III SA/Wr 1261/15
PostanowienieWSA we Wrocławiu2016-02-18
Skład orzekający: Referendarz sądowy Michał Kazek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy syndykowi masy upadłości można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, jeśli wykaże brak płynności finansowej i niemożność spieniężenia majątku?Ratio decidendi
Syndykowi masy upadłości można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, jeśli wykaże on brak płynności finansowej i niemożność spieniężenia majątku, co potwierdza jego niewypłacalność. Fakt ogłoszenia upadłości sam w sobie świadczy o braku środków na pokrycie kosztów postępowania sądowego, nawet jeśli istnieją teoretyczne możliwości sprzedaży majątku.Stan faktyczny
Syndyk masy upadłości złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, w związku ze skargą na decyzję odmawiającą zezwolenia na wyprzedaż zapasów napojów alkoholowych. W uzasadnieniu podał, że w masie upadłości brak jest środków na pokrycie kosztów sądowych, a istnieją liczne zobowiązania i strata. Strona skarżąca wykazała również dotychczasową niemożność spieniężenia nieruchomości.Rozstrzygnięcie
Przyznano stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale III wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Syndyka Masy Upadłości S.B. w upadłości likwidacyjnej na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy zezwolenia na wyprzedaż posiadanych, zinwentaryzowanych zapasów napojów alkoholowych do 4,5% zawartości alkoholu oraz piwa postanawia przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na wyżej oznaczoną decyzję Syndyk Masy Upadłości A.B. w upadłości likwidacyjnej złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W jego uzasadnieniu strona skarżąca podała, że w masie upadłości nie ma środków, które aktualnie można by spieniężyć celem uzyskania środków na pokrycie kosztów sądowych, upadły posiada szereg zobowiązań względem kontrahentów o łącznej wartości 2.023.504,34 zł i aktualnie odnotowuje stratę. Argumentował także wnioskodawca, że nie jest możliwe przeznaczenie wolnych środków na koszty sądowe, między innymi z uwagi na konieczność regulowania bieżących płatności umożliwiających prowadzenie postępowania upadłościowego oraz na spłaty wierzycieli zgłoszonych na listę.
Okoliczności przedstawione przez skarżącego syndyka znajdują potwierdzenie w treści akt sprawy, z których nadto wynika, że w skład masy upadłości wchodzą nieruchomości, których sprzedaż nie doszła do skutku z uwagi na brak zainteresowania kupujących, w rezultacie czego sędzia komisarz wyraził zgodę na ich sprzedaż za 80% cen oszacowania, oraz długi masy – w kwocie 10.227,24 zł.
W sprawie zważono, co następuje.
Stosownie do brzmienia art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 ustawy procesowej). W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Na wstępie należy stwierdzić, iż w stosunku do podatnika została ogłoszona upadłość obejmująca likwidację majątku dłużnika. Wprawdzie unormowanie Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje, aby osoby fizyczne w upadłości były zwolnione z mocy ustawy z obowiązku uiszczania kosztów sądowych, należy mieć jednak na uwadze, iż sam fakt otwarcia postępowania upadłościowego świadczy o braku płynności finansowej podmiotu gospodarczego. Zgodnie bowiem z art. 10 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze (tekst jednolity w Dz. U. z 2015 r. poz. 233 ze zm.), upadłość ogłasza się w stosunku do dłużnika, który stał się niewypłacalny. Z kolei upadłość obejmującą likwidację majątku dłużnika ogłasza się, gdy brak jest podstaw do ogłoszenia upadłości z możliwością zawarcia układu (uchylony z dniem 1 stycznia 2016 r. art. 15 tej samej ustawy).
W oparciu o przedstawioną w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz wynikającą z akt sprawy, sytuację majątkową i finansową upadłego oraz uwzględniając kwoty i charakter jego wierzytelności oraz wykazaną, dotychczasową niemożność spieniężenia majątku nieruchomego A.B., referendarz sądowy doszedł do przekonania, że żądanie Syndyka Masy Upadłości A.B w upadłości likwidacyjnej dotyczące przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych zasługuje na uwzględnienie.
Upadły podatnik posiada wprawdzie środki trwałe w postaci nieruchomości, trudno jednak uznać za zasadną odmowę przyznania prawa pomocy z powołaniem się na, jak się okazuje w sprawie, teoretyczną możliwość spieniężenia, posiadanych przez upadłego zasobów, skoro celem postępowania upadłościowego jest sprzedaż majątku upadłego oraz zaspokojenie wierzycieli. W tym kontekście oceniając oświadczenie strony zawarte we wniosku o prawo pomocy, referendarz sądowy ocenił, że strona nie posiada dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2) w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, referendarz sądowy postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło