II SO/Wr 5/18
PostanowienieWSA we Wrocławiu2018-07-23
Skład orzekający: Michał Kazek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, powinien zostać uwzględniony, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, powinien zostać uwzględniony, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W ocenie sądu, sytuacja życiowa strony (wdowa, jednoosobowe gospodarstwo domowe), jej sytuacja materialna (niski dochód z emerytury, brak majątku) oraz wysokość wydatków związanych z koniecznym utrzymaniem, powiększonych o koszty leczenia, uzasadniają przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie.Stan faktyczny
A.B. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wskazała, że jest wdową, mieszka w lokalu o powierzchni 45 m², a jej miesięcznym dochodem jest emerytura w kwocie 1.327,33 zł. Podała również miesięczne koszty utrzymania, w tym opłaty za mieszkanie, bilety MPK, inne opłaty i leczenie. Sąd dysponował również informacją o łącznym dochodzie z emerytury w roku 2017 w kwocie 18.462,16 zł (brutto).Rozstrzygnięcie
Przyznano stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 23 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II wniosku A.B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie z kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie dotyczącej bezczynności Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta C. w przedmiocie stanu technicznego budynku postanawia przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.
A.B. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. W jego uzasadnieniu wskazała, że jest wdową i mieszka w lokalu o powierzchni 45 m². Podała także, iż jej miesięcznym dochodem jest emerytura w kwocie 1.327,33zł, z którego opłaca miesięczne koszty swojego utrzymania, w tym koszty utrzymania mieszkania w łącznej kwocie 502,96 zł, biletu MPK w kwocie 40 zł, innych opłat w kwocie 148,08 zł oraz leczenia w kwocie 389 zł.
Z przesłanych dokumentów, ponad wskazane we wniosku okoliczności, wynika, że skarżąca w roku 2017 uzyskała dochód z tytułu emerytury w łącznej kwocie 18.462,16 zł (brutto).
W sprawie zważono, co następuje.
Stosownie do brzmienia art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2018 r. poz. 1302), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1) a w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2 cyt. wyżej przepisu).
Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych można wysnuć wniosek, że są one zasadą natomiast zwolnienie z ich uiszczenia winno nastąpić w sytuacjach wyjątkowych. Istotą prawa pomocy w zakresie przyznania z urzędu radcy prawnego (adwokata) jest natomiast nieodpłatne korzystanie strony z profesjonalnego pełnomocnika, wskutek przejęcia przez Sąd ciężaru kosztów związanych z tą reprezentacją. Założeniem prawa do bezpłatnej pomocy prawnej jest to, że strona - ze względu na swój stan majątkowy - nie jest w stanie ponieść jej kosztów.
Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy jak i stan faktyczny sprawy, stwierdzić należy, że w przypadku A.B. zaistniały ustawowe przesłanki do przyznania jej prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego, określone w art. 246 § 1 pkt 1) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wykazała ona bowiem, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Ocenę tę uzasadnia z jednej strony sytuacja życiowa skarżącej, tj. prowadzenie jednoosobowego gospodarstwa domowego, oraz jej sytuacja materialna, wynikająca z wysokości uzyskiwanego dochodu oraz braku majątku podlegającego spieniężeniu, a z drugiej strony, kwota wydatków związanych z tym utrzymaniem, mającym charakter utrzymania koniecznego, powiększona z tytułu z leczenia.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1) w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło