III SA/Wr 149/06
WyrokWSA we Wrocławiu2006-09-12
Skład orzekający: Maciej Guziński, Bogumiła Kalinowska, Jerzy Strzebińczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o wznowienie postępowania jest dopuszczalna, gdy prawomocne postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej zostało wydane na podstawie przepisu, który następnie został uznany za niezgodny z Konstytucją RP przez Trybunał Konstytucyjny?Ratio decidendi
Skarga o wznowienie postępowania jest zasadna, gdy prawomocne postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej zostało wydane na podstawie art. 73 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który to przepis został uznany za niezgodny z Konstytucją RP wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego. W takiej sytuacji, spełnione są przesłanki do wznowienia postępowania na podstawie art. 272 PPSA, co skutkuje uchyleniem zaskarżonego postanowienia.Stan faktyczny
Skarżący J K wniósł skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu o odrzuceniu jego skargi kasacyjnej. Postanowienie to zostało wydane w oparciu o art. 73 PPSA, który określał sposób doręczania pism sądowych poprzez awizowanie. Skarżący powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 28 lutego 2006 r. (sygn. P 13/05), który uznał art. 73 PPSA za niezgodny z Konstytucją RP. Skarga o wznowienie postępowania została wniesiona w ustawowym terminie od wejścia w życie wyroku TK.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie i zasądził od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Guziński, Sędziowie Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska (sprawozdawca), Sędzia WSA Jerzy Strzebińczyk, Protokolant Katarzyna Dziok, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 12 września 2006 r. sprawy ze skargi J K o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia [...] r. w przedmiocie odrzucenia skargi kasacyjnej skarżącego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia [...] r. w sprawie o sygnaturze akt [...] I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Dyrektora Izby Celnej we W na rzecz skarżącego kwotę [...] zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Wyrokiem z [...] r., sygn. akt [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę J K na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe. Postanowieniem Sądu z dnia [...] r. sygn. [...] odrzucono skargę kasacyjną strony skarżącej od przedmiotowego wyroku, wniesioną w dniu [...] r. W uzasadnieniu postanowienia między innymi wskazano, że zaskarżone orzeczenie wraz z uzasadnieniem wysłane na adres ustanowionego w sprawie pełnomocnika skarżącego - zgodnie z informacją umieszczoną na odwrocie zwrotnego potwierdzenia odbioru - złożono na okres siedmiu dni w placówce pocztowej, skąd nie zostało podjęte, mimo iż w skrzynce na korespondencję adresata umieszczono stosowne zawiadomienie. W dniu [...] r. umocowany przez skarżącego [...] J K wniósł do sądu pismo, zwracając się w nim o wydanie niepodjętego w terminie z placówki pocztowej odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem. Odbiór przedmiotowych dokumentów pełnomocnik potwierdził własnoręcznym podpisem i adnotacją o skutecznym ich doręczeniu w dniu [...] r.
Powołując się na brzmienie przepisu art. 177 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z dnia 20 września 2002 r. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zgodnie z którym skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem oraz na pozostającą w związku z art. 83 § 1 tej ustawy treść art. 111 § 2 Kodeksu cywilnego, w myśl którego jeżeli początkiem terminu oznaczonego w dniach jest pewne zdarzenie, nie uwzględnia się przy obliczaniu terminu dnia, w którym to zdarzenie nastąpiło – Sąd orzekł, że w tej sprawie zdarzeniem, od zaistnienia którego rozpoczął się bieg terminu do wniesienia skargi, był upływ siódmego dnia awizowania przesyłki zawierającej odpis wyroku z uzasadnieniem. Stosownie bowiem do treści art. 73 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w razie niemożności doręczenia pisma w sposób właściwy bądź zastępczy, pismo składa się na okres siedmiu dni w placówce pocztowej, a zawiadomienie o tym umieszcza się w skrzynce na korespondencję. W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia tego okresu. Z uwagi na fakt, że przedmiotowe dokumenty - jak wynikało ze zwrotnego potwierdzenia ich odbioru - złożono w Urzędzie Pocztowym w G w dniu [...] r., skąd też nie zostały podjęte, za datę skutecznego doręczenia przyjąć należało w ocenie Sądu dzień [...] r. Wobec powyższego nieprzekraczalny termin do wniesienia skargi kasacyjnej upłynął skarżącemu z dniem [...] r. Uznając zatem, że skoro w rozpoznawanej sprawie pełnomocnik J K wnosząc skargę kasacyjną w dniu [...] r. przekroczył określony ustawą procesową trzydziestodniowy termin do wniesienia środka zaskarżenia, błędnie określiwszy jako początek jego biegu dzień [...] r. - Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił na mocy art. 178 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę kasacyjną skarżącego.
Postanowienie Sądu zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego w dniu [...] r. a wobec nie wniesienia w ustawowym terminie zażalenia – stało się ono prawomocne. Skarżący [...] r. złożył jednakże do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę o wznowienie postępowania zakończonego opisanym prawomocnym postanowieniem, domagając się jego uchylenia w całości, powołując się na art. 272 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Na poparcie skargi podniesiono, że podstawą prawną postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia [...] r. była treść przepisu art. 73 wymienionej ustawy, co do którego wyrokiem z 28 lutego 2006r., wydanym w sprawie sygn. P 13/05, Trybunał Konstytucyjny orzekł, że w zakresie w jakim ustanawia on siedmiodniowy termin przechowywania pisma procesowego i nie wymaga ponawiania zawiadomienia adresata o złożeniu tego pisma – jest niezgodny z art. 2 i art. 45 ust.1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Wyrok ten został opublikowany w Dzienniku Ustaw z 7 marca 2006r. Nr 38, poz. 268.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej we W odstąpił od zajęcia stanowiska w sprawie podnosząc, że skarga dotyczy sposobu doręczenia postanowienia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w kontekście art. 73 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
W świetle art. 270 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z dnia 20 września 2002 r. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej w dalszej części w skrócie "p.p.s.a." – w przypadkach przewidzianych w dziale VII tej ustawy można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem. Tym samym postępowanie sądowoadministracyjne może zostać wznowione również wtedy, gdy zostało zakończone prawomocnym postanowieniem, przy czym zakończenie postępowania może przypadać zarówno na etap postępowania w pierwszej jak i drugiej instancji, nie wyłączając jego fazy międzyinstancyjnej. Niewątpliwie zatem prawomocne postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, jak miało to miejsce w niniejszej sprawie, należy uznać za mające przymiot "kończącego postępowanie" skoro zamyka skutecznie drogę prawną do rozpoznania tego środka zaskarżenia przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Strona skarżąca ustawową podstawę wznowienia oparła na normie z art. 272 p.p.s.a., powołując się na orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego sygn. P 13/05 z dnia 28 lutego 2006r, opublikowane w Dzienniku Ustaw z 7 marca 2006r. Nr 38, poz. 268.
Stosownie do § 1 wskazanego przepisu można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie. W myśl zaś § 2 - w sytuacji określonej w § 1 skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego.
Badając dopuszczalność oraz zasadność skargi o wznowienie w niniejszej sprawie należy stwierdzić, iż przesłanki, o których mowa w art. 270 i 272 zostały spełnione. Skarga o wznowienie postępowania została złożona przed upływem jednego miesiąca od dnia wejścia w życie przytoczonego wyroku Trybunału Konstytucyjnego, co nastąpiło z dniem jego ogłoszenia w Dzienniku Ustaw, gdyż Trybunał nie określił innego terminu utraty mocy obowiązującej zakwestionowanego przepisu ( art. 190 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej).
Objęte skargą prawomocne postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z [...] r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej od wyroku tego Sądu - zapadłego w dacie [...] r., sygn. akt [...] - zostało bezsprzecznie podjęte na podstawie art.73 powołanej ustawy procesowej Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który to przepis w zakresie, w jakim ustanawia siedmiodniowy termin przechowywania pisma procesowego i nie wymaga ponawiania zawiadomienia adresata o złożeniu tego pisma został uznany za niekonstytucyjny na mocy cytowanego wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Sąd bowiem przyjął za początek biegu trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi kasacyjnej upływ siódmego dnia jednokrotnego awizowania przesyłki zawierającej odpis wyroku z uzasadnieniem. Tymczasem dwukrotne awizo pozwoliłoby na przyjęcie, że przedmiotowa skarga kasacyjna została wniesiona z zachowaniem terminu, co wynika z prostego porównania dnia dokonania awizowania przesyłki z datą faktycznego wniesienia skargi kasacyjnej.
W tym stanie rzeczy wobec uwzględnienia skargi o wznowienie postępowania oraz spełnienia przesłanek z art. 270 i 272 p.p.s.a. prawomocne postanowienie tutejszego Sądu z dnia [...] r. w sprawie sygn. [...] o odrzuceniu skargi kasacyjnej podlegało w tym trybie uchyleniu (art. 282 § 2 p.p.s.a.) - jak w pkt I wyroku.
Orzeczenie o kosztach postępowania zawarte w pkt II znajduje wsparcie w art. 200 w związku z art. 276 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło