III SA/Wr 114/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Jankowska-Szostak, Sędzia WSA Maciej Guziński, Marcin Miemiec (sprawozdawca), , Protokolant Z-ca Kierownika Sekretariatu Wydziału III Halina Rosłan, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 6 czerwca 2014 r. sprawy ze skargi C. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] grudnia 2013 r. Nr [...] w przedmiocie skreślenia z ewidencji instruktorów I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Z. z dnia [...] września 2013 r. nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. na rzecz skarżącego kwotę [...] ([...]) złotych kosztów postępowania. Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. utrzymało w mocy decyzję Starosty Z. z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w sprawie skreślenia C. S. z ewidencji instruktorów nauki jazdy. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że strona mimo skutecznego doręczenia wezwania do zaktualizowania danych umieszczonych w tej ewidencji na podstawie art. 130 ust. 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2014 r. poz. 600) nie przedłożyła aktualnej informacji z Krajowego Rejestru Karnego, że nie figuruje w kartotece karnej. Złożyła jedynie w dniu [...] czerwca 2013 r. oświadczenie, że nie figuruje w kartotece Krajowego Rejestru Karnego. Po ponownym wezwaniu z dnia [...] czerwca 2013 r., w piśmie z dnia [...] lipca 2013 r. strona odmówiła złożenia aktualnej informacji z Krajowego Rejestru Karnego. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 130 ust. 5 ustawy o kierujących pojazdami, organ obowiązany był do skreślenia strony z ewidencji instruktorów z uwagi na to, że nie przedłożył aktualnych informacji w zakresie danych umieszczonych w ewidencji. W odwołaniu z dnia [...] września 2013 r. strona wniosła o uchylenie decyzji i dopuszczenie jako dowodu oświadczenia złożonego pod rygorem odpowiedzialności za fałszywe zeznania, jako dokumentu, o którym mowa w art. 33 ust. 1 pkt 8 ustawy o kierujących pojazdami. Przepis ten nie nakłada bowiem na instruktora obowiązku przedłożenia informacji z Krajowego Rejestru Karnego. Określa jedynie wymagany stan faktyczny, nie precyzując sposobu jego potwierdzenia. Brak jest zatem podstaw prawnych do żądania przez organ dowodu niekaralności wyłącznie poprzez złożenie informacji z Krajowego Rejestru Karnego. W oparciu o art. 75 § 2 k.p.a. strona wskazała, ze organ administracji publicznej odbiera od strony, na jej wniosek, oświadczenie złożone pod rygorem odpowiedzialności za fałszywe zeznania jeżeli przepis prawa nie wymaga urzędowego potwierdzenia faktów lub stanu prawnego w drodze zaświadczenia właściwego organu administracji. Strona wniosła więc o przyjęcie oświadczenia, o tym, że nie była skazana prawomocnym wyrokiem, jako spełnienia wymogu wskazanego w art. 33 ust. 1 pkt 8 ustawy o kierujących pojazdami. Organ II instancji po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję I instancji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu C. S. (dalej: skarżący) wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji I instancji. Zarzucił decyzji naruszenie art. 7 k.p.a. poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, z pominięciem interesu społecznego i interesu skarżącego w związku oparciem rozstrzygnięcia na faktach rzekomo potwierdzających tezę postawioną na początku postępowania przez organ I instancji, zaakceptowaną przez organ odwoławczy i przyjętą jako własną. Zdaniem skarżącego naruszono: art. 75 § 1 k.p.a. poprzez nierozpoznanie wniosku o złożenie oświadczenia przez stronę, a tym samym niedopuszczenia wniosku dowodowego przyczyniającego się do załatwienia sprawy; art. 75 § 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie, a tym samym nie rozpatrzenie wniosku dowodowego strony w postaci złożenia oświadczenia o niekaralności i nieodebrania przedmiotowego oświadczenia od strony postępowania; art. 77 k.p.a. poprzez nieskorzystanie z instytucji pomocy prawnej, przez co doszło do naruszenia zasady wszechstronnej oceny materiału dowodowego wskutek nie przeprowadzenia dowodu z urzędu; art. 123 k.p.a. poprzez niewydanie postanowienia o dopuszczeniu lub niedopuszczeniu wniosku dowodowego i art. 33 ust. 1 pkt 8 ustawy o kierujących pojazdami poprzez jego niewłaściwą interpretację polegającą na przyjęciu, że wymagane jest zaświadczenie. Skarżący zarzucił, że organ I instancji bezpodstawnie wszczął postępowanie zakończone skreśleniem z ewidencji instruktorów na podstawie art. 130 ust. 5 ustawy o kierujących pojazdami. Przyjęto bowiem błędnie, że nie przedstawił on aktualnych informacji co do braku skazania prawomocnym wyrokiem za przestępstwa wskazane w art. 33 ust. 1 pkt 8 ustawy o kierujących pojazdami. Artykuł 130 ust. 4 ustawy nie konkretyzuje, czy osoba wpisana do ewidencji przed jej wejściem w życie ma złożyć oświadczenie czy przedłożyć zaświadczenie. Potwierdzeniem tego jest fakt, iż w art. 33 pkt 4 i pkt 5 ustawy o kierujących pojazdami wskazuje się formy w jakich należy aktualizować informacje dotyczące przeciwwskazań zdrowotnych i przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania czynności instruktora. Ma to nastąpić odpowiednio w formie orzeczenia lekarskiego i orzeczenia psychologicznego. Tym samym, skoro w art. 33 ust. 1 pkt 8 ustawy o kierujących pojazdami, nie została określona forma, w jakiej należy aktualizować informacje w zakresie wskazanym w tym przepisie, to zgodnie z art. 75 § 2 k.p.a. organ winien odebrać od strony oświadczenie w tym zakresie, złożone pod rygorem odpowiedzialności za fałszywe zeznania. Organ błędnie przyjął w oparciu o przepis art. 40 ust. 1 pkt 3 ustawy o kierujących pojazdami, zawierający ustawową delegację dla ministra właściwego do spraw transportu do określenia wzoru wniosku o wpis do ewidencji instruktorów, że skarżący ma obowiązek przedłożenia zaświadczenia o niekaralności. Według organu wynika to z zał. nr 1 do rozporządzenia ministra transportu, budownictwa i gospodarki morskiej z dnia 16 stycznia 2013 r. w sprawie uzyskiwania uprawnień przez instruktorów i wykładowców, opłat oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach, a także stawek wynagrodzenia członków komisji (Dz.U. poz. 93). Skarżący stwierdził, że po analizie tego załącznika trudno jest jednoznacznie ustalić, czy nawet przy wpisie do ewidencji jest wymagane zaświadczenie o karalności. Punkt 9 lit. e załącznika stanowi bowiem o zaświadczeniu, jeżeli jest wymagane. Artykuł 33 ust. 1 pkt 8 ustawy nie określa natomiast formy przedłożonej informacji. Nie można więc przyjąć, że forma ta może zostać określona w załączniku do rozporządzenia. Według skarżącego organy administracji nie mogą czynić negatywnych dla strony skarżącej, a istotnych dla rozstrzygnięcia ustaleń na podstawie błędnego odczytania załącznika do rozporządzenia, z pominięciem dostępnych środków dowodowych w sprawie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i z przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd następuje tylko w przypadku stwierdzenia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia występują. Skarga zatem zasługiwała na uwzględnienie. Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. Nr 30, poz.151, dalej: ustawa) oraz rozporządzenia ministra transportu, budownictwa i gospodarki morskiej z dnia 16 stycznia 2013 r. w sprawie uzyskiwania uprawnień przez instruktorów i wykładowców, opłat oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach, a także stawek wynagrodzenia członków komisji (Dz.U. poz. 93, dalej: rozporządzenie). Ustawa w art. 130 ust. 4 wymaga, aby organ prowadzący ewidencję, o której mowa w art. 33 ust. 1 pkt 9, art. 58 ust. 1 pkt 10, art. 77 ust. 1 pkt 5, art. 87 ust. 2 pkt 4 i art. 117 ust. 2 pkt 8 ustawy, w tym ewidencję instruktorów, do której był wpisany skarżący, aby w terminie 3 miesięcy od dnia wejścia w życie tej ustawy wezwał osobę wpisaną przed dniem wejścia w życie ustawy do odpowiedniej ewidencji, o której mowa w ust. 1, do przedłożenia aktualnych informacji w zakresie danych umieszczonych w tych ewidencjach. Takie wezwanie zostało skierowane do skarżącego. Z uwagi na to, że skarżący nie przedstawił według organu wymaganego zaświadczenia o niekaralności z Krajowego Rejestru Karnego, organ na podstawie art. 130 ust. 5 ustawy skreślił skarżącego z ewidencji. Skarżący wyrażał natomiast konsekwentnie pogląd, że nie był obowiązany do przedłożenia takiego zaświadczenie, gdyż obowiązujące przepisy nie przewidują takiego wymogu. Należy zatem zbadać owe przepisy. Według art. 33 ust. 1 pkt 8 ustawy instruktorem jest osoba, która: 5) nie była skazana prawomocnym wyrokiem sądu za: a) przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, b) przestępstwo popełnione w celu osiągnięcia korzyści majątkowej lub osobistej, c) przestępstwo przeciwko wiarygodności dokumentów, d) prowadzenie pojazdu w stanie po użyciu alkoholu lub w stanie po użyciu innego podobnie działającego środka, e) przestępstwo przeciwko życiu i zdrowiu, f) przestępstwo przeciwko wolności seksualnej i obyczajności. 9) jest wpisana do ewidencji instruktorów. Artykuł 33 ust. 2 pkt 1 ustawy stanowi, że ewidencję instruktorów prowadzi starosta właściwy ze względu na miejsce ich zamieszkania, który wpisuje do ewidencji, w drodze decyzji administracyjnej, ... , osobę spełniającą wymagania, o których mowa w ust. 1 pkt 1 - 8. Ustawa w art. 40 ust. 1 pkt 3 zawiera upoważnienie dla ministra właściwego do spraw transportu, aby określił w drodze rozporządzenia wzór wniosku o wpis do ewidencji instruktorów. Powołane już rozporządzenie ministra transportu, budownictwa i gospodarki morskiej z dnia 16 stycznia 2013 r. w sprawie uzyskiwania uprawnień przez instruktorów i wykładowców, opłat oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach, a także stawek wynagrodzenia członków komisji stanowi w § 5 ust. 2, że wzór wniosku o wpis do ewidencji instruktorów lub wykładowców określa załącznik nr 1 do rozporządzenia. W punkcie 9e załącznika nr 1 jest sformułowany wymóg dołączenia do wniosku zaświadczenia o niekaralności. Punkt ten jest opatrzony odsyłaczem nr 4, który jednakże brzmi: "Jeżeli jest wymagane". Jest to wszakże odesłanie puste. Jak bowiem dowiedziono wyżej, ustawa o kierujących pojazdami nie zawiera wymogu przedłożenia zaświadczenia o niekaralności. Takiego wymogu nie wprowadza też rozporządzenie. Ustawa wymaga jedynie spełnienia wymogu niekaralności. W tym stanie rzeczy należy stwierdzić, że z obowiązujących przepisów nie wynika obowiązek zachowania szczególnej formy w przeprowadzeniu dowodu na okoliczność niekaralności. Można ten obowiązek zatem spełnić także w formie przewidzianej w art. art. 75 § 2 k.p.a., czyli poprzez złożenie stosownego oświadczenia. Należy stwierdzić, że skarżący deklarował złożenie takiego oświadczenia, lecz organ konsekwentnie przyjmował, że jest to niewystarczające, a jedynym dowodem na tę okoliczność powinno być przedłożenie przez skarżącego zaświadczenia o niekaralności z Krajowego Rejestru Karnego. Zarzuty formułowane przez organ odnośnie do niezłożenia takiego oświadczenia są zatem bezzasadne. Mając na uwadze przedstawione okoliczności sprawy, skoro zaskarżona decyzja nie jest zgodna z prawem, na podstawie art. 145 § 1 pk1 lit. a) p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji. Organ w ponownym postępowaniu powinien uwzględnić zalecenia wskazane w niniejszym wyroku.