III SA/Wr 1253/15

WyrokWSA we Wrocławiu2016-05-05

Skład orzekający: Magdalena Jankowska-Szostak, Katarzyna Borońska, Jerzy Strzebinczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania płatności rolnośrodowiskowej za rok 2014 jest uzasadniona, jeśli w roku poprzedzającym (2013) strona otrzymała odmowę przyznania pierwszej płatności w ramach 5-letniego zobowiązania rolnośrodowiskowego, a sąd administracyjny uchylił decyzję o odmowie z powodu braku wystarczających dowodów na stworzenie "sztucznych warunków"?
Ratio decidendi
Odmowa przyznania płatności rolnośrodowiskowej za rok 2014 jest przedwczesna, jeśli kwestia przyznania pierwszej płatności w ramach 5-letniego zobowiązania (za rok 2013) nie została ostatecznie rozstrzygnięta, a sąd administracyjny uchylił poprzednią decyzję odmowną z powodu braku wystarczających dowodów na stworzenie "sztucznych warunków". Brak ostatecznej decyzji odmownej za rok 2013 nie może stanowić uzasadnienia dla odmowy przyznania płatności w kolejnym roku.
Stan faktyczny
Spółka A sp. z o.o. złożyła wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014 jako kontynuację 5-letniego zobowiązania rozpoczętego w 2013 r. Wniosek ten został odrzucony przez organ I instancji, a następnie decyzją Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR utrzymaną w mocy przez organ II instancji. Odmowa wynikała z faktu, że w pierwszym roku programu (2013) spółce odmówiono przyznania płatności, co miało dyskwalifikować ją z ubiegania się o płatność w kolejnych latach. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym brak wezwania do skorygowania wniosku po wydaniu decyzji odmownej za rok 2013. Sąd administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję.
Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. oraz zasądzenie od organu na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Jankowska-Szostak, Sędziowie Sędzia WSA (sprawozdawca), Sędzia WSA Katarzyna Borońska, Jerzy Strzebinczyk, Protokolant starszy sekretarz sądowy Jolanta Ryndak, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 5 maja 2016 r. sprawy ze skargi A Sp. z o.o. we W. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej za rok 2014 I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. na rzecz strony skarżącej [...] ([...]) złotych kosztów postępowania. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. (nr [...]) Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. – po rozpatrzeniu odwołania A Sp. z o.o. we W. (dalej także jako: "spółka, "strona skarżąca"), od decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] r. (nr [...]) odmawiającej przyznania spółce płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014 – utrzymał w mocy pierwszoinstancyjne rozstrzygnięcie. Organ odwoławczy powołał się na unormowania zawarte w: art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267); art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. 2014 r, poz. 1438 ze zm.). W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wyjaśnił, że spółka po raz pierwszy zwróciła się o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej w roku 2013, deklarując podjęcie 5-letniego zobowiązania rolnośrodowiskowego na lata 2013-2018 deklarując 122,25 ha do pakietu 5 - Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000, wariant 5.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000. W dniu [...] r. spółka złożyła wniosek kontynuacyjny do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR we W. o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014. W sekcji VIII. Oświadczenie o sposobie wykorzystywania działek rolnych, beneficjent zadeklarował dwadzieścia jeden działek rolnych o powierzchni 122,25 ha. Decyzją nr [...] z dnia [...] r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR we W. odmówił przyznania Spółce płatności rolnośrodowiskowej za rok 2014. Takie orzeczenie wynikało z faktu odmówienia stronie płatności rolnośrodowiskowej w pierwszym roku programu rolnośrodowiskowego (2013 r.) co spowodowało, że nie może otrzymać kolejnej płatności rolnośrodowiskowej w zobowiązaniu rolnośrodowiskowym na lata 2013-2018, bowiem stanowiło by to naruszenie przepisu zawartego w § 5 rozporządzenia rolnośrodowiskowego, wedle którego zobowiązanie rolnośrodowiskowe obejmuje obszar gruntów zadeklarowanych we wniosku o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej w ramach poszczególnych pakietów i ich wariantów, objęty obszarem zatwierdzonym w rozumieniu art. 6 ust. 2 lit. c rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE L 25 z 28.01.2011, str. 8, ze zm.). Z decyzją tą nie zgodziła się skarżąca spółka i odwołała się od rozstrzygnięcia organu I instancji. Głównym argumentem strony w niniejszym piśmie odwoławczym, jest fakt, że w dniu złożenia wniosku na rok 2014 organ nie wydał jeszcze decyzji za rok poprzedni, zatem strona nie mogła wiedzieć, że płatność będzie jej odmówiona, a wniosek nie powinien być złożony jako kontynuacja. W ocenie Odwołującego się po wydaniu decyzji odmownej za rok 2013 organ powinien wezwać stronę do skorygowania wniosku na rok 2014 z pouczeniem, że brak jest podstaw do deklarowania go jako kontynuacji zobowiązania w latach 2013-2018. Wnoszący odwołanie powołał się także na pismo z dnia [...] r. jakie otrzymał od Kierownika BP ARiMR we W., z którego wynika - w opinii strony - że nie istniały okoliczności uniemożliwiające złożenie przez Spółkę wniosku na rok 2015 jako kontynuacji zobowiązania na lata 2013-2018. Po rozpoznaniu odwołania, Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR we W., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu, na wstępie przestawił obowiązujący stan prawny w zakresie przedmiotowej płatności. Wskazał, że podstawą prawną określającą warunki i tryb udzielania producentom rolnym płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych za rok 2013 jest rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objęty Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. 2013, poz. 361 ze zm., zwane dalej: rozporządzeniem rolnośrodowiskowym), wydane na podstawie delegacji ustawowej zawartej ustawie z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2013 r., poz.173 ze zm.). Paragraf 2, ust. 1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego mówi o tym, że płatność rolnośrodowiskowa jest udzielana rolnikowi, w rozumieniu art. 2 lit. a rozporządzenia nr 73/2009, zwanemu dalej "rolnikiem", jeżeli: 1) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, zwany dalej "numerem identyfikacyjnym"; 2) łączna powierzchnia posiadanych przez niego działek rolnych w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia nr 73/2009, zwanych dalej "działkami rolnymi", wynosi co najmniej 1 ha; 3) realizuje 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe, o którym mowa w art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 21.10.2005, str. 1, z późn. zm.), zwane dalej "zobowiązaniem rolnośrodowiskowym", obejmujące wymogi wykraczające ponadpodstawowe wymagania, w ramach określonych pakietów i ich wariantów, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej. Dyrektor OR ARiMR we W. wskazał na treść § 5 ust. 1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego, zgodnie z którym zobowiązanie rolnośrodowiskowe obejmuje obszar gruntów zadeklarowanych we wniosku o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej w ramach poszczególnych pakietów i ich wariantów, objęty obszarem zatwierdzonym w rozumieniu art. 6 ust. 2 lit. c rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. i zwierzęta ras lokalnych, do których została przyznana pierwsza płatność rolnośrodowiskowa. Organ II instancji podkreślił, że niespełnienie warunków określonych w § 2 rozporządzenia rolnośrodowiskowego skutkuje odmową przyznania płatności rolnośrodowiskowej i wyjaśnił, że w przypadku płatności rolnośrodowiskowych - zgodnie z § 23 ust. 2 rozporządzenia rolnośrodowiskowego - ich przyznanie następuje na wniosek rolnika w drodze decyzji. Dlatego zdaniem Dyrektora OR ARiMR we W. jeżeli wnioskodawca przystąpił do realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego, to nie znaczy, że nabył z mocy ustawy prawo do tych płatności. W ocenie Dyrektora OR ARiMR we W. ustalenie, czy rolnik spełnia warunki do uzyskania pomocy tj. m.in. czy realizuje 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe ma charakter ustaleń faktycznych. Organ wydając decyzję ma zaś obowiązek brać pod uwagę stan faktyczny z dnia orzekania. Dyrektor przypomniał, że zobowiązania rolnośrodowiskowe są zobowiązaniami 5 - letnimi, a rolnik realizuje je od 15 marca w roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej. Wprawdzie płatność rolnośrodowiskowa dokonywana jest corocznie, jednakże dokonywana jest w ramach podjętego i realizowanego wieloletniego zobowiązania odmiennie niż ma to miejsce w przypadku płatności podstawowych (bezpośrednich) do gruntów rolnych, gdzie płatność jest jednorazowa i dla otrzymania wsparcia wystarczy spełnić warunki do jej uzyskania w danym roku, w którym rolnik ubiega się o płatność. Samo przystąpienie do zobowiązania poprzez złożenie pierwszego, inicjującego uczestnictwo w programie nie jest wystarczające dla uznania, że rolnik je realizuj, gdyż warunkiem uzyskania płatności jest zgodnie z ww. § 2 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia rolnośrodowiskowego realizacja 5-letniego zobowiązania, a nie jedynie jego podjęcie. Dyrektor OR ARiMR we W. zgodził się z ustaleniami Kierownika BP, że spółka A nie legitymuje się uprawnieniem do wnioskowania o płatność rolnośrodowiskową w ramach zobowiązania obejmującego lata 2013-2018 bowiem, w pierwszym roku uczestnictwa w programie rolnośrodowiskowym spółka ta otrzymała odmowę płatności rolnośrodowiskowej, co z kolei dyskwalifikuje ją z ubiegania się o taki rodzaj wsparcia, jako kontynuacji nie istniejącego de facto zobowiązania rolnośrodowiskowego. Odnosząc się do zarzutów strony o niedopełnieniu przez organ I instancji swoich obowiązków wynikających z przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, z tym przede wszystkim z obowiązku wezwania strony do zmiany deklaracji po wydaniu Spółce decyzji odmownej za rok 2013 Dyrektor OR ARiMR we W. wskazał, że dokonanie tego typu zmian w deklaracji po dacie 31 maja spowodowałoby przekroczenie materialnoprawnego terminu określonego w art. 14 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r., Organ odwoławczy wyjaśnił ponadto, że w myśl art. 23 ust. 2 omawianego rozporządzenia Komisji rolnik może zgłaszać poprawki na dokonanie zmiany w uprzednio zgłoszonym wniosku po terminie 31 maja, ale przed ostatecznym terminem na złożenie wniosku, którym w roku 2014 jest 15 maja + 25 dni, przy czym dla działek zgłoszonych do płatności w tym terminie stosuje się zmniejszenia o 1 % na każdy dzień roboczy kwoty płatności przypadającej na faktyczną powierzchnię tych działek. Wezwanie strony do zmiany deklaracji nie mogłoby zatem wywołać wskazanego przez Odwołującego się skutku, bowiem zgłoszenie nowego inicjującego wniosku o przyznanie płatności na rok 2014 z deklaracją zobowiązania na lata 2014-2019 po dacie 15 maja + 25 dni sanacyjnych wiązałoby się z jego odrzuceniem. Poza powyższym, jak zauważył Dyrektor, strona swoją deklarację wówczas powinna opierać o aktualny plan działalności rolnośrodowiskowej sporządzony zgodnie z § 2 ust. 2 rozporządzenia rolnośrodowiskowego. Dyrektor OR ARiMR we W. wskazał, że załączone do odwołania pismo informujące Kierownika BP ARiMR we W. z dnia [...] r. nie wskazuje, że stronę pouczono o złożeniu w 2015 r., wniosku kontynuacyjnego, a jedynie o tym, że deklaracja rolnika we wniosku o płatność powinna być oparta o poprawnie sporządzony plan działalności rolnośrodowiskowej Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 9 i 10 § 1 k.p.a., Organ II instancji wskazał, że zasadnicze znaczenie w niniejszej sprawie, ma regulacja zawarta w art. 21 ust. 1 i 2 pkt 3 i 4 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, która w zakresie zasady informowania i czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 10 k.p.a.) ograniczyła stosowanie tych przepisów do przypadków wystąpienia przez strony z żądaniem udzielenia pouczeń i czynnego udziału w postępowaniu lub udzielenia informacji. Nie można zatem, w opinii organu odwoławczego zarzucić Kierownikowi BP ARiMR we W. niedopełnienia tego obowiązku, jeśli strona nie zgłosiła w toku postępowania takiego żądania. W skardze, strona reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzuciła decyzji naruszenie prawa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy: 1) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez: - utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji organu I instancji i wadliwe przyjęcie, iż nie istniały podstawy do jej uchylenia z uwagi na prawidłowość ustaleń poczynionych przez ten organ, co w konsekwencji uniemożliwiło prawidłowe rozpoznanie żądania skarżącej, podczas gdy z uwagi na naruszenia w procedowaniu organu I instancji organ odwoławczy zobligowany był wyeliminować zaskarżoną decyzję organu I instancji rażąco naruszającą prawo, czemu jednak uchybił; - wadliwe przyjęcie, iż decyzja organu I instancji została wydana w zgodzie z naczelnymi zasadami postępowania administracyjnego, podczas gdy organ I instancji nie wezwał spółki A sp. z o.o. do złożenia korekty wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014 r., w sytuacji gdy zobowiązany był poinformować spółkę, że z uwagi na okoliczności ujawnione w postępowaniu wyjaśniającym i wydaniu w dniu [...] r. decyzji o odmowie przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2013 r. wniosek ten nie może zostać złożony jako wniosek kontynuacyjny w zadeklarowanym przez stronę okresie realizacji zobowiązania w latach 2013-2018 (wniosek na drugi rok uczestnictwa w programie rolnośrodowiskowym); 2) naruszenie prawa materialnego, tj. pkt 3 ust. 1 paragrafu 2 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich w latach 2007-2013 poprzez jego niewłaściwą wykładnię polegającą na przyjęciu, iż przystąpienie do zobowiązania i złożenie pierwszego wniosku, inicjującego uczestnictwo w programie nie oznacza, iż rolnik zobowiązanie to realizuje; 3) błąd w ustaleniach faktycznych w zakresie w jakim organ odwoławczy przyjął, iż spółka A sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie w dacie złożenia wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej za rok 2014 nie spełniała przesłanek określonych w paragrafie 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy", bowiem producent ten w pierwszym roku zgłoszenia swojego uczestnictwa w programie otrzymał odmowę płatności rolnośrodowiskowej. W oparciu o powyższe spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR we W. W piśmie procesowym z dnia [...] r. skarżąc spółka zgłosiła wnioski dowodowe z dokumentu, wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. z dnia [...]r., sygn. akt III SA/Wr 704/15 oraz z akt sprawy prowadzonej przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we W. w sprawie oznaczonej sygnaturą akt III SA/Wr 704/15. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) sąd administracyjny kontroluje legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia administracyjnego, czyli jego zgodność z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa procesowego i materialnego. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270,ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zaskarżona decyzja może być uchylona wówczas, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego albo inne naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na rozstrzygnięcie (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Rozpatrując sprawę w kontekście wymienionych przesłanek Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że zaskarżona decyzja narusza prawo procesowego w stopniu uzasadniającym jej wyeliminowanie z obrotu prawnego. Materialnoprawną podstawą zaskarżonego rozstrzygnięcia, mocą którego odmówiono stronie skarżącej przyznania płatności rolnej za rok 2014, jest § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013 r. poz. 361 ze zm., dalej w skrócie rozporządzenie rolnośrodowiskowe), zgodnie z którym zobowiązanie rolnośrodowiskowe obejmuje obszar gruntów zadeklarowanych we wniosku o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej w ramach poszczególnych pakietów i ich wariantów, objęty obszarem zatwierdzonym w rozumieniu art. 2 ust. 1 akapit drugi pkt 23 lit. b rozporządzenia nr 640/2014, zwanym dalej "obszarem zatwierdzonym", i zwierzęta ras lokalnych, do których została przyznana pierwsza płatność rolnośrodowiskowa. Uzasadniając odmowę przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014 skarżącej spółce organy administracji rolnej stwierdziły, że ze względu na ustalenia dokonane w postępowaniu dotyczącym roku, w którym zgłosiła ona chęć przystąpienia do realizacji programu (zobowiązania rolnośrodowiskowego na lata 2013-2018), nie jest możliwe przyznanie jej płatności za rok kolejny zgodnie z deklaracją zawartą we wniosku. Dyrektor OR ARiMR we W. jak i Kierownik BP ARiMR we W. wyraźnie wskazali, że A sp. z o.o. nie legitymuje się uprawnieniem do uzyskania płatności rolnośrodowiskowej w ramach zobowiązania obejmującego lata 2013-2018, bowiem w pierwszym roku zgłoszenia swojego uczestnictwa w programie rolnośrodowiskowym otrzymała odmowę płatności rolnośrodowiskowej, co z kolei dyskwalifikuje go z ubiegania się o taki rodzaj wsparcia, jako jego kontynuacji. Organy powołały się na decyzję wydaną przez Dyrektora OR ARiMR we W. w dniu [...] r. nr [...] mocą której odmówiono skarżącej spółce przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2013. Zaznajamiając się z aktami sądowymi sprawy wszczętej ze skargi spółki z ograniczoną odpowiedzialnością A na ww. decyzję Sąd stwierdza, że podstawą tego rozstrzygnięcia stanowiło przyjęcie przez organy administracji rolnej, że skarżąca spółka wraz innymi spółkami kapitałowymi stworzyła sztuczne warunki wymagane do otrzymania płatności i w konsekwencji stosując wobec spółki generalną klauzulę pozwalającą organom administracji publicznej przeciwdziałać obejściu prawa przez podmioty celem uzyskania przez nich korzyści wbrew intencjom ustawodawcy unijnego zawartą w art. 4 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE, EURATOM) Nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich (Dz. Urz. UE L 312 z 23 grudnia 1995 r.; dalej też: rozporządzenie Rady (WE, EURATOM) Nr 2988/95) odmówiono spółce wnioskowanych płatności. Bezspornym jednak w sprawie jest, że Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. uchylił decyzję Dyrektora OR ARiMR we W. wyrokiem z dnia [...] r. III SA/Wr 704/15 wskazując, że zebrany w sprawie materiał dowodowy w trakcie postępowania administracyjnego nie pozwala bez żadnych wątpliwości przyjąć, że spółka składając wniosek o płatności rolnośrodowiskowe w dniu 6 czerwca 2013 r. stworzyła "sztuczne warunki", o których mowa w art. 4 ust. 3 rozporządzenia Rady Nr 2988/95. Dodatkowo Sąd stwierdza, że wniosek ten rozpoczynał wobec spółki program rolnośrodowiskowy, był pierwszym jaki złożyła półka w ramach tej płatności. Biorąc pod uwagę wskazane ustalenia Sąd stwierdza, że co najmniej przedwczesna jest odmowa przyznania skarżącej spółce w drugim roku programu rolnośrodowiskowego płatności rolnośrodowiskowej za rok 2014. Zgodnie bowiem z § 2 ust. 1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego Płatność rolnośrodowiskową przyznaje się rolnikowi w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit. a rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 608, z późn. zm.), zwanemu dalej "rolnikiem", jeżeli: 1) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, zwany dalej "numerem identyfikacyjnym"; 2) (6) łączna powierzchnia posiadanych przez niego działek rolnych w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit. c rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009, zwanych dalej "działkami rolnymi", wynosi co najmniej 1 ha; 3) realizuje 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe, o którym mowa w art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 21.10.2005, str. 1, z późn. zm.), zwane dalej "zobowiązaniem rolnośrodowiskowym", obejmujące wymogi wykraczające ponad podstawowe wymagania, w ramach określonych pakietów i ich wariantów, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej; 4) spełnia warunki przyznania płatności rolnośrodowiskowej w ramach określonych pakietów lub ich wariantów określone w rozporządzeniu. Natomiast zgodnie z przywołanym § 5 ust. 1 tego rozporządzenia zobowiązanie rolnośrodowiskowe obejmuje obszar gruntów zadeklarowanych we wniosku o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej w ramach poszczególnych pakietów i ich wariantów, objęty obszarem zatwierdzonym w rozumieniu art. 2 ust. 1 akapit drugi pkt 23 lit. b rozporządzenia nr 640/2014, zwanym dalej "obszarem zatwierdzonym" do których została przyznana pierwsza płatność rolnośrodowiskowa. Jak wykazano kwestia przyznania, bądź nie przyznania spółce pierwszej płatności w programie rolnośrodowiskowym na lata 2013-2018 nie jest do momentu wydania wyroku w niniejszej sprawie rozstrzygnięta, tak więc nie może stanowić uzasadnienia dla odmowy przyznania spółce płatności rolnośrodowiskowej, w kolejnym, drugim roku płatności. Odnosząc się do zarzutu spółki, że organ I instancji, a za nim organ odwoławczy dopuścili się naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, gdyż nie wezwano spółki A do złożenia korekty wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014r., w sytuacji gdy należało poinformować spółkę, że z uwagi na okoliczności ujawnione w postępowaniu wyjaśniającym i wydaniu w dniu [...]r. decyzji o odmowie przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2013r. wniosek ten nie może zostać złożony jako wniosek kontynuacyjny w zadeklarowanym przez stronę nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 21 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. 2013, poz. 173; dalej też: ustawa), z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1 (przyznania płatności), do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej (ust. 1). . W postępowaniu w sprawie dotyczącej przyznania pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie: 1) stoi na straży praworządności; 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; 3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; 4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania; przepisu art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się (ust. 2). Strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne (ust. 3). Powyższe przepisy jednoznacznie wskazują, że postępowanie wyjaśniające w sprawach o przyznanie płatności jest szczególnym, uproszczonym postępowaniem administracyjnym, w którym ustawodawca zdecydował się na odejście od zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w części drugiej art. 7 kpa. Wobec bowiem zobowiązania strony do przedstawienia wszystkich dowodów niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, ustawodawca oparł postępowanie dowodowe w znacznym stopniu na dowodach przedstawionych przez stronę, a tym samym, przeniósł ciężaru dowodu na osobę, która z faktu wywodzi skutki prawne. W istocie więc na stronie ubiegającej się o płatności spoczywa ciężar wykazania, że w sposób rzeczywisty spełnia warunki do ich uzyskania. W rozpatrywanej sprawie spółka zadeklarowała dobrowolnie i samodzielnie wniosek o płatność rolnośrodowiskową na rok 2014 jako kontynuacja zobowiązania podjętego w 2013 r. i tak też organy potraktowały ten wniosek. Wskazać należy, że wszystkie działania organów administracji rolnej były więc zakreślone wolą skarżącej spółki wyrażoną przez nią w złożonym w dniu [...] wniosku i tylko, zgodnie z treścią tego wniosku organy mogły prowadzić postępowanie administracyjne w tej sprawie. Natomiast działania jakie miałyby podjąć organy zgodnie żądaniem spółki zawartym w skardze stanowiłyby nadinterpretację przepisów prawa. Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy powinien wziąć pod uwagę uchybienia wskazane w uzasadnieniu. Mając na względzie powyższe, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku. O zwrocie kosztów postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 § 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło