III SA/Wr 146/12
PostanowienieWSA we Wrocławiu2012-04-24
Skład orzekający: Maciej Guziński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sprawa dotycząca odmowy ustalenia kapitału początkowego przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych mieści się w kognicji sądów administracyjnych?Ratio decidendi
Sprawy dotyczące odmowy ustalenia kapitału początkowego przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie należą do właściwości sądów administracyjnych. Zgodnie z przepisami ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, od takich decyzji przysługuje odwołanie do właściwego sądu powszechnego (sądu pracy i ubezpieczeń społecznych). Sądy administracyjne sprawują kontrolę nad ściśle określonym katalogiem spraw, a sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych, z pewnymi wyjątkami, są domeną sądów powszechnych.Stan faktyczny
Skarżący M. D. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającą ustalenia kapitału początkowego. Po wezwaniu do sprecyzowania przedmiotu skargi, skarżący przedstawił decyzję ZUS i wyrok sądu okręgowego. Pełnomocnik organu wniósł o odrzucenie skargi z powodu niedopuszczalności drogi sądowej.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Maciej Guziński po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. D. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia kapitału początkowego postanawia: odrzucić skargę.
Pismem z dnia [...] r. M. D. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. skargę podnosząc, że skarży odmowę przyjętej przez Sejm ustawy o wyliczeniu kapitału początkowego oraz nieprzyznanie zasiłku po ukończeniu 75 lat życia.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału III wezwano skarżącego do wskazania przedmiotu skargi (daty i oznaczenia zaskarżonej decyzji, bądź też opisania zaskarżonej bezczynności organu), w terminie 7 dni od dnia doręczenia przesyłki pod rygorem odrzucenia skargi.
W zakreślonym w zarządzeniu terminie skarżący złożył pismo, w którym wyjaśnił, że przedmiotem skargi jest nienaliczenie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych kapitału początkowego. Do pisma skarżący dołączył kopię decyzji ZUS z dnia [...] r. o odmowie ustalenia kapitału początkowego, oraz wyrok Sądu Okręgowego w J.G. z dnia [...] r. sygn. akt [...], oddalającego odwołanie od tej decyzji.
W odpowiedzi na skargę pełnomocnik organu wniósł o jej odrzucenie, z powodu niedopuszczalności drogi sądowoadministracyjnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta obejmuje przy tym ściśle określony katalog spraw, do którego prawodawca zaliczył w art. 3 § 2 p.p.s.a. przede wszystkim weryfikację:
1) decyzji administracyjnych;
2) postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, a także postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty;
3) postanowień wydanych w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
5) aktów prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) aktów organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowanych w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) aktów nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynności organów w przypadkach określonych w pkt 1-4.
Sądy administracyjne orzekają ponadto w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.
W niniejszej sprawie przedmiotem rozpoznania jest odmowa ustalenia kapitału początkowego.
Tymczasem, stosownie do treści art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 205, poz. 1585 ze zm.) od decyzji Zakładu przysługuje odwołanie do właściwego sądu w terminie i według zasad określonych w przepisach kodeksu postępowania cywilnego. Zgodnie z § 2 art. 461 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. nr 43, poz. 296) – zwanej dalej "k.p.c.", w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych właściwy do rozpoznania sprawy jest sąd, w którego okręgu ma miejsce zamieszkania strona odwołująca się od decyzji wydanej przez organ rentowy, chyba że przepis odrębny stanowi inaczej. Przy czym przez sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych rozumie się sprawy, w których wniesiono odwołanie od decyzji organów rentowych, dotyczących: ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia rodzinnego, emerytur i rent, innych świadczeń w sprawach należących do właściwości Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, odszkodowań przysługujących w razie wypadków i chorób pozostających w związku ze służbą wojskową albo służbą w Policji lub Służbie Więziennej (art. 476 § 2 k.p.c.).
Wyjątek od zasady właściwości sądów powszechnych w sprawach dotyczącej ubezpieczeń społecznych przewiduje art. 83 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Oddaje on pod kognicję sądów administracyjnych decyzje wydane w wyniku wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, w sprawach dotyczących decyzji przyznającej świadczenie w drodze wyjątku oraz od decyzji odmawiającej przyznania takiego świadczenia, a także od decyzji w sprawach o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne.
Zważywszy na powyższe oraz na treść art. 3 p.p.s.a., wskazać należy, że przedmiot wniesionej skargi, jakim jest odmowa ustalenia kapitału początkowego, nie mieści się w zakresie kompetencji orzeczniczych sądów administracyjnych i jako taka winna zostać odrzucona. Zaskarżona decyzja zawierała prawidłowe pouczenie o możliwości złożenia odwołania do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych, a z akt sprawy wynika, że skarżący z możliwości tej skorzystał przed skierowaniem skargi do tutejszego Sądu.
Mając powyższe na względzie – na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. – orzeczono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło