III SA/Wr 130/10
PostanowienieWSA we Wrocławiu2010-04-12
Skład orzekający: Wiesław Jakubiec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, powinien zostać uwzględniony w całości, czy częściowo, biorąc pod uwagę sytuację materialną wnioskodawcy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że sytuacja materialna wnioskodawcy uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ale nie w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Zakres przyznanego prawa pomocy jest wystarczający do zapewnienia wnioskodawcy prawa do rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny, ponieważ sąd z urzędu bada zgodność z prawem zaskarżonego aktu.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Wskazał na trudną sytuację materialną związaną z prowadzeniem gospodarstwa rolnego, stratami spowodowanymi warunkami atmosferycznymi, chorobą zwierząt i kredytem. Przedstawił dochody z gospodarstwa, dopłat unijnych i stypendiów dzieci, a także ponoszone wydatki. W przeszłości umarzano mu zaległości podatkowe i składkowe.Rozstrzygnięcie
1. Przyznano prawo pomocy w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych. 2. Odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie (ustanowienie radcy prawnego).Pełny tekst orzeczenia
Wiesław Jakubiec – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. L.o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2009 postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych; 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.
W odpowiedzi na wezwanie o uzupełnienie braku skargi poprzez uiszczenie wpisu sądowego w wysokości 200 zł, skarżący złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego wskazując w uzasadnieniu, iż jego czteroosobowa rodzina (w tym trójka uczących się dzieci) utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego z gospodarstwa rolnego o pow. 12, 32 ha, on sam od sierpnia 2008 r. pozostaje na zwolnieniu lekarskim, w roku 2009 jego gospodarstwo poniosło straty (97, 4%) z powodu nadmiernych opadów (przy czym skarżący nie otrzymał odszkodowania od ubezpieczyciela), a we wrześniu 2009 r. padła mu krowa. Poinformował, że posiada "połowę" dom o pow. 100 m2.
W piśmie z dnia 8 kwietnia 2010 r. wnioskodawca oświadczył, że w roku 2009/10 sprzedał produkty rolne za kwotę 4.500 zł, otrzymał dopłaty z UE w wysokości 10.021, 46 zł, jego córka N. otrzymuje stypendium socjalne w wysokości 380 zł; a córka A. stypendium naukowe w wysokości 420 zł. Dodał, że ich wydatki kształtują się następująco: dojazd syna P. i córki N. do szkół- 600 zł; akademik córki A.- 380 zł; opłaty (gaz, energia elektryczna, woda, ścieki)- 300 zł; podatek rolny i składka na KRUS- 300 zł; koszt lekarstw- ok. 200 zł. Podniósł, że na odnowienie produkcji rolnej musiał zaciągnąć kredyt "klęskowy". Poinformował, że rozwiódł się z żoną w 2004 r. i w wyniku rozwodu syn A.oraz córka N. znalazła się pod opieką żony, ale gdy córka osiągnęła pełnoletniość przeniosła się do niego. Z załączonych do pisma dokumentów wynika, że skarżącemu umarzano zaległości w składkach na ubezpieczenie społeczne rolników, jak również zaległości podatkowe w podatku rolnym i w podatku od nieruchomości.
Mając na względzie przedstawione we wniosku okoliczności Sąd uznał, iż zachodzą przesłanki do zwolnienia skarżącego z kosztów sądowych. Zdaniem Sądu zakres przyznanego prawa pomocy jest wystarczający do zapewnienia skarżącemu prawa do rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.
Podkreślić należy, iż ustanowienie stronie w toku postępowania przed sądem administracyjnym I instancji pełnomocnika z urzędu powinno mieć charakter zupełnie wyjątkowy, bowiem sąd ten obowiązany jest czuwać nad tym by stronom występującym w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego udzielać potrzebnych wskazówek co do czynności procesowych oraz pouczać ich o skutkach prawnych tych czynności i skutkach zaniedbań (art. 6 u.p.s.a.). Skarga dla Sądu ma wyłącznie walor niewiążącej informacji o wadliwości aktu czy działania (zaniechania) organu, bowiem Sąd z urzędu zobowiązany jest do wzięcia pod uwagę wszelkich naruszeń prawa jakie stwierdzi badając daną sprawę. Sąd także ocenia czy organy administracyjne zastosowały wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze (art. 134 u.p.s.a.). Wskazane uregulowania gwarantują, że niezależnie od błędnie lub nieudolnie formułowanych przez skarżącego zarzutów czy braku jego zaangażowania w postępowanie sądowoadministracyjne (skarżący nie ma obowiązku uczestniczenia w posiedzeniach Sądu) akt będący przedmiotem zaskarżenia zostanie wszechstronnie przez Sąd zbadane pod względem jego zgodności z prawem. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 245 § 2 i 3 i art. 246 § 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło