III SA/Wr 156/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marcin Miemiec (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska Sędzia WSA Maciej Guziński Protokolant: Renata Pawlak po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 4 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi A. B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zarzutów oddala skargę. Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W. jako organ egzekucyjny prowadzi wobec A. B. postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...] sierpnia 2012 r. Nr [...] i [...], obejmujących składki na ubezpieczenie społeczne za marzec, kwiecień i maj 2012 r., w łącznej kwocie należności głównej [...] zł oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne za marzec i kwiecień 2012 r. w łącznej kwocie należności głównej [...] zł. Powyższe tytuły wykonawcze doręczono stronie w dniu [...] sierpnia 2012 r. Wynika to ze zwrotnego potwierdzenie odbioru. Pismem z dnia [...] września 2012 r. A. B. wniosła zarzuty w sprawie tego postępowania egzekucyjnego. Postanowieniem z dnia [...] października 2012 r. Nr [...] Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie wymienionych tytułów wykonawczych. Postanowienie to doręczono stronie w dniu [...] października 2012 r. Na postanowienie strona pismem z dnia [...] października 2012 r. wniosła zażalenie, w treści którego zawarła także wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Po rozpatrzeniu wniosku Dyrektor Oddziału ZUS w W. postanowieniem z dnia [...] listopada 2012 r. Nr [...] odmówił przywrócenia terminu do wniesienia zarzutów. Strona wniosła zażalenie żądając uchylenia postanowienia w całości oraz przywrócenia terminu do wniesienia zarzutów z powodu rażącego naruszenia przepisów k.p.a. uniemożliwiającego jej wniesienia zarzutów we właściwym terminie. Podniosła, że doręczono jej tytuły wykonawcze bez pouczenia, gdyż bezspornie tytuły wykonawcze nie zawierały słowa "pouczenie". Jest to naruszenie zasady informowania stron zawartej w art. 9 k.p.a. i rażąco narusza przepis, że strona została należycie i wyczerpująco poinformowana o okolicznościach faktycznych i prawnych mających wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków. Zdaniem strony brak słowa "pouczenie" wystarcza do uznania, że strona została niewłaściwie pouczona z winy organu. Wobec tego organ nie może egzekwować praw i obowiązków, skoro nie dokonał pouczenia. Organ nie pouczył zatem o możliwościach, sposobie, trybie i terminie zaskarżenia oraz o skutkach niezaskarżenia i w zakresie niedotrzymania terminu zaskarżenia, gdyby był w pouczeniu wskazany. Strona przyznała, że w treści tytułu wykonawczego jest informacja o prawie zgłoszenia zarzutów w terminie 7 dni, ale bez sprecyzowania, od jakiej daty liczony jest termin 7 dni, do kogo należy zgłosić zarzuty oraz jak je zgłosić. Stwierdziła ponadto, że tekst jest napisany czcionką o wysokości 1 milimetra. Stąd jest trudny do odczytania. Takich mikroskopijnych zapisów nie można uznać za pouczenie. Strona zarzuciła, że organ rentowy świadomie i z pełną premedytacją załączył Zawiadomienie [...] spięte razem z tytułami wykonawczymi, które zawierają pouczenie. Zarówno słowo POUCZENIE jak pozostały tekst jest napisany normalną czcionką, a wskazany tam termin wynosi 14 dni. Takie działanie skarżąca uznała za manipulację, która miała na celu wprowadzenie jej w błąd. Dyrektor Izby Skarbowej we W. zaskarżonym postanowieniem utrzymał w mocy postanowienie organu egzekucyjnego. W uzasadnieniu podzielił stanowisko organu I instancji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego A. B. stwierdziła jedynie, że zaskarża w całości postanowienie sporządzone przez Naczelnika Wydziału A. K. działającego z upoważnienia Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] stycznia 2013 r. utrzymujące w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Podkreślił, że w rozpatrywanej sprawie ma zastosowanie art. 58 § 1 k.p.a., z uwagi na art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 1015 ze zm., dalej także u.p.e.a.). Skarżąca nie spełniła przesłanki uprawdopodobnienia, iż uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. Jako kryterium przy ocenie winy lub jej braku w uchybieniu terminu procesowego - organ stwierdził, że przyjął obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Organ uznał, że skarżącą w prawidłowy sposób pouczono o terminie wniesienia zarzutów. Pouczenie zawierają bowiem odpisy tytułów wykonawczych doręczone skarżącej w dniu [...] sierpnia 2012 r., sporządzone zgodnie z wymogami art. 27 u.p.e.a., na druku stanowiącym załącznik Nr 5 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. Nr 137, poz. 1541 ze zm.). Organ odwołał się do obiektywnego miernika staranności człowieka, który przejawia dbałość o własne interesy i życiowo ważne sprawy. Postępując w taki sposób skarżąca po otrzymaniu tytułów wykonawczych i zapoznaniu się z ich treścią winna była zwrócić się do organu egzekucyjnego o wyjaśnienia, jeżeli pouczenie zawarte w tytułach wykonawczych nie było dla niej w pełni zrozumiałe. Organ stwierdził, że skarżącą prawidłowo poinformowano o możliwości i terminie wniesienia zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, a ona nie zwróciła się do organu egzekucyjnego o wyjaśnienie wątpliwości związanych z tym pouczeniem. Zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej wniosła natomiast po terminie. Organ uznał więc zachowanie skarżącej za noszące znamiona winy, a co najmniej niedbalstwa. Organ uznał za bezzasadny zarzut naruszenia art. 9 k.p.a. Wzór tytułu wykonawczego zawiera bowiem stosowne pouczenie. Stąd zasada informowania zawarta w art. 9 k.p.a. została zachowana przez organ egzekucyjny. Powołując się na orzecznictwo sądowoadministracyjne organ stwierdził, że ustalenie winy w jakiejkolwiek jej postaci, także polegającej na niedbalstwie, powoduje, że organ nie może dokonać przywrócenia uchybionego terminu, a czynność procesowa podjęta przez stronę po jego upływie pozostaje bezskuteczna. Biorąc to pod uwagę organ wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądowa kontrola zaskarżonych decyzji sprawowana jest w oparciu o kryteria zgodności z prawem, a według art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawa prawną. Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji w tych granicach Sąd uznał, że skarga jest niezasadna. Podstawą prawną rozstrzygnięcia rozpatrywanej sprawy jest art. 58 § 1 k.p.a. Artykuł 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 1015, dalej także u.p.e.a.) stanowi bowiem, że jeżeli przepisy tej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 58 § 1 k.p.a. w razie uchybienie terminowi należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchylenie nastąpiło bez jego winy. Taką prośbę należy wnieść w terminie 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu, jednocześnie dokonując określonej czynności procesowej (art. 58 § 2 k.p.a.). W rozpatrywane sprawie skarżąca wniosła zarzuty niewątpliwie z uchybieniem 7 dniowego terminu do ich wniesienia, określonego w art. u.p.e.a. Tytuły wykonawcze doręczono skarżącej w dniu [...] sierpnia 2012 r., natomiast dnia [...] września 2012 r. skarżąca wniosła zarzuty, czyli po upływie 14 dni od doręczenia tytułów wykonawczych. Jeżeli skarżąca zamierzała wnosić o przywrócenie terminu, winna była wraz z zarzutami sformułować stosowny wniosek. Wymóg ten wynika z art. art. 58 § 2 k.p.a. Skarżąca podnosi jednak, że wnosząc zarzuty była przekonana, że do ich wniesienia obowiązuje termin 14 dniowy, wskazany w pouczeniu Zawiadomienia [...]. Został on dochowany przez skarżącą. Według Sądu organ trafnie przyjął, że stanowisko skarżącej jest w tym przedmiocie błędne. Z pouczenia zawartego w Zawiadomieniu [...], którego jasności, zrozumiałości i przejrzystości skarżąca nie kwestionuje, wynika bowiem, że termin 14 dniowy dotyczy możliwości wniesienia skargi na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego. Jest to odrębny środek prawy, a termin 14 dniowy nie dotyczy zgłoszenia zarzutów, gdzie obowiązuje termin 7 dniowy niedochowany w rozpatrywanej sprawie przez skarżącą. Wbrew temu, co podnosi skarżąca, doręczone tytuły wykonawcze zawierają pouczenie o przysługującym prawie do zgłoszenia zarzutów w terminie 7 dni, z wyliczeniem zamkniętego katalogu podstaw. Odpisy tytułów wykonawczych doręczone w dniu [...] sierpnia 2012 r. zostały sporządzone zgodnie z wymogami art. 27 u.p.e.a., na druku stanowiącym załącznik Nr 5 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Pouczenie jest umieszczone w obramowaniu na drugiej stronie tego druku urzędowego. Podnoszony przez skarżącą brak terminu "Pouczenie" nie podważa jego istoty. Także niewielka czcionka pouczenia nie może być podniesiona dla uzasadnienia niemożności zaznajomieniem się z jego treścią. Organ egzekucyjny będący adresatem zgłoszonych zarzutów nie jest wskazany w pouczeniu. Organy orzekające jednak trafnie wywodzą, że jeżeli skarżąca miała w tym przedmiocie wątpliwości, mogła się zwrócić do organu egzekucyjnego o ich wyjaśnienie. Nie uczyniła tego jednak. Sąd nie podziela także wątpliwości skarżącej, od kiedy należy liczyć upływ terminu 7 dniowego do zgłoszenie zarzutów. Jest to dzień doręczenia tytułu wykonawczego, a więc dzień, w którym skarżąca dowiedziała się o wystawieniu tytułu wykonawczego. Sąd nie uznał zatem trafności zarzutów skarżącej w przedstawionych kwestiach formalnych. Sąd stwierdza zatem, że w rozpatrywanej sprawie skarżąca nie spełniła przesłanki uprawdopodobnienia, iż uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy jako osoby zainteresowanej. Nie wskazała takich okoliczności, które w świetle powołanego art. 58 § 1 k.p.a. mogłyby uprawdopodobnić brak winy skarżącej w uchybieniu terminu. Jako kryterium przy ocenie winy lub jej braku w uchybieniu terminu procesowego - organ przyjął trafnie obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy, którego skarżąca nie spełniła. W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że skarga nie jest uzasadniona i na mocy art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.