III SA/Wr 174/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA - Bogumiła Kalinowska, , , po rozpoznaniu w dniu 12 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi "A." sp. jawna w S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we Wrocławiu z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie określenia podatku akcyzowego oraz podatku od towarów i usług wniosku strony skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia [...]. spółka jawna "A." wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na opisaną w osnowie niniejszego postanowienia decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. W uzasadnieniu skargi strona wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, wskazując, że zapłata określonej w decyzji należności podatkowej mogłaby narazić ją na poważną stratę majątkową, w szczególności mając na uwadze rażące nieprawidłowości w zakresie postępowania wyjaśniającego przeprowadzonego przez organ I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej w skrócie jako "p.p.s.a.") wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a., Sąd może wydać postanowienie o wstrzymaniu w całości lub w części aktu lub czynności, będących przedmiotem zaskarżenia, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Instytucja ta ma charakter wyjątku od zasady przewidującej, że ostateczna decyzja administracyjna korzysta z domniemania zgodności z prawem i podlega wykonaniu. Zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażonym m.in. w postanowieniu NSA z dnia 20 grudnia 2004 r. (sygn. akt GZ 138/2004), podstawową przesłanką wstrzymania wykonania decyzji zgodnie z art. 61 § 3 powołanej ustawy jest wykazanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, a który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla Sygn. akt III SA/Wr 174/08 skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. W nawiązaniu do wniosku strony skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji należy podnieść, że w ocenie Sądu nie zasługuje on na uwzględnienie. Przede wszystkim wskazać należy, że wnioskodawca ograniczył się jedynie do sformułowania samego żądania wstrzymania wykonania aktu, nie wskazując żadnych okoliczności uzasadniających wniosek. Nie wyjaśniono jaka to znaczna szkoda, czy też trudne do odwrócenia skutki, grożą stronie w wypadku wykonania decyzji, nie przedstawiono również sytuacji majątkowej skarżącej, która miałaby przemawiać za uwzględnieniem wniosku. W aktach sprawy znajdują się co prawda pewne dokumenty wskazujące na kondycję finansową strony, przedstawione przez skarżącą na żądanie referendarza sądowego rozpoznającego wniosek o przyznanie prawa pomocy, jednakże również one nie uzasadniały uwzględnienia wniosku. Wynika z nich bowiem, że działalność spółki jest zawieszona (z uwagi na pogorszenie się stanu zdrowia E. M.- wspólnika i założyciela spółki) i ogranicza się jedynie do najmu lokalu oraz dorywczym wykonywaniu prac na zlecenie. Przedstawiając sytuację materialną wspólników strona wyjaśniła, iż E. M. ma 67 lat, po wypadku w 2003 roku orzeczono mu I grupę inwalidzką, a otrzymywane wraz z żoną (63 lata) świadczenia rentowe w łącznej wysokości 1.511,32 zł przeznaczają na leczenie, rehabilitację i opłaty. Z kolei drugi wspólnik – Z. M. (lat 42) jest zatrudniony na 1/2 etatu i dochód z tego tytułu (450 zł brutto) wraz z dochodem uzyskiwanym przez żonę (1,126 zł brutto) przeznaczają na utrzymanie swojej małoletniej córki oraz leczenie i rehabilitację ojca, a także pokrywanie zobowiązań powstałych w związku z nagłym zakończeniem działalności gospodarczej. Z przedstawionych wyciągów bankowych spółki wynika dodatkowo, że na rachunku bankowym spółka na dzień 31 grudnia 2007 r. posiadała środki w wysokości 43.009, 81 zł, z kolei przychody wspólników spółki z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej wyniosły w 2007 r. 159.782, 10 zł (w tym dochody - 51.748, 30 zł). Podstawową przesłanką wstrzymania przez Sąd wykonania zaskarżonego aktu, jest wykazanie, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody Sygn. akt III SA/Wr 174/08 lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W pierwszej kolejności zatem, wnioskujący winien wskazać na istnienie jednej z dwóch wymienionych przesłanek, a następnie przedstawić dowody potwierdzające taką sytuację. Tymczasem strona skarżąca w żaden sposób nie wykazała spełnienia warunków z art. 61 § 3 p.p.s.a. Wstrzymania wykonania zaskarżonej nie uzasadniały także znajdujące się w aktach sprawy dokumenty dotyczące sytuacji finansowej strony. Przede wszystkim nie odzwierciedlały one aktualnej kondycji spółki, bowiem wyciągi zawierały dane na dzień 31 grudnia 2007 r. W tej dacie na rachunku bankowym spółki znajdowała się kwota 43 009 zł, jednak do tego faktu, strona w żaden sposób się nie odniosła. Podanej okoliczności, że spółka zawiesiła działalność ze względu na zły stan zdrowia wspólnika, przeczyły zaś dane wynikające z aktualnego odpisu KRS. W dokumencie tym widnieje bowiem, że spółka cały czas prowadzi działalność, a E.M. nadal jest jej wspólnikiem. Brak uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania oraz niepełna dokumentacja finansowa strony, uniemożliwiły w konsekwencji rozpoznanie wniosku, bowiem nie pozwolił on Sądowi na zweryfikowanie, czy w sprawie zaistniały podstawy wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu z art. 61 § 3 p.p.s.a. Należy również podkreślić, że podnoszone w uzasadnieniu wniosku przez stronę ewentualne nieprawidłowości w trakcie postępowania administracyjnego przed organem pierwszej instancji, nie stanowią warunku wstrzymania wykonania aktu. Zarzut ten zmierza w istocie do obalenia orzeczeń organów administracji celnej, tymczasem legalność podjętych decyzji będzie dopiero przedmiotem rozstrzygnięcia sądu. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że do wykazania niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest nawet wystarczający wywód strony. Uzasadnienie takie powinno się bowiem odnosić do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Jego twierdzenia powinny być poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jego bieżącej sytuacji finansowej. Natomiast brak wyczerpującego uzasadnienia wniosku uniemożliwia jego merytoryczną ocenę (por. Sygn. akt III SA/Wr 174/08 post. NSA z 30 listopada 2004 r. GZ 120/04, post. NSA z dnia 18 maja 2004 r. FZ 65/04. W związku z powyższym, Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Jest to tym bardziej uzasadnione, że przedmiotem sporu są świadczenia pieniężne, a więc z istoty swej odwracalne. Dlatego, nawet w przypadku ewentualnego uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji skarżący nie poniesie szkody albowiem wówczas nastąpi zwrot należności. Z tych względów – na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji. Niemniej jednak godzi się w tym miejscu podkreślić, iż zgodnie z art. 61 § 4 p.p.s.a. postanowienie w przedmiocie wstrzymania aktu, sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie, w razie zmiany okoliczności. Wobec tego, w przypadku wykazania przez skarżącą, iż w rozpoznawanej sprawie zachodzą przesłanki uzasadniające wstrzymanie zaskarżonej decyzji, Sąd ponownie rozważy przedmiotową kwestię.