III SA/Wr 173/08

PostanowienieWSA we Wrocławiu2009-01-30

Skład orzekający: Magdalena Jankowska - Szostak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji podatkowej powinien zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie udokumentowała należycie ryzyka wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków?
Ratio decidendi
Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli strona skarżąca nie udokumentowała swojej aktualnej sytuacji finansowej przez przedłożenie odpowiednich dokumentów, takich jak wyciągi z rachunków bankowych czy zestawienia przychodów i wydatków. Brak wyczerpującego uzasadnienia wniosku, popartego dowodami, uniemożliwia jego merytoryczną ocenę, zwłaszcza gdy przedmiotem sporu są świadczenia pieniężne, które z natury są odwracalne.
Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła skargę na decyzję organu podatkowego dotyczącą określenia podatku akcyzowego oraz podatku od towarów i usług. Wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, argumentując, że zapłata należności podatkowej mogłaby narazić ją na poważną stratę majątkową i trudne do odwrócenia skutki finansowe, w tym potencjalną likwidację działalności gospodarczej. Sąd odmówił wstrzymania wykonania decyzji z uwagi na niewystarczające udokumentowanie sytuacji finansowej spółki i wspólników.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA - Magdalena Jankowska - Szostak po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi "[...] " sp. jawna w S na decyzję D I C we W z dnia[...] . Nr [...] w przedmiocie określenia podatku akcyzowego oraz podatku od towarów i usług wniosku strony skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia 14 stycznia 2008 r. spółka jawna "..." złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W skargę na opisaną w osnowie niniejszego postanowienia decyzję D I C we W . W uzasadnieniu skargi strona wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, wskazując, że zapłata określonej w decyzji należności podatkowej mogłaby narazić ją na poważną stratę majątkową, w szczególności mając na uwadze rażące nieprawidłowości w zakresie postępowania wyjaśniającego przeprowadzonego przez organ I instancji. Postanowieniem z dnia 5 września 2008 r. odmówiono stronie skarżącej wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia 17 września 2008 r. strona skarżąca ponownie wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Zarządzeniem z 24 września 2008 r. wezwano stronę skarżącą do uzupełnienia braków formalnych złożonego wniosku poprzez nadesłanie odpisu tego wniosku wraz z załącznikami, celem doręczenia go stronie przeciwnej. Wezwanie to strona skarżąca odebrała w dniu 25 listopada 2008 r. W wykonaniu zarządzenia z dnia 10 grudnia 2008 r. doręczono D I C odpis wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. We wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji strona skarżąca wskazała, że natychmiastowe jej wykonanie skutkowałoby trudnymi do odwrócenia konsekwencjami w postaci pozbawienia strony płynności finansowej niezbędnej do bieżącego regulowania należności. Wskazano, że skarżący od początku roku generuje straty, a w chwili obecnej strata utrzymuje się na poziomie [...] zł. Ewentualna egzekucja nałożonej kary pieniężnej może spowodować – zdaniem wnioskodawcy – likwidację prowadzonej działalności gospodarczej i skutkować całkowitym załamaniem sytuacji finansowej, brakiem możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych rodziny i w konsekwencji wyrządzeniem skarżącemu znacznej szkody. Podniesiono, że w związku z bardzo wysokimi kosztami działalności skarżący nie osiąga dochodu i żyje na granicy opłacalności. Wskazano również, że skarżący nie ma zdolności kredytowej i nie dysponuje środkami trwałymi, które mógłby spieniężyć. Wykonanie wobec skarżącego obowiązku zapłaty kary w łącznej wysokości około [...] zł spowoduje pozbawienie Sygn. akt III SA/Wr 173/08 go wszelkiego towaru, który ma do sprzedaży oraz przychodów z należności ze sprzedaży, a wobec braku zdolności kredytowej nie będzie on w stanie uruchomić wolnych środków pieniężnych na zakup nowego towaru. Skutki wykonania zaskarżonej decyzji będą nie tylko trudne do odwrócenia, ale w zasadzie nieodwracalne, gdyż spowodują likwidację jedynego źródła utrzymania skarżącego oraz jego rodziny. Z dołączonych do wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji dokumentów, które w większości dotyczą stanu zdrowia E M , wynika, że E M ma [...] lat, jest inwalidą I grupy, a otrzymywane wraz z żoną świadczenia [...] w łącznej wysokości [...] zł przeznaczają na leczenie, rehabilitację i opłaty. Drugi wspólnik – Z M , od marca [...] r. był zatrudniony na [...\] etatu. W dniu 31 lipca 2008 r. została rozwiązana z nim umowa o pracę (na dowód czego dołączono świadectwo pracy). Ma na utrzymaniu siedmioletnią[...] , większość dochodów przeznacza na rehabilitację i leczenie [...] oraz zaspokajanie zobowiązań wynikających z nagłego zakończenia działalności. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej w skrócie jako "p.p.s.a.") wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a., Sąd może wydać postanowienie o wstrzymaniu w całości lub w części aktu lub czynności, będących przedmiotem zaskarżenia, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Instytucja ta ma charakter wyjątku od zasady przewidującej, że ostateczna decyzja administracyjna korzysta z domniemania zgodności z prawem i podlega wykonaniu. Zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażonym m.in. w postanowieniu NSA z dnia 20 grudnia 2004 r. (sygn. akt GZ 138/2004), podstawową przesłanką wstrzymania wykonania decyzji zgodnie z art. 61 § 3 powołanej ustawy jest wykazanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być Sygn. akt III SA/Wr 173/08 wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, a który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. W nawiązaniu do wniosku strony skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji należy podnieść, że w ocenie Sądu nie zasługuje on na uwzględnienie. Przede wszystkim należy wskazać, że wnioskodawca nie udokumentował swojej aktualnej sytuacji finansowej przez przedłożenie np. wyciągów z rachunków bankowych spółki i wspólników oraz osób pozostających z nimi we wspólnym gospodarstwie domowym czy też bieżącego zestawienia przychodów i wydatków spółki. W zasadzie przeważająca część dokumentów dołączonych do wniosku związana jest ze stanem zdrowia E M , a sytuacji finansowej spółki dotyczy jedynie zbiorcze zestawienie wartości miesięcznych i narastających za [...] r. i wyciąg z rachunku bankowego Spółki obrazujący operacje finansowe dokonane w dniach od 15 do 17 września 2008 r. (zapłata podatku od nieruchomości, opłat za media i telefon). Ponadto trzeba zwrócić również uwagę na pewne nieścisłości występujące w oświadczeniach wspólników dołączonych do wniosku. Z jednej strony wnioskodawca podkreśla, że Z M pozostaje obecnie bez pracy, a spółka nie uzyskuje żadnych dochodów, z drugiej strony wskazuje, że Z M "większość swoich dochodów przeznacza na leczenie i rehabilitację [...] i zaspakajanie zobowiązań wynikających z nagłego zakończenia działalności". Nie wiadomo przy tym o zakończenie jakiej działalności chodzi, bowiem ze złożonego do akt odpisu KRS, wystawionego na dzień 18 marca 2008 r., wynika, że spółka nie ograniczyła swojej działalności i nie zmierza do jej zakończenia. Nie wyjaśniono również źródeł i wysokości dochodów Z M , a z uwagi na wskazywaną sytuację finansową spółki, istotna była również ocena sytuacji materialnej wspólników Spółki. Sygn. akt III SA/Wr 173/08 Podkreślić również należy, że ze znajdujących się w aktach sprawy dokumentów, dołączonych do wniosku o przyznanie prawa pomocy, wynika m. in., że na rachunku bankowym spółka na dzień 31 grudnia 2007 r. posiadała środki w wysokości [...] zł, z kolei przychody wspólników spółki z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej wynosiły w 2007 r[...] zł (w tym dochody stanowiły kwotę [...] zł). Skoro zatem wnioskodawca, wskazując na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, jednocześnie nie udokumentował należycie tego ryzyka, to tym samym wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługiwał na uwzględnienie. Na marginesie wskazać również należy, że w zasadzie większość dokumentów przedstawionych obecnie przez wnioskodawcę, została już dołączona do wniosku o przyznanie prawa pomocy i była Sądowi znana przy rozpoznawaniu poprzedniego wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że do wykazania niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest nawet wystarczający wywód strony. Uzasadnienie takie powinno się bowiem odnosić do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Jego twierdzenia powinny być poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jego bieżącej sytuacji finansowej. Natomiast brak wyczerpującego uzasadnienia wniosku uniemożliwia jego merytoryczną ocenę (por. post. NSA z 30 listopada 2004 r. GZ 120/04, post. NSA z dnia 18 maja 2004 r. FZ 65/04). W związku z powyższym, Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Jest to tym bardziej uzasadnione, że przedmiotem sporu są świadczenia pieniężne, a więc z istoty swej odwracalne. Dlatego, nawet w przypadku ewentualnego uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji wnioskodawca nie poniesie szkody albowiem wówczas nastąpi zwrot należności. Z tych względów – na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło