II SO/Wr 15/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wojciech Śnieżyński po rozpoznaniu w Wydziale II w dniu 26 maja 2022 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. K. o wymierzenie grzywny Wojewodzie D. w przedmiocie nieprzekazania skargi postanawia: wymierzyć Wojewodzie D. grzywnę w kwocie 500 (słownie: pięćset) złotych. H. K. (dalej jako: wnioskodawca), reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wniosek o wymierzenie Wojewodzie D. grzywny na podstawie art. 55 § 1 ustawy z 30.08.2022 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329) - dalej jako: p.p.s.a., w związku z nieprzekazaniem sądowi przez organ skargi z 12.03.2021 r. wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. Jak wynika z informacji udzielonej przez Wojewodę (odpowiedzi na wezwanie sądu – k. 20) organ nie jest w posiadaniu oryginału skargi na bezczynność datowanej na 12.03.2021 r. Jednocześnie organ wskazał, że wpłynęła do niego ponowna skarga wystosowana przez skarżącego datowana na 23.11.2021 r., na którą to została udzielona niezbędna odpowiedź i która wraz z aktami całej sprawy zostanie przekazana do Sądu (informacja na dzień 22.12.2021 r.). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej: p.p.s.a.) skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ ten przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania (art. 54 § 2 p.p.s.a.). Zgodnie zaś z art. 55 § 1 p.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 ustawy. Zakreślenie przez ustawodawcę ram czasowych dopełnienia czynności przewidzianych w art. 54 § 2 p.p.s.a. stanowi odrębny, choć związany z pozostałymi powinnościami wskazanymi w tym przepisie, obowiązek działania organu administracji publicznej, który wyklucza jakąkolwiek swobodę w tym zakresie. Wprawdzie potencjalne przekroczenie terminu nie spowoduje bezskuteczności dokonanej czynności, ale ma ono kluczowe znaczenie z punktu widzenia art. 55 § 1 p.p.s.a. i określonego tam przedmiotu postępowania o wymierzenie grzywny (por. postanowienie NSA z 11.01.2011 r., sygn. akt I OZ 996/10). Celem grzywny, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a., jest nie tylko funkcja dyscyplinująca (mająca na celu doprowadzenie do wykonania przez organ administracji ciążącego na nim obowiązku procesowego), ale również funkcja represyjna. Ta druga służy ochronie wyrażonego w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP prawa strony do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki. Poza tym, grzywna pełni również funkcję prewencyjną, albowiem ukaranie nią służy także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ administracji, jak i przez inne organy administracji. W wymiarze indywidualnym ukarany organ administracji będzie wszak chciał uniknąć powtórzenia takiej sytuacji, choćby z uwagi na związane z tym uszczuplenie środków finansowych (por. uchwała 7 sędziów NSA z 03.11.2009 r., sygn. akt II GPS 3/09 i postanowienie NSA z 11.05.2012 r., sygn. akt I OZ 328/12). Wskazać należy, że powołany przepis nie obliguje Sądu do wymierzenia grzywny. Kwestia ta pozostawiona jest jego uznaniu, o czym świadczy użycie sformułowania sąd "może" orzec o wymierzeniu organowi administracji grzywny. Oznacza to, że przy rozstrzygnięciu wniosku o wymierzenie grzywny należy wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, tj.: przyczyny niewypełnienia obowiązków, czas jaki upłynął od wniesienia skargi, okoliczność czy organ przed rozpatrzeniem wniosku wypełnił obowiązek i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. Wymierzenie organowi administracji grzywny ma bowiem na celu nie tylko jego dyscyplinowanie, lecz ma również stanowić sankcję za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy Sąd stwierdził, że wniosek jest zasadny. Z akt sprawy wynika, że pełnomocnik wnioskodawcy nadał 12.03.2021 r. w placówce Poczty Polskiej przesyłkę zawierającą skargę na bezczynność Wojewody D. w przedmiocie wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy (k. 8). Przesyłka wraz ze skargą została skutecznie doręczona organowi 16.03.2021 r., o czym świadczy wydruk z systemu śledzenia przesyłek Poczty Polskiej (k. 9). Tym samym zgodnie z normą art. 55 § 1 p.p.s.a. od następnego dnia zaczął biec dla organu 30-dniowy termin na przekazanie sądowi administracyjnemu złożonej skargi wraz z uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na nią. Skutkiem tego jest to, że organ powinien dokonać ww. czynności materialnotechnicznej do 15.04.2021 r. Mając na uwadze opisane okoliczności, Sąd uznał wniosek strony za uzasadniony i wymierzył organowi grzywnę w wysokości 500 zł. Określając wysokość grzywny w niniejszej sprawie, Sąd miał na względzie zarówno treść wniosku oraz charakter sprawy będący przedmiotem skargi (bezczynność), okres uchybienia terminowi przekazania skargi, jak również fakt, że w dacie rozpoznawania wniosku skarga strony została przekazana Sądowi wraz odpowiedzią na nią (zarejestrowana pod sygn. akt II SAB/Wr 20/22). W ocenie Sądu, grzywna we wskazanej wysokości pozwala na osiągnięcie celów, dla których środek ten został przewidziany. Z powyższych względów, na podstawie art. 55 § 1 i art. 154 § 6 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.