terminie ustawowym. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, wyjaśniając jednocześnie, że w dniu 9 lutego 2017 r. Starosta przekazał odwołanie strony skarżącej (pismo z dnia 6 lutego 2017 r.). Pismem z dnia 1 marca 2017 r. Wojewoda zwrócił się do organu pierwszej instancji o przedłożenie dokumentacji obrazującej prowadzone postępowanie za okres od dnia 2 marca 2010 r. do dnia 29 lutego 2016 r. albo udzielenie stosownych wyjaśnień. Jednocześnie Organ odwoławczy poinformował, że zajmie stanowisko w tej sprawie w terminie do dnia 28 kwietnia 2017 r. W dniu 13 kwietnia 2017 r. Wojewoda otrzymał od Starosty pozostałą część akt sprawy (pismo z dnia 12 kwietnia 2017 r.), zaś wydaną w dniu [...] r. decyzją Nr [...] uchylił w całości decyzję Starosty J. z dnia [...] r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia temu organowi. Decyzja organu odwoławczego została doręczona pełnomocnikowi strony skarżącej w dniu 4 października 2017 r. Jak wynika z powyższego, zawarty w skardze zarzut bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania przez Wojewodę jest – w ocenie organu - nieuzasadniony albowiem rozstrzygnął sprawę (rozpatrzył odwołanie) przed wniesieniem skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 1066 ze zm.) kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl zaś art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.; zwanej dalej "P.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Zgodnie zaś z art. 3 § 2 pkt 2 P.p.s.a. przedmiotem tej kontroli mogą być postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. Zgodnie z art. 149 § 1 P.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 P.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie wniesiona skarga dotyczy bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania administracyjnego przez Wojewodę D. w przedmiocie rozpoznania odwołania od decyzji Starosty J. z dnia [...] r. Nr [...] o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia stronie skarżącej pozwolenia na budowę. W pierwszej kolejności należy wskazać, że w niniejszej sprawie została spełniona formalna przesłanka dopuszczalności skargi na bezczynność lub przewlekłość organu, jaką jest uprzednie wniesienie ponaglenia do właściwego organu (art. 53 § 2b P.p.s.a.). W myśl art. 37 § 1 z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.) stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: 1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność); 2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). Dopiero zatem po wyczerpaniu tego trybu strona może wnieść do sądu administracyjnego skargę na bezczynność organu lub na przewlekłe prowadzenie postępowania. Przy czym skarga taka jest dopuszczalna niezależnie od pozytywnego czy negatywnego stanowiska zajętego przez organ wyższego stopnia. W niniejszej sprawie strona skarżąca wniosła na podstawie art. 37 § 1 K.p.a ponaglenie (zatytułowane "zażalenie") na Wojewodę. W dniu [...] r. Wojewoda D. wydał decyzją Nr [...], która po rozpatrzeniu odwołania strony skarżącej od decyzji Starosty J. z dnia [...] r. Nr [...] uchylił zaskarżoną decyzje w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. W dalszej kolejności podkreślić należy, że sąd dokonując badania zasadności skargi na bezczynność lub przewlekłość, czyni to według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania orzeczenia sądowego. Przy czym, sąd rozpoznając skargę na bezczynność lub przewlekłość organu administracji, ocenia jedynie, czy organ ten pozostaje w bezczynności lub przewlekłości. Jeżeli sąd uzna, że tak jest w istocie, zobowiązuje organ do wydania aktu w określonym terminie. Podjęcie zaś przez organ czynności powoduje, że ustaje stan ewentualnej bezczynności lub przewlekłości organu, w przypadku zaś, gdy organ, na którego bezczynność lub przewlekłość została wniesiona skarga, wyda akt, sąd winien umorzyć postępowanie na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., a to z uwagi na brak możliwości zobowiązania organu do działań wskazanych w art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Wojewoda wydał w dniu [...] r. decyzję, która rozpoznał odwołanie strony skarżącej od decyzji Starosty J. z dnia [...] r. Nr [...], co czyni orzekanie o zobowiązaniu organu do wydania aktu bezprzedmiotowym. Z tych też względów na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. należało w niniejszej sprawie umorzyć postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu. Stąd orzeczono jak w punkcie pierwszym sentencji. Przechodząc natomiast do badania, czy w niniejszej sprawie mamy do czynienia z bezczynnością lub przewlekłością, należy zwrócić uwagę, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podejmie żadnych czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, lub nie podjął stosownej czynności. Przewlekłość postępowania obejmować będzie natomiast opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, a także przy nieuzasadnionym obiektywnie przedłużaniu terminu załatwienia sprawy. Uwzględniając powyższe rozważania i okoliczności sprawy, należało stwierdzić, że mamy w niniejszej sprawie do czynienia z przewlekłością postępowania, bowiem od dnia 10 lutego 2017 r. (kiedy wpłynęło do organu odwołanie) do czasu wniesienia w dniu 26 września 2017 r. (data stempla pocztowego na kopercie) skargi do sądu administracyjnego, tj. przez ponad osiem miesięcy, mimo podejmowania działań, Wojewoda nie rozpoznał odwołania stron skarżącej. Stąd na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 P.p.s.a. orzeczono jak w punkcie drugim sentencji. Przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ zachodzi w przypadku, gdy organ podejmuje skuteczne działania na podstawie przepisów K.p.a., dzięki którym nie wydaje rozstrzygnięcia w terminie przewidzianym w art. 35 § 1 K.p.a. Zgodnie z ustanowioną w art. 12 K.p.a. zasadą szybkości postępowania organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia (§ 1). Sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie (§ 2). W myśl art. 35 § 1 K.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 K.p.a.). Artykuł 36 § 1 K.p.a. nakłada natomiast na organy administracji publicznej obowiązek zawiadomienia strony o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie, z podaniem przyczyny zwłoki oraz wskazaniem nowego terminu załatwienia sprawy oraz pouczeniem o prawie do wniesienia ponaglenia. Przewlekłość ma zatem miejsce, gdy organ prowadzi postępowanie w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu lub czynności pozornych, zbędnych, powodujących, że formalnie nie jest bezczynny. Przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ zaistnieje zatem wówczas, gdy będzie mu można skutecznie przedstawić zarzut niedochowania należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, by zakończyło się ono w rozsądnym terminie, względnie - zarzut prowadzenia czynności (w tym dowodowych) pozbawionych dla sprawy jakiegokolwiek znaczenia. Przewlekłość będzie miała natomiast charakter rażący, jeżeli poważne opóźnienia w podejmowanych przez organ czynnościach oczywiście pozbawione są jakiegokolwiek racjonalnego usprawiedliwienia. Rażące naruszenie prawa, o jakim mowa w art. 149 § 1a P.p.s.a., jest bowiem postacią kwalifikowaną naruszenia prawa i jako takie powinno być interpretowane ściśle. Sąd stwierdza zatem rażące naruszenie prawa, gdy wystąpią szczególne okoliczności uzasadniające przyjęcie takiego stanowiska. Zgodnie ze słownikowym znaczeniem tego sformułowania za działanie "rażące" należałoby uznać działanie bezspornie ponad miarę, niewątpliwe, wyraźne oraz oczywiste. Nie każde więc naruszenie prawa wskutek prowadzenia postępowania w sposób przewlekły będzie naruszeniem rażącym. Ocena, czy mamy do czynienia z naruszeniem rażącym, powinna być przy tym dokonywana w powiązaniu z okolicznościami danej sprawy, rozpatrywanej indywidualnie, wyznaczonej przez wiele elementów zmiennych. Nie jest bowiem możliwe przesądzenie z góry o tym, że dana kategoria naruszeń przybiera postać kwalifikowaną. Należy również zaznaczyć, że każda przewlekłość postępowania jest naruszeniem prawa, jednakże nie każde postępowanie prowadzone w sposób przewlekły jest przewlekłością, w której mamy do czynienia z rażącym naruszeniem prawa. Rażące naruszenie prawa musi posiadać zatem pewne dodatkowe cechy w stosunku do tego stanu, który może być podstawą stwierdzenia przewlekłości. Stan przewlekłości postępowania jest faktem i dla jego stwierdzenia nie ma znaczenia przeświadczenie organu o jego prawidłowym prowadzeniu. Przeświadczenie to ma natomiast znaczenie dla oceny charakteru naruszenia prawa. Należy pamiętać wobec tego, że samo stwierdzenie przewlekłości nie powoduje automatycznie stwierdzenia rażącego naruszenia prawa w tym postępowaniu. Uwzględniając powyżej wskazane przesłanki, Sąd stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie organ prowadził postępowanie w sposób nieefektywny, wykonując czynności w ponad kilku miesięcznych odstępach czasu. Z akt sprawy wynika bowiem, że po upływie trzech tygodni bezczynności od dnia wpłynięcia odwołania Wojewoda zwrócił się – pismem z dnia 1 marca 2017 r. - do organu pierwszej instancji o przedłożenie dokumentacji obrazującej prowadzone postępowanie za okres od dnia 2 marca 2010 r. do dnia 29 lutego 2016 r. albo udzielenie stosownych wyjaśnień. Od tego czasu organ nie podjął żadnej czynności. W dniu 13 kwietnia 2017 r. Wojewoda otrzymał od Starosty pozostałą część akt sprawy (pismo z dnia 12 kwietnia 2017 r.). Mimo to przez pięć miesięcy, pozostając w bezczynności, organ nie rozpoznał wniesionego odwołania. Należy również zauważyć, że zgodnie z art. 36 § 1 K.p.a. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (§ 2). W niniejszej sprawie organ w ciągu ponad ośmiu miesięcy nie zawiadomił stron postępowania o niezałatwieniu sprawy w terminie. Pismem z dnia 1 marca 2017 r. skierowanym do Starosty organ wskazał jedynie, że zajmie stanowisko w sprawie do dnia 28 kwietnia 2017 r. bez podania ani przyczyn zwłoki ani bez pouczenia o prawie do wniesienia ponaglenia. Nie można zatem ww. pisma uznać za zawiadamianie, o którym mowa w art. 36 K.p.a. Uwzględniając powyższe - zdaniem Sądu – organ dopuścił się przewlekłości postępowania, a przewlekłość ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd przyjął, że samo niezałatwienie sprawy w terminie nie mogłoby być poczytane za bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, o ile działaniom organu da się przypisać logikę postępowania prowadzącą do szybkiego i efektywnego gromadzenia materiału dowodowego i jego sprawnej oceny wyrażonej w decyzji kończącej postępowanie. Ewentualne uchybienie terminowi do załatwienia sprawy określonemu w art. 35 K.p.a. (obiektywnemu, a więc 1- lub 2-miesięcznemu) może być usprawiedliwione okolicznościami opisanymi w § 5 tego przepisu. Lektura akt w niniejszej sprawie nie pozawala jednak na uznanie, że opóźnienie w załatwieniu sprawy wyniknęło na skutek biegu terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania czy okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu. Przeciwnie, wielomiesięczna opieszałość organu doprowadziła stwierdzenia przewlekłego prowadzenia postępowania, a zatem działania organu z naruszeniem przepisu art. 35 K.p.a. w sposób rażący. W świetle powyższych okoliczności Sąd uznał, że w badanej sprawie przekroczenie przez Wojewodę ustawowych obowiązków, czyli terminów załatwienia sprawy, było znaczne i niezaprzeczalne - a co istotne - pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. Stąd należało przyjąć, że kilkumiesięczne prowadzenie postępowania w sposób rażący narusza art. 35 K.p.a. Stąd w oparciu o art. 149 § 1a P.p.s.a. Sąd orzekł jak w punkcie trzecim sentencji wyroku. W dalszej kolejności należy zauważyć, że o wymierzeniu organowi grzywny sąd orzeka w razie uwzględnienia skargi, a więc w sytuacji, jaka wystąpiła w niniejszej sprawie. Zgodnie z art. 154 § 6 P.p.s.a. grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Zgodnie z obwieszczeniem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 16 lutego 2017 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w 2016 r. i w drugim półroczu 2016 r. (M. P. z dnia 20 lutego 2017 poz. 208) przeciętne wynagrodzenie miesięczne w gospodarce narodowej, pomniejszone o potrącone od ubezpieczonych składki na ubezpieczenia emerytalne, rentowe oraz chorobowe, w 2016 r. wyniosło 3536,87 zł, a w drugim półroczu 2016 r. wyniosło 3622,05 zł. Należy tutaj zwrócić uwagę, że wysokość grzywny Sąd miarkował, uwzględniając długość prowadzonego postępowania, okresy niepodejmowania żadnych czynności, brak jakichkolwiek wyjaśnień zwłoki w rozpoznaniu sprawy. W związku z tym, stosownie do art. 149 § 2 P.p.s.a. orzeczono jak w punkcie czwartym sentencji wyroku, wymierzając organowi grzywnę w wysokości 600 złotych. W konsekwencji powyższego w punkcie piątym sentencji wyroku orzeczono na podstawie art. 151 w związku z art. 149 § 2 P.p.s.a., ponieważ Sąd uznał, że suma pieniężna jest jednym z dwóch alternatywnych środków o charakterze finansowym, które mogą być orzeczone w razie uwzględnienia skargi. Suma pieniężna może być przyznana tylko w sytuacji, gdy to przyznanie jest potrzebne dla osiągnięcia celu orzeczenia rozstrzygającego skargę na przewlekłość - zwalczenia przewlekłości oraz zdyscyplinowania organu. Takie okoliczności w niniejszej sprawie nie zachodzą. Wobec tego, że wymierzono organowi grzywnę, należało oddalić wniosek o przyznanie sumy pieniężnej od organu na rzecz strony skarżącej.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło